Tebliğ · No: 14635
Resmî kaynak: https://www.mevzuat.gov.tr/mevzuat?MevzuatNo=14635&MevzuatTur=9&MevzuatTertip=5
GÜMRÜK GENEL TEBLİĞİ (TIR İŞLEMLERİ)
(SERİ NO: 1)
BİRİNCİ BÖLÜM
Amaç, Kapsam, Dayanak
ve Tanımlar
MADDE 1 – (1) Bu Tebliğin amacı;
TIR karnesi himayesinde karayolu ile uluslararası eşya taşıyan yerli ve yabancı
plakalı taşıtların gümrük işlemlerine ilişkin Türkiye Gümrük Bölgesi içerisinde
tabi olacakları usul ve esaslar ile birlikte ilgili kamu kurum ve
kuruluşlarının hizmet, görev ve yetkilerini düzenlemektir.
MADDE 2 – (Değişik:RG-11/2/2017-29976)
(1) Bu Tebliğ,
31/3/1985 tarihli ve 18711 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan 16/1/1985 tarihli
ve 85/8993 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile onaylanan 1975 tarihli TIR Karneleri
Himayesinde Uluslararası Eşya Taşınmasına Dair Gümrük Sözleşmesi, 27/10/1999
tarihli ve 4458 sayılı Gümrük Kanununun 10 ve 91 inci maddeleri ile Gümrük
Yönetmeliğinin (Değişik ibare:RG-21/12/2019-30985) 216 ncı
maddesine dayanılarak hazırlanmıştır.
MADDE 3 - (1) Bu Tebliğde
geçen;
a) Ağır veya havaleli
eşya: Ağırlıkları, boyutları veya nitelikleri bakımından, kapalı bir karayolu
taşıtı veya kapalı konteyner ile taşınamayan, yükün özelliği itibariyle gümrük
idaresi tarafından, taşıma için kolayca bölünmesine imkân olmadığı kanaatine
varılan, yüklü durumdaki ölçü ve ağırlıkları, ek-1’deki ölçü ve ağırlıklardan
en az birine uymayan, dolayısıyla karayolunda taşınması, özel yük taşıma
izin belgesi ile mümkün olan her türlü eşyayı,
b) Araç takip sistemi
(ATS): 5607 sayılı Kaçakçılıkla Mücadele Kanunu hükümleri uyarınca kaçakçılığın
önlenmesi amacıyla 4458 sayılı Gümrük Kanunu ve Gümrük Yönetmeliğindeki transit
rejimi esaslarına ve (Değişik ibare:RG-11/2/2017-29976) bu Tebliğ
hükümlerine göre karayolu ile uluslararası eşya taşıyan taşıtların Türkiye’de
seyrettikleri ve bulundukları sürede (Değişik ibare:RG-11/2/2017-29976) Bakanlık
Merkez Teşkilatında bulunan sunucuda kayıtlı yazılım üzerinden ve taşıtlara
takılan mobil üniteler vasıtasıyla izlenmelerini sağlayan sistemi,
c) (Mülga:RG-11/2/2017-29976)
ç) Çekici: Römork ve
yarı römorkları çekmek için imal edilmiş olan ve bunlar olmadan yük taşımayan
motorlu taşıtı,
d) Çıkış gümrük
idaresi: TIR karnesi himayesinde eşya taşıyan taşıtın, akit taraflardan birinde
uğradığı son gümrük idaresini,
e) Eşya: Her türlü
madde, ürün ve değeri,
f) Geçiş belgesi:
Uluslararası anlaşmalar çerçevesinde, akit taraflardan biri tarafından kendi
topraklarına girmek ve çıkmak veya bu topraklardan transit geçmek üzere diğer ülkede
kayıtlı bir karayolu aracına verilen ikili veya çok taraflı (UBAK) belgeyi,
g) Genel Müdürlük: (Değişik
ibare:RG-11/2/2017-29976) Gümrükler Genel Müdürlüğünü,
ğ) Giriş gümrük
idaresi: TIR karnesi himayesinde eşya taşıyan taşıtın, akit taraflardan birinde
uğradığı ilk gümrük idaresini,
h) Gümrük idaresi
veya idareleri: Gümrük mevzuatında belirtilen işlemlerin kısmen veya tamamen
yerine getirildiği merkez veya taşra teşkilatındaki hiyerarşik yönetim
birimlerinin tamamını,
ı) Gümrük
vergileri: İlgili mevzuat uyarınca eşyaya uygulanan ithalat vergilerinin ya da
ihracat vergilerinin tümünü,
i) Hareket gümrük
idaresi: Yükün tamamı veya bir kısmı ile ilgili TIR taşımasının başladığı akit
taraflardan birine ait gümrük idaresini/idarelerini,
j) Kamyon: İzin verilebilen
azami yüklü ağırlığı 3.500 kilogramdan fazla olan ve yük taşımak için imal
edilmiş motorlu taşıtı,
k) Kamyonet:
İzin verilebilen azami yüklü ağırlığı 3.500 kilogramı geçmeyen, eşya veya yük
taşımak için imal edilmiş motorlu taşıtı,
l) Kefil kuruluş: TIR
karnesi himayesinde eşya taşıyan kişilere kefil olmak üzere TIR Sözleşmesinin 6
ncı maddesi doğrultusunda yetkilendirilen kuruluşu,
m) Kişi: Gerçek ve
tüzel kişiler ile hukuken tüzel kişilik statüsüne sahip olmamakla birlikte
yürürlükteki mevzuat uyarınca hukuki tasarruflar yapma yetkisi tanınan kişiler
ortaklığını,
n) Konteyner: Taşıma araçları, bunların
aksamı, yedek parçaları, ambalajlar ile paletler hariç olmak üzere;
1) İçerisine eşya koymak için bir kompartıman
oluşturacak şekilde tamamen veya kısmen kapatılmış,
2) Sürekli kullanım özelliğine sahip ve buna
uygun olarak tekrar kullanılacak kadar sağlam,
3) Taşıma türü veya taşıt değişikliğini
gerektiren hallerde içindeki eşyanın boşaltılıp yüklenmesine yol açmayacak
nitelikte,
4) Özellikle bir taşıma türünden diğerine
transfer halinde pratik kullanım özelliğine sahip,
5) İç hacmi 1 m3 veya daha fazla
olan,
6) Kolayca doldurulup boşaltılabilecek
şekilde tasarlanmış,
taşıma işlerinde kullanılan büyük sandık,
hareketli tank, ayrılabilir karoser ve üzerinde taşınması koşulu ile tipine
uygun çıkarılıp takılabilen özellikte olan aksam, parça ve teçhizat ile diğer
benzer yapıları,
o) Konteyner onay
plakası: TIR Sözleşmesi ek-7’de yer alan kısım II’deki kurallara göre ve bu
kısmın ek-1’indeki örneğe uygun olarak İngilizce veya Fransızca dillerinden
biri ile basılmış, kabartma olarak imal edilmiş, kolayca okunabilir ve
konteynerin açıkca görülebilir bir yerine sabit olarak takılmış en az (200 x
100 mm) boyutlarında olan metal plakayı (ek-2),
ö) (Değişik
ibare:RG-11/2/2017-29976) Bakanlık: (Değişik
ibare:RG-21/12/2019-30985) Ticaret Bakanlığını,
p) Özel izin belgesi:
Uluslararası taşımalarda geçiş belgesi yerine geçmek üzere düzenlenen belgeyi,
r) Özel yük taşıma
izin belgesi: Bölünemez nitelikteki ağır ve/veya büyük yüklerin karayolu ile
taşınması için (Değişik ibare:RG-4/7/2026-33300) Ulaştırma ve Altyapı
Bakanlığı Karayolları Genel Müdürlüğünden verilen belgeyi,
s) Römork: Motorlu
taşıt ile çekilen yük taşımak için imal edilmiş motorsuz taşıtı,
ş) Taşıt: Motorlu
karayolu taşıtları ile bu taşıtlar tarafından çekilmek üzere imal edilmiş her
türlü römork ve yarı römorkları,
t) Taşıt dizisi:
Karayolunda bir ünite olarak hareket eden bağlı taşıtları,
u) Taşıt onay
belgesi: Karayolu ile uluslararası eşya taşımacılığı yapılan taşıtların TIR
Sözleşmesi hükümlerine uygun olarak imal edildiğini gösteren ve (Değişik
ibare:RG-4/7/2026-33300) Gümrük ve Dış Ticaret Bölge Müdürlükleri
tarafından yetki verilen gümrük idarelerince (Değişik ibare:RG-4/7/2026-33300)
üç yıl süreyle geçerli olmak üzere TIR Sözleşmesi ek-4’te yer alan
örneğe uygun olarak düzenlenen belgeyi (ek-3),
ü) Tezkiye:
Firmaların, TIR karnesi himayesinde uluslararası taşımacılık yapmak üzere Genel
Müdürlükçe yetkilendirilmelerini,
v) TIR işlemi: TIR
taşımasının, bir akit taraftaki hareket veya giriş (yol boyu) gümrük idaresi
ile varış veya çıkış (yol boyu) gümrük idaresi arasında gerçekleştirilen kısmını,
y) TIR işleminin
başlaması: Karayolu taşıtının, taşıt dizisinin veya konteynerin yükü ve bu yüke
ilişkin TIR karnesi ile birlikte kontrol amacıyla hareket veya giriş (yol boyu)
gümrük idaresine sunulması ve bu TIR karnesinin gümrük idaresince kabul edilmesini,
z) TIR işleminin
ibrası: Varış gümrük idaresince eşyanın tam ve eksiksiz olarak teslim
alınmasını veya eşyanın çıkış gümrük idaresinden yurtdışı edilmesini müteakip
TIR karnesinin Volet-1 ve Volet-2 yaprağı bilgilerinin karşılaştırılarak TIR
işleminin usulüne uygun olarak sonlandırıldığının tespitini,
aa) TIR
işleminin sona ermesi: Karayolu taşıtının, taşıt dizisinin veya konteynerin
yükü ve bu yüke ilişkin TIR karnesi ile birlikte, kontrol amacıyla varış veya
çıkış (yol boyu) gümrük idaresine sunulmasını,
bb) TIR karnesi: TIR
Sözleşmesi ek-1’de yer alan örneğe uygun olarak Uluslararası Karayolu
Taşımacılığı Birliği (IRU) tarafından basılarak akit tarafların kefil
kuruluşları aracılığıyla taşıyıcıların kullanımına sunulan ve TIR sistemi
altında eşya taşımaya mahsus belgeyi (ek-4),
cc) TIR karnesi
hamili: TIR Sözleşmesinin ilgili hükümlerine uygun olarak adına TIR karnesi
düzenlenen, eşyanın TIR rejimine tabi tutulması amacıyla hareket gümrük
idaresine sunulan TIR karnesinde adına gümrük beyanında bulunulan ve taşıtın,
taşıt dizisinin veya konteynerin yükü ile bu yüke ilişkin TIR karnesinin
hareket, yol boyu ve varış gümrük idarelerine sunulmasından ve TIR
Sözleşmesinin ilgili diğer hükümlerine uyulmasından sorumlu olan kişiyi,
çç) TIR konaklama
yerleri: Sürücülerin dinlenmek, geceyi geçirmek, taşıtlarını park etmek ve
teknik ihtiyaçlarını karşılamak amacıyla uğradıkları sosyal tesisleri,
dd) TIR Sözleşmesi:
16/1/1985 tarihli, 85/8993 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile 12 Mayıs 1985
tarihinden geçerli olmak üzere onaylanan 1975 tarihli TIR Karneleri Himayesinde
Uluslararası Eşya Taşınmasına Dair Gümrük Sözleşmesini,
ee) TIR taşıması: TIR
Sözleşmesi hükümleri uyarınca TIR karnesi himayesinde eşyanın bir hareket
gümrük idaresinden bir varış gümrük idaresine taşınmasını,
ff) (Mülga:RG-11/2/2017-29976)
gg)Varış gümrük idaresi:
Yükün tamamı veya bir kısmı ile ilgili TIR taşımasının sona erdiği gümrük
idaresini,
ğğ) Yarı römork: Bir
kısmı motorlu taşıtın üzerine oturan, taşıdığı yükün ve kendi ağırlığının bir
kısmı motorlu taşıt tarafından taşınan römorku,
hh) Yetki belgesi:
Karayolu Taşıma Yönetmeliği kapsamında bir faaliyette bulunacak gerçek ve tüzel
kişilere çalışma izni veren ve (Değişik ibare:RG-4/7/2026-33300) Ulaştırma
ve Altyapı Bakanlığınca düzenlenen belgeyi,
ıı) Yol boyu gümrük
idaresi: Bir karayolu taşıtının, taşıt dizisinin veya konteynerin bir TIR
taşıması sırasında giriş ya da çıkış yaptığı gümrük idaresini,
ii) (Mülga:RG-11/2/2017-29976)
ifade eder.
İKİNCİ BÖLÜM
TIR Güzergâhları ve
Güzergâh Katetme Süreleri(4)
MADDE 4 –
(Değişik:RG-11/2/2017-29976)
(1) Kaçakçılık
yapılacağına dair ihbar, istihbarat, kuvvetli şüphe bulunması veya gerek
taşınan eşya gerekse taşıyıcı hakkında gümrük idarelerinde risk verilerinin
mevcut olması ile ATS cihazının takılması hallerinde, TIR karnesi himayesinde
eşya taşıyan taşıtların izleyeceği güzergâhlar gümrük idaresince belirlenir.
Belirlenen bu güzergâh TIR karnesinin 22 no.lu kutusuna yazılır.
(2) (Değişik ibare:RG-4/7/2026-33300)
Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı tarafından verilen özel izin belgesi
veya özel yük taşıma izin belgesinde bir güzergâh belirlenmesi halinde, bu
güzergâh gümrük idaresi tarafından esas alınır ve taşıtların bu güzergâhı
izlemeleri zorunludur.
(3) Güzergâh ihlali yaptığı tespit
edilen taşıtlar için 4458 sayılı Gümrük Kanununun 241 inci maddesinin altıncı
fıkrası gereğince para cezası uygulanır. Ayrıca, bu taşıtlar fiziki kontrole
tabi tutulur.
(4) Güzergâh ihlallerinin
tespitinde, taşıyıcı firmalar tarafından kullanılan araç takip sistemlerinden
de yararlanılabilir.
MADDE 5 – (Mülga:RG-11/2/2017-29976)
MADDE 6 – (Mülga:RG-29/1/2015-29251)3
MADDE 7 – (Mülga:RG-11/2/2017-29976)
MADDE 8 – (1) Giriş veya
hareket gümrük idaresi tarafından, işlemleri tamamlanıp varış veya çıkış gümrük
idaresine sevk edilecek taşıtın güzergâh kat etme süresi mevsim ve yol
şartlarına göre en uzun mesafe için;
a) Nisan, Mayıs,
Haziran, Temmuz, Ağustos, Eylül aylarında azami (Değişik ibare:RG-11/2/2017-29976)
120,
b) Ekim, Kasım,
Aralık, Ocak, Şubat ve Mart aylarında azami (Değişik
ibare:RG-11/2/2017-29976) 168,
saate kadar
belirlenir. Kaçakçılık yapılacağına dair ihbar, istihbarat, kuvvetli şüphe
bulunması, gerek taşınan eşya gerekse taşıyıcı hakkında gümrük
idarelerinde risk verilerinin mevcut olması veya ATS cihazının takılması
durumunda güzergâh katetme süresi olarak mümkün olan en kısa süre verilir.
(2) ((Değişik
ibare:RG-4/7/2026-33300) Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı tarafından
verilen özel izin belgesi veya özel yük taşıma izin belgesinde verilen
sürelerin, birinci fıkrada belirtilen süreleri aşması durumunda, (Değişik
ibare:RG-11/2/2017-29976) bu Bakanlıkça verilen süre esas alınır.
(3) TIR karnesinin 20
no.lu kutusuna transit için belirlenen süre yazılır.
(4) Yukarıda
belirtilen esaslara göre verilen süreler geçtikten sonra varış veya çıkış gümrük
idaresine gelen taşıt için 4458 sayılı Gümrük Kanununun 241 inci maddesinin
ilgili fıkraları uyarınca para cezası uygulanır. Ayrıca, bu taşıtlar (Ek
ibare:RG-4/7/2026-33300) diğer risk unsurları da dikkate alınarak
gerekli görülmesi halinde fiziki kontrole tabi tutulur.
