Tebliğler · No: 2025/4 · Resmî Gazete: 2025-05-23
Resmî kaynak: https://kms.kaysis.gov.tr/Home/Goster/207223
23 Mayıs 2025 CUMA Resmî Gazete Sayı : 32908
TEBLİĞ
Ticaret Bakanlığından:
İTHALATTA KORUNMA ÖNLEMLERİNE İLİŞKİN TEBLİĞ
(TEBLİĞ NO: 2025/4)
MADDE 1- (1) Bu Tebliğ, 6/4/2024 tarihli ve 32512 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan İthalatta Korunma
Önlemlerine İlişkin Tebliğ (Tebliğ No: 2024/4) ile açılan ve 8/6/2004 tarihli ve 25486 sayılı Resmî Gazete’de
yayımlanan İthalatta Korunma Önlemleri Yönetmeliği çe rçevesinde yürütülen soruşturma sonucunda alınan kararı
içermektedir.
MADDE 2- (1) Soruşturma kapsamında elde edilen bilgi ve bulguların yer aldığı soruşturma özet raporu EK -
1’de yer almaktadır.
MADDE 3- (1) İthalatta Korunma Önlemlerini Değerlendirme Kurulu soruşturma sürecinde varılan tespitler
ışığında 2915.31.00.00.00 gümrük tarife istatistik pozisyonunda (GTİP) yer alan eşyanın ithalatında 3 yıl süreyle ek
mali yükümlülük şeklinde korunma önlemi uygulanmasına, korunma önleminden muafiyet sağlamak üzere tüm ülkelere
tarife kontenjanı açılmasına, korunma önlemi kapsamındaki ek mali yükümlülük ile tarife kontenjanı miktarının
aşağıdaki tabloda gösterildiği şekilde belirlenmesine, ayrıca Dünya Ticaret Örgü tü Korunma Önlemleri Anlaşmasının
(Anlaşma) 9.1 maddesi gereğince gelişmekte olan ülkelere muafiyet tanınmasına, Anlaşmanın 12.3 maddesi gereğince
önlem konusu eşyanın ihracatçıları olarak önemli bir menfaati olan DTÖ üyeleri ile talep olması halinde, isti şarelerde
bulunulmasına ve önlemin istihsali hususunda Cumhurbaşkanlığına öneride bulunulmasına toplantıya katılan üyelerin
oy birliğiyle karar vermiştir.
(2) Birinci fıkrada belirtilen önlem, ilgili Cumhurbaşkanı Kararının yürürlüğe girmesiyle uygulanmaya başlar.
MADDE 4- (1) Bu Tebliğ yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
MADDE 5- (1) Bu Tebliğ hükümlerini Ticaret Bakanı yürütür.
EK 1:
ETİL ASETAT İTHALATINA YÖNELİK KORUNMA ÖNLEMİ SORUŞTURMASINA İLİŞKİN SORUŞTURMA
ÖZET RAPORU
1. Soruşturmaya ilişkin genel bilgiler
1.1 Başvuru Sahibi, Temsil Durumu ve Yerli Üretici Firmalara İlişkin Bilgi
Etil Asetat ithalatında korunma önlemi uygulanmasına yönelik başvuru, yerli üretici Adokim Kimya San.
ve Tic. A.Ş. (Adokim) tarafından yapılmıştır. Başvuru sahibi, başvuru konusu ürünün tek üreticisi
konumundadır. Adokim firması etil asetat üretimine 2020 yılı Kasım ayında başlamıştır.
Bu veriler ışığında başvuru sahibi firmanın, İthalatt a Korunma Önlemleri Yönetmeliği nin 2 nci
maddesinde “yurtiçinde faaliyet gösteren ve benzer veya doğrudan rakip malların tamamını veya
önemli bir kısmını üreten üreticiler” şeklinde belirtilen “yerli üretici” tanımını karşıladığı ve bu
çerçevede bir korunma önlemi soruşturması açılmasına yönelik temsil şartını sağladığı
değerlendirilmektedir.
1.2 Soruşturma açılması
Başvuru kapsamında yapıla n ön inceleme sonucunda, ithalat artışı ve yerli üretim dalının ekonomik
göstergelerinde bozulmalar olduğuna ilişkin saptamalar 1/3/2024 tarihinde İthalatta Korunma
Önlemleri Kurulu’na sunulmuş olup Kurul, Türk Gümrük Tarife Cetveli’nin (Tarife cetveli)
2915.31.00.00.00 GTİP’inde yer alan etil asetat için korunma önlemi soruşturması açılmasına karar
vermiştir.
Bu çerçevede, İthalatta Korunma Önlemlerine İlişkin Tebliğ (Tebliğ No: 2024/4) ile Kurul kararı ilan
edilerek başvuru konusu ürünün ithalatına karşı korunma önlemi soruşturması açılmıştır. Ayrıca,
soruşturmanın açıldığına ilişkin bildirim 8/4/2024 tarih ve G/SG/N/6/TUR/32 kodu ile Dünya Ticaret
Örgütü (DTÖ) internet sitesinde yayımlanmıştır.
1.3 İlgili taraflar ve tarafları dinleme toplantısı
Soruşturma açılış tebliğinde, ilgili taraflara istenen bilgi ve belgeleri sunmaları ve varsa sözlü olarak
dinlenme taleplerini iletmeleri için soruşturmanın açılış tarihinden itibaren 30 gün süre verilmiştir. Bu
çerçevede, öngörülen süre içerisinde üretici firma sıfatıyla 1 Türkiye’de yerleşik ithalatçı firma sıfatıyla
3, yurtdışı ihracatçı sıfatıyla 2 ve yabancı hükümet/diplomatik temsilcilik/sektör kuruluşu/kullanıcı
firma niteliğinde 11 ade t olmak üzere toplam 17 adet ilgili taraf başvurusu alınmış ve ilgili tarafların
görüşlerinin dinlenilmesi amacıyla 30/ 5/2024 tarihinde kamu dinleme toplantısı gerçekleştirilmiştir.
Yurtdışı ihracatçı firmalardan biri olan Taco Kimya, Türkiye’de serbest bö lgede üretim yapmaktadır.
İlgili tarafların listesi Ek-1a’de sunulmaktadır.
1.4 Yerinde inceleme
Soruşturma kapsamında başvuru sahibi firmalarca Bakanlığımıza iletilen ekonomik göstergelerin
doğruluğunu teyit etmek ve üretim sürecini yerinde incelemek amac ıyla 28 ve 29 Ağustos 2024
tarihlerinde, Adokim Kimya San. ve Tic. A.Ş.’nin yerleşik üretim tesislerinde yerinde inceleme
yapılmıştır.
1.5 Soruşturma dönemi
Soruşturma dönemi olarak 1/1/2021- 30/6/2024 tarihleri arası dönem belirlenmiştir.
