Tebliğler · No: 5 · Resmî Gazete: 2019-08-02
Resmî kaynak: https://kms.kaysis.gov.tr/Home/Goster/154135
MADDE 1 – (1) Bu Tebliğin amacı, 25/12/2018 tarihli ve 501 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile
yürürlüğe konulan Genelleştirilmiş Tercihler Sistemi Kapsamında Tercihli Rejimden Yararlanacak Eşya
İçin Menşe Beyanı Uygulamasına İliş kin Karar (Karar) kapsamında Kayıtlı İhracatçı (REX) Sisteminin
uygulanma esaslarının ve uygulama tarihinin belirlenmesidir.
MADDE 2 – (1) Bu Tebliğ, 25/12/2018 tarihli ve 501 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile yürürlüğe
konulan Genelleştirilmiş Terci hler Sistemi Kapsamında Tercihli Rejimden Yararlanacak Eşya İçin
Menşe Beyanı Uygulamasına İlişkin Kararın Dördüncü ve Beşinci Bölümleri ile 29 uncu maddesi
hükümlerine dayanılarak hazırlanmıştır.
MADDE 3 – (1) 2 nci maddede atıfta bulunulan hükümler kapsamında, kayıtlı ihracatçı bilgisinin
paylaşımı, uygulamaya ilişkin yükümlülükler, kayıtlı ihracatçı olabilmek için başvuru ile kayıtlı ihracatçı
statüsünün sona erdirilmesine ilişkin Ticaret Bakanlığına atfedilen görev ve sorumluluklar, Gümrük ve
Dış Ticaret Bölge Müdürlükleri tarafından yerine getirilir. Söz konusu görev ve sorumlulukların yerine
getirilmesi amacıyla, Gümrük ve Dış Ticaret Bölge Müdürlükleri kendilerine bağlı Gümrük İdarelerini
yetkilendirebilir. Bu halle rde yetkilendirilen Gümrük İdareleri, Ticaret Bakanlığının resmi internet
sitesinden duyurulur.
(2) (Değişik:RG-16/6/2022-31868) Kararın 3 üncü maddesinin birinci fıkrasının (h) bendinin (2)
ve (3) numaralı alt bentleri kapsamında, Türkiye Gümrük Bölgesind e yerleşik olan ve kayıtlı ihracatçı
olmak isteyen ihracatçılar veya eşyayı yeniden sevk edecek mükellefler, Kayıtlı İhracatçı Sistemi için
oluşturulan https://uygulama.gtb.gov.tr/rex internet adresinin başvuru ekranı üzerinden, Kararın
ekinde yer alan Ek -3’teki başvuru formunu eksiksiz ve hatasız bir şekilde doldurup iki nüsha çıktısını
alır. Başvuru sahibi, çıktısı alınan nüshaları ıslak imzalı olarak işletmenin resmî ikametgâh adresinin
veya merkezinin bağlı olduğu ya da işletme tarafından ihracat işlemi nin gerçekleştirileceği Gümrük ve
Dış Ticaret Bölge Müdürlüğüne elden veya posta yoluyla, elektronik ortamda başvurunun yapıldığı
tarihten itibaren 10 iş günü içerisinde teslim eder. Nüshalarla birlikte; başvuru sahibinin 13/1/2011
tarihli ve 6102 sayılı T icaret Kanunu ve 7/6/2005 tarihli ve 5362 sayılı Esnaf ve Sanatkâr Meslek
Kuruluşları Kanunu ile bağlı mevzuatta belirtilen kıstaslar kapsamında ilgisine göre, Merkezi Sicil Kayıt
Sisteminde (MERSİS) veya Esnaf ve Sanatkâr Bilgi Sisteminde (ESBİS) mevcut b ulunan sicil kaydının bir
örneği gönderilir.
(3) İkinci fıkrada belirtilen belgelerin süresi içerisinde ilgili Bölge Müdürlüğüne teslim edilip
edilmediği ve başvuruda yer alan bilgilerin eksiksiz ve hatasız şekilde doldurulup doldurulmadığı,
Gümrük ve Dış Ticaret Bölge Müdürlüğünce görevlendirilen yetkili memur tarafından ikinci fıkrada
belirtilen internet adresi üzerinden kontrol edilir.