(5) Giriş veya
hareket gümrük idaresince verilen transit süresinin, güvenlik, arıza, kaza, yol
yapımı, yol kapanması, hastalanma veya araç şoförünün emniyeti suistimal suçu
işlemesi veya başka bir nedenle geçirilmesi halinde, ilgililerin en yakın
Emniyet, Jandarma, Gümrük veya Sağlık birimleri (Mülga
ibare:RG-11/2/2017-29976) (...) gibi ilgili mercilerden alacakları
belgelerle bu durumlarını belgelendirmeleri halinde veya herkesçe bilinen
olağanüstü hallerde belge aranmaksızın 4458 sayılı Gümrük Kanununun 241 inci
maddesinde öngörülen para cezası uygulanmaz.
MADDE 9 - (Mülga:RG-11/2/2017-29976)
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
TIR Rejiminin
İşleyişine İlişkin Genel Esaslar
MADDE 10 – (1) TIR karnesi
himayesinde uluslararası eşya taşımacılığı yapacak firma (Değişik ibare:RG-4/7/2026-33300)
Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığından faaliyetine uygun olan
uluslararası taşıma yapma yetki belgesini alır.
(2) Firma bağlı
bulunduğu ticaret odası aracılığıyla, yetki belgesi, TIR Sözleşmesi ek-9’un
ikinci bölümünde yer alan bilgi ve belgeler ile kefil kuruluşa başvurur.
(3) Firma başvurusu,
TIR Sözleşmesi ek-9 hükümleri doğrultusunda, kefil kuruluş tarafından incelenir
ve TIR taşımacılığı yapması uygun bulunan firmalara ilişkin bilgi ve belgeler
Genel Müdürlüğe gönderilir.
(4) Genel Müdürlükçe
yapılacak inceleme sonucunda TIR Sözleşmesi, gümrük mevzuatı ve diğer mevzuat
hükümleri doğrultusunda TIR rejimine kabulü uygun bulunan firmalar tezkiye
edilir.
(5) (Değişik:RG-11/2/2017-29976)
Tezkiye edilen firmaların bilgileri, TIR/Transit Takip Programı ile Uluslararası
TIR Veri Bankasına girilir. Ayrıca tezkiye edilen firmalar Bakanlık internet
sitesinde yayımlanır.
(6) Firmalar adres,
unvan ve ortak değişikliklerini Ticaret Sicil Gazetesinde yayımlanmasını
müteakip en geç yedi gün içinde kefil kuruluşa bildirir.
(7) (Değişik:RG-11/2/2017-29976)
Tezkiye edilmiş firmalara ait bilgiler ile firmaların adres, unvan ve ortak
değişiklikleri, kefil kuruluş tarafından tutulur, bu bilgiler yazılı ve/veya
elektronik ortamda Genel Müdürlüğe bildirilir. Adres ve unvan değişiklikleri
Genel Müdürlükçe TIR/Transit Takip Programına girilir ve Bakanlık internet
sitesinde yayımlanır.
MADDE 11- (1) Tezkiye edilmiş
bir firmanın, kendi isteğiyle TIR rejiminden çıkmak istemesi veya gerekli
şartları kaybettiğinin Genel Müdürlük ya da kefil kuruluş tarafından tespit
edilmesi halinde tezkiyesi iptal edilir.
(2) İki yıl
içerisinde herhangi bir TIR taşıması yapmadığı tespit edilen firmaların
tezkiyeleri Genel Müdürlükçe resen iptal edilir. Bu süreyi üç yıla çıkarmaya
Genel Müdürlük yetkilidir.
(3) (Değişik:RG-11/2/2017-29976)
Tezkiyesi iptal edilen firmanın bilgileri TIR/Transit Takip Programı ile
Uluslararası TIR Veri Bankasından silinir.
MADDE 12 – (1) TIR Sözleşmesi,
gümrük mevzuatı veya ilgili diğer mevzuat hükümlerini ciddi surette ihlal
ettiği tespit edilen firmalar, TIR Sözleşmesinin 38 inci maddesi gereğince TIR
rejiminden geçici veya daimi olarak ihraç edilir.
(2) İhraç kararı yedi
gün içinde, ihraç edilen firmaya, firmanın ikametgâhının bulunduğu akit tarafın
yetkili makamlarına, ihlalin yapıldığı ülke ya da gümrük bölgesindeki kefil
kuruluşa, TIR Yürütme Kuruluna ve gümrük idarelerine bildirilir.
MADDE 12/A – (Ek:RG-11/2/2017-29976)
(1) Taşıyıcı firmanın
geçici veya daimi ihraç edildiği ya da tezkiyesinin iptal edildiği tarihten
önce başlamış taşımalarda;
a) Çıkış gümrük
idaresince Kara Kapıları Taşıt Takip Programından taşıtın çıkış işlemi yapılır
ve TIR karnesi veri girişi yapılarak sonlandırılır.
b) Özet beyan
modülünden “Teslim Alma” kaydı düzenlenir ve varış gümrük idaresince TIR
karnesi veri girişi yapılarak sonlandırılır.
c) Başka bir Akit
Tarafta başlamış taşımada bu firmaya ait TIR karnesi giriş gümrük idaresince
kabul edilmez.
MADDE 13 - (1) TIR karnesi
himayesinde uluslararası taşımacılık, TIR Sözleşmesinde öngörülen şartlara
uygun olarak yapılmış taşıtlar ve/veya konteynerler ile yapılır.
(2) TIR Sözleşmesinde
öngörülen şartlara uygun olarak yapılmış;
a) Taşıtlar için,
taşıt onay belgesi,
b) Konteynerler için,
konteyner onay plakası,
düzenlenir.
MADDE 14 - (1) TIR Sözleşmesinin
12, 13 ve 14 üncü maddeleri doğrultusunda;
a) Kamyonlar,
b) Kamyonetler
(panelvanlar dahil),
c) Özel amaçlar için
kullanılan taşıtlar, (soğuk hava tertibatlı, sarnıçlı, tecritli, tanker vb.
gibi)
ç) Brandalı taşıtlar,
d) Römork ve yarı
römorklar,
için taşıt onay
belgesi düzenlenir.
MADDE 15 – (Değişik:RG-11/2/2017-29976)
(1) Taşıt onay
belgesi, (Değişik ibare:RG-4/7/2026-33300) Gümrük ve Dış Ticaret
Bölge Müdürlükleri tarafından yetki verilen gümrük idarelerince Elektronik
Taşıt Onay Belgesi Sistemi (ETOBS) kullanılarak düzenlenir. Gümrük ve Ticaret
Bölge Müdürlükleri tarafından belirlenen taşıt onay belgesi düzenlemeye yetkili
gümrük idareleri Genel Müdürlüğe bildirilir.
(2) Taşıt onay
belgesi başvurusunda bir dilekçe ekinde;
a) (Mülga:RG-19/6/2021-31516)
b) Araç tescil
belgesi,
c) Taşıt listesini
gösteren taşıt belgesi,
ç) Taşıtın “ön, arka,
sağ ve sol” cephelerinden çekilmiş 18 x 24 cm. ebatlarında fotoğraflar ile birden
fazla gümrük mührünün tatbik edilmesinin gerekmesi halinde bu mühürlerin
yerlerini gösterir kroki veya fotoğraflar,
yer alır.
(3) Taşıt onay
belgesi, tezkiye edilen firmalar adına kayıtlı taşıtların TIR Sözleşmesi
ek-2’de yer alan teknik şartlara sahip olduğunun tespit edilmesi halinde TIR
Sözleşmesi ek-6’da yer alan açıklama notları da dikkate alınarak, gümrük müdürü
veya yetkilendireceği müdür yardımcısı başkanlığında ETOBS üzerinden
oluşturulacak 3 kişilik komisyon tarafından, (Değişik ibare:RG-4/7/2026-33300)
üç yıl süreyle geçerli olmak üzere TIR Sözleşmesi ek-4’te yer alan
örneğe uygun olarak düzenlenir.
(4) Eşya güvenliğinin
sağlanması için taşıta birden fazla gümrük mührünün tatbik edilmesinin
gerekmesi halinde mühür sayısı, taşıt onay belgesinin 5 no.lu bölümüne yazılır.
(5) ETOBS üzerinden
düzenlenerek A4 formatında çıktısı alınan taşıt onay belgesinin ilgili yeri
imzalanır, her bir sayfası mühürlenir ve belgenin sayfaları birbirinden
ayrılmayacak şekilde tutturulur.
(6) İkinci fıkranın
(ç) bendinde belirtilen belgeler tasdik edilerek işlemi biten taşıt onay
belgesi ile birlikte taşıtın kayıtlı olduğu firmaya verilir.
MADDE 16 – (Değişik:RG-11/2/2017-29976)
(1) Taşıt onay
belgesi süresinin yurtdışında sona ermesi halinde, taşıt onay belgesini
düzenleyen gümrük idaresine yazılı olarak başvurulur. Gümrük idaresi tarafından
firma dosyası incelenerek bir defaya mahsus olmak üzere ETOBS üzerinden otuz
gün ek süre verilir ve işlemler 15 inci maddenin beşinci fıkrasına göre
tamamlanır.
(2) Bir TIR taşıması
sırasında geçerlilik süresi biten taşıt onay belgesi, bu taşımanın sonuna kadar
geçerli kabul edilir.
(3) Taşıt onay
belgesinin yenilenmesi için geçerlilik süresinin bitimine en fazla otuz gün
kala, taşıt onay belgesini düzenleyen gümrük idaresine başvurulur. Gümrük
idaresince 15 inci maddenin üçüncü fıkrası uyarınca şartların sağlandığının
tespit edilmesi ve yapılan incelemede yenilenmesi talep edilen taşıt onay
belgesi ve eki belge ve fotoğraflardan bir farklılığın olmadığının anlaşılması
durumunda, 15 inci maddenin beşinci fıkrasına göre işlem yapılarak taşıt onay
belgesi firmaya verilir. Farklılık tespit edilmesi durumunda ise belge yenileme
talebi reddedilir ve belge iptal edilerek 15 inci maddede yer alan yeni belge
düzenlemeye ilişkin hükümler çerçevesinde talep değerlendirilir.
(4) Taşıt onay
belgesi en fazla üç defa yenilenebilir.
(5) Geçerlilik süresi
dolan taşıt onay belgesi için belgenin düzenlendiği gümrük idaresinden farklı
bir gümrük idaresine başvurulması halinde, başvurulan gümrük idaresine bir
önceki belge ibraz edilerek 15 inci maddeye göre yeni taşıt onay belgesi
düzenlenir.
MADDE 17 – (Değişik:RG-11/2/2017-29976)
(1) Geçerlilik süresi
içinde, taşıt onay belgesinin;
a) Çalınması halinde
ilgili kolluk birimleri veya adli makamlardan alınacak belgeler ile,
b) Kaybolması halinde
gazete ilanı ile,
c) Tahrip olması
halinde ise tahrip olan bu belge ile,
taşıt onay belgesini
düzenleyen gümrük idaresine başvurulur, ETOBS’ta yer alan belgenin A4
formatında çıktısı alınarak ilgili yeri imzalanır, her bir sayfası mühürlenir,
belgenin sayfaları birbirinden ayrılmayacak şekilde tutturulur ve taşıtın
kayıtlı olduğu firmaya verilir.
MADDE 18 –
(Değişik:RG-11/2/2017-29976)
(1) 14 üncü maddede
yer alan ve tezkiye edilen firmalar adına kayıtlı taşıtlar için taşıt onay
belgesi düzenlenir.
(2) Çekiciler ile
ağır veya havaleli eşya taşıyan taşıtlar için taşıt onay belgesi aranmaz.
(3) Geçici olarak
ihraç edilenler hariç TIR Sözleşmesi hükümlerine göre TIR rejiminden daimi
olarak ihraç edilen firmalar adına düzenlenen taşıt onay belgeleri iptal
edilir. Geçici ihraç edilen firmaların belge değişikliği, ek süre, yenileme ve
yeni taşıt onay belgesi verilmesi talepleri kabul edilmez.
(4) Taşıtın kayıtlı
olduğu firmanın değişmesi nedeniyle yeni bir taşıt onay belgesi talep edilmesi halinde,
taşıt için önceki firma adına düzenlenmiş taşıt onay belgesi, iptal edilmek
üzere taşıt onay belgesi düzenlemeye yetkili gümrük idaresine ibraz edilir.
Ancak, belgenin ibraz edilemeyeceğinin beyan edilmesi halinde, taşıtın daha
önce kayıtlı olduğu firmadan alınacak bir yazı veya bunun mümkün olmaması
halinde verilecek bir taahhütname ile 15 inci maddeye göre yeni taşıt onay
belgesi düzenlenir.
(5) Boyanma, branda veya
üzerindeki bilgilerde değişiklik, firma logosunun değişmesi gibi nedenlerden
dolayı, taşıtın dış görünümünün taşıt onay belgesi eki fotoğraflardan belirgin
şekilde farklı hale gelmesi halinde belge, taşıt onay belgesi düzenlemeye
yetkili gümrük idaresi tarafından iptal edilerek, 15 inci maddeye göre yeni
taşıt onay belgesi düzenlenir. Taşıtın dış görünüşünde esaslı bir değişiklik
olmaması halinde, farklılığa ilişkin 18 x 24 cm. ebatlarında fotoğraflar tasdik
edilerek taşıtın kayıtlı olduğu firmaya verilir. Ayrıca, ETOBS üzerinden belge
değişikliği yapılarak bu fotoğraflar sisteme eklenir.
(6) Taşıt onay
belgesinin sahte olarak düzenlendiğinin ya da üzerinde tahrifat yapıldığının
tespit edilmesi halinde ETOBS’ta kayıtlı olan belge iptal edilerek;
a) Kağıt ortamındaki
belge üzerine yapılan tespit açıkça görülebilecek şekilde şerh düşülür ve resmi
mühür ile tasdiklenir.
b) Belgenin iptal
edildiği tarihten itibaren altı ay süreyle ETOBS üzerinden taşıta bloke konur
ve bu süre içinde taşıtın aynı kişinin mülkiyetinde olması durumunda taşıt onay
belgesi düzenlenmez. İptal edilen taşıt onay belgesinin ETOBS’ta yer almaması
durumunda ise söz konusu belgenin iptal edildiği ve aynı taşıta altı ay süreyle
taşıt onay belgesi düzenlenmemesi gerektiği hususunda tüm (Değişik ibare:RG-4/7/2026-33300)
Gümrük ve Dış Ticaret Bölge Müdürlüklerine bildirimde bulunulur.
c) Gümrük Kanununun
241 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca işlem yapılır.
ç) Usulsüzlüğü tespit
eden gümrük idaresi tarafından Cumhuriyet Başsavcılığına suç duyurusunda
bulunulur.
d) Genel Müdürlüğe
bilgi verilir.
(7) Taşıt onay
belgesi düzenlenmiş bir taşıtın TIR Sözleşmesi ek-2’de yer alan şartları
kaybettiğinin tespit edilmesi halinde, tespiti yapan gümrük idaresinin taşıt
onay belgesi düzenlemeye yetkili bir gümrük idaresi olması durumunda bu idare,
yetkili gümrük idaresi olmaması durumunda ise bildirimde bulunmak suretiyle bu
idareye en yakın taşıt onay belgesi düzenlemeye yetkili gümrük idaresince;
a) ETOBS’ta kayıtlı
olan belge iptal edilir.
b) Kağıt ortamındaki
belge üzerine yapılan tespit açıkça görülebilecek şekilde şerh düşülür ve resmi
mühür ile tasdiklenir.
c) İptal edilen taşıt
onay belgesinin ETOBS’ta yer almaması durumunda, bu hususlar ayrıca belgeyi
düzenleyen gümrük idaresine de bildirilir.
ç) Gümrük Kanununun
241 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca işlem yapılır.
d) Genel Müdürlüğe
bilgi verilir.
(8) Dördüncü fıkra
hükümleri saklı kalmak üzere, herhangi bir nedenle iptal edilen taşıt onay
belgeleri ibraz edilmedikçe yeni taşıt onay belgesi düzenlenmez.
MADDE 19 - (1) TIR Sözleşmesi
ve gümrük mevzuatı hükümlerine uygun olarak ve ek-4’te yer alan kurallar
doğrultusunda doldurulmuş TIR karnesi, taşıyıcı firma temsilcisi veya sürücü
tarafından gümrük idaresine ibraz edilir.