2. Soruşturma konusu ürün
2.1 Soruşturma konusu ürünün tanımı, kullanım alanları ve gümrük tarife istatistik pozisyonu
Başvuru konusu ürün, yürürlükte bulunan Türk Gümrük Tarife Cetveli’nde 2915.31.00.00.00 Gümrük
Tarife İstatistik Pozisyonlarında (GTİP) “Etil Asetat” eşya tanımı altında sınıflandırılmakta olup matbaa,
mürekkep, gıda, kozmetik, ambalaj ve boya sektöründe kullanılan bir hammaddedir.
2.2 Soruşturma konusu ürünün üretim süreci ve benzer/doğrudan rakip ürün tespiti
Etil Asetat; asetik asit ile etanölü hammadde olarak kullanıp metansülfonik asit katalizörlüğü altında
esterifikasyon ve damıtma yöntemiyle elde edilir.
Üretim tesisi 3 ana kolondan oluşmaktadır.
Esterleştirme kolonu
Arıtma (bitmiş ürün) kolonu
Geri kazanım kolonu
Stok tanklarında depolanan asetik asit ve etanol uygun miktarda esterleştirme kolonuna gönderilir. Etil
asetat için gerekli olan sıcaklığa kadar kolon ve ürünler ısıtılır. Kaynama noktası sıcaklıklarının farkından
yararlanılarak etil asetat distile edilir ve saflaştırmak için arıtma kolonuna gönderilir.
Arıtma kolonunda etil asetat içerisinde bulunan az miktardaki su ve alkol ayrıştırılarak ürün saflaştırılır.
Saflaştırılan ürün, kalite kontrolü yapılarak ürün tanklarında depolanır.
Esterifikasyon ve damıtma reaksiyonu işleminden çıkan atık su geri kazanım kolonuna gönderilir. Geri
dönüşüm işlemi ile suda çözünen organik maddeler geri kazanıldıktan sonra atık su analizleri yapılarak
atık su havuzuna aktarılır. Geri kazanılan bu ürünler tekrar proseste kullanılır.
Soruşturma konusu ürünün yerli ve ithal olanları arasında üretim süreci, teknik özellikler, dağıtım
kanalları ve kullanıcı/tüketici tercihleri açısından farklılık bulunmamaktadır. İthal ve yerli ürünler
birbirlerinin yerine kullanılabilmekte ve fiziksel -kimyasal özellikleri, teknolojileri benzerlik
göstermektedir. Bu faktörler göz önüne alındığında yerli üretilen etil asetat ile ithal edilenler benzer ve
doğrudan rakip ürün olarak değerlendirilmektedir.
2.3 Soruşturma konusu eşyanın ithalatında uygulanan mevzuat
Soruşturma konusu ürünün ithalatında hâlihazırda uygulanmakta olan Gümrük Vergisi ve Katma Değer
Vergisi oranları aşağıda gösterilmektedir. DTÖ yükümlülüklerimiz çerçevesinde, ülkemizin üye ülkelere
karşı uygulayabileceği en yüksek vergi oranı (Bağlı Had) %13,6 seviyesidir.
G.T.İ.P.-MADDE İSMİ
KDV
(%)
ÖTV
GÜMRÜK VERGİSİ ORANI (%)
AB-
STA*
TPS-
OIC*
GTS ÜLKELERİ DÜ EAGÜ ÖTDÜ GYÜ
2915.31.00.00.00- Etil Asetat 20 - 0 5,5 0 0 2 5,5
*STA ülkeleri: AB ülkeleri, EFTA ülkeleri, İsrail, Makedonya, Bosna -Hersek, Fas, Filistin, Tunus, Mısır,
Gürcistan, Arnavutluk, Şili, Sırbistan, Karadağ, Kosova, Morityus, Moldova, Faroe Adaları, Güney Kore,
Malezya, Birleşik Krallık, Singapur, Venezuela, Birleşik Arap Emirlikleri (BAE).
TPS-OIC* ülkeleri: Bahreyn, Bangladeş, BAE, Fas, İran İslam Cumhuriyeti, Katar, Kuveyt, Malezya,
Pakistan, Suudi Arabistan, Umman, Ürdün.
3. İthalat artışı ve ithalatın gerçekleşme koşulları
Başvuru konusu ürün için mutlak ve nispi ithalatın, ithalatın yurt içi piyasadan aldığı payın ve ithalatın
ülkelere göre dağılımının yıllar itibariyle seyri aşağıda verilmektedir.
Endeks değerleri verilen tablolarda, 2021 -2023 yıllarında 2021 yılı; 2023 -2024 yılları Ocak -Haziran
döneminde ise 2023 Ocak-Haziran dönemi baz alınarak endeksleme yapılmıştır.
3.1 Mutlak İthalat
İTHALAT Değişim %
Toplam Miktar
(Ton)
Toplam Değer
(Bin $)
B.F.
($/Ton)
DİR Pay
(%)
Miktar
(Ton) (Bin $) B.F.
($/Ton)
2021 38.216 53.072 1.389 0,05% - - -
2022 48.643 68.801 1.414 0,55% 27% 30% 2%
2023 51.605 57.476 1.114 1,00% 6% -16% -21%
2023 (1-6) 30.020 34.477 1.148 1,26%
2024 (1-6) 23.595 25.463 1.079 0,25% -21% -26% -6%
Başvuru konusu ürünün 2021 -2024 yıllarına ait ithalat verileri miktar, değer ve birim fiyat bazında
yukarıdaki tabloda gösterilmiştir.
2021 yılında 38 bin 216 ton etil asetat ithalatı, 2022 yılında 48 bin 643 tona, 2023 yılında 51.592 tona
yükselmiştir. 2022 yılı miktar bazında ithalat 2021 yılına kıyasla %27; 2023 yılı miktar bazında ithalat
2022 yılına kıyasla %6 artmıştır. 2023 Ocak -Haziran döneminde 30.020 ton olan ithalat, 2024 yılı aynı
dönemde 23.595 tona gerileyerek %21 oranında düşmüştür. Soruşturma döneminde ithalatın mutlak
olarak artış gösterdiği anlaşılmaktadır. Soruşturma konusu dönemde DİR kapsamındaki ithalatın payı
çok düşük seviyelerde olup %0,05 ile %1,26 arasında değişkenlik göstermiştir.
Soruşturma konusu dönemde ithal birim fiyatları ise dalgalı bir seyir izlemiştir. Buna göre, 2021 yılında
1.389 $/ton düzeyinde olan ithal birim fiyatı 2022 yılında %2 artışla 1.414 $/ton seviyesine yükselmiş,
2023 yılında bir önceki yıla kıyasla %21 düşüş ile 1.114 $/ton olarak gerçekleşmiştir. 2023 Ocak-Haziran
döneminde 1.148 $/ton olan ithal birim fiyatlar, 2024 yılı aynı dönemde %6 oranında düşerek 1.079
$/ton seviyesine gerilemiştir.
