Tebliğler · No: 2025/6 · Resmî Gazete: 2024-12-31
Resmî kaynak: https://kms.kaysis.gov.tr/Home/Goster/204828
MADDE 1– (1) Bu Tebliğ, 31/12/2020 tarihli ve 3350 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile yürürlüğe
konulan İthalat Rejimi Kararında, Genelleştirilmiş Tercihler Sistemine (GTS) ilişkin tarife tavizlerinden
yararlanan eşya ile ülkelerin belirlenmesine esas teşkil eden hususları düzenler.
MADDE 2 – (1) Bu Tebliğ, 1 sayılı Cumhurbaşkanlığı Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı
Kararnamesinin 445 inci maddesi ile 31/12/2020 tarihli ve 3350 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile
yürürlüğe konulan İthalat Rejimi Kararına dayanılarak hazırlanmıştır.
MADDE 3– (1) Bu Tebliğde geçen;
a) AB: Avrupa Birliğini,
b) AKÇT: Avrupa Kömür ve Çelik Topluluğunu,
c) DTÖ: Dünya Ticaret Örgütünü,
ç) GB: Gümrük Birliğini,
d) GTS: Genelleştirilmiş Tercihler Sistemini,
e) GYÜ: Gelişme yolundaki ülkeyi,
f) ÖTDÜ: Özel teşvik düzenlemesi ülkesini,
g) EAGÜ: En az gelişmiş ülkeyi,
ğ) DÜ: Diğer ülkeyi,
ifade eder.
MADDE 4 – (1) GTS, ülkemizin başta DTÖ olmak üzere uluslararası yükümlülüklerine uygun
olarak, İthalat Rejimi Kararı ekinde yer alan II sayılı [93 üncü fasıl ve AKÇT ürünleri har iç] ve III sayılı
listelerde yer alan eşya için tatbik edilmekte olup;
a) Gümrük vergisi tavizlerinin tek taraflı olması,
b) Tavizlerin verilişlerinin bağlayıcı olmaması,
c) Tercihlerin kısmen veya tümüyle kaldırılabilmesi,
ç) Tek taraflı veya uluslararası müzakereler sonucunda yapılacak en çok kayrılan ülke esasına
dayalı tarife indirimlerini engelleyici olmaması,
temel ilkelerine dayanmaktadır.
(2) GTS kapsamında tanınan tavizli tarifeler, İthalat Rejimi Kararı ekinde yer alan II ve III sayılı
listelerde GTS ülkeleri sütununa dercedilerek yürürlüğe konulmuştur. GTS’den yararlanacak
GYÜ, ÖTDÜ ve EAGÜ’ ler sırasıyla İthalat Rejimi Kararı Ek -1A, Ek -1B ve Ek -1C’deki listelerde yer
almaktadır. GTS kapsamında tercihli tarifeler, bu listelerde belirtilen ülkeler menşeli eşyanın ithalatında
uygulanır.
(3) GTS kapsamındaki ürün grubu listeleri GYÜ için İthalat Rejimi Kararı Ek -2’de, ÖTDÜ için Ek -
3’te ve EAGÜ için ise Ek-4’te yer almaktadır.
MADDE 5– (1) Taviz tanınan eşyalar hassaslık derecesine göre, İthalat Rejimi Kararı Ek- 2’de yer
alan listede hassas ve hassas olmayan olarak iki gruba ayrılır. Eşyanın ait olduğu hassaslık grubu
değiştirilebilir.
(2) GYÜ grubunda yer alan ülkeler menşeli hassas ü rünlerde, maktu gümrük vergileri % 30
oranında azaltılmış, nispi gümrük vergileri ise İthalat Rejimi Kararı ekinde yer alan II ve III sayılı listelerde
DÜ sütununda belirtilen gümrük vergisi hadleri üzerinden 3,5 puan indirilmiştir. Ancak 50 ila 63 üncü
fasıllar (bu fasıllar dahil) arasında yer alan hassas ürünlerde, İthalat Rejimi Kararı ekinde yer alan II sayılı
listede DÜ sütununda belirtilen gümrük vergisi hadleri üzerinden % 20 oranında indirim yapılmıştır.
GTS kapsamında tanınan tercihli tarifenin nihai oranı 1 inci ondalık sayıya yuvarlanmıştır.
(3) GYÜ grubunda yer alan ülkeler menşeli hassas olmayan bazı ürünler haricinde kalan
ürünlerde gümrük vergisi %0 olarak uygulanmaktadır.
(4) EAGÜ grubunda yer alan ülkeler menşeli İthalat Rejimi Kararı ekinde yer alan II ve III sayılı
listelerde bulunan sanayi ve tarım ürünlerinin (AKÇT ürünleri ve 93 üncü fasılda bulunan eşya hariç
olmak üzere) ithalatında gümrük vergisi %0 olarak uygulanmaktadır.
(5) AB’nin yürürlükteki mevzuat hükümleri dikkate alınarak, bazı eşya için ikinci fıkrada belirtilen
tavizlerden daha düşük olan gümrük tarifeleri uygulanmıştır.
(6) Tercihli tarife uygulaması sonucunda nispi vergi oranlarının % 1 veya daha az olması, maktu
vergilerin 2 avro veya daha az olması durumunda, GYÜ için gümrük vergileri askıya alınmıştır.
MADDE 6 – (1) GTS kapsamı sektörler İthalat Rejimi Kararının Ek -2, Ek -3 ve Ek -4’ünde yer
almaktadır. GTS’den sağlanan tercihli tarifeler, İthalat Rejimi Kararı Ek-1A, Ek-1B ve Ek-1C’de belirtilen
ilgili ülkeler itibarıyla hariç tutulan sektörler için uygulanmaz.