(2) TIR karnesi tek
bir yolculuk için geçerlidir. TIR karnesinde hareket, yol boyu ve varış gümrük
idarelerinde işlem yapılmasına yetecek sayıda koparılabilir yaprak bulunması
gümrük idaresi tarafından aranır.
(3) Her bir taşıt,
konteyner veya yük kompartımanı için tek bir TIR karnesi düzenlenir. Ancak, bir
taşıt dizisi ile tek bir karayolu taşıtına veya taşıt dizisine yüklenen birden
fazla konteyner için de tek bir TIR karnesi düzenlenebilir. TIR karnesinin bir
taşıt dizisi veya birden fazla konteyner için düzenlendiği durumda, her taşıtın
veya konteynerin muhteviyatı TIR karnesinin eşya manifestosu bölümünde ayrı
ayrı belirtilir.
(4) Normal eşya ile
ağır veya havaleli eşyanın tek bir TIR taşıması kapsamında taşınması durumunda,
normal eşya ile ağır veya havaleli eşya için ayrı TIR karnesi düzenlenir. Ağır
veya havaleli eşyanın taşınması için kullanılan TIR karnesinin kapak sayfası
ile tüm yapraklarında büyük harflerle İngilizce olarak “HEAVY OR BULKY GOODS”
veya Fransızca olarak “MARCHANDISES PONDÉREUSES OU VOLUMINEUSES” ibaresi yer
alır.
(5) Dördüncü fıkra
kapsamında taşıma yapıldığı hallerde; hareket gümrük idaresi her bir TIR
karnesinin bütün yapraklarındaki 2 no.lu kutunun altındaki “resmi kullanım
için” başlıklı bölüme ve TIR/Transit Takip Programının Volet-1 ekranındaki
“referans karne no” alanına diğer TIR karnesinin numarasını yazar.
(6) Transit, ihracat
veya mahrece iade konusu eşyanın, aynı TIR karnesi himayesinde taşınması
mümkündür.
(7) Üzerinde silinti
veya kazıntı bulunan ya da ilgili sayfasında daha önce işlem gördüğü gümrük
idaresinin mührü bulunmayan TIR karneleri gümrük idarelerince kabul edilmez.
(8) TIR karnesinde
yer alan bilgilerde hata olduğunun tespit edilmesi durumunda, hatalı yazının
üzeri okunaklı olarak çizilerek doğru verinin yazılması ve bu değişikliğin
düzeltme ve ilaveyi yapan kişi tarafından imzalanmasından sonra gümrük memuru
tarafından resmi mühürle mühürlenmesi halinde bu TIR karnesi gümrük idaresi
tarafından kabul edilir.
(9) Hareket gümrük
idaresine ibraz edilen TIR karnesinin, karne hamilince doldurulması gereken 2,
4, 5, 6, 7, 8, 9, 10, 11, 12, 13, 14 ve 15 no.lu kutularının doldurulmamış
olması halinde bu TIR karnesi gümrük idaresi tarafından kabul edilmez.
(10) Giriş gümrük
idaresine ibraz edilen TIR karnesinin yurtdışındaki bir hareket gümrük idaresi
tarafından tam olarak doldurulmadığının anlaşılması halinde, TIR karnesi ve eki
belgelerde yer alan bilgiler doğrultusunda eksik bilgiler doldurulur. Bu
bilgiler TIR karnesi hamili tarafından paraflanır ve gümrük idaresi tarafından
resmi mühür ile mühürlenir.
(11) TIR karnesinin
10 no.lu kutusuna, mümkün olması halinde eşyanın Armonize Sistem Kodu
yazılabilir.
MADDE 20 - (1) (Değişik:RG-4/7/2026-33300)
Bir TIR taşımasında hareket ve varış gümrük idarelerinin toplam sayısı sekizi
geçemez. Gümrük idareleri, hareket (veya varış) gümrük idarelerinin azami
sayısını, üçten az olmamak üzere, yediden az olarak sınırlandırabilir. TIR
karnesi, ancak hareket gümrük idaresinin/idarelerinin bu karneyi kabul etmesi
halinde varış gümrük idaresine/idarelerine sunulabilir.
(2) TIR karnesinin
Volet-1 ve Volet-2 yapraklarının;
a) 2 no.lu kutusuna hareket
gümrük idaresi/idareleri,
b) 12 no.lu kutusuna
varış gümrük idaresi/idareleri ile bu varış gümrük idaresi/idarelerine
boşaltılacak eşya miktarı,
yazılır.
(3) (Değişik:RG-4/7/2026-33300)
Sekizden fazla hareket ve varış gümrük idaresinde işlem yapmak için
aşağıdaki iki yöntemden birisi kullanılabilir:
a) Art arda iki ayrı
TIR karnesinin kullanılması: Bir TIR karnesi, toplamda en çok sekiz hareket ve
varış gümrük idaresinde işlem görebileceğinden, sekizinci gümrük idaresinde
karnenin sonlandırılmasını müteakip geri kalan taşıma işleminde kullanılmak
üzere yeni bir TIR karnesi açılabilir. Bu durumda, her iki TIR karnesine de
durumu belirten bir kaydın düşülmesinin yanı sıra, birinci karnenin bütün
yapraklarındaki 2 no.lu kutunun altında yer alan “resmi kullanım için” başlıklı
bölüme yeni karnenin numarası, TIR/Transit Takip Programının Volet-1
ekranındaki “referans karne no” alanına ise birinci karnenin numarası yazılır.
Birinci TIR karnesinde kayıtlı eşyadan son varış gümrük idaresine ait olanlar
boşaltıldıktan sonra kalan eşya, ikinci TIR karnesine kaydedilir. Bu durumda,
birinci TIR karnesinin son varış gümrük idaresi, ikinci TIR karnesinin hareket
gümrük idaresi hükmündedir ve ikinci TIR karnesi, en fazla yedi varış gümrük
idaresinde işlem görebilir.
Böylece, TIR karnesi,
toplamda on beş hareket ve varış gümrük idaresinde işlem görür. Ancak, TIR
Sözleşmesinin 2 nci maddesi gereğince, her iki TIR taşımasının da en
az bir sınır geçilerek yapılması gerekir.
b) Aynı anda birden
fazla TIR taşıması: Bir taşıt dizisi veya birden fazla konteyner ile
TIR taşıması yapılması durumunda, TIR Sözleşmesinin 17 nci maddesinin
birinci fıkrası uyarınca, her bir taşıt veya konteyner için ayrı bir
TIR karnesi düzenlenebilir. Hareket gümrük idaresi/idareleri tarafından, her
bir TIR karnesinin bütün yapraklarındaki 2 no.lu kutunun altındaki “resmi
kullanım için” başlıklı bölüme ve TIR/Transit Takip Programının Volet-1
ekranındaki “referans karne no” alanına diğer TIR karnelerinin numarası yazılır.
(4) Her iki yöntemde
de, bir varış gümrük idaresinde boşaltılacak eşya, diğer varış gümrük
idaresinde/idarelerinde boşaltılacak eşyanın boşaltılıp tekrar yüklenmesini
gerektirmeyecek ve birbirlerinden ayrılabilecek şekilde yüklenir.
(5) Birden fazla TIR
karnesi kullanılması durumunda, bir TIR karnesi için hareket, giriş, çıkış ve
varış gümrük idarelerinde yapılan işlemler, aynı şekilde diğer TIR karneleri
için de yapılır.
MADDE 21 - (1) TIR Sözleşmesi
ve bu Tebliğ hükümlerine uyulması koşuluyla TIR karnesi himayesinde taşınan
eşyadan;
(a) Gümrük vergileri
ile bunlara ilişkin teminat istenmez.
(b) (Değişik:RG-11/2/2017-29976)
Bu Tebliğin 26 ncı maddesinin ikinci fıkrası, 27, 39 uncu maddesinin üçüncü
fıkrası ile 40 ıncı maddelerinde belirtilen durumlar dışında, eşya gümrük
idareleri tarafından muayene edilmez.
(2) TIR karnesi
himayesinde yapılacak bir taşımada kefil kuruluşun garantisinin geçerli
olabilmesi için; TIR karnesinin TIR Sözleşmesi hükümlerine uygun ve doğru
olarak düzenlenmiş olması gerekir.
MADDE 22 – (1) Kefil kuruluş, TIR
karnesinin geçerlilik süresini tespit eder. Geçerlilik süresi biten TIR
karneleri gümrük idarelerince kabul edilmez.
(2) Geçerlilik
süresinin bitiş tarihinde veya bu tarihten önce hareket gümrük idaresi
tarafından kabul edilen TIR karnesi, TIR taşıması sonlandırılıncaya kadar
geçerli kabul edilir.
(3) (Değişik:RG-11/2/2017-29976)
Geçerlilik süresi biten bir TIR karnesinin hareket gümrük idaresi tarafından
sehven kabul edilerek eşyanın sevk edilmesi ve bu durumun diğer bir hareket
gümrük idaresi, giriş, varış veya çıkış gümrük idaresi tarafından tespit
edilmesi halinde, durumu tespit eden gümrük idaresi tarafından TIR karnesi
sonlandırılarak TIR karnesi Volet-2 yaprağı ve dipkoçanına sonlandırma gerekçesine
ilişkin gerekli meşruhat düşülür. TIR karnesinin “onaylı rapor” sayfası
doldurulur. TIR/Transit Takip Programında Volet-2 kaydına ilişkin işlemler
tamamlanarak sonlandırma gerekçesine ilişkin açıklama yapılır.
MADDE 23 - (1) TIR Sözleşmesine
taraf ve Sözleşmeyi uygulayan ülkeler ile bu ülkelerde TIR karnesi vermeye
yetkili kefil kuruluşların listesi ve bu kuruluşlar tarafından verilen TIR
karnelerinin kapak sayfasının 4 üncü satırına basılan kaşe veya mühür ile
atılan imza örnekleri Genel Müdürlükçe gümrük idarelerine bildirilir.
(2) Bu kefil
kuruluşlardan başka kuruluşlar tarafından verilen karneler kabul edilmez.
(3) TIR karnesinin
veri girişi sırasında, kayıp, çalıntı, yok olma veya firmanın ihraç edilmesi
nedenleri ile "TIR karnesi kaydında tahdit var" uyarısı alınması
halinde veri girişine devam edilmez (Mülga ibare:RG-11/2/2017-29976)
(...).
(4) Serbest Bölgeler
de dahil olmak üzere, Türkiye Gümrük Bölgesindeki bir gümrük idaresinden
başlayıp yine bu Bölge içindeki bir gümrük idaresinde sona eren taşımalar için
TIR karnesi kullanılamaz.
(5) (Ek:RG-11/2/2017-29976)
Gümrük Yönetmeliğinin 33 no.lu ekinde yer alan, kaçakçılık yapılacağına
dair ihbar, istihbarat, kuvvetli şüphe bulunan, gümrük idarelerinde risk
verileri mevcut olan veya ATS cihazı takılan eşyanın sevkinde taşımaya ilişkin
bilgiler, hareket veya giriş gümrük idaresinde işlemlerin tamamlanmasını
müteakip bu idarelerce çıkış veya varış gümrük idaresine gecikmeksizin
bildirilir.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
Giriş
Gümrük İdaresi Tarafından Yapılacak İşlemler
MADDE 24 - (1) (Değişik:RG-11/2/2017-29976)(5)
TIR karnesi himayesinde taşınan eşya için taşıtın giriş gümrük idaresine
varışından önce elektronik ortamda ek-5’de belirtilen bilgileri içeren ön beyan
verilir. Beyanın taşıtın giriş gümrük idaresine varışından sonra verilmesi
durumunda, taşıyıcı firma ve taşınan eşya risk kriterleri çerçevesinde ayrıca
değerlendirmeye tabi tutulur.
(2) (Mülga:RG-11/2/2017-29976)
(3) (Mülga:RG-11/2/2017-29976)
(4) (Değişik:RG-11/2/2017-29976)
Gümrük idaresince;
a) Brandalı
taşıtlarda brandanın yırtık ve sökük,
b) Römork, yarı
römork ve konteynerlerde kırık ve delik,
c) Taşıtın
mührünün/mühürlerinin, sağlam olup olmadığı ile TIR karnesinde kayıtlı numara
ve adede uygun,
olup olmadığı haricen
kontrol edilerek, uygun bulunması halinde 25 ve 26 ncı madde hükümleri uyarınca
işlemlere devam edilir. Uygun bulunmaması halinde ise, TIR işlemleri ile ilgili
servise derhal bilgi verilir.
MADDE 25 – (1) TIR karnesi,
taşıt onay belgesi, tartı fişi, geçiş belgesi ve diğer belgeler sürücü
tarafından tescil ile görevli memura ibraz edilir.
(2) (Değişik:RG-11/2/2017-29976)
Görevli memur tarafından, TIR karnesi ve taşıt onay belgesinin imza ve
mühürleri, geçerlilik süreleri ile ibraz edilen diğer belgelerin uygunluğu
kontrol edilir.
(3) TIR Sözleşmesi
uyarınca, gümrük idaresi tarafından gerekli görülmesi halinde TIR karnesinin
Türkçe tercümesi istenebilir.
(4) Tescille görevli
memur tarafından, TIR karnesinin;
a) Volet -1 ve
Volet-2 yaprağının 2 no.lu kutusunun altındaki “resmi kullanım için” başlıklı
bölüme, ilgili kaşe ile ithalat – transit - mahrece iade - transit ticaret ve
geri gelen eşya ibaresi,
b) Volet-1 ve Volet-2
yaprağının 8 no.lu kutusuna, belirtilmemiş olması halinde karneye ekli
belgeler,
c) Volet-1 ve Volet-2
yaprağının 20 no.lu kutusuna 8 inci madde hükümlerine göre belirlenen transit
süresi,
ç) Volet-1 ve Volet-2
yaprağının 21 no.lu kutusuna tescilin yapıldığı gümrük idaresinin adı ile
sistem tarafından verilen tescil numarası,
d) Volet-1 ve Volet-2
yaprağının 22 no.lu kutusuna, 4 üncü madde hükümleri gereğince belli bir güzergâhın
izlenmesinin zorunlu kılındığı hallerde belirlenen bu güzergâh ile eşyanın
gönderilmesi gereken çıkış gümrük idaresi,
e) Volet-1 ve Volet-2
yaprağının 23 no.lu kutusu ile Volet-1 yaprağı dipkoçanının 6 no.lu kutusuna
tescil tarihi yazılarak gümrük mührü tatbik edilir ve Volet-1 yaprağı
dipkoçanın ilgili bölümlerine gerekli bilgiler,
f) Uygun bir yerine
sistem tarafından atanan (Mülga ibare:RG-11/2/2017-29976) (...) memurun
sicil numarası,
yazılır.
(5) (Mülga:RG-11/2/2017-29976)
(6) (Mülga:RG-11/2/2017-29976)
(7) TIR Sözleşmesinin
3 üncü maddesi (a) bendinin (iii) alt bendinde bahsi geçen, bir akit taraf
hareket gümrük idaresinden ihracat kaydı ile gönderilen ve kendisi eşya olarak
kabul edilen kendiliğinden seyahat eden karayolu taşıtı, otobüs, vinç, yol
süpürücüsü ve betonyer vb. taşıtlar için düzenlenen TIR karnelerinin işlemleri
giriş gümrük idaresi tarafından yapılır ve eşya, varış veya çıkış gümrük
idaresine sevk edilir. Bu taşıtlarla aynı zamanda eşya taşınmak istenmesi
halinde, TIR Sözleşmesi ek-6’da yer alan açıklama notları da dikkate alınarak
taşıtların TIR Sözleşmesi ek-2’de yer alan teknik şartlara sahip olduğunun
tespit edilmesi üzerine, taşıt onay belgesi aranmaksızın taşıma yapılmasına
izin verilir.
Ancak, bu hüküm
kendiliğinden seyahat eden ve 8703 tarife pozisyonunda yer alan binek
otomobilleri için uygulanmaz.
(8) Başka bir akit
taraf hareket gümrük idaresinde açılan TIR karnesinde (kapak sayfasının 7 no.lu
kutusu ile Volet-1 ve Volet-2 yapraklarının 6 no.lu kutusunda) yer alan varış
ülkesi, bir akit taraf değilse, eşyaya ait yükleme listesi, CMR, çeki listesi
ve fatura gibi belgelerdeki transit geçilecek son akit tarafın Türkiye olması
halinde, çıkış gümrük idaresi, varış gümrük idaresi olarak belirlenir. Taşıt bu
gümrük idaresine sevk edilir.