(4) İkinci fıkrada belirtilen belgelerin, süresi içerisinde ilgili Bölge Müdürlüğüne teslim
edilmediğinin veya başvuruda herhangi bir hata veya eksikliğin olduğunun tespit edilmesi halinde
başvuru, yetkili memur tarafından gerekçesi Kayıtlı İhracatçı Sisteminin ilgili bölümünde belirtilmek
suretiyle, nüshaların teslim alındığı tarihten itibaren üç işgünü içerisinde reddedil ir. Bu durum, sistem
üzerinden başvuru sahibinin ekranında red olarak görünür. Başvuru sahibinin talebini yenilemek
istemesi halinde, yetkili memurun belirttiği gerekli düzeltmeleri yapması suretiyle başvuru
yenilenebilir.
(5) Başvurunun Gümrük ve Dış Tica ret Bölge Müdürlüğünce uygun bulunması halinde, yetkili
memur tarafından nüshaların teslim alındığı tarihten itibaren üç işgünü içerisinde Kayıtlı İhracatçı
Sistemi üzerinden onay verilir. Onay işleminin ardından, sistem üzerinden alınan kayıt numarası, ka yıt
tarihi, kaydın geçerli olacağı tarihe ilişkin bilgiler ile yetkili memurun imzası ve Gümrük İdaresinin
mührü başvuru formu nüshalarının 7 no’lu kutusuna tatbik edilir. Tüm bu işlemlerin
tamamlanmasının ardından, kabul edilen başvuru formunun bir nüsha sı Gümrük ve Dış Ticaret Bölge
Müdürlüğünce başvurunun geçerli olduğu süre boyunca saklanır. Başvurunun iptal edilmesi halinde
ise iptal tarihinden itibaren en az üç yıl boyunca saklanır. Başvuru formunun diğer nüshası ise başvuru
sahibi veya yetkili temsilcisi tarafından elden teslim alınır.
(6) Yetkili memurun başvuru sürecinde yapacağı işlemler;
a) Kayıtlı İhracatçı Sisteminde başvuru sahibi tarafından girilen veriler ile Gümrük İdaresine
teslim edilen çıktılar üzerinde yer alan bilgilerin karşılaştırılm asından ve uyumlu olduklarının
teyidinden,
b) (Değişik:RG-16/6/2022-31868) Başvuru sahibinin ilgisine göre, Türkiye Ticaret Sicili
Gazetesinde veya Esnaf ve Sanatkâr Sicil Gazetesinde kaydı olup olmadığının MERSİS veya ESBİS
üzerinden kontrol edilmesinden,
ibarettir.
(7) Başvurunun onaylanıp başvuru sahibinin Kayıtlı İhracatçı olarak kaydolmasının ardından,
Gümrük İdarelerince gerek görüldüğü hallerde, başvuru sahibinin Ticaret Bakanlığının ilgili birimleri
tarafından daha ayrıntılı bir şekilde incelenmesi talep edilebilir.
MADDE 4 – (1) Kararın 7 nci maddesi kapsamında tercihli rejimden faydalanmak isteyen
ithalatçı, bu Tebliğin 3 üncü maddesinin ikinci fıkrasında belirtilen uygulamaya ilişkin internet
adresi (https://uygulama.gtb.gov.tr/rex) üzerinden veya Avrupa Komisyonunun doğrulama
ekranından (https://ec.europa.eu/taxation_customs/dds2/eos/rex_validation.jsp?Lang=en) ihracatçının
Kayıtlı İhracatçı Sistemine kayıtlı olup olmadığını kontrol eder.
MADDE 5 –(Değişik:RG-16/6/2022-31868)
(1) Kararın 15 inci maddesi kapsamında, Kayıtlı İhracatçı Sistemine ilişkin şartları karşılayan
ülkeler bu Tebliğin ekinde yer alan Ek -1’deki tabloda belirtilmektedir. S öz konusu tabloda yer alan
ülkelerdeki kayıtlı ihracatçılar tarafından, 2/8/2019 tarihinden önce şartları karşılayan ülkeler için
2/8/2019 tarihinden itibaren; diğer ülkeler için anılan tabloda yer verilen şartların karşılandığı tarihler
itibarıyla 15/12/2 014 tarihli ve 2014/7064 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan
Genelleştirilmiş Tercihler Sistemi Kapsamında Tercihli Rejimden Yararlanacak Eşyanın Menşeinin
Tespitine İlişkin Kararın Ek -4’ünde yer alan Form A Menşe Belgesi ibrazı yerine, Gen elleştirilmiş
Tercihler Sistemi Kapsamında Tercihli Rejimden Yararlanacak Eşya İçin Menşe Beyanı Uygulamasına
İlişkin Kararının İkinci Bölümünde yer alan Genel Hükümler çerçevesinde menşe beyanında bulunulur.
Bu kapsamda Gümrük İdarelerine sunulan menşe beyanları, Gümrük İdareleri tarafından kabul edilir.