3.2 Nispi ithalat (İthalatın yerli üretime oranı)
İthalatın yerli üretime oranlanmasıyla hesaplanan nispi ithalatın seyri aşağıdaki tabloda endeks ve
değişim oranlarıyla birlikte gösterilmiştir.
Nispi İthalat Birim 2021 2022 2023 2023 (1-6) 2024 (1-6)
İthalat Miktarı Ton 38.216 48.643 51.605 30.020 23.595
İthalatın Yerli
Üretime Oranı Endeks 100 165 350 100 37
İthalatın yerli üretime oranının 2021 yılında 100 olan endeks değeri; 2022 yılında 165’e; 2023 yılında
ise 350’ye yükselmiştir. 2023 yılında bir önceki yıla oranla %112 artmıştır. Buna göre, 2023 yılında 2021
yılına kıyasla %250 oranında ciddi bir artış yaşanmıştır. Öte yandan, 2023 Ocak-Haziran döneminde 100
olan endeks değeri 2024 yılı aynı dönemde 37 seviyesinde gerçekleşmiştir.
3.3 İthalatın piyasa payı
İthalatın piyasa payı hesabında, başvuru sahibi firmanın sunduğu veriler kullanılarak hesaplanan yerli
üretimin toplam yurt içi satışları ile ithalat istatistikleri kullanılarak yurt içi piyasa verisine ulaşılmıştır.
İthalatın Piyasa
Payı Birim 2021 2022 2023 2023 (1-6) 2024 (1-6)
İthalatın Piyasa Payı Endeks 100 129 143 100 82
İthalatın piyasa payı, soruşturma konusu dönemde 2021 -2023 yılları arasında sürekli arttığı
gözlemlenmiştir. Buna göre, 2021 yılında 100 olan endeks değeri 2022 yılında 129’a; 2023 yılında ise
143’e yükselmiştir. İthalatın piyasa payının endeks değeri 2023 yılında 2021 yılına kıyasla %43 oranında
artış kaydedilmiştir. Öte yandan, 2023 Ocak-Haziran döneminde 100 olan ithalatın piyasa payı endeksi;
2024 yılı aynı dönemde 82 olarak gerçekleşmiştir.
3.4 Ülkeler itibarıyla ithalat
2021-2024 yıllarına ilişkin ilk 1 0 tedarikçi ülkeden gerçekleştirilen etil asetat ithalatı miktar ve değer
bazında aşağıdaki tabloda gösterilmektedir.
TEDARİKÇİ
ÜLKELER
Miktar (Ton) Değer (Bin $)
2021 2022 2023 2023
(1-6)
2024
(1-6) 2021 2022 2023 2023
(1-6)
2024
(1-6)
Suudi Arabistan 5.320 6.179 9.181 3.815 9.092 7.090 8.635 9.878 4.342 9.558
İngiltere 8.561 3.391 11.317 3.221 6.222 9.914 5.873 12.596 3.907 6.787
Çin 7.561 23.110 20.097 15.725 5.383 10.942 31.168 22.265 17.661 5.695
Meksika 4.993 3.804 6.069 2.550 2.833 6.950 5.945 6.758 3.005 3.245
Hindistan 2.543 5.843 2.103 2.085 17 4.900 8.232 2.568 2.517 51
Almanya 47 48 31 11 12 46 57 38 14 14
Fransa 12 16 17 10 11 20 23 37 22 38
Güney Afrika
Cumhuriyeti 499 458 518 505 10 420 593 630 615 12
Belçika 29 48 21 1 6 72 112 37 1 48
İspanya 7 8 14 10 3 7 16 21 16 3
Diğer Ülkeler 8.643 5.739 2.238 2.087 5 12.712 8.146 2.648 2.376 10
Genel Toplam 38.216 48.643 51.605 30.020 23.595 53.072 68.801 57.476 34.477 25.463
2021-2023 yılları arasında etil asetat ithalatı sürekli yükselmiş olup, 2022 ve 2023 yıllarında gerçekleşen
etil asetat ithalatı artışında Çin’den yapılan ithalatın büyük payı olduğu gözlemlenmiştir. Yine aynı
dönemde İngiltere, Suudi Arabistan, Hindistan ve Güney Kore’den de ithalat artışı gerçekleşmiştir.
Miktar bazında etil asetat ithalatında 2021 yılında İngiltere birinci tedarikçi iken 2022 ve 2023 yılında
Çin, birinci tedarikçi konumuna gelmiştir. 2024 Ocak-Haziran döneminde ise bir önceki yıl aynı döneme
göre İngiltere, Meksika ve Suudi Arabistan’ın genel ithalat içindeki payı artmış olup Çin ve Hindistan’ın
payı düşmüştür. Bu durumun, Yemen tarafından Kızıldeniz’de gerçekleştirilen saldırılar sonucunda uzak
doğudan yapılan sevkiyatların aksaması nedeniyle ortaya çıktığı değerlendirilmektedir.
3.5 Gelişme yolundaki ülkeler (GYÜ) itibarıyla ithalat
Korunma Önlemleri Anlaşması’nın 9 uncu maddesi “Gelişme yolunda üye ülke menşeli bir ürüne karşı,
bu ülkenin ilgili ürünün ithalatçı üye ithalatındaki payı yüzde 3'ü ve toplu olarak yüzde 3'ten daha az
ithalat payına sahip gelişme yolundaki üye ülkelerin ilgili ürünün toplam ithalatının yüzde 9'unu
geçmediği sürece, korunma tedbirleri uygulanmayacaktır” hükmünü içermektedir.
Bu hüküm çerçevesinde, gelişme yolundaki ülke (GYÜ) statüsündeki ülkeler ile diğer ülkelerin 2023 yılı
içindeki ithalat payları incelenmiştir. Olası bir önlem durumunda toplam içindeki payı %3’ten az olan
GYÜ ülkelerine önlemden muafiyet sağlanacaktır.
Muafiyet tanınacak ülkeler listesinin tamamı E k-1b’de yer almaktadır. Söz konusu muafiyet, her bir
muaf ülke için 2023 yılı toplam ithalatının %3’ü (1.548 ton) ve tüm muaf ülkeler için toplam ithalatın
%9’u (4.644 ton) seviyesinde belirlenecek tarife kontenjanı şeklinde uygulanacaktır.
2023
İthalat Kategorisi Miktar (ton) İthalat Payı (%)
%3 Üzerinde Olanlar Toplamı 0 0%
%3 Altında Olanlar Toplamı 643 1%
GYÜ Toplamı 643 1%
Diğer Ülkeler Toplamı 50.962 99%
Genel Toplam 51.605 100%
3.6 İthalatın gerçekleşme koşulları
İthal ürünlerin yurtiçi piyasadaki rekabet koşullarını güçlendiren fiyat dışında yerli üretim dalı
tarafından üretilen ürünler arasında kalite, teknik özellikler, tasarım ve tüketici tercihleri açısından
farklılık bulunmamaktadır.