MADDE 26 - (1) (Değişik:RG-11/2/2017-29976)
Sistem tarafından atanan memur, beyanın kontrol türüne göre işlemleri
gerçekleştirir. Beyanın kontrol türünün belge kontrolü olması ve yapılan
kontrol sonucunun olumlu olması halinde TIR karnesinin Volet-1 ve Volet-2
yaprakları ile Volet-1 yaprağı dipkoçanının ilgili bölümlerine görevli memur
tarafından gerekli kayıt ve meşruhatlar düşülür. Sistem üzerinde onay verilerek
Volet-1 yaprağı koparılarak TIR karnesi sürücüye teslim edilir ve taşıt varış
veya çıkış gümrük idaresine sevk edilir.
(2) (Değişik:RG-11/2/2017-29976)
Beyanın kontrol türünün belge kontrolü olması ve yapılan kontrol sonucunda
TIR karnesi ve ekli belgelerde ciddi farklılık tespit edilmesi ile muayene
yapılmasının gerekli görülmesi durumunda, idare amiri tarafından gerekli
yönlendirme yapılır ve eşya muayene edilir. Muayene sonucunun olumlu olması
halinde, taşıta tekrar mühür tatbik edilir. TIR karnesinin Volet-1 ve Volet-2
yaprakları ile Volet-1 yaprağı dipkoçanının ilgili bölümlerine gerekli kayıt ve
meşruhatlar düşüldükten sonra sistem üzerinde onay verilir. Volet-1 yaprağı
koparılarak TIR karnesi sürücüye teslim edilir ve taşıt varış veya çıkış gümrük
idaresine sevk edilir.
(3) (Mülga:RG-11/2/2017-29976)
(4) TIR karnesinin 16
no.lu kutusuna hareket gümrük idaresi tarafından mühür numarasının
yazılmadığının anlaşılması halinde, giriş gümrük idaresi tarafından tespit
edilen mühür numarası yazılır.
MADDE 27 - (1) (Değişik:RG-11/2/2017-29976)
Taşıt, römork, yarı römork ve konteynerlerden;
a) Haklarında ihbar
ya da kuvvetli şüphe bulunanlar,
b) Mühürleri
bulunmayanlar veya koparılmış ya da bozulmuş halde olanlar,
c) Brandalı
taşıtlarda brandalarında sökük, yırtık veya TIR Sözleşmesi ek-2’de belirlenen
şekle aykırı yama bulunanlar ile TIR halatlarında kopukluk bulunanlar,
ç) Römork, yarı
römork veya konteynerlerde kırık, delik bulunanlar,
d) Tartıda tespit
edilen ağırlığı TIR karnesinde kayıtlı ağırlıktan farklı olanlar,
e) Belgelerinde
şüpheli durum bulunanlar ile gizli bölme olduğuna dair şüphe oluşturanlar,
f) Sistem tarafından
muayeneye tabi tutulanlar,
görevlendirilecek
muayene memuru tarafından açılarak masrafları taşımacıya ait olmak üzere
muayene edilir.
(2) Muayene sonucunun
olumlu olması halinde taşıt tekrar mühür altına alınır ve TIR karnesinin
Volet-1 ve Volet-2 yaprakları ile Volet-1 yaprağının dipkoçanına gerekli şerh
düşülür. TIR karnesinin Volet-1 ve Volet-2 yapraklarının 16 no.lu kutusuna ve
TIR/Transit Takip Programının ilgili bölümüne yeni mührün/mühürlerin numarası yazılır.
(3) Brandalı
taşıtlarda brandanın yırtık veya sökük, römork, yarı römork ve konteynerlerde
kırık veya delik bulunması gibi önemli bozukluklar tespit edilmesi halinde
taşıt, gümrük idaresi gözetiminde TIR Sözleşmesi ek-2’de yer alan teknik
şartlara uygun hale getirilir ve yapılan düzeltme ile ilgili olarak gümrük
idaresi tarafından taşıt onay belgesinin 11 no.lu kutusu doldurulur.
(4) (Değişik:RG-11/2/2017-29976)
Taşıtın mühürlü kısmındaki veya mühürlü konteynerdeki eşyada TIR karnesinde
beyan edilen eşyanın miktarına göre eksiklik veya fazlalık tespit edilmesi
halinde tutanak düzenlenir ve tutanağın bir örneği TIR karnesine eklenir.
Eksiklik durumunda, bu bilgiler TIR karnesinin varış veya çıkış gümrük
idaresine kadar kullanılacak yapraklarının 9, 10 ve 11 no.lu kutularına
yazılarak tasdiklenir. Aynı şekilde TIR/Transit Takip Programında eşya
miktarına ilişkin veri girişi ve açıklama girilerek eşya sevk edilir. Fazlalık
durumunda, Türkiye Gümrük Bölgesini transit geçecek eşya için eksiklik
durumunda olduğu gibi işlem yapılır. Transit işleminin Türkiye Gümrük
Bölgesinde tamamlanması halinde ise, TIR/Transit Takip Programında karnede
beyan edilen kap miktarlarında değişiklik yapılmaksızın bu bilgilere ilişkin
açıklama girilir ve eşya sevk edilir. Ancak, TIR karnesinde beyan edilen
eşyanın miktarına göre tespit edilen fazlalığın, taşıtın veya konteynerin
mühürlü kısmında olsa dahi gizlenmiş, saklanmış halde veya özel olarak yapılmış
zula olarak tabir edilen bir yerde bulunması durumunda 5607 sayılı Kaçakçılıkla
Mücadele Kanunu hükümlerine göre işlem yapılır.
(5) (Değişik:RG-21/12/2019-30985)
TIR Karnesi kapsamında Türkiye Gümrük Bölgesine getirilen ve varış
gümrük idaresine karayolu ile sevk edilen serbest dolaşımda olmayan eşyanın
tamamının veya bir kısmının yapılan kontrol veya muayene sonucunda, beyan
edilenden belirgin bir şekilde farklı cinste olduğunun tahlil, teknik inceleme
ve araştırmaya gerek olmaksızın tespiti hâlinde fiilin niteliğine göre Gümrük
Kanununun 235 inci maddesinin beşinci fıkrasının (a) veya (b) bentleri uyarınca
işlem yapılarak eşyanın sevkine izin verilir. Bu tespitin Kaçakçılıkla
Mücadele Kanununu da ihlal ettiği sonucuna varılması durumunda bu Kanun
hükümleri uyarınca da gerekli işlemler yapılır.
(6) Hareket ülkesi
gümrük idaresince tatbik edilen mühürlerin sağlam olması, giriş gümrük
idaresince (Mülga ibare:RG-11/2/2017-29976) (...) muayeneye tabi
tutulmaması ve taşıtın ilave mühürlemeyi gerektirecek herhangi bir durumunun
bulunmaması hallerinde, taşıtların hareket ülkesinde tatbik edilen orijinal
mühürlerle sevki sağlanır.
MADDE 28 – (Değişik:RG-11/2/2017-29976)
(1) TIR karnelerinin
Volet-1 yaprakları, varış veya çıkış gümrük idaresindeki Volet-2 yapraklarına
ilişkin işlemler tamamlandıktan sonra sistemde ibra edildiğinin anlaşılması
üzerine takibi gerektirir bir hususa rastlanmaması halinde arşivlenir. Takibi
gerektirir bir husus bulunması halinde Volet-2 yaprakları ve ekleri varış veya
çıkış gümrük idaresinden talep edilir ve bu Tebliğin 42 nci maddesi hükümlerine
göre işlem yapılır.
BEŞİNCİ BÖLÜM
Hareket Gümrük
İdaresi Tarafından Yapılacak İşlemler
MADDE 29 - (1) (Değişik:RG-11/2/2017-29976)
Taşıyıcı firma temsilcisi veya sürücü tarafından, TIR karnesinde yer alan
bilgiler doğrultusunda özet beyan modülünden “TIR İhracat” kaydı düzenlenerek
tescil edilir.
(2) (Değişik:RG-11/2/2017-29976)
Tescil edilen bu kayda ilişkin TIR karnesi ve ekleri gümrük memuruna teslim
edilir.
(3) (Değişik:RG-11/2/2017-29976)
Gümrük memuru tarafından, TIR karnesi ve taşıt onay belgesinin imzaları,
mühürleri ve geçerlilik süreleri ile birlikte, ibraz edilen diğer belgeler
kontrol edilir. Uygun bulunması halinde;
a) Taşıtta bulunan
yükün ihracat eşyası olması durumunda, tescil edilen kayda ilişkin bilgiler,
TIR/Transit Takip Programı Volet-1 ekranına getirilerek “İHRACAT” kodu seçilir.
TIR karnesi ve ekli belgelerde yer alan bilgiler ile uygunluğu kontrol edilir
ve Volet-1 bilgileri tescil edilir.
b) Taşıtta bulunan
yükün serbest dolaşımda bulunmayan eşya olması durumunda “TRANSIT” kodu
seçilir. TIR karnesi ve ekli belgelerde yer alan bilgilerin uygunluğu kontrol
edilerek eşya bilgileri sisteme girilir ve Volet-1 bilgileri tescil edilir.
c) Taşıtta serbest
dolaşımda bulunmayan eşya ile ihracat eşyasının bir arada bulunması durumunda
“TRNİHR” kodu seçilir. TIR karnesi ve ekli belgelerde yer alan bilgilerin
uygunluğu kontrol edilerek serbest dolaşımda bulunmayan eşya ile ihracat
eşyasının bilgileri ayrı ayrı sisteme girilir ve Volet-1 bilgileri tescil
edilir.
(4) (Değişik:RG-11/2/2017-29976)
“TIR İhracat” kaydının 16 haneli tescil numarası TIR karnesine yazılır.
(5) (Değişik:RG-11/2/2017-29976)
Gümrük memuru tarafından, TIR karnesinin Volet-1 ve Volet-2 yaprağının;
a) 2 no.lu kutusunun
altındaki “resmi kullanım için” başlıklı bölüme, ilgili kaşe ile transit –
ihracat – mahrece iade – transit ve ihracat ibaresi,
b) 8 no.lu kutusuna,
belirtilmemiş olması halinde TIR karnesine ekli belgeler,
c) 20 no.lu kutusuna
8 inci maddeye göre belirlenen transit süresi,
ç) 21 no.lu kutusuna
tescilin yapıldığı gümrük idaresinin adı ile sistem tarafından verilen tescil
numarası,
d) 22 no.lu kutusuna,
4 üncü madde hükümleri gereğince belli bir güzergâhın izlenmesinin zorunlu
kılındığı hallerde belirlenen bu güzergâh ile çıkış gümrük idaresi,
e) 23 no.lu kutusu
ile Volet-1 yaprağı dipkoçanının 6 no.lu kutusuna tescil tarihi ve gümrük mührü
tatbik edilir ve Volet-1 yaprağı dipkoçanına tescilin yapıldığı gümrük
idaresinin adı ile tescil numarası,
yazılır.
(6) (Mülga:RG-11/2/2017-29976)
(7) Kırmızı hat
muayene kriterinde, sistem tarafından atanan muayene ile görevli memurun sicil
numarası TIR karnesinin uygun bir yerine yazılır. Muayene ile görevli memur
tarafından eşya ve belgelerin birbirleri ile uygunluğu kontrol edilir.
(8) (Mülga:RG-11/2/2017-29976)
(9) İlgili memur
tarafından, eşyanın ve belgelerin birbirleri ile uygunluğu, taşıtın brandasında
sökülme veya yırtılma, römork, yarı römork ve konteynerlerde kırılma veya
delinme olup olmadığı, taşıtta gizli bölme bulunup bulunmadığı kontrol
edilerek, uygun bulunması halinde taşıt mühürlenir.
(10) TIR karnesi
yaprakları ve dipkoçanları ile TIR/Transit Takip Programının ilgili bölümüne,
taşıta veya konteynere takılan mühürlerin numarası veya tanıtma işaretleri ile
gerekli diğer bilgiler yazılır. Volet-1 yaprağı koparılarak TIR karnesi
sürücüye verilir ve taşıt çıkış gümrük idaresine ya da diğer hareket gümrük
idaresine sevk edilir.
(11) Akit taraf
olmayan bir ülkeye yapılacak ihracat eşyası taşımasında, transit geçilecek son
akit taraf ülkenin çıkış gümrük idaresi, TIR karnesinde varış gümrük idaresi
olarak belirlenir. İhracat beyannamesi, fatura, CMR ve diğer belgelere ise ihracatın
yapılacağı ülkenin adı yazılır.
(12) TIR
Sözleşmesinin 3 üncü maddesi (a) bendinin (iii) alt bendinde bahsi geçen,
ihracat kaydı ile gönderilen ve kendisi eşya olarak kabul edilen kendiliğinden
seyahat eden karayolu taşıtı, otobüs, vinç, yol süpürücüsü ve betonyer vb.
taşıtlar için düzenlenen TIR karneleri hareket gümrük idaresi tarafından kabul
edilir. Bu taşıtlarla aynı zamanda eşya taşınmak istenmesi halinde, TIR
Sözleşmesi ek-6’da yer alan açıklama notları da dikkate alınarak taşıtların TIR
Sözleşmesi ek-2’de yer alan teknik şartlara sahip olduğunun tespit edilmesi
üzerine, taşıt onay belgesi aranmaksızın taşıma yapılmasına izin verilir.
Ancak, bu hüküm kendiliğinden seyahat eden ve 8703 tarife pozisyonunda yer alan
binek otomobilleri için uygulanmaz.
MADDE 30 - (1) (Değişik:RG-11/2/2017-29976)
İlk hareket gümrük idaresine ibraz edilen TIR karnesinin sarı manifesto sayfası
ve varış gümrük idaresine kadar kullanılacak tüm yapraklarının eşya manifestosu
bölümünde yazılı olan taşıt ve eşyaya ilişkin olarak tescil edilen “TIR
İhracat” kaydına ilişkin bilgiler, TIR/Transit Takip Programı Volet-1 ekranına
getirilerek TIR karnesi ve ekli belgelerde yer alan bilgiler ile uygunluğu
kontrol edilir ve Volet-1 bilgileri tescil edilir. “TIR İhracat” kaydının 16
haneli tescil numarası, TIR karnesinin tüm Volet-1 yaprakları ve dipkoçanları
ile Volet-2 yapraklarının ilgili bölümlerine yazılır. Tescil edilen Page 1
Volet-1 yaprağı koparılarak taşıt ikinci hareket gümrük idaresine Page 2
Volet-2 yaprağı ile birlikte sevk edilir.
(2) (Değişik:RG-11/2/2017-29976)
İkinci hareket gümrük idaresinde, şüphe, ihbar vb. durumlar hariç olmak
üzere, TIR karnesi ve eki belgeler ile transit süresi kontrol edilerek taşıt
haricen muayene edilir. TIR karnesinin Page 2 Volet-2 bilgileri TIR/Transit
Takip Programının Volet-2 ekranına kaydedilerek Program tarafından verilen
tescil numarası Page 2 Volet-2 yaprağına yazılır. İkinci hareket gümrük
idaresinde yüklenecek eşya bilgileri TIR karnesinin sarı manifesto sayfası ve
varış gümrük idaresine kadar kullanılacak yapraklarının eşya manifestosu
bölümüne yazılır ve tescil edilen “TIR İhracat” kaydına ilişkin bilgiler,
TIR/Transit Takip Programı Volet-1 ekranına getirilerek Page 3 Volet-1 bilgileri
tescil edilir. “TIR İhracat” kaydının 16 haneli tescil numarası, TIR karnesinin
Page 3 Volet-1 yaprağı ve dipkoçanı ile Page 4 Volet-2 yaprağının ilgili
bölümüne yazılır. Tescil edilen Page 3 Volet-1 yaprağı koparılarak taşıt,
üçüncü hareket gümrük idaresine veya çıkış gümrük idaresine Page 4 Volet-2
yaprağı ile birlikte sevk edilir. İkinci hareket gümrük idaresinde, birinci
hareket gümrük idaresinden sevk edilen taşıt ve eşya için hiçbir şekilde özet
beyan modülünden “Teslim Alma” kaydı düzenlenmez. Page 2 Volet-2 yaprağı ile
ilgili olarak bilgisayar sisteminde herhangi bir teyit işlemi yapılmaz.
