Tebliğler · Resmî Gazete: 2004-11-20
Resmî kaynak: https://kms.kaysis.gov.tr/Home/Goster/36652
Bakanlık Adı
:
Dış Ticaret Müsteşarlığından:
Tebliğin
Adı
:
İthalatta Haksız Rekabetin
Önlenmesine İlişkin Tebliğ (Tebliğ No: 2004/23)
Tebliğ No
:
2004/23
R. Gazete Tarihi
:
20/11/2004
R. Gazete Sayısı
:
25646
İTHALATTA HAKSIZ REKABETİN ÖNLENMESİNE İLİŞKİN TEBLİĞ
(TEBLİĞ NO: 2004/23 )
BİRİNCİ KISIM
Genel Bilgi ve İşlemler
Madde 1- Belarus (Beyaz Rusya) menşeli “poliesterlerden sentetik
devamsız lifler” (polyester elyaf) ithalinde hâlen uygulanmakta olan dampinge
karşı önlemin sona ermesinin damping ve zararın devamına veya yeniden
tekrarına yol açıp açmayacağının tesbiti amacıyla 22/05/2003 tarih ve 25115
sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesine
İlişkin 2003/8 sayılı Tebliğ ile başlatılan nihai gözden geçirme soruşturması
Dış Ticaret Müsteşarlığı İthalat Genel Müdürlüğü tarafından yürütülerek
tamamlanmıştır.
Madde 2- Bu