3.7 Öngörülmeyen gelişme
Soruşturma konusu dönemde, 2021 yılından itibaren özellikle Çin, İngiltere, Meksika ve Suudi
Arabistan’da meydana gelen kapasite artışlarının bir sonucu olarak söz konusu ihracatın özellikle
ülkelerden Türkiye’ye yönlenmelerine ve beklenmeyen bir ithalat artışına sebep olmuştur.
2020 yılında Çin’de yapılan bir düzenleme ile etil asetat ihracatında uygulanan %10 vergi iadesi %13’e
çıkarılmıştır. Bu durum, Çin menşeli ürünlerin ihracat pazarlarındaki rekabetçiliğini artırmıştır. Etil
asetat talebinde, fiyatın daha belirleyici olduğu dikkate alındığında bu düzenlemenin etil asetat ihraç
fiyatlarında düşmelere neden olarak ithalat artışında önemli bir etkiye sahip olduğu
değerlendirilmektedir. https://www.china-briefing.com/news/export-tax-rebates-in-china-recent-
changes-and-risk-management/
http://szs.mof.gov.cn/zhengcefabu/202003/t20200317_3484123.htm
ABD’nin Section 301 kapsamında 2018 yılından bu yana Çin menşeli etil asetat ithalatında uyguladığı
ilave gümrük vergisi sebebiyle Çin ’de oluşan kapasite fazlası , etil asetat ithalatında daha düşük vergi
uygulayan ülkelere yönlenmiştir. (Türkiye mevcut gümrük vergisi oranı %5,5)
https://ustr.gov/sites/default/files/enforcement/301Investigations/83%20FR%2047974.pdf
https://ustr.gov/sites/default/files/enforcement/301Investigations/84_FR_20459.pdf
4. Ciddi zarar ve ciddi zarar tehdidi
Bu bölümde yer verilen s oruşturma konusu eşyanın yerli üretimine ilişkin ekonomik göstergeler,
başvuru sahibi firmaların sağladığı verilere ve ithalat istatistiklerine dayanmaktadır.
4.1 Tüketim
Tüketim rakamları, başvuru sahibi firmanın toplam yurt içi satış verileri ile genel i thalat verilerinin bir
araya getirilmesiyle elde edilmiş olup, tüketimin yıllara göre seyri aşağıda yer almaktadır.
Tüketim Birim 2021 2022 2023 2023 (1-6) 2024 (1-6)
Türkiye Toplam
Tüketimi
Endeks 100 98 94 100 96
Soruşturma konusu dönemde yurt içi tüketim durağan seyretmiş olup, tüketimin endeks değeri 2021
yılında 100; 2022 yılında 98, 2023 yılında 94 olarak gerçekleşmiştir. 2023-2021 yılları kıyaslandığında
tüketimin hafifçe düştüğü görülmektedir. 2023 Ocak-Haziran döneminde ise 100 olan tüketimin endeks
değeri 2024 yılı aynı dönemde 96’ya gerilemiştir.
4.2 Üretim
Üretim Birim 2021 2022 2023 2023 (1-6) 2024 (1-6)
Türkiye Toplam
Üretimi Endeks 100 77 39 100 214
Başvuru sahibi firmanın üretim endeks değeri 2021-2023 yıları arasında sürekli bir düşüş göstermiştir.
Buna göre, 2021 yılında 100 olan üretimin endeks değeri 2022 yılında 77; 2023 yılında da 39’a
gerilemiştir. Buna göre 2021-2023 yılları arasında ise %61 oranında ciddi bir düşüş kaydedilmiştir. 2023
Ocak-Haziran döneminde 100 olan üretimin endeks değeri, 2024 yılı aynı dönemde 214’e yükselmiştir.
4.3 Yurtiçi satışlar
Yurtiçi Satışlar
Birim 2021 2022 2023 2023 (1-6) 2024 (1-6)
Endeks 100 59 40 100 233
Başvuru konusu ürünün yurt içi satış miktarının endeks değeri 2021 yılında n itibaren sürekli düşüş
kaydetmiştir. Buna göre, 2021 yılında 100 olan endeks , 2022 yılında 59; 2023 yılında ise 40 olarak
kaydedilmiştir. 2023 Ocak-Haziran döneminde ise 100 olan endeks, 2024 yılı aynı dönemde 233 olarak
gerçekleşmiştir.
4.4 Yurtdışı satışlar
Yurtdışı Satışlar Birim 2021 2022 2023 2023 (1-6) 2024 (1-6)
Endeks 100 128 9 100 4.806
Başvuru konusu ürünün yurt dışı satış miktarı nın endeks değeri soruşturma dönemi boyunca dalgalı
seyretmiştir. Buna göre, endeks 2021 yılında 100; 2022 yılında 128; 2023 yılında 9 seviyesinde
gerçekleşmiştir. 2023 Ocak -Haziran döneminde ise miktar olarak düşük seviyelerde gerçekleşen
yurtdışı satışların 100 olan endeks değeri, 2024 yılı aynı dönemde 4.806 olarak gerçekleşmiştir.
4.5 Kapasite
Kapasite Birim 2021 2022 2023 2023 (1-6) 2024 (1-6)
Miktar Endeks 100 100 100 100 100
KKO Endeks 100 77 39 100 214
Başvuru sahibi firmanın 2021 -2023 yıllarında üretim kapasitesi değişmemiştir. Kapasitede d eğişiklik
olmamasına rağmen kapasite kullanım oranı ( KKO) endeks değeri 2021-2023 yılları arasında sürekli
düşüş göstermiştir. Buna göre, 2021 yılında 100 olan endeks; 2022 yılında 77’ye; 2023’te de 39’a
düşmüştür. 2023 Ocak-Haziran döneminde ise 100 olan kapasite kullanım oranı endeksi, 2024 yılı aynı
dönemde %114 artış kaydederek 214’e yükselmiştir.
4.6 Stoklar
Stoklar Birim 2021 2022 2023 2023 (1-6) 2024 (1-6)
Miktar Endeks 100 251 3.041 100 81
Yerli üreticinin dönem sonu stoklarında 2021-2023 yılları boyunca sürekli bir yükseliş gerçekleşmiştir.
Buna göre, 2021 yılında miktar olarak çok düşük seviyelerdeki 100 olan stok endeks değeri 2022 yılında
251’e 2023 yılında 3.041’e yükselmiştir. 2023 Ocak-Haziran döneminde ise 100 olan endeks değeri
2024 yılı aynı dönemde 81 seviyesine düşmüştür.