(3) (Değişik:RG-11/2/2017-29976)
Üçüncü hareket gümrük idaresinde, şüphe, ihbar vb. durumlar hariç olmak
üzere, TIR karnesi ve eki belgeler ile transit süresi kontrol edilerek taşıt
haricen muayene edilir. TIR karnesinin Page 4 Volet-2 bilgileri TIR/Transit
Takip Programının Volet-2 ekranına kaydedilerek Program tarafından verilen
tescil numarası Page 4 Volet-2 yaprağına yazılır. Üçüncü hareket gümrük
idaresinde yüklenecek eşya bilgileri TIR karnesinin sarı manifesto sayfası ve
varış gümrük idaresine kadar kullanılacak yapraklarının eşya manifestosu
bölümüne yazılır ve tescil edilen “TIR İhracat” kaydına ilişkin bilgiler,
TIR/Transit Takip Programı Volet-1 ekranına getirilerek Page 5 Volet-1
bilgileri tescil edilir. “TIR İhracat” kaydının 16 haneli tescil numarası, TIR
karnesinin Page 5 Volet-1 yaprağı ve dipkoçanı ile Page 6 Volet-2 yaprağının
ilgili bölümüne yazılır. Tescil edilen Page 5 Volet-1 yaprağı koparılarak
taşıt, çıkış gümrük idaresine Page 6 Volet-2 yaprağı ile birlikte sevk edilir.
Üçüncü hareket gümrük idaresinde, ikinci hareket gümrük idaresinden sevk edilen
taşıt ve eşya için hiçbir şekilde özet beyan modülünden “Teslim Alma” kaydı
düzenlenmez. Page 4 Volet-2 yaprağı ile ilgili olarak bilgisayar sisteminde
herhangi bir teyit işlemi yapılmaz. Son hareket gümrük idaresinde, TIR karnesinin
varış gümrük idaresine kadar kullanılacak yapraklarının 17 no.lu kutusuna tarih
ve imza atılarak mühürlenir.
(4) Bir iç gümrük
idaresinden eşya yüklendikten sonra serbest bölgeden parsiyel yükleme yapılması
veya serbest bölgeden eşya yüklendikten sonra bir iç gümrük idaresinden
parsiyel yükleme yapılması mümkündür.
MADDE 31 – (Değişik:RG-11/2/2017-29976)
(1) TIR karnelerinin Volet-1
yaprakları, varış veya çıkış gümrük idaresindeki Volet-2 yapraklarına ilişkin
işlemler tamamlandıktan sonra sistemde ibra edildiğinin anlaşılması üzerine
takibi gerektirir bir hususa rastlanmaması halinde arşivlenir. Takibi
gerektirir bir husus bulunması halinde Volet-2 yaprakları ve ekleri varış veya
çıkış gümrük idaresinden talep edilir ve bu Tebliğin 42 nci maddesi hükümlerine
göre işlem yapılır.
MADDE 31/A –
(Ek:RG-10/3/2013-28583)(2)
(1) (Değişik:RG-11/2/2017-29976)
21/5/2014 tarihli ve 29006 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Gümrük
İşlemlerinin Kolaylaştırılması Yönetmeliği uyarınca ihracatta yerinde
gümrükleme izni ve izinli gönderici yetkisi kapsamında TIR karnesi ile
yapılacak işlemler bu maddede belirtilen usul ve esaslar çerçevesinde yapılır.
(2) (Değişik:RG-11/2/2017-29976)
Yalnızca Gümrük İşlemlerinin Kolaylaştırılması Yönetmeliğinin 77 nci maddesi
kapsamında işlem gören ihracat eşyası izinli gönderici yetkisine sahip TIR
karnesi hamili aracılığıyla taşıtılabilir.
(3) İhracatta yerinde
gümrükleme izni veya izinli gönderici kapsamında Gümrük İşlemlerinin
Kolaylaştırılması Yönetmeliğinin ilgili maddeleri uyarınca ihracat
beyannamesine ilişkin işlemler tamamlandıktan sonra, eşya izinde belirtilen
ilgili yerlerde beklemekle birlikte, 19 uncu maddeye göre düzenlenen TIR
karnesine ilişkin işlemler, TIR Sözleşmesi hükümleri nedeniyle 29 uncu madde
hükümleri uyarınca yerine getirilir. Ancak, 29 uncu maddede yer alan aracın
kontrolüne ilişkin yükümlülükler, araca güvenlik mührünü tatbik eden izinli
gönderici veya yerinde gümrükleme izin sahibi tarafından gerçekleştirilir.
(4) TIR karnesinin
gümrük idaresine sunulması sırasında, yerine göre yerinde gümrükleme izin
sahibince tatbik edilen mühür veya izinli gönderici tarafından tatbik edilecek
olan mühür numaraları belirtilir. Gümrük idaresince de bu bilgiler karne
üzerine kaydedilir. Mühür numarasının değişmesi gibi herhangi bir nedenle TIR
Karnesi Volet-1 yaprağında bir değişiklik veya düzeltme yapılması gerekmesi
halinde düzeltilen kısmın üzeri okunaklı olarak çizilerek doğru verinin
yazılması ve bu değişikliğin düzeltme ve ilaveyi yapan kişice imzalanmasından
sonra gümrük memuru tarafından resmi mühürle mühürlenir. Ayrıca, düzeltilen
veri sisteme kaydedilir.
(5) (Değişik:RG-11/2/2017-29976)
Gümrük İşlemlerinin Kolaylaştırılması Yönetmeliğinin 84 üncü maddesinde
belirtilen çıkış izni bildirim süresi TIR karnesinin ilgili gümrük idaresince
tescil edilmesini müteakip başlar.
(6) Üçüncü fıkrada
belirtilen işlemler izinli gönderici veya yerinde gümrükleme izinlerinde
belirtilen gümrük müdürlüklerinde gerçekleştirilir.
ALTINCI BÖLÜM
Varış Gümrük İdaresi
Tarafından Yapılacak İşlemler
MADDE 32 – (Değişik:RG-11/2/2017-29976)
(1) TIR karnesi ve
eki belgeler ile transit süresi kontrol edilerek TIR karnesi Volet-2 bilgileri
TIR/Transit Takip Programına girilir ve TIR karnesi tescil edilir. TIR karnesi
bilgileri esas alınarak özet beyan modülünden “TIR İthalat” kaydı oluşturulur.
Ayrıca bir döküm alınmaz. Bu kayda ilişkin tescil numarası TIR karnesine
yazılır.
MADDE 33 – (1) Antrepo veya
geçici depolama yerinde görevli memur tarafından, taşıtın evsafının belgelerine
uygun olup olmadığı, hareket veya yol boyu gümrük idaresi tarafından tatbik
edilen mührün/mühürlerin sağlam olup olmadığı, taşıtın brandasında sökülme veya
yırtılma, römork, yarı römork ve konteynerlerde kırılma veya delinme olup
olmadığı, taşıtta gizli bölme bulunup bulunmadığı kontrol edilerek, eşyanın
geçici depolama yeri, antrepo veya gümrükçe uygun görülen yerlere
boşaltılmasına izin verilir.
(2) Eşyanın
boşaltılıp teslim alınmasını müteakip görevli memur tarafından ek-7’de yer alan
teslim tesellüm tutanağı dört nüsha düzenlenir. Düzenlenen bu tutanaklar
taşıyıcı firma temsilcisi veya sürücü tarafından da imzalanır.
(3) (Değişik:RG-11/2/2017-29976)
TIR karnesinin Volet-2 yaprağı ve dipkoçanının ilgili bölümlerine, boşaltılan
eşyaya ilişkin bilgiler yazılır. Boşaltılan eşya ile TIR karnesinde yer alan
eşyanın birbirine uygun olması ve varsa ödenmesi gereken para cezasının
ödendiğinin anlaşılması üzerine, sistem üzerinde onay verilerek TIR karnesinin
Volet-2 yaprağı ve dipkoçanının ilgili bölümleri imzalanıp kaşe tatbik edilerek
Volet-2 yaprağı koparılır.
(4) (Mülga:RG-11/2/2017-29976)
(5) Süresi içerisinde
yurtdışı edilip edilmediklerinin takibi amacıyla yabancı taşıtlar eşyanın
boşaltılmasını müteakip 2 No.lu Taşıt Takip Programına kaydedilir. (Mülga cümle:RG-11/2/2017-29976)
(...)
MADDE 33/A –
(Ek:RG-11/2/2017-29976)
(1) Gümrük İşlemlerinin
Kolaylaştırılması Yönetmeliği uyarınca ithalatta yerinde gümrükleme izni ve
izinli alıcı yetkisi kapsamında TIR karnesi ile yapılacak işlemler bu maddede
belirtilen usul ve esaslar çerçevesinde yapılır.
(2) Yalnızca Gümrük
İşlemlerinin Kolaylaştırılması Yönetmeliğinin 97 nci maddesi kapsamında işlem
görecek olan ithalat eşyası izinli alıcı yetkisine sahip TIR karnesi hamili
aracılığıyla taşıtılabilir.
(3) Taşıtın Gümrük
İşlemlerinin Kolaylaştırılması Yönetmeliği çerçevesinde kabul edilen izinli
alıcı veya ithalatta yerinde gümrükleme izni sahibinin tesisine geldiğine dair
TIR karnesine meşruhat düşülür. TIR karnesi Volet-2 yaprağı ve eki belgeler
gümrük idaresine ibraz edilir ve 32 nci maddeye göre işlem yapılır.
(4) Sistem tarafından
muayene ile görevli memur atanması durumunda Gümrük İşlemlerinin
Kolaylaştırılması Yönetmeliğinin 111 inci maddesinin üçüncü fıkrasında
belirtilen süre içerisinde görevli memurca ek-7’de belirtilen tutanak
düzenlenir ve 33 üncü maddenin üçüncü fıkrası uyarınca işlem yapılır.
(5) Sistem tarafından
muayene ile görevli memur atanmaması durumunda izinli alıcı tarafından eşya
boşaltılır. Ek-7 de yer alan tutanak iki nüsha düzenlenir ve izinli alıcı ile
sürücü tarafından imzalanır. Ayrıca 33 üncü maddenin üçüncü fıkrası uyarınca
işlem yapılır. Volet-2 yaprağı ve ekleri ile tutanağın bir nüshası 10 iş günü
içerisinde dilekçe ekinde gümrük idaresine gönderilir. Bu belgelerin süresi
içerisinde gönderilmemesi durumunda Gümrük Kanununun 241 inci maddesinin
birinci fıkrası hükmü uygulanır.
(6) Boşaltılan eşya
ile beyan edilen eşyanın miktarında eksiklik veya fazlalık tespit edilmesi
durumunda gümrük idaresine bildirimde bulunulur ve gümrük idaresince 34 üncü
maddeye göre işlem yapılır.
(7) Üçüncü ve altıncı
fıkralarda belirtilen işlemler izinli alıcı veya ithalatta yerinde gümrükleme
izinlerinde belirtilen gümrük idarelerinde gerçekleştirilir.
MADDE 34 - (1) (Değişik:RG-11/2/2017-29976)
TIR karnesi himayesinde taşınan serbest dolaşımda olmayan eşyaya ilişkin tespit
edilen eksiklik veya fazlalık için takibat yapılır. TIR karnesinin Volet-2
yaprağı ve dipkoçanının ilgili bölümlerine tespit edilen eksiklik veya fazlalık
yazılır ve “şartlı ibra edilmiştir” şerhi düşülür. Ayrıca TIR/Transit Takip
Programının Volet-2 ekranına “şartlı ibra edildi” kaydı girilir.
(2) (Değişik:RG-11/2/2017-29976)
Eksiklik ve fazlalığa ilişkin tutanağın imzalandığı tarihte TIR karnesi hamiline
bildirim yapılması halinde bu tarih, bildirim yapılamaması durumunda ise
takibat yazısının TIR karnesi hamiline tebliğ edildiği tarih esas alınarak
eksiklik veya fazlalığın nedeninin üç ay içinde belgelendirilmesi istenir.
Eşyanın mahrecinden yüklenmediği veya eşyanın mahrecinden eksik veya fazla
yüklendiği, yanlışlıkla başka bir yere boşaltıldığı ya da kaza veya avarya
sonucu kaybolduğu veya çalındığına ilişkin eşyanın yüklendiği liman idaresi,
çıkış acentesi, taşıyıcının bir kamu kuruluşu olması halinde bu kuruluş veya
yükleme esnasında bu kurum ve kuruluşların bulunmaması halinde ihracatçı veya
yüklemeyi yapan kuruluştan alınan ve eşyanın yüklendiği limandaki en büyük
mülki idare amirince, gümrük idaresince, ticaret ve sanayi odalarınca veya liman
başkanlığınca onaylanmış belgelerin TIR karnesi hamili tarafından ibrazı
halinde, eksiklik veya fazlalık takibatı sonlandırılır. Bu fıkra hükmünün
uygulanmasında Avrupa Birliğinin tek bir gümrük bölgesinden oluştuğu göz önünde
bulundurulur. Üç aylık takibat süresi talep halinde ilgili gümrük idaresi
tarafından üç ay uzatılır. Haklı sebebin varlığı halinde, bu süre gümrük
idaresi tarafından bir ay daha uzatılabilir.
(3) Eksiklik veya
fazlalığa ilişkin olarak, süresi içerisinde geçerli bir belge ibraz edilmesi
halinde, TIR karnesinin Volet-2 yaprağına “şartlı ibra kaldırılmıştır” şerhi
düşülür. Ayrıca TIR/Transit Takip Programının Volet-2 ekranındaki “şartlı ibra
edildi” kaydı kaldırılarak “ibra edildi” kaydı girilir.
(4) (Değişik:RG-11/2/2017-29976)
(Değişik cümle:RG-21/12/2019-30985) Eksikliğe ilişkin olarak, verilen
süre içerisinde herhangi bir belge ibraz edilmemesi veya ibraz edilen
belgelerin geçerli sayılmaması halinde, gümrük idaresi tarafından eksik çıkan
eşyadan tarife pozisyonuna veya tarife pozisyonu tespit edilemiyor ise cinsine
ve türüne göre tarifede dahil olduğu faslın en yüksek vergiye tabi
pozisyonuna göre hesaplanan gümrük vergileri tahakkuk ettirilerek TIR karnesi
hamilinden tahsili yoluna gidilir ve Gümrük Kanununun 235 inci maddesinin beşinci
fıkrasının (c) bendi uyarınca eşyanın gümrük vergilerinin iki katı idari para
cezası uygulanır. Gümrük vergilerinin TIR karnesi hamilinden tahsil edilememesi
halinde, TIR Sözleşmesinin 11 inci maddesinin birinci fıkrasındaki süre dikkate
alınarak kefil kuruluş nezdinde gerekli takibat yapılır. Ayrıca, giriş gümrük
idaresine veya parsiyel taşımalarda bir önceki gümrük idaresine bilgi verilir.
Eksikliğe isabet eden gümrük vergilerinin tahsil edilmesi halinde TIR
karnesinin Volet-2 yaprağına “şartlı ibra kaldırılmıştır” şerhi düşülür. Ayrıca
TIR/Transit Takip Programının Volet-2 ekranındaki “şartlı ibra edildi” kaydı
kaldırılarak “ibra edildi” kaydı ile açıklama girilir.
(5) (Değişik:RG-21/12/2019-30985)
Fazlalığa ilişkin olarak verilen süre içerisinde herhangi bir belge ibraz
edilmemesi veya ibraz edilen belgelerin geçerli sayılmaması halinde fazla çıkan
eşyaya ilişkin olarak Gümrük Kanununun 235 inci maddesinin beşinci fıkrasının
(d) bendi uyarınca işlem yapılır. TIR karnesinin Volet-2 yaprağına “şartlı
ibra kaldırılmıştır” şerhi düşülür. Ayrıca TIR/Transit Takip
Programının Volet-2 ekranındaki “şartlı ibra edildi” kaydı kaldırılarak
“ibra edildi” kaydı ile açıklama girilir.
(6) (Değişik:RG-11/2/2017-29976)
Dökme eşyada eksiklik veya fazlalığın eşyanın tabiatı icabı 2009/15481 sayılı
Gümrük Kanununun Bazı Maddelerinin Uygulanması Hakkında Kararın 131 inci
maddesinde belirtilen oranlarda olduğunun anlaşılması halinde, eksiklik veya
fazlalık takibatı yapılmayarak işlemler tespit edilen miktar üzerinden sonuçlandırılır.
Eksiklik veya fazlalık takibatı gerektiren durumlar için takibat ve varsa cezaî
işlem, eksiklik veya fazlalığın tamamı için değil, bu oranları aşan kısmı için
uygulanır.