(2) Kayıtlı İhracatçı Sistemine entegrasyona yönelik Avrupa Birliği tarafından tanınan geçiş
sürecinin sona erdiği tarihler Ek-1’de yer alan tabloda gösterilmektedir. Bu çerçevede;
a) Şartların karşılandığı tarihin, geçiş sürecinin sona erdiği tarihten daha erken bir tarih olması
durumunda; söz konusu tarihler arasında (bu tarihler dahil olmak üzere), ilgili ülkede kayıtlı
ihracatçılar tarafından düzenlenen menşe beyanları veya yetkili idarelerce düzenlenen Form A Menşe
Belgeleri Gümrük İdarelerine sunulabilir. Bu hallerde; belirtilen tarih aralığına denk düşen dönemde
ilgili ülkelerde düzenlenmiş olup Gümrük İdarelerine sunulan menşe beyanları ve Form A Menşe
Belgeleri Gümrük İdareleri tarafından kabul edilir.
b) Şartların karşılandığı tarihin, geçiş sürecinin sona erdiği tarihten daha geç bir tarih olması
durumunda; şartların karşılandığı tarihten önce yalnızca, ilgili ülkede yetkili idarelerce düzenlenen
Form A Menşe Belgeleri Gümrük İdarelerine sunulabili r. Bu hallerde; Gümrük İdareleri tarafından,
şartların karşılandığı tarihten önce ilgili ülkelerde düzenlenen Form A Menşe Belgeleri kabul edilir; bu
tarihten önce ilgili ülkedeki kayıtlı ihracatçılarca düzenlenen menşe beyanları kabul edilmez.
(3) Haiti, Lesotho, Liberya, Mikronezya, Moritanya, Nijer ve Timor -Leste’deki ihracatçılar
tarafından, yalnızca; şartların karşılandığı tarihler itibarıyla düzenlenen menşe beyanları sunulabilir.
Anılan ülkelerde düzenlenen Form A Menşe Belgeleri, Gümrük İdareleri ta rafından hiçbir suretle
kabul edilmez.
(4) Samoa’da bulunan ihracatçılar tarafından ibraz edilen Genelleştirilmiş Tercihler Sistemi
Kapsamında Tercihli Rejimden Yararlanacak Eşyanın Menşeinin Tespitine İlişkin Kararın Ek -4’ünde yer
alan Form A Menşe Belges i kabul edilmeye devam edilir, ancak anılan ülke için menşe beyanı imkanı
tanınmaz.
(5) Kayıtlı İhracatçı Sistemine dahil olan ülkeler listesinde değişiklik olması halinde, söz konusu
değişikliklere ilişkin Tebliğ ekinde gerekli güncellemeler yapılır.
MADDE 5/A- (Ek:RG-16/6/2022-31868)
(1) 5 inci maddenin üçüncü fıkrasında yer alan ülkeler hariç olmak üzere; ekli tabloda belirtilen
ve 2/8/2019 tarihinden sonraki bir tarihte şartları karşılayan ülkelerdeki ihracatçılar tarafından,
2/8/2019 tarihi ile bu maddenin yürürlüğe girdiği tarih arasında (anılan tarihler dahil olmak üzere)
usulüne uygun olarak düzenlenen ve gümrük idarelerine sunulan Genelleştirilmiş Tercihler Sistemi
Kapsamında Tercihli Rejimden Yararlanacak Eşyanın Menşeinin Tespitine İlişkin Kararın Ek -4’ünde yer
alan Form A Menşe Belgeleri geçerliliklerini korumaktadır.
(2) Birinci fıkrada belirtilen tarih aralığında gerçekleşen sevkiyatlar için ilgili ülkelerde geriye
dönük olarak usul üne uygun bir şekilde sonradan düzenlenen Form A Menşe Belgeleri, Gümrük
İdareleri tarafından kabul edilebilir.
MADDE 6 – (1) 15/10/2008 tarihli ve 27025 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Gümrük Genel
Tebliği (Genelleştirilmiş Tercihler Sistemi) (Seri No:1) yürürlükten kaldırılmıştır.
GEÇİCİ MADDE 1 – (Değişik:RG-16/6/2022-31868)
(1) Bu Tebliğin 5 inci maddesinin üçüncü ve dördüncü fıkralarında zikredilen ülkeler hariç olmak
üzere, aynı maddenin birinci fıkrası kaps amında bulunan ve 2/8/2019 tarihinden sonraki bir tarihte
şartları karşılayan ülkelerdeki ihracatçılar tarafından bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten itibaren
üç aylık süre boyunca menşe beyanı veya usulüne uygun olarak ibraz edilen Genelleştirilmiş Ter cihler
Sistemi Kapsamında Tercihli Rejimden Yararlanacak Eşyanın Menşeinin Tespitine İlişkin Kararın Ek -
4’ünde yer alan Form A Menşe Belgesi sunulabilir.