4.7 İstihdam
İstihdam Birim 2021 2022 2023 2023 (1-6) 2024 (1-6)
Direkt işçi sayısı Endeks 100 116 100 100 88
Soruşturma konusu dönemde istihdamın 2021 -2023 yılları arasında dalgalı seyrettiği görülmüş tür.
Buna göre 2021 yılında 100 olan istihdamın endeks değeri 202
2’de 116; 2023’te 100 olarak gerçekleşmiştir . 2023 Ocak -Haziran döneminde ise 100 olan endeks
değeri, 2024 yılı aynı dönemde 88’e gerilemiştir.
4.8 Verimlilik
Verimlilik 2021 2022 2023 2023 (1-6) 2024 (1-6)
Endeks-Ton/Kişi 100 66 39 100 242
İstihdam edilen kişi başına düşen yıllık üretim miktarı olarak hesaplanan işgücü verimliliği 2021 -2023
yılları arasında sürekli düşüş kaydetmiştir. Buna göre, 2021 yılında verimliliğin endeks değeri 2022
yılında 66; 2023 yılında 39 olarak gerçekleşmiştir. 2023 Ocak-Haziran döneminde ise 100 olan endeks,
2024 yılı aynı dönemde 242’ye yükselmiştir.
4.9 Karlılık
Kârlılık Birim 2021 2022 2023 2023 (1-6) 2024 (1-6)
Karlılık Endeks 100 53 -49 -100 2
Faaliyet kârının net ciroya oranlanmasıyla elde edilen kârlılık oranında 2021 yılından itibaren sürekli
düşüş gerçekleşmiştir. Buna göre, karlılığın endeks değeri 2021 yılında 100; 2022 yılında 53’e düşmüş;
2023 yılında ise zarara geçilerek -49 olarak gerçekleşmiştir. 2023 Ocak-Haziran döneminde -100 olan
endeks, değer olarak çok düşük seviyelerde olup 2024 yılı aynı dönemde 2’ye yükselmiştir.
4.10 Yerli üretim dalının ekonomik göstergelerinin değerlendirilmesi
Gösterge Birim 2021 2022 2023 2023 (1-
6)
2024 (1-
6)
İthalat Ton 38.216 48.643 51.605 30.020 23.595
Tüketim Endeks 100 98 94 100 96
Üretim Endeks 100 77 59 100 214
İthalatın Yerli Üretime Oranı Endeks 100 165 350 100 37
İthalat Piyasa payı Endeks 100 129 143 100 82
Yurt içi satışlar Endeks 100 59 40 100 233
Yurt dışı satışlar Endeks 100 128 9 100 4.806
Kapasite Endeks 100 100 100 100 100
KKO Endeks 100 77 39 100 214
İstihdam Endeks 100 116 100 100 88
Verimlilik Endeks 100 66 39 100 242
Stoklar Endeks 100 251 3.041 100 81
Kârlılık Endeks 100 53 -49 -100 2
2021-2023 yılları arasında firmanın ekonomik göstergelerinde ciddi bozulmalar meydana gelmiştir.
Buna göre, anılan yıllarda bir önceki yıla göre üretim, yurt içi satışlar, yurt dışı satışlar, istihdam,
verimlilik, karlılık gibi göstergelerinde sert düşüşler görülmüş olup stoklarda ise ciddi bir artış söz
konusudur. 2024 yılı Ocak -Haziran döneminde ise bir önceki yıla kıyasla firmanın ekonomik
göstergelerinde kısmen iyileşme görülmüş olup söz konusu iyileşmenin, Yemen tarafından Kızıldeniz’de
gerçekleştirilen saldırılar sonucunda Uzakdoğu ülkelerinden yapılan sevkiyatların aksaması nedeniyle
ithalatın g eçici olarak azalışı nedeniyle meydana geldiği değerlendirilmektedir. Öyle ki, 2024 Ocak -
Haziran dönemi ithalatın ülkelere göre miktar payları incelendiğinde Uzakdoğu menşeli ithalatın ciddi
bir şekilde azaldığı diğer ülkelerden ithalatın ise artmaya devam ettiği görülmekte olup bu istatistiki
değişim, 2024 Ocak -Haziran döneminde talebin geçici olarak içeriye yönelmesine ve dolayısıyla
firmanın yurtiçi satışlar, stoklar verimlilik gibi ekonomik göstergelerindeki olumlu gelişmenin ana
nedeninin Uzakdoğu sevkiyatlarının aksaması olduğunu doğrulamaktadır.
Öte yandan, yerli üreticilerin ekonomik göstergelerinde yaşanan bu geçici iyileşmenin çok kısıtlı olduğu,
2024 Ocak-Haziran dönemi itibariyle yerli üreticinin üretim yurtiçi satışlar, karlılık, kapasite kullanım
oranı, stoklar gibi ekonomik göstergelerinin 2021 seviyesine göre dezavantajlı bir konumda bulunduğu
anlaşılmaktadır
5. Nedensellik bağı
5.1 Fiyat kırılması ve baskısı
Soruşturma konusu ürünün ithal birim fiyatları ile yurt içi satış birim fiyatl arı karşılaştırıldığında, 2022
yılında ithal ürünlerin maliyetinin yerli ürün fiyatlarının üstünde seyrettiği bu nedenle fiyat kırılmasının
olmadığı tespit edilmiştir. Ancak, 2021 ve 2023 yıllarında ithal birim maliyetlerin yerli üreticinin yurtiçi
satış fiyatları üzerinde fiyat kırılmasına yol açtığı tespit edilmiştir.
Diğer yandan, ticari maliyetlere % x düzeyinde belirlenen kâr oranının eklenmesi ile elde edilen
“oluşturulan yurt içi satış fiyatı” ile ithal birim maliyetler karşılaştırıldığında, 2021, 2 022 ve 2023
yıllarında değişen oranlarda bir fiyat baskısı tespit edilmiştir.
2023 yılı Ocak -Haziran döneminde ise fiyat kırılması bulunmazken % x fiyat baskısı bulunmakta olup,
2024 yılı aynı dönemde ise %x fiyat kırılması ve %x fiyat baskısı bulunmaktadır.
5.2 Fiyat dışı faktörler
İthal ürünlerin yerli üretim dalı tarafından üretilen soruşturma konusu eşya karşısında rekabet
koşullarını güçleştiren kalite, teknik özellikler, tasarım, tüketici tercihi vb. fiyat dışı faktör
bulunmamaktadır.
5.3 Diğer faktörlerin etkisi
Bu bölümde, soruşturma konusu ürünün ithalatındaki artış dışında kalan faktörlerin yerli üretim
üzerinde zarara yol açıp açmadığı hususu incelenmiştir.
Yerli üretim dalının öngörülemeyen gelişmeler kaynaklı soruşturma konusu dönem boyunca
gerçekleşen ani ve keskin ithalat artışlarından ötürü gördüğü zararın diğer faktörlerden
kaynaklanmadığı değerlendirilmektedir. Olası faktörlere ilişkin değerlendirmeler aşağıda
sunulmaktadır.