(7) Kap adedi olarak
beyana uygun, ancak sayı, baş, ağırlık gibi ölçülerinde beyana göre eksiklik
veya fazlalık olan eşya için takibat yapılmaz.
(8) (Ek:RG-11/2/2017-29976)
27 nci maddenin dördüncü fıkrası uyarınca giriş gümrük idaresince beyan edilen
eşyanın miktarına göre fazlalık tespit edilmesi durumunda, varış gümrük idaresince
bu madde hükümlerine göre işlem yapılır.
(9) (Ek:RG-11/2/2017-29976)
Bu madde kapsamındaki tespitlerin Kaçakçılıkla Mücadele Kanununu da ihlal
ettiği sonucuna varılması durumunda bu Kanun hükümleri uyarınca da gerekli
işlemler yapılır.
Parsiyel boşaltmalarda
MADDE 35 - (1) Giriş gümrük
idaresinden ilk varış gümrük idaresine sevk edilen eşyaya ilişkin işlemler, ilk
varış gümrük idaresi tarafından bu Tebliğin 32, 33 ve 34 üncü maddeleri
hükümlerine göre yerine getirilir. İlk varış gümrük idaresi tarafından
düzenlenen teslim ve tesellüm tutanağı TIR karnesinin Volet-2 yaprağına eklenir
ve bu Tebliğin 41 inci maddesi hükümlerine göre işlem yapılmak üzere
koparılarak alıkonulur. TIR karnesinin bir sonraki Volet-1 yaprağı ve dipkoçanı
ile Volet-2 yaprağının ilgili bölümlerine giriş tescil numarası, giriş gümrük
idaresi, ikinci varış gümrük idaresi, 4 üncü madde hükümlerine göre belli bir
güzergâhın izlenmesinin zorunlu kılındığı hallerde belirlenen güzergâh ile
transit süresi yazılır. TIR/Transit Takip Programının Volet-1 ekranına TIR
karnesi numarası ve sayfa numarası ile birlikte gerekli diğer bilgiler girilir.
Volet-1 yaprağı bu Tebliğin 28 ve 31 inci maddeleri hükümlerine göre işlem
yapılmak üzere koparılarak alıkonulur. TIR karnesi sürücüye verilir ve taşıt
ikinci varış gümrük idaresine sevk edilir.
(2) TIR karnesinde
yer alan ikinci varış gümrük idaresine ait eşya için birinci fıkrada belirtilen
işlemler yapılır.
(3) Son varış gümrük
idaresinde boşaltılacak eşya için bu Tebliğin 32, 33 ve 34 üncü maddeleri
hükümlerine göre işlem yapılır. TIR karnesinin Volet-2 yaprağı ve dipkoçanına
gerekli kayıtlar yapılır ve boşaltma meşruhatı düşülür. TIR/Transit Takip
Programının Volet-2 ekranına TIR karnesi numarası ve sayfa numarası ile birlikte
gerekli diğer bilgiler girilir. Düzenlenen teslim ve tesellüm tutanağının bir
nüshası taşıyıcı firma temsilcisi veya sürücüye verilir. Bir nüshası sürücüye
verilecek TIR karnesine eklenir. Diğer nüshası ise koparılan TIR karnesinin
Volet-2 yaprağına eklenerek bu Tebliğin 41 inci maddesi göre işlem yapılmak
üzere alıkonulur.
(4) Parsiyel boşaltmalarda, ilk varış gümrük
idaresi bir iç gümrük idaresi olabileceği gibi, bir serbest bölge gümrük
idaresi de olabilir.
MADDE 36 –
(Mülga:RG-1/9/2012-28398)(1)
MADDE 37 - (1) TIR karnesi
yapraklarının tamamının bitmesi durumunda, gümrük idaresi tarafından bu TIR
karnesi sonlandırılarak, TIR taşımasının geri kalan bölümü için kullanılmak
üzere yeteri kadar yaprağı bulunan yeni bir TIR karnesi kabul edilir. Her iki
TIR karnesine de bu durumu belirten meşruhat düşülür.
(2) Yeni açılan TIR
karnesine, taşıt ve eşyaya ilişkin bilgiler yazılır. TIR/Transit Takip
Programında sonlandırılan TIR karnesinin Volet-2 ekranı açılır, eski TIR
karnesi numarası silinir ve yeni TIR karnesinin numarası ile Volet-1
yaprağındaki bilgiler girilerek taşıt sevk edilir.
(3) Ancak, TIR
karnesinde varış gümrük idaresine kadar kullanılmak üzere yeterli sayıda yaprak
bulunmamakla birlikte, ülkemizdeki çıkış gümrük idaresinden sonra hala
kullanılabilir yaprak bulunması halinde, yeni bir TIR karnesinin açılmasına
izin verilmez.
YEDİNCİ BÖLÜM
Çıkış Gümrük İdaresi
Tarafından Yapılacak İşlemler
MADDE 38 – (Değişik:RG-11/2/2017-29976)
(1) Gümrük
idaresince;
a) Brandalı
taşıtlarda brandanın yırtık ve sökük,
b) Römork, yarı
römork ve konteynerlerde kırık ve delik,
c) Taşıtın
mührünün/mühürlerinin, sağlam olup olmadığı ile TIR karnesinde kayıtlı numara
ve adede uygun,
olup olmadığı haricen
kontrol edilerek, uygun bulunması halinde 39 ve 40 ıncı madde hükümleri
uyarınca işlemlere devam edilir. Uygun bulunmaması halinde ise, TIR işlemleri
ile ilgili servise derhal bilgi verilir.
MADDE 39 –
(Değişik:RG-11/2/2017-29976)
(1) İbraz edilen TIR karnesi,
geçiş belgesi ve diğer belgeler kontrol edildikten sonra TIR karnesinin Volet-2
bilgileri TIR/Transit Programına girilir ve Program tarafından verilen tescil
numarası Volet-2 yaprağının ilgili bölümüne ve dipkoçanına yazılır. Gümrük
idaresinin adı TIR karnesinin ilgili bölümüne yazılır ve resmi mühür tatbik
edilir.
(2) Sistem tarafından
atanan memur, beyanın kontrol türüne göre işlemleri gerçekleştirir. Beyanın
kontrol türünün belge kontrolü olması ve yapılan kontrol sonucunun olumlu
olması halinde, Volet-2 yaprağı ve dipkoçanının ilgili bölümlerine gerekli
meşruhat düşülür. Sistem üzerinde onay verilerek Volet-2 yaprağı koparılır ve
TIR karnesi sürücüye verilerek taşıtın yurtdışına çıkışına izin verilir.
(3) Beyanın kontrol
türünün belge kontrolü olması ve yapılan kontrol sonucunda TIR karnesi ve ekli
belgelerde ciddi farklılık tespit edilmesi ile muayene yapılmasının gerekli
görülmesi durumunda, idare amiri tarafından gerekli yönlendirme yapılır ve eşya
muayene edilir. Muayene sonucunun olumlu olması halinde, taşıta tekrar mühür
tatbik edilir. TIR karnesinin Volet-2 yaprağı ve dipkoçanının ilgili
bölümlerine gerekli kayıt ve meşruhatlar düşüldükten sonra sistem üzerinde onay
verilir. Volet-2 yaprağı koparılır ve TIR karnesi sürücüye verilerek taşıtın
yurtdışına çıkışına izin verilir.
(4) İç gümrük
idarelerinde tescil edilen TIR karnesinde yer alan tüm “TIR İhracat” kayıtları
ile ilişkilendirilen ihracat beyannameleri taşıtın yurtdışına çıkışı ile
otomatik olarak kapanmakla birlikte, taşıtın yurtdışına çıkmasına rağmen bu
kayıtların kapanmaması halinde özet beyan modülünden “uzaktan teyit” yöntemi
ile bu kayıtlar kapatılır.
(5) Çıkış gümrük
idaresinde, son hareket gümrük idaresinden sevk edilen araç ve eşya için özet
beyan modülünden “Teslim Alma” kaydı düzenlenmez.
Risklerin tespiti ve riskli taşıt, römork,
MADDE 40 – (1) (Değişik:RG-11/2/2017-29976) Taşıt,
römork, yarı römork ve konteynerlerden;
a) Haklarında ihbar ya da kuvvetli şüphe
bulunanlar,
b) Mühürleri bulunmayanlar veya koparılmış ya
da bozulmuş halde olanlar,
c) Brandalı taşıtlarda brandalarında sökük,
yırtık veya TIR Sözleşmesi ek-2’de belirlenen şekle aykırı yama bulunanlar ile
TIR halatlarında kopukluk bulunanlar,
ç) Römork, yarı römork veya konteynerlerde
kırık, delik bulunanlar,
d) Tartıda tespit edilen ağırlığı TIR
karnesinde kayıtlı ağırlıktan farklı olanlar,
e) Belgelerinde şüpheli durum bulunanlar ile
gizli bölme olduğuna dair şüphe oluşturanlar,
f) Sistem tarafından muayeneye tabi
tutulanlar,
görevlendirilecek muayene memuru tarafından
açılarak masrafları taşımacıya ait olmak üzere muayene edilir.
(2) Muayene sonucunda
herhangi bir usulsüzlüğe rastlanılmaması halinde, taşıta tekrar mühür tatbik
edilerek Volet-1 ve Volet-2 yapraklarının 16 no.lu kutusuna ve TIR/Transit
Takip Programının ilgili bölümüne yeni mührün/mühürlerin numarası yazılır ve
taşıtın çıkışına izin verilir.
(3) (Değişik:RG-11/2/2017-29976)
Muayene sonucunda ihraç eşyasında beyan edilen miktara göre eksiklik veya
fazlalık bulunduğunun tespit edilmesi halinde, hareket gümrük idaresine
gecikmeksizin bilgi verilir. TIR karnesinin 9, 10 ve 11 no.lu kutularına tespit
edilen eksiklik veya fazlalık yazılarak tasdiklenir. Aynı şekilde TIR/Transit
Takip Programında eşya miktarına ilişkin veri girişi ve açıklama girilir.
Gümrük Kanununa göre cezai hüküm uygulanarak eşyanın Türkiye Gümrük Bölgesi
dışına çıkarılmasına izin verilir.
(4) (Değişik:RG-21/12/2019-30985)
Muayene sonucunda serbest dolaşımda bulunmayan eşyada beyan edilen miktara
göre eksiklik bulunduğunun tespit edilmesi halinde, TIR işlemi sonlandırılmaz
ve Gümrük Kanununun 235 inci maddesinin beşinci fıkrasının
(c) bendine ve 42 nci maddeye göre işlem yapılmak üzere Volet-2
yaprağı ve ekleri ile birlikte hareket veya giriş gümrük idaresine bildirimde
bulunulur. Ancak, Türkiye Gümrük Bölgesine mühürlü olarak gelen ve giriş
gümrük idaresince söz konusu mühürleri kontrol edilmek suretiyle TIR karnesi
kapsamında çıkış gümrük idaresine sevk edilen eşyanın, çıkış gümrük idaresince yapılan
muayenesi sonucunda birinci fıkranın (c) ve (ç) bendinde yer alan
uygunsuzlukların olmadığı ve mahreç ülkede tatbik edilen mühürlerin sağlam
olduğu görülmekle birlikte, eşyada beyan edilen miktara göre eksiklik çıkması
halinde, TIR işlemi sonlandırılmaz ve 34 üncü maddeye göre işlem
yapılır. 34 üncü maddenin ikinci fıkrasında belirtilen süreler içerisinde
bu eksikliğin ispat edilememesi halinde, 34 üncü maddenin dördüncü fıkrasına
göre işlem yapılır ve TIR karnesinin 9, 10 ve 11 no.lu kutularına tespit edilen
eksiklik yazılarak tasdiklenir ve eşya miktarına ilişkin veri girişi
ve açıklama girilir. TIR işlemi sonlandırılarak eşyanın Türkiye Gümrük Bölgesi
dışına çıkarılmasına izin verilir. Bu eksikliğin ispat edilmesi halinde ise 34
üncü maddenin üçüncü fıkrası uyarınca işlem yapılır. TIR karnesinin 9, 10 ve 11
no.lu kutularına tespit edilen eksiklik yazılarak tasdiklenir ve eşya
miktarına ilişkin veri girişi ve açıklama girilir. TIR işlemi sonlandırılarak
eşyanın Türkiye Gümrük Bölgesi dışına çıkarılmasına izin verilir. Ayrıca giriş
gümrük idaresine bilgi verilir.
(5) (Ek:RG-11/2/2017-29976)
Muayene sonucunda serbest dolaşımda bulunmayan eşyanın cinsi aynı olmakla
birlikte beyan edilen miktara göre fazlalık bulunduğunun tespit edilmesi
halinde, tespit edilen fazlalık TIR karnesinin 9, 10 ve 11 no.lu kutularında
gösterilerek tasdiklenir, TIR/Transit Takip Programında eşya miktarına ilişkin
veri girişi ve açıklama girilir. TIR işlemi sonlandırılarak beyan edilen
eşyanın Türkiye Gümrük Bölgesi dışına çıkarılmasına izin verilir. Ayrıca
hareket veya giriş gümrük idaresine bilgi verilir.
(6) (Ek:RG-11/2/2017-29976)
(Değişik:RG-21/12/2019-30985) Muayene sonucunda beyan edilen serbest
dolaşımda bulunmayan eşyadan farklı cinste eşya tespit edilmesi halinde, bu
eşyanın yurtdışına çıkışına izin verilmez. TIR karnesine ve TIR/Transit Takip
Programına açıklama yapılır. TIR işlemi sonlandırılarak beyan edilen eşyanın
Türkiye Gümrük Bölgesi dışına çıkarılmasına izin verilir. Farklı cinsteki eşya
için 34 üncü maddenin ikinci fıkrasında belirtilen süreler içerisinde
farklılığın ispat edilememesi halinde, Gümrük Kanununun 235 inci maddesinin
beşinci fıkrasının (d) bendi uyarınca işlem yapılır. İspat edilmesi halinde ise
eşyanın Türkiye Gümrük Bölgesi dışına çıkarılmasına izin verilir. Ayrıca,
hareket veya giriş gümrük idaresine bilgi verilir.
(7) (Ek:RG-11/2/2017-29976)
Üçüncü ila altıncı fıkra kapsamındaki tespitlerin Kaçakçılıkla Mücadele
Kanununu da ihlal ettiği sonucuna varılması durumunda bu Kanun hükümleri
uyarınca da gerekli işlemler yapılır.
MADDE 41 – (Değişik:RG-11/2/2017-29976)
(1) İşlem gören TIR
karnelerinin Volet-2 yaprakları ve ekleri varış veya çıkış gümrük idaresince
arşivlenir.
SEKİZİNCİ BÖLÜM
TIR Karnesi Takip
İşlemleri
MADDE 42 - (1) Gümrük
idarelerinde işlem gören TIR karneleri ile ilgili olarak yapılacak takip
işlemleri, TIR Sözleşmesi, 4458 sayılı Gümrük Kanunu, 6183 sayılı Amme
Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun, Gümrük Yönetmeliği ve bu Tebliğ
hükümleri doğrultusunda, giriş veya hareket gümrük idareleri tarafından
yürütülür.
(2) TIR karnesi
takip işlemlerinin yerine getirilmesi amacıyla, gümrük idareleri tarafından mevzuat
hükümleri doğrultusunda düzenli arşiv kurularak arşiv hizmetleri yerine
getirilir. Düzenli arşiv kurulmasından ilgili gümrük amir ve memurları doğrudan
sorumludur.
(3) TIR karnesi takip
işlemleri, TIR Sözleşmesi gereğince TIR karnesinin Volet-1 yaprakları üzerinden
yürütülür.
(4) (Değişik:RG-11/2/2017-29976)
Gümrük idareleri tarafından, bu gümrük idarelerinde işlem gören TIR
karnelerinin haftalık ve aylık olarak listeleri alınarak, bu TIR karnelerinin
sisteme veri girişlerinin ve muayene onaylarının eksiksiz ve hatasız olarak
yapılıp yapılmadığı ve diğer usulsüzlüklerin tespiti amacıyla kontrol edilir.
(5) TIR karnesi
kapsamı eşyanın sevk edildiği gümrük idaresinde işlem görüp görmediği giriş
veya hareket gümrük idaresi tarafından araştırılır.