(2) Birinci fıkrada öngörülen üç aylık geçiş süresi boyunca, mezkûr fıkra hükmü kapsamına giren
ülkelerde düzenlenen hem menşe beyanları hem de Form A Menşe Belgeleri Gümrük İdareleri
tarafından kabul edilir.
MADDE 7 – (1) Bu Tebliğ yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
MADDE 8 – (1) Bu Tebliğ hükümlerini Ticaret Bakanı yürütür.
Tebliğin Yayımlandığı Resmî Gazete’nin
Tarihi Sayısı
2/8/2019 30850
Tebliğde Değişiklik Yapan Tebliğlerin Yayımlandığı Resmî Gazetelerin
Tarihi Sayısı
1. 16/6/2022 31868
EK-1
(Değişik:RG-16/6/2022-31868)
MENŞE BEYANINDA BULUNACAK ÜLKELER
No Faydalanan Ülke Şartların Karşılandığı Tarih Geçiş Sürecinin Sona Erdiği
Tarih
1 Afganistan 29/03/2019 30/06/2019
2 Angola 25/04/2018 30/06/2018
3 Bangladeş 01/01/2019 31/12/2020
4 Benin 19/11/2019 31/12/2019
5 Bolivya 08/05/2018 30/06/2019
6 Burkina Faso 20/05/2020 30/06/2020
7 Burundi 27/07/2018 30/06/2018
8 Butan 01/01/2017 30/06/2018
9 Cabo Verde 12/02/2020 30/06/2020
10 Cook Adaları 17/04/2018 30/06/2018
11 Eritre 19/06/2019 30/06/2019
12 Etiyopya 07/03/2017 31/12/2017
13 Filipinler 28/05/2019 31/12/2020
14 Gambiya 08/10/2019 30/06/2019
15 Gine 18/05/2019 30/06/2019
16 Gine-Bissau 05/12/2017 30/06/2018
17 Haiti 08/12/2020 31/12/2020
18 Kamboçya 01/01/2019 30/06/2020
19 Kenya 01/01/2017 31/12/2017
20 Kırgızistan 12/02/2019 30/06/2020
21 Kiribati 04/04/2018 30/06/2018
22 Komorlar Birliği 06/01/2017 30/06/2018
23 Kongo 28/03/2019 30/06/2018
24 Laos 01/01/2017 31/12/2017
25 Lesotho 17/09/2019 30/06/2020
26 Liberya 01/10/2019 31/12/2017
27 Madagaskar 25/02/2020 31/12/2020
28 Malavi 01/01/2018 31/12/2018
29 Mali 22/06/2018 30/06/2018
30 Mikronezya 09/02/2021 31/12/2017
31 Moğolistan 24/12/2019 30/06/2020
32 Moritanya 21/01/2020 30/06/2020
33 Mozambik 28/12/2018 30/06/2019
34 Myanmar-Burma 01/01/2018 31/12/2018
35 Nepal 01/01/2017 30/06/2018
36 Nijer 16/01/2020 30/06/2019
37 Nijerya 21/03/2019 31/12/2019
38 Niue 28/06/2017 31/12/2017
39 Özbekistan 01/01/2019 30/06/2020
40 Pakistan 06/03/2017 31/12/2017
41 Ruanda 07/03/2018 31/12/2018
42 Sao Tome ve Principe 29/06/2018 30/06/2018
43 Senegal 01/01/2019 31/12/2020
44 Sierra Leone 16/08/2018 31/12/2017
45 Solomon Adaları 20/09/2017 30/06/2018
46 Sri Lanka 01/01/2018 30/06/2019
47 Sudan 21/01/2020 30/06/2019
48 Tacikistan 26/10/2020 31/12/2020
49 Tanzanya 14/06/2018 31/12/2018
50 Timor-Leste 06/08/2020 30/06/2018
51 Togo 27/07/2018 30/06/2018
52 Tuvalu 03/10/2018 31/12/2017
53 Uganda 01/01/2019 31/12/2019
54 Vanuatu 01/01/2019 31/12/2019
55 Yemen 09/06/2018 30/06/2018
56 Zambiya 01/01/2017 30/06/2018
EK-2
(Mülga:RG-16/6/2022-31868)
EK-3
(Mülga:RG-16/6/2022-31868)