Tüketimde daralma: İnceleme konusu dönemde Türkiye toplam tüketimi %2-%6 arlığında daralmakta
olup, soruşturma konusu dönemde yerli üreticinin üretim, yurtiçi satışlar gibi ekonomik
göstergelerdeki bozulma oranları daha yüksektir. Bu çerçevede yerli üreticinin uğradığı zarar
tüketimdeki daralma kaynaklı olmadığı anlaşılmıştır.
İç piyasada talebi aşan boyutta üretim kapasitesi: Yerli üretim dalının üretim kapasitesi iç piyasa
talebini aşan boyutta değildir, ayrıca soruşturma dönemi boyunca kapasite değişmemiş ve herhangi bir
kapasite artışlarına gidilmemiştir. Dolayısıyla, görülen zararın nedeni iç piyasada talebi aşan boyutta
üretim kapasitesi değildir.
Alternatif ürünlerin gelişmesi/yeni gelişen teknolojilere ayak uydurulamaması: Yerli üretim dalı
ithalatla rekabet edebilecek şekilde başvuru konusu ürünleri üretebilmekte olup bu dönemde getirilen
herhangi bir alternatif ürün veya teknoloji olmamıştır. Diğer taraftan yerli üretim dalı tarafından
üretilemeyen kalite ve teknik özellik bulunmamaktadır.
6. İlgili taraf görüşlerinin değerlendirilmesi
Bu kısımda, soruşturma kapsamında ilgili taraflarca dile getirilen görüşler sınıflandırılmıştır. Söz konusu
görüşlerin birçok noktada örtüşmesi nedeniyle tekrarı önlemek amacıyla ilgili taraf görüşleri dile
getiren taraflara göre değil, ileri sürülen g örüşlerin konusuna göre sınıflandırılarak aşağıda
sunulmaktadır. Ayrıca, söz konusu görüşlere ilişkin değerlendirmelere de görüşlerin altında yer
verilmektedir.
Görüş 1: Başvuru Sahibinin ithalat artışını göstermek için kullandığı üç yıllık zaman dilimi uzun vadeli
eğilimleri temsil etmiyor. Başvuruda yer alan 2023 yılı ithalat miktarının TÜİK ve Trade Map verileri ile
uyuşmadığı, ayrıca 2023 yılındaki ithalat verilerinin 2022 yılına göre %17 düştüğü, bu nedenle
başvuruda iddia edilen zarar veya zarar tehdidinin ithalat artışı neticesinde meydana gelmemiştir.
Değerlendirme 1: Firma tarafından Bakanlığımıza sunulan bilgilere göre tesis, 2020 yılı Kasım ayında
devreye alındı ğı için yerli üretim dalı bu tarihlerde oluşmuştur. Bu nedenle yerli üretici, 2020 yılı
tamamında faal olmadığı için soruşturma dönemi olarak 2021-2024 Ocak-Haziran dönemi seçilmiştir.
Diğer taraftan, firma tarafından sunulan başvurunun gizli olmayan öze tinde yer alan 2023 yılı ithalat
verileri ile TÜİK ve Trademap’te yer alan istatistiklerin uyuşmamasının sebebi soruşturma
incelemesinde ve ülkemiz resmi istatistiklerinde kullanılan istatistik sistemlerinin farklılaşmasıdır.
Bakanlığımız korunma önlemi so ruşturmalarında, önleme tabi olacak ithalatı baz almakta olup, bu
doğrultuda Özel Ticaret Sistemi (ÖTS) kullanılmaktadır. TÜİK ve Trademap verilerinde baz alınan
istatistik sistemi ise Genel Ticaret Sistemi’(GTS)dir. Aradaki farklılık buradan kaynaklanmakt adır. ÖTS
veri tabanına ilişkin istatistiklere de TÜİK’in resmi internet sitesinden ulaşılabilmektedir.
Görüş 2: Türkiye’nin halihazırda etil asetat ithalatında DTÖ yükümlülükleri seviyesinde bir gümrük
vergisi uygulamadığı için GATT 19.1(a) Maddesinde yer alan şartların sağlanmadığı ifade edilmiştir.
Değerlendirme 2: Yerli üreticinin ithalat artışın dan kaynaklı zararının tespiti ve bunu telafi edecek
önlem seviyesinin DTÖ yükümlülüklerimizi aşabileceği ihtimali üzerine korunma önlemi soruşturması
açılmasının daha uygun olacağı değerlendirilmiştir. Nitekim halihazırda uygulanan GV oranı, ortalama
ithal birim fiyatlar ve teklif edilen önlem seviyesi birlikte değerlendirildiğinde, DTÖ bağlı haddimizi aşan
bir önlem seviyesi belirlendiği görülecektir.
Görüş 3: Müracaat sahibi firmanın üretim tesisinde etil asetat ve bütil asetat üretiminin aynı anda
yapıldığı, bütil asetat üretildiği dönemde etil asetat tedarikinde zorluklar oluşacağı
değerlendirilmektedir. Başvuru sahibi firma ayrıca pazar payını korumak iç in ithalat yaparak ithalat
artışına katkı sunmuştur.
Değerlendirme 3: Etil asetat-bütil asetat üretim kapasitesinin piyasa dengeleriyle uyumlu olduğu tespit
edilmiş olup, bütil asetat üretimi nedeniyle etil asetat arzında ciddi bir azalma meydana gelmeyec eği
değerlendirilmektedir. Öte yandan, yeterli talebin olması durumunda üretim kapasitesinin tamamının
etil asetat üretiminde kullanılabileceği anlaşılmıştır.
2022 yılı temmuz ayında tarımsal etil alkol ithalatında uygulanan vergilerin yükseltilmesi nede niyle
firmanın hammadde tedarikinde yaşadığı zorluklar sonucunda üretimde aksamalar meydana gelmiş
olup daha önceden alınan siparişlerin teslim edilmesi amacıyla ithalata başvurulmuştur. Bu durumun
geçici mahiyette olduğu değerlendirilmektedir.
Görüş 4: Nihai kullanıcı sektörler itibariyle tedarikçinin bazı kriterleri de karşılaması gerekmekte olup,
(Gıdaya temas uygunluk belgesi, paraben/aldehit/BPA gibi safsızlıkları içermemesi, helal sertifikası,
alerjen bildirimi, hayvanlar üzerinde test edilmemesi vb. ) yerli üreticinin bu kriterleri
belgelendiremediği belirtilmiştir.
Değerlendirme 4:, Yerli üretici firma tarafından AB’ye de ihracat yapılmakta olup firmada uluslararası
standartlarda etil asetat üretimi yapılmaktadır.
Görüş 5: Yerli üreticinin etil asetatı yurtdışı menşeli hammadde ile ürettiği, müracaat sahibinin
yurtiçinde tek üretici olması nedeniyle hammadde lojistiğindeki aksamalar veya teknik bakım -onarım
nedeniyle üretimin aksaması nedeniyle arz güvenliğinin tehlikeye girebileceği, yerli üreticinin İstanbul-
İzmit bölgesine lokasyon olarak uzaklığı nedeniyle acil ihtiyaçlara cevap vermede yetersiz kalabileceği
ifade edilmiştir.
Değerlendirme 5: Başvuru sahibi firmanın kapasitesi tüketimin önemli bir bölümünü karşılayacak
düzeydedir. Ayrıca olası bir korunma önleminin uygulanması durumunda diğer firmaların da etil asetat
üretimine yönelebileceği değerlendirilmektedir. Antalya’daki üretim tesisinden 1 gün içinde tüm
Türkiye’ye sevkiyat yapılabilmektedir. Bu nedenle, arz yönün de bir aksaklık yaşanması
beklenmemektedir. Öte yandan ülkemiz serbest bölge sınırları içerisinde Taco Kimya firması da üretim
yapmakta olup, etil asetat tedarikinde aksaklık yaşanmayacağı değerlendirilmektedir.
7. Rekabet uyum planı
Korunma önlemi uygula maları ile yerli üreticilerin piyasa koşullarına uyumunun kolaylaştırılması
amaçlanmaktadır. Bu çerçevede, yerli üretici tarafından sunulan yapısal uyum programı kapsamında
muhtemel bir korunma önlemi uygulaması süresince aşağıdaki faaliyetlerin yapılacağı /yapılmakta
olduğu ifade edilmiştir.
- Rekabetçi konumu koruyabilmek için bugünden karbon salınımını azaltma, yenilenebilir enerji
kaynaklarının kullanımı gibi konularda çalışmalar tamamlanmış ve gerekli yatırımlara başlanmış olup
bu doğrultuda bio-yakıt kazanı yatırımı, yatırım teşvik belgesine ilave edilmiştir.
- Üretici firma hammadde tedarikini güvence altına alınmasına yönelik olarak etil alkol tesis yatırımı
için Tütün ve Alkol Piyasası Denetleme Kurumu’na pilot tesis kurmak için başvuru yapmıştır.
Fizibilite çalışmaları tamamlanan bu yatırımın 2026 yılında devreye almak için gerekli çalışmalara
başlanmıştır.
- Başvuru sahibi firma KKDİK (Kimyasalların Kaydı, Değerlendirmesi, İzni ve Kısıtlanması) mevzuatı
gereği oluşturulan ürün konsorsiyumlarında etil asetat konsorsiyumunun lider üreticisidir. Bu
platformda hem ülkemiz etil asetat ithalatçılarının hem de yeni piyasaya girmek isteyen üreticilere
mevzuat, kalite ve çevre uyumu gibi konularda destek vermektedir.
8. Değerlendirme
Küresel etil asetat sektörü incelendiğinde, soruşturma konusu dönem içinde Çin, Suudi Arabistan,
İngiltere, Meksika ve Hindistan gibi ülkeler tarafından ciddi kapasite artışları yapıldığı görülmüş olup bu
durum ticaretin gelişmekte olan ülke pazarlarına yönlenmesine sebebiyet vermiştir. Büyük ölçekli
üretim yapan ülkeler, küçük ölçekli üretim yapan bölgeler üzerinde rekabet avantajına sahiptirler.
Etil asetat ithalatına yönelik olarak yerli üretici firma ADOKİM tarafından yapılan başvurunun
incelenmesi sonucunda, anılan ürünün ithalatının 2021-2023 yıllarında hem mutlak hem de nispi olarak
ciddi bir artış gösterdiği anlaşılmıştır. 2023 ve 2024 Ocak -Haziran dönem inde ithalattın bir miktar
düştüğü görülmektedir.
Soruşturma konusu dönemde 2021-2023 yılları boyunca başvuru sahibi firmanın üretim, yurtiçi satışlar,
kapasite kullanım oranı, verimlilik, karlılık gibi ekonomik göstergelerde ciddi bozulmalar meydana
geldiği görülmüştür. Ayrıca, başvuru sahibi firma 2021 ve 2023 yıllarında yerli üretim dalı fiyat kırılması
ve fiyat bask ısına maruz kalmıştır. 2024 Ocak -Haziran döneminde bir önceki yıl aynı döneme kıyasla
istihdam hariç diğer ekonomik göstergelerde kaydedilen iyileşmenin, Yemen tarafından Kızıldeniz’de
gerçekleştirilen saldırılara bağlı olarak Uzakdoğu menşeli sevkiyatları n geçici olarak aksaması sonucu
meydana geldiği, dolayısıyla bu durumun geçici bir rahatlatma sağladığı değerlendirilmektedir.
Bu çerçevede, firmanın ekonomik göstergelerinde önceki yıllarda kaydedilen ciddi bozulmadan
hareketle ve dünyadaki gelişmeler ı şığında 2024 Ocak-Haziran dönemindeki iyileşmenin arızi olduğu,
soruşturma konusu dönemin genel eğilimini yansıtmadığı değerlendirilmektedir. Ayrıca 2024 yılı Ocak-
Haziran döneminde, firmanın fiyat kırılması ve fiyat baskısına maruz kaldığı tespit edilmiş olup ciddi
zarar tehdidi devam etmektedir.
Bunun yanında, yerli üretimin durumunu etkileyebilecek diğer faktörlerin ciddi zarar üzerinde etkisinin
olmadığı tespit edilmiştir. Bu kapsamda, ithalat artışı ile ciddi zarar arasında nedensellik bağının
bulunduğu ve soruşturma konusu ürünün ithalatına karşı korunma önlemi uygulanması için İthalatta
Korunma Önlemleri Hakkında Mevzuat kapsamında gerekli şartların oluştuğu değerlendirilmektedir.
Bu çerçevede, yerli üreticinin üretim kapasitesi de dikkate alınarak soruşturma konusu ürünün
ithalatında 3 yıl süreyle ek mali yükümlülük şeklinde korunma önlemi uygulanmasına, korunma
önleminden muafiyet sağlamak üzere tüm ülkelere tarife kontenjanı açılmasına, korunma önlemi
kapsamındaki ek mali yükümlülük ile tarife kontenjanı miktarının aşağıdaki tabloda gösterildiği şekilde
belirlenmesinin, yerinde olacağı değerlendirilmektedir.
GTİP Eşyanın Tanımı Korunma
Önlemi 1. Dönem* 2. Dönem* 3. Dönem*
2915.31.00.00.00
Etil Asetat
Ek Mali
Yükümlülük
110 ABD
Doları /Ton
104 ABD
Doları /Ton
99 ABD Doları
/Ton
Tarife Kontenjanı 10.000 ton 10.000 ton 10.000 ton
* Korunma önleminin uygulanacağı her bir dönem, Etil Asetat İthalatında Korunma Önlemi
Uygulanmasına İlişkin Karar’ın yürürlüğe giriş tarihinden itibaren başlamak üzere birbirini takip eden
birer yıllık süreleri ifade eder.
İlgili Taraf Listesi
İLGİLİ TARAFLAR / INTERESTED PARTIES İŞTİGAL SAHASI/FIELD OF ACTIVITY ÜLKE/COUNTRY
1 Suudi Arabistan Krallığı Ankara Büyükelçiliği Yabancı Hükümet/ Foreign Government Suudi Arabistan/Saudi Arabia
2 Birleşik Krallık İş ve Ticaret Bakanlığı Yabancı Hükümet/ Foreign Government İngiltere/England
3 Meksika Büyükelçiliği Yabancı Hükümet/ Foreign Government Meksika/Mexico
4 Tayland Büyükelçiliği Yabancı Hükümet/ Foreign Government Tayland/Thailand
5 Taipei Ekonomi ve Kültür Misyonu Yabancı Hükümet/ Foreign Government Tayvan/Taipei
6 Adokim Kimya Sanayi ve Ticaret A.Ş. Üretici / Producer Türkiye
7 ARKEM Kimya Sanayi ve Ticaret A.Ş İthalatçı / İmporter Türkiye
8 AK-TAŞ Dış Ticaret A.Ş. İthalatçı / İmporter Türkiye
9 Kayalar Kimya Sanayi ve Ticaret A.Ş İthalatçı / İmporter Türkiye
10 Boya Sanayicileri Derneği (BOSAD) Sektör Kuruluşu /Industry Organization Türkiye
11 Siegwerk Baskı Mürekkepleri San. Ve Tic. A.Ş Kullanıcı / User Türkiye
12 MM Graphia İzmir Karton San. Ve Tic. A.Ş Kullanıcı / User Türkiye
13 Huber Grup Matbaa Malz.Üretim ve Paz. Ltd. Şti. Kullanıcı / User Türkiye
14 Etapak Baskı Ambalaj San.ve Tic. A.Ş Kullanıcı / User Türkiye
15 Sun Chemical Matbaa Mürekkepleri ve Gereçleri San. Ve Tic. A.Ş Kullanıcı / User Türkiye
16 Ineos Acetyls UK Ltd. İhracatçı / Exporter İngiltere/England
17 TACO Kimya Sanayi Üretim Depolama ve Dış Ticaret A.Ş İhracatçı / Exporter Türkiye
EK-2 GYÜ Kapsamında Muafiyet Tanınacak Ülkeler Listesi
Afganistan İslam Cumhuriyeti, Angola Cumhuriyeti, Arjantin Cumhuriyeti, Arnavutluk Cumhuriyeti, Azerbaycan Cumhuriyeti, Belize, Benin Cumhuriyeti, Belarus
Cumhuriyeti, Butan Krallığı, Bolivya Çok Uluslu Devleti, Bosna Hersek, Botsvana Cumhuriyeti, Burkina Faso, Myanmar Birliği Cumhuriyeti, Burundi Cumhuriyeti, Cabo
Verde Cumhuriyeti, Cezayir Demokratik Halk Cumhuriyeti, Cibuti Cumhuriyeti, Cook Adaları, Çad Cumhuriyeti, Doğu Timor Demokratik Cumhuriyeti, Dominik
Cumhuriyeti, Dominika, Ekvator Cumhuriyeti, Ekvator Ginesi Cumhuriyeti, El Salvador Cumhuriyeti, Eritre Devleti, Esvatini Krallığı, Etiyopya Federal Demokratik
Cumhuriyeti, Fiji Cumhuriyeti, Kotdivuar Cumhuriyeti, Filipinler Cumhuriyeti, Filistin Devleti, Gabon Cumhuriyeti, Gambiya Cumhuriyeti, Gana Cumhuriyeti, Gine
Cumhuriyeti, Gine-Bissau Cumhuriyeti, Grenada, Guatemala Cumhuriyeti, Güney Sudan Cumhuriyeti, Haiti Cumhuriyeti, Honduras Cumhuriyeti, Irak Cumhuriyeti, İran
İslam Cumhuriyeti, Jamaika, Kamboçya Krallığı, Kamerun Cumhuriyeti, Kazakistan Cumhuriyeti, Kenya Cumhuriyeti, Kırgız Cumhuriyeti, Kiribati Cumhuriyeti, Kolombiya
Cumhuriyeti, Komorlar Birliği, Kongo Cumhuriyeti, Kongo Demokratik Cumhuriyeti, Kosova Cumhuriyeti, Kosta Rika Cumhuriyeti, Kore Demokratik Halk Cumhuriyeti,
Küba Cumhuriyeti, Laos Demokratik Halk Cumhuriyeti, Lesotho Krallığı, Liberya Cumhuriyeti, Libya Devleti, Lübnan Cumhuriyeti, Madagaskar Cumhuriyeti, Malavi
Cumhuriyeti, Maldivler Cumhuriyeti, Mali Cumhuriyeti, Marşal Adaları Cumhuriyeti, Mikronezya Federe Devletleri, Moğolistan, Moldova Cumhuriyeti, Moritanya İslam
Cumhuriyeti, Morityus Cumhuriyeti, Mozambik Cumhuriyeti, Namibya Cumhuriyeti, Nepal Federal Demokratik Cumhuriyeti, Nijer Cumhuriyeti, Nijerya Federal
Cumhuriyeti, Nikaragua Cumhuriyeti, Niue, Orta Afrika Cumhuriyeti, Özbekistan Cumhuriyeti, Pakistan İslam Cumhuriyeti, Palau Cumhuriyeti, Papua Yeni Gine Bağımsız
Devleti, Paraguay Cumhuriyeti, Peru Cumhuriyeti, Ruanda Cumhuriyeti, Samoa Bağımsız Devleti, Sao Tome Ve Prinsipe Demokratik Cumhuriyeti, Senegal Cumhuriyeti,
Sierra Leone Cumhuriyeti, Solomon Adaları, Somali Federal Cumhuriyeti, Sri Lanka Demokratik Sosyalist Cumhuriyeti, Saint Lucia, Saint Vincent ve Grenadinler, Sudan
Cumhuriyeti, Surinam Cumhuriyeti, Tacikistan Cumhuriyet, Tanzanya Birleşik Cumhuriyeti, Togo Cumhuriyeti, Tonga Krallığı, Tuvalu, Türkmenistan, Uganda
Cumhuriyeti, Ürdün Haşimi Krallığı, Vanuatu Cumhuriyeti, Bolivarcı Venezuela Cumhuriyeti, Yemen Cumhuriyeti, Zambiya Cumhuriyeti, Zimbabve Cumhuriyeti