(6) TIR karnesi
kapsamı eşyanın çıkış veya varış gümrük idaresinde işlem görmediği veya usulüne
uygun işlem yapılmadığının anlaşılması ya da takibi gerektirir başka bir hususa
rastlanması halinde, Volet-1 yaprağının tescil tarihinden itibaren iki ay
içerisinde, bu durum yazı ile taşıyıcı firma ve kefil kuruluşa bildirilir. Bu
yazıda TIR karnesi muhteviyatı eşyanın yurt dışı edildiğinin veya varış gümrük
idaresine boşaltıldığının belgelendirilmesi istenir ve TIR karnesinin Volet-1
ve/veya Volet-2 yaprakları örneği yazı ekinde gönderilir. Bu bildirim, kefil
kuruluş açısından hiçbir şekilde TIR Sözleşmesinin 11 inci maddesinin birinci
fıkrasında belirlenen bir ve iki yıllık süreleri geçemez.
(7) Kefil kuruluşa
yapılan bildirim tarihinden itibaren (Değişik ibare:RG-21/12/2019-30985)
bir ay içerisinde muhataplarca eşyanın yurt dışı edildiğinin veya varış
gümrük idaresine boşaltıldığının;
a) Sona erdirme
işlemine ait resmi belge,
b) Eşyanın başka bir gümrük
rejimi altına alındığına veya serbest dolaşıma sokulduğuna dair belge,
c) TIR Sözleşmesinin
6 ncı maddesinde geçen uluslararası kuruluşlarca temin edilen TIR karnesinin
gümrük idarelerinde işlem görmüş Volet-1 ve Volet-2 yapraklarının dipkoçanı,
ile kanıtlanamaması
halinde aşağıdaki işlemler yapılır;
1) (Değişik:RG-11/2/2017-29976)
Gümrük vergileri, tahakkuk ettirilerek karne hamilinin yabancı olması halinde
İngilizce veya ilgili ülke dilinde hazırlanan bir yazı ekinde iadeli taahhütlü
posta ile, yerli firma olması halinde ise tebliğ mazbatalı zarf ile, TIR
Sözleşmesinin 11 inci maddesinin ikinci fıkrası gereğince öncelikle karne
hamiline tebliğ edilir ve bu durumdan aynı zamanda kefil kuruluşa da bilgi
verilir. Tahsilâtın karne hamilinden yapılamaması durumunda; TIR Sözleşmesinin
11 inci maddesinin üçüncü fıkrası hükmü uyarınca, altıncı fıkraya göre yapılan
bildirim tarihinden itibaren en geç iki yıl içinde, TIR Sözleşmesinde öngörülen
azami teminat tutarı göz önünde bulundurularak düzenlenen tahakkuk kefil
kuruluşa tebliğ edilerek gümrük vergilerinin tahsili sağlanır.
2) Yapılan incelemede
5607 sayılı Kaçakçılıkla Mücadele Kanununun ihlal edildiği sonucuna ulaşılması
halinde usulüne uygun olarak Cumhuriyet Başsavcılığına suç duyurusunda
bulunulur.
3) Eşyanın ve taşıtın
en yakın gümrük idaresine teslim edilmesi ve sürücünün hudut polisince tutulan
takip fişlerine kaydedilmesi için İçişleri Bakanlığına bildirimde bulunulur.
4) Gerçekleştirilen
tahsilat işlemlerinin sonucundan Genel Müdürlüğe bilgi verilir.
(8) Gümrük idaresi
tarafından yapılan takibat üzerine veya kefil kuruluş tarafından, ödeme
talebinin yapıldığı tarihten itibaren iki yıl içinde karne kapsamı eşyanın yurt
dışında bulunduğunu belirten, eşyanın boşaltıldığı yurtdışındaki gümrük idaresi
tarafından verilen ve eşyanın TIR karnesine uygun olarak teslim alındığını
kanıtlayan belge ile bu belgenin noterden tasdikli Türkçe tercümesinin ibrazı
halinde, TIR karnesi ile ilgili olarak daha önce kefil kuruluştan tahsil edilen
vergiler iade edilir.
MADDE 43 - (1) TIR karnesi
himayesinde Türkiye’ye getirilen eşyanın, yurtdışı edilmediği veya bir
gümrük idaresine boşaltılmadığının anlaşılması halinde gümrük vergilerinin
tahakkuku; 4458 sayılı Gümrük Kanununun 30 uncu ve 181 inci maddelerine göre
gümrük yükümlülüğünün doğduğu tarih olan TIR karnesinin giriş tescil tarihi
itibariyle;
a) Eşyanın 4458
sayılı Gümrük Kanununa göre tespit edilecek kıymeti,
b) Yabancı paralar
için T.C. Merkez Bankası döviz satış kurları,
esas alınarak
yapılır.
MADDE 44 – (1) TIR karnelerinden
kaynaklanan ve idari yargı mercileri nezdinde dava konusu edilen işlemlerle
ilgili savunma, itiraz, temyiz, karar düzeltme, süre uzatımı işlemleri;
8/12/1994 tarihli ve 22135 sayılı Resmî Gazetede yayımlanan 1 Seri No.lu Gümrük
Genel Tebliği (Yetki Devri) uyarınca gümrük idarelerince yerine getirilir.
MADDE 45 – (Başlığı
ile Birlikte Değişik:RG-11/2/2017-29976)
(1) Sistemde
kayıtları açık görünen TIR karneleri sorgulanarak bu TIR karneleri ile ilgili
takip işlemlerinin bağlantıları gümrük idareleri tarafından yerine getirilip
getirilmediği (Değişik ibare:RG-4/7/2026-33300) Gümrük ve Dış Ticaret
Bölge Müdürlükleri tarafından düzenli olarak kontrol edilir ve açık
kayıtlar gerekçesi ile birlikte altı ayda bir Genel Müdürlüğe bildirilir.
DOKUZUNCU BÖLÜM
Çeşitli
ve Son Hükümler
MADDE 46 – (Değişik:RG-11/2/2017-29976)
(1) Bir akit taraftan
TIR karnesi düzenlenmeksizin ülkemize giriş yapan taşıtın; gideceği ülkenin bir
akit taraf olması ve eşyanın TIR karnesi himayesinde taşınabilmesi için gerekli
belgelerin ibraz edilmesi koşuluyla, giriş gümrük idaresince eşyanın
muayenesinin yapılarak ibraz edilen belgelerle uygunluğunun sağlanması
durumunda, giriş yaptığı gümrük idaresinden TIR karnesi himayesinde sevk
edilmesi mümkündür.
(2) Bununla birlikte,
eşyanın Gümrük Yönetmeliğinin 196 ncı maddesinin birinci fıkrasında yer alması
durumunda, aynı maddenin yedinci fıkrasına göre işlem yapılır.
MADDE 47 - (1) TIR
Sözleşmesinin 26 ncı maddesinde belirtilen, bir Akit tarafta başlamış olan TIR
taşımasının geçici olarak durduğu hallerde, TIR karnesi gümrük idaresi
tarafından kabul edilir.
MADDE 48 - (1) Bir serbest
bölge gümrük idaresine sevk edilecek eşyaya ilişkin TIR karnesi “transit”
kaydıyla işlem görür ve TIR/Transit Takip Programına rejim türü olarak
“transit” girilir. Bir serbest bölge gümrük idaresinde boşaltma yapıldıktan sonra
parsiyel boşaltma yapılmak üzere bir gümrük idaresine sevk edilecek eşyaya
ilişkin TIR karnesi, bu gümrük idaresinde tabi tutulacağı rejim türüne göre
“transit” veya “ithalat” olarak sevk edilir ve TIR/Transit Takip Programına bu
rejim türü girilir.
MADDE 49 – (Başlığı
ile Birlikte Değişik:RG-11/2/2017-29976)
(1) Volet-1 yaprağının
hareket gümrük idaresi tarafından tescil edilmesinden sonra, eşyanın herhangi
bir nedenle çıkış gümrük idaresine sevk edilmesinden vazgeçilmesi veya sevk
edilmesinin mümkün olmaması halinde;
a) Aynı TIR karnesi
ile taşımaya devam edilecekse, TIR/Transit Takip Programında Volet-1 kaydı
açıklama yapılarak iptal edilir ve 29 uncu maddeye göre işlem yapılır.
b) Aynı TIR karnesi
ile taşımaya devam edilmeyecekse, TIR karnesi iptal edilir. TIR karnesi Volet-2
yaprağı ve dipkoçanına iptal gerekçesine ilişkin gerekli meşruhat düşülür. TIR
karnesinin “onaylı rapor” sayfası doldurulur. TIR/Transit Takip Programında
Volet-1 kaydı iptal edilerek gerekçesine ilişkin açıklama yapılır.
Adli işleme konu olan
MADDE 49/A – (Ek:RG-11/2/2017-29976)
(1) Eşya ve araç ile
ilgili olarak adli makamlara intikal ettirilen usulsüzlüğe konu TIR karnesine
ilişkin vergi takibini gerektiren bir durum bulunmaması halinde, TIR karnesi
sonlandırılır ve TIR karnesi Volet-2 yaprağı ve dipkoçanına sonlandırma
gerekçesine ilişkin gerekli meşruhat düşülür. TIR karnesinin “onaylı rapor”
sayfası doldurulur. TIR/Transit Takip Programında Volet-2 kaydına ilişkin
işlemler tamamlanarak sonlandırma gerekçesine ilişkin açıklama yapılır. Vergi
takibini gerektiren bir durum bulunması halinde ise takibat ve buna bağlı
mahkeme sonucuna göre işlem yapılır.
(2) TIR karnesine
gümrük idaresince el konulması halinde, gümrük idaresi tarafından karne
cildinin arka kapağındaki kopartılabilir bölüm mühürlenir, imzalanır ve
kopartılarak sürücüye verilir.
MADDE 50 –
(Değişik:RG-11/2/2017-29976)
(1) Giriş gümrük
idaresine TIR karnesi himayesinde gelen eşyanın, bu gümrük idaresinde başka bir
rejime tabi tutulmak istenmesi halinde TIR karnesinin Volet-1 ve Volet-2
yaprağı bilgileri TIR/Transit Takip Programına girilir ve sistemin Volet-2
bilgilerinden “TIR İthalat” kaydı oluşturulur.
MADDE 51 - (1) TIR karnesi muhteviyatı
eşyanın varış gümrük idaresine boşaltılmasını müteakip boş olan yabancı römork
veya yarı römorkun geçici olarak gümrük idaresinin denetimine bırakılması ve
aynı çekicinin başka bir ihraç eşyası yüklü römork veya yarı römorku yurtdışına
götürmesine izin verilir.
(2) Geçici olarak
gümrük idaresinin denetimine bırakılan yabancı plakalı boş römork veya yarı
römorklar, sahipleri veya bunların temsilcilerinin yazılı talepleri üzerine
ihraç eşyası yüklenerek yurtdışı edilebilir.
(3) Varış gümrük
idaresinde yükünü boşalttıktan sonra boş olarak yurtdışına çıkacak yabancı
plakalı taşıtın sürücüsü tarafından ibraz edilen TIR karnesinin Volet-2 yaprağı
dipkoçanları incelenerek, TIR karnesi himayesinde ülkemize getirilen eşyanın
varış gümrük idaresine teslim edilip edilmediği kontrol edilir.
(4) Eşyanın varış
gümrük idaresine teslim edilmediğinin anlaşılması halinde, taşıtın ve sürücünün
yurtdışına çıkışına izin verilmez ve duruma göre ilgili mevzuatı gereğince
işlem yapılır.
(5) (Mülga:RG-22/4/2011-27913)
MADDE 52 - (1) Deniz veya
demir yoluyla boş ve çekicisiz olarak gelen römork veya yarı römorklar giriş
gümrük idaresi tarafından 2 No.lu Taşıt Takip Programına kaydedilir. (Mülga
cümle:RG-11/2/2017-29976) (...)
(2) TIR işleminin
başlangıç ve bitişi arasındaki yolculuğun bir kısmının karayolu ile yapılması
şartıyla, çekicisiz ve dolu olarak deniz veya demir yolu ile gelen ya da giden
römork veya yarı römorkların plaka numaraları TIR karnesinin 7 no.lu kutusuna
yazılır.
MADDE 53 – (1) Gümrük
işlemleri tamamlanarak serbest dolaşıma giren eşyanın, taşıma belgelerinde
yazılı yurt içindeki boşaltma yerlerine kadar aynı yabancı plakalı taşıtla
taşınması mümkündür.
MADDE 54 – (1) Yabancı plakalı
taşıtlar ile TIR karnesi himayesinde Türkiye Gümrük Bölgesine getirilen eşyaya
ilişkin TIR karnesi işlemleri, yabancı firma temsilcisi veya sürücü tarafından
yerine getirilir. Bu nedenle, bu firmaların Türkiye’de acentelerinin bulunması
zorunlu değildir.
(2) (Ek:RG-11/2/2017-29976)
TIR karnesi himayesinde taşıma yapan yabancı firmaların elektronik ortamda ön
beyan verebilmesine ilişkin usul ve esaslar Bakanlıkça belirlenir.
MADDE 55 – (1) Taşınan eşyanın
gümrük vergileri toplamının TIR Sözleşmesine göre tespit edilen azami teminat
tutarını aşmaması durumunda hiçbir şekilde memur refakati verilmez.
(2) Taşınan eşyanın
gümrük vergileri toplamının TIR Sözleşmesine göre tespit edilen azami teminat
tutarını aşması koşuluyla; kaçakçılık yapılacağına dair ihbar, istihbarat,
kuvvetli şüphe bulunması veya gerek taşınan eşya gerekse taşıyıcı hakkında
gümrük idarelerinde risk verilerinin mevcut olması hallerinde;
a) Öncelikle Araç
Takip Sisteminden yararlanılması yoluna gidilir. ATS cihazının bulunması
halinde hiçbir şekilde memur refakati verilemez.
b) İlgili gümrük (Mülga
ibare:RG-11/2/2017-29976) (...) idaresinde ATS cihazının bulunmaması
durumunda ise; müdür yardımcısının başkanlığında en az üç kişiden oluşan
komisyon tarafından gerekçeli bir karar alınmak ve bu kararda ATS cihazının
bulunmadığı da belirtilmek suretiyle memur refakati verilebilir.
(3) Memur refakati
öngörülmesi halinde taşıyıcıya yazılı bir belge verilmemişse, TIR karnesinin 1
no.lu dipkoçanının 5 inci maddesine “refakat” ibaresi ve gerekçesi yazılır.
(4) Memur refakati
verilen taşımalar ek-9’da yer alan listeye işlenerek aylık olarak Genel
Müdürlüğe bildirilir.
MADDE 56 – (1) 4458
sayılı Gümrük Kanununun 11 inci maddesi saklı kalmak kaydıyla, TIR karnesinin
10 no.lu kutusunda, eşyanın tam tespitini mümkün kılacak bir tanımın yapıldığı
hallerde TIR karnesine fatura eklenmesi zorunlu değildir.
(2) Ancak; TIR
karnesinin 10 no.lu kutusunda, eşyanın tam tespitini mümkün kılacak bir tanımın
yapılmadığı veya “fatura muhteviyatı eşya”, “ekli liste muhteviyatı eşya” gibi
tanımların yer aldığı durumlarda TIR karnesine fatura eklenmesi zorunludur.
(3) Asıl faturanın
ibraz edilemediği durumlarda, asıl faturanın on beş gün içerisinde ibraz
edileceğine dair taahhütname alınarak, faks fatura veya proforma fatura ile
işlem yapılmasına izin verilir. Süresi içerisinde faks fatura veya proforma
faturaya ilişkin asıl faturanın ibraz edilmemesi halinde, 4458 sayılı Gümrük
Kanununun 241 inci maddesinin birinci fıkrası hükmü uygulanır ve asıl fatura
ibraz edilinceye kadar faks fatura veya proforma fatura ile yeni bir işlem yapılmasına
izin verilmez.
MADDE 57 - (1) Beklenmeyen
haller veya mücbir sebeplerle süresi içerisinde yurtdışına çıkarılamayan veya
ilgili gümrük idaresine teslimi mümkün olmayan eşya hakkında, ilgililer
tarafından en yakın gümrük idaresi haberdar edilir. İlgili gümrük idaresi
tarafından TIR Sözleşmesinin 41 inci ve 4458 sayılı Gümrük Kanununun 92 nci
maddeleri hükümlerine göre işlem yapılır.