MADDE 7– (1) GTS kapsamında sağlanan tavizler;
a) Temel insan ve işçi hakları ile çevreye ilişkin uluslararası sözleşmelerde belirlenen prensiplerin
ciddi ve sistematik bir şekilde ihlal edilmesi,
b) Türkiye sanayisi üzerinde olumsuz etki yapan haksız ticari uygulamalar,
c) Menşe kurallarının sistematik bir biçimde ihlal edilmesi,
ç) DTÖ tarafından haksız ticari uygulamaların tespit edilmesi,
d) GB’nin etkin işleyişine zarar verecek şekilde trafik sapmasına neden olması,
e) Uluslararası Çalışma Örgütü Konvansiyonlarında belirtilen kölelik ya da angaryanın herhangi
bir türünün uygulanması,
f) Uyuşturucu ticaretine ilişkin gümrük kontrollerinin yetersiz olması,
g) Mahkumlara yaptırılan ürünlerin ihraç edilmesi,
ğ) Dünya Bankası tarafından bir ülkenin yüksek gelir grubunda sınıflandırılması,
halinde ilgili ülkeler menşeli eşya için belirli veya belirsiz süreyle geçici veya daimi olarak askıya
alınabilir.
MADDE 8 – (1) Ticaret Bakanlığı İthalat Genel Müdürlüğü, GTS kapsamı bir eşya veya GTS
kapsamı ülke menşeli eşya ithalatı nedeniyle ciddi zarar veya zarar tehdidine ilişkin başvuru üzerine ya
da resen inceleme kararı alabilir.
(2) Ciddi zarar ya da zarar tehdidine ilişkin incelemede yerli üretimin; üretim, üretim kapasitesi,
kapasite kullanımı, satışlar, stok, maliyet, kârlılık, istihdam, pazar payı, ithalatın mutlak ve nispi gelişimi
ve ithal fiyatları ile yurt içi fiyatlar, iflas faktörlerinden biri veya birkaçı göz önünde bulundurulur.
(3) İnceleme altı ay içinde tamamlanır. Gerek görülen hallerde bu süre uzatılabilir.
(4) İnceleme sonunda, GTS kapsamı eşyadan kaynaklanan ciddi zarar veya zarar tehdidinin tespit
edilmesi halinde, inceleme konusu eşya veya ülke menşeli eşya için tavizlerin kaldırılmasına karar
verilebilir.
MADDE 9– (1) Ticaret Bakanlığınca dış ticaretimizdeki gelişmeler göz önüne alınarak ülke/ürün
bazında tavizler kaldırılabilir.
(2) GTS kapsamında bir eşyanın ithali yurt içi pazarda ciddi zarar ya da zarar tehdidi yaratır ise
bu eşya için ülke ayrımı gözetmeksizin İthalat Rejimi Kararı ekinde yer alan II ve III sayılı listelerde DÜ
sütununda belirtilen gümrük vergisi oranı yeniden yürürlüğe konulabilir.
(3) GTS kapsamında tavizden faydalanan ülke menşeli eşyanın ithali benzer ya da doğrudan rakip
bir mal üreten yerli üreticisi için ciddi zarar veya zarar tehdidi yaratır ise ilgili ülke menşeli bu eşya için
İthalat Rejimi Kararının ekinde yer alan II ve III sayılı listelerde DÜ sütununda belirtilen gümrük vergisi
oranı yeniden yürürlüğe konulabilir.
(4) Sektörlerde belirtilen ürünlere GTS kapsamında sağlanan tavizler;
a) GTS kapsamında tavizden faydalanan bir ülkeden, bir sektör kapsamında gerçekleştirilen
ithalatın, aynı sektörde bir önceki yıl gerçekleştirilen ithalata oranla miktar bazında %13,5 ve daha fazla
oranda artması veya,
b) Sektörde belirtilen ürünlerin GTS kapsamında tavizden yararlanan herhangi bir ülkeden
ithalatının, GTS kapsamında yer alan ülkelerin tamamından herhangi bir on iki aylık dönem süresince
gerçekleştirilen ithalatın değer bazında % 14,5’ini aşması halinde,
kaldırılabilir.
MADDE 10– (1) Türkiye, GB’nin etkin işleyişini teminen, GTS kapsamında gerekli düzenlemeleri
yapma hakkını saklı tutmak kaydıyla, AB’nin konu hakkındaki düzenlemelerini esas alır ve bu çerçevede
mevzuatında gerekli uyumlaştırmayı yapar.
MADDE 11 – (1) 31/12/2023 tarihli ve 32416 üçüncü mükerrer sayılı Resmî Gazete’de
yayımlanan Genelleştirilmiş Tercihler Sistemine İlişkin Tebliğ (İthalat: 2024/6) yürürlükten
kaldırılmıştır.
MADDE 12 – (1) 31/12/2023 tarihli ve 32416 üçüncü mükerrer sayılı Resmî Gazete’de
yayımlanan Genelleştirilmiş Tercihler Sistemine İlişkin Tebliğ (İthalat: 2024/6)’e yapılan atıflar bu
Tebliğe yapılmış sayılır.
MADDE 13– (1) Bu Tebliğ 1/1/2025 tarihinde yürürlüğe girer.
MADDE 14– (1) Bu Tebliğ hükümlerini Ticaret Bakanı yürütür.