(2) Beklenmeyen
haller veya mücbir sebeplere ilişkin bilgi ve belgeler değerlendirilerek uygun
bulunması halinde, TIR karnesinin Volet-2 yaprağı ile dipkoçanına olay ile
ilgili meşruhat düşülerek, TIR Sözleşmesinin 25 inci maddesi doğrultusunda, TIR
karnesinde yer alan “onaylı rapor” sayfası doldurulur ve olayla ilgili onaylı
belgeler TIR karnesine eklenir. TIR/Transit Takip Programına Volet-2 veri
girişi yapılır ve sonlandırma gerekçesi “açıklamalar” bölümüne yazılır.
MADDE 58 - (1) (Değişik:RG-11/2/2017-29976)
Kaza nedeniyle telef olan eşyanın Gümrük Yönetmeliğinin 273 üncü maddesi uyarınca
kanıtlanması durumunda, gümrük vergileri aranmaz. TIR karnesi kazanın meydana
geldiği yere en yakın gümrük idaresince sonlandırılır. TIR karnesi Volet-2
yaprağı ve dipkoçanına sonlandırma gerekçesine ilişkin gerekli meşruhat
düşülür. TIR karnesinin “onaylı rapor” sayfası doldurulur. TIR/Transit Takip
Programında Volet-2 kaydına ilişkin işlemler tamamlanarak sonlandırma
gerekçesine ilişkin açıklama yapılır. Ayrıca giriş veya hareket gümrük
idaresine bilgi verilir.
(2) (Değişik:RG-11/2/2017-29976)
Kaza nedeni ile telef olan ve sahibi tarafından yurtdışı edilmek istenmeyen
eşya gümrüğe terk edilebilir. Gümrüğe terk edilen bu eşya 4458 sayılı Gümrük
Kanunu ile Tasfiye Yönetmeliğine göre tasfiye hükümlerine tabi tutulur.
(3) Kaza sonucu
hasara uğrayan taşıt, römork, yarı römork ve konteynerin, mühürleri kopmuş,
eşyası dağılmış veya hareketini tehlikeye sokacak şekilde eşyası kaymış ise;
a) Bu kaza veya
kaymanın gümrük idaresine yakın bir yerde meydana gelmesi halinde;
1) Gümrük idaresi
tarafından görevlendirilecek memur nezaretinde eşya düzeltilir ve taşıta tekrar
yüklenir.
2) Kaza sonucu
eşyanın aynı taşıt ile taşınması imkânsız hale gelmiş ise, eşya taşıt onay
belgesi veya konteyner onay plakası bulunan başka bir taşıt veya konteynere
yüklenir.
3) (1) inci ve (2)
nci alt bentlerde belirtilen durumlarda, eşya gümrük memuru tarafından muayene
edilir. Eşyanın TIR karnesine uygun olduğunun tespit edilmesi halinde, yükü
düzeltilen taşıta veya yeni taşıta mühür tatbik edilir. Taşıt değişikliğinde
yeni taşıtın plakası TIR karnesinin ilgili bölümüne yazılarak onaylanır.
4) TIR karnesinde yer
alan “onaylı rapor” sayfası doldurulur ve taşıt varış veya çıkış gümrük
idaresine sevk edilir.
5) Takibatı
gerektirir bir durumun tespiti halinde, taşıta ve eşyaya el konularak
mevzuat gereğince işlem yapılır. Ayrıca, bu husus giriş veya hareket gümrük
idaresine bildirilir.
b) Kaza veya kaymanın
bir gümrük idaresine uzak bir yerde meydana gelmesi halinde;
1) Kayma halinde,
görevli polis ve jandarma birimleri tarafından kayan eşya düzelttirilir ve
tekrar aynı taşıta yüklenir. Duruma ilişkin tutanak tutulur ve gerekli emniyet
tedbirleri alınarak taşıt en yakın veya ilgili gümrük idaresine sevk edilir.
Sevk edilen gümrük idaresinde taşıt açılarak (a) bendinde belirtilen işlemler
yapılır.
2) Kaza halinde,
görevli polis ve jandarma birimleri tarafından gerekli emniyet tedbirleri
alınarak en yakın gümrük idaresinden görevli istenir. Görevli gümrük memuru
geldikten sonra durum bir tutanakla tespit edilir ve taşıt veya yükün aktarıldığı
yeni taşıta mühür tatbik edildikten sonra üçüncü fıkranın (a) bendinde
belirtilen işlemler yapılır. Gümrük memurunun zamanında gelmesinin mümkün
olmadığı durumlarda (b) bendinin (1) inci alt bendi hükümleri uygulanır.
(4) Bu madde
hükümlerine göre eşyanın başka bir taşıta aktarılmasının gerekli olduğu ve
taşıt onay belgesi bulunan bir taşıt temin edilemediği durumlarda; eşya muayene
edilir ve eşyanın TIR karnesine uygun olduğunun tespit edilmesi halinde TIR
karnesi, ilgili bölümlerine gerekli meşruhat düşülerek sonlandırılır ve taşıt
transit beyannamesi kapsamında sevk edilir. Ayrıca, bu husus giriş veya hareket
gümrük idaresine bildirilir.
MADDE 59 - (1) Bu Tebliğin 58
inci maddesinde belirtilen durumlar dışında eşyanın, başka bir taşıt veya
konteynere aktarılmasının gerekli olması halinde, bu aktarma gümrük idaresi
nezaretinde yapılır.
(2) Aktarma;
a) Taşıt onay belgesi
bulunan başka bir taşıta yapıldığı takdirde, eşya muayene edilerek yeni taşıta
yüklenir ve taşıta mühür tatbik edilir. Yapılan işlem ile ilgili olarak tutanak
düzenlenir ve TIR karnesine gerekli meşruhat düşüldükten sonra taşıtın
transitine ya da çıkışına izin verilir.
b) Taşıt onay belgesi
bulunmayan bir taşıta yapıldığı takdirde, TIR karnesi, ilgili bölümlerine
gerekli meşruhat düşülerek sonlandırılır ve taşıt transit beyannamesi
kapsamında sevk edilir. Ayrıca, bu husus giriş veya hareket gümrük idaresine
bildirilir.
MADDE 60 – (Değişik:RG-11/2/2017-29976)
(1) TIR Sistemi,
Ortak Transit veya Ulusal Transit kapsamında yapılan taşımalarda ya da boş araç
giriş ve çıkışlarında, taşıyıcı veya sürücü tarafından TIR Sözleşmesi, gümrük
mevzuatı ve ilgili diğer mevzuat hükümlerine uyulmadığının tespit edilmesi
halinde, durum elde edilen bilgi ve belgeler ile birlikte Genel Müdürlüğe
ivedilikle bildirilir. Genel Müdürlükçe yapılacak inceleme sonucunda taşıyıcı
firma ile ilgili olarak gerekli tedbirler alınır.
MADDE 61 - (1) Ek-10’da yer
alan içki, sigara ile bunların türevlerinin miktarı ne olursa olsun normal TIR
karneleri (Model 1) kapsamında taşınmasına izin verilmez.
(2) Ek-10’da yer alan
içki, sigara ile bunların türevlerinin, TIR Sözleşmesi gereğince, Tütün – Alkol
TIR karneleri (Model 2) kapsamında taşınması gerekmekle birlikte, uluslararası
kefil kuruluş tarafından bu eşyalara ilişkin kefalet halihazırda kabul
edilmediğinden bu eşyaların, Tütün – Alkol TIR karneleri kapsamında da
taşınmasına izin verilmez. Bu eşyalara ilişkin kefaletin uluslararası kefil
kuruluş tarafından kabulü halinde bu durum Genel Müdürlükçe duyurulur.
(3) Birinci ve ikinci
fıkrada belirtilen alkol ve tütün ile bunların türevleri dışında kalan eşyanın
(ham tütün, bira ve şarap) normal TIR karneleri ile taşınması mümkündür.
MADDE 62 - (1) (Değişik:RG-11/2/2017-29976)
Serbest dolaşımda bulunmayan eşyayı taşıyan taşıtların, mücbir sebep,
olağanüstü haller veya haklı bir sebebin olması koşuluyla, giriş veya hareket
gümrük idaresi tarafından TIR karnesine yazılan çıkış gümrük idaresi dışında
bir gümrük idaresinden yurtdışı edilmek istenmesi halinde, eşya muayene edilir.
Eşyanın TIR karnesine uygun bulunması halinde, taşıta mühür tatbik edilerek
taşıtın çıkışına izin verilir.
(2) (Değişik:RG-11/2/2017-29976)
İhraç eşyası taşıyan taşıtların, hareket gümrük idaresi tarafından TIR
karnesine yazılan çıkış gümrük idaresi dışında bir gümrük idaresinden yurtdışı
edilmek istenmesi halinde, 39 uncu maddeye göre işlem yapılır.
(3) TIR karnesinin 12
no.lu kutusunda yer alan varış gümrük idarelerinin sırasının değiştirilmesinin
talep edilmesi, 12 no.lu kutuda varış gümrük idaresinin yazılmamış olması veya
yanlış yazılması hallerinde, taşıyıcının talebi doğrultusunda eşyaya ait
yükleme listesi, CMR, çeki listesi ve fatura gibi belge kayıtları dikkate
alınarak işlem yapılır.
(4) TIR karnesinin 12
no.lu kutusunda yer alan varış gümrük idaresinden başka bir gümrük idaresinde
eşya boşaltılmak istenmesi halinde, mücbir sebep, olağanüstü haller veya haklı
bir sebebin olması ve ithalatçıdan alınacak yazı ile birlikte uluslararası
kabul görmüş CMR, fatura gibi belgelerle müracaat edilmesi halinde, bu talep
kabul edilir.
(5) Bu Tebliğin 4
üncü maddesi hükümlerine göre, giriş veya hareket gümrük idareleri tarafından
belli bir güzergâhı izlemesi zorunlu kılınan taşıtların, mücbir sebep,
olağanüstü haller veya haklı bir sebebin olması halinde TIR karnesinde yer alan
varış veya çıkış gümrük idaresinden farklı bir gümrük idaresine getirilmiş
olması güzergâh ihlali olarak değerlendirilmez.
(6) Bu madde
hükümleri uyarınca, varış veya çıkış gümrük idaresinin değiştirilmesi halinde,
herhangi bir usulsüzlük cezası uygulanmaz.
MADDE 63 - (1) Ağır veya
havaleli eşya taşınması için, kefil kuruluştan kapağı ve bütün yaprakları
üzerinde büyük harflerle İngilizce olarak “HEAVY OR BULKY GOODS” veya Fransızca
olarak “MARCHANDISES PONDÉREUSES OU VOLUMINEUSES” ibaresinin bulunduğu TIR
karnesi alınır. Ayrıca ağır veya havaleli eşya taşınmasında kullanılacak
taşıtlar için (Değişik ibare:RG-4/7/2026-33300) Ulaştırma ve Altyapı
Bakanlığından veya diğer yetkili kurumlardan "özel yük taşıma belgesi"
alınır.
MADDE 64 - (1) TIR karnesi
himayesindeki uluslararası taşımalarda kullanılacak taşıt, römork ve yarı
römorkların ön ve arka kısımlarına 250 x 400 mm boyutlarında, mavi zemin
üzerine beyaz renkte, 200 mm boyunda ve en az 20 mm kalınlığında harflerle
“TIR” ibaresinin yazılı bulunduğu bir plaka takılır.
MADDE 65 - (1) Ülkemize giren
veya ülkemizden çıkan taşıtlar, dolu veya boş olduklarına bakılmaksızın, giriş
ve çıkış gümrük idareleri tarafından tartılır.
(2) Ağırlık ve
boyutları itibariyle, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununda belirlenen
limitleri aştığı tespit edilen taşıtların yurda girişlerinde (Değişik ibare:RG-4/7/2026-33300)
Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı (Karayolları Genel Müdürlüğü)
tarafından düzenlenmiş özel yük taşıma izin belgesi aranır. İlgili mevzuatında
belirlenen ağırlık ve boyutları aştığı tespit edilen ancak özel yük taşıma izin
belgesi bulunmayan taşıtların ülkemize girişlerine izin verilmez.
MADDE 66 – (1) Varış veya çıkış
gümrük idareleri tarafından TIR karnesinin Volet-2 yaprağının tescili aşamasında,
TIR karnesinin Volet-1 yaprağı bilgilerinin giriş gümrük idaresi tarafından
hatalı girildiğinin tespit edilmesi ve bunun yanlışlıkla yapıldığının
anlaşılması halinde, giriş gümrük idaresinden (Değişik
ibare:RG-11/2/2017-29976) yazı beklenmeksizin doğru veriler
üzerinden Volet-2 tescili yapılır. Ayrıca, hatalı verinin düzeltilmesi için
giriş gümrük idaresine bildirimde bulunulur.
MADDE 67 – (1) TIR Sözleşmesinin
15 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca, TIR karnesi himayesinde eşya
taşıyan yabancı plakalı taşıtlar için, giriş veya hareket gümrük idareleri
tarafından, Triptik, Gümrüklerden Geçiş Karnesi (Carnet de Passages en
Douane) ve Taşıt Giriş - Çıkış Formu gibi belgeler talep edilmez.
MADDE 68 - (1) Bu Tebliğde
hüküm bulunmayan hallerde; 4458 sayılı Gümrük Kanunu, 6183 sayılı Amme
Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun, 5607 sayılı Kaçakçılıkla Mücadele
Kanunu, TIR Sözleşmesi, 2009/15481 sayılı Karar ve Gümrük Yönetmeliği
hükümlerine göre işlem yapılır.
MADDE 69 – (Değişik:RG-11/2/2017-29976)
(1) Arşivlenen TIR
karnesinin Volet-1 ve Volet-2 yaprakları saklanmalarına gerek duyulan haller
dışında sekiz yıllık süre sonunda diğer resmi evrakın tabi olduğu koşullara
göre imha edilir.
MADDE 70 - (1) Genel
Müdürlük, bu Tebliğin uygulanması amacıyla gerekli göreceği düzenlemeleri
yapmaya, her türlü tedbiri almaya, özel ve zorunlu durumları inceleyip
sonuçlandırmaya yetkilidir.
Yürürlükten
MADDE 71 - (1) 23/1/2002
tarihli ve 24649 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan TIR Uygulama Tebliği ve bu Tebliğde
değişiklik yapan Tebliğler yürürlükten kaldırılmıştır.
GEÇİCİ MADDE 1 – (1) Mülga 5/3/1993
tarihli Karayolu ile Uluslararası Eşya Taşıyan Araçların Seyir, Konaklama,
Denetleme, Güvenlik ve Gümrük İşlemlerine Ait Yönetmeliğe dayanılarak TIR
denetleme ve konaklama noktaları olarak faaliyetlerine izin verilen ve
halihazırda faaliyette bulunan yerler ruhsat sürelerinin bitimine kadar TIR
konaklama yeri olarak faaliyetlerini sürdürebilirler.
MADDE 72 - (1) Bu
Tebliğin;
a) 4, 5, 6, 7, 8 ve 9
uncu maddeleri ile Geçici 1 inci maddesi 1/3/2011 tarihinde,
b) Diğer maddeleri
yayımı tarihinde,
yürürlüğe girer.
MADDE 73 - (1) Bu Tebliğ
hükümlerini (Değişik ibare:RG-21/12/2019-30985) Ticaret Bakanı
yürütür.
________
(1) Bakınız: Gümrük Genel Tebliği (Yetkilendirilmiş Gümrük
Müşavirliği) (Seri No: 2)’nin 25 inci maddesinin ikinci fıkrası
(2) Bakınız: RG-10/3/2013-28583,
Gümrük Genel Tebliği (Tır İşlemleri)
(Seri No: 2)
(3) Bu değişiklik
yayımı tarihinden altı ay sonra yürürlüğe girer.
(4) 11/2/2017 tarihli ve
29976 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan değişiklik ile Tebliğin ikinci bölüm
başlığı“TIR Güzergâhları ve Güzergâh Katetme Süreleri” şeklinde
değiştirilmiştir.
(5) Bu
değişiklik 25/4/2017 tarihinde yürürlüğe girer.
Tebliğin eklerini görmek için tıklayınız.
Yönetmeliğin
Yayımlandığı Resmî Gazete’nin
Tarihi
Sayısı
31/12/2010
27802 (5. Mükerrer)
Yönetmelikte
Değişiklik Yapan Yönetmeliklerin Yayımlandığı Resmî Gazetelerin
Tarihi
Sayısı
1.
15/11/2012
28468
2.
11/2/2017
29976
3.
21/12/2019
30985
4.
19/6/2021
31516
5.
4/7/2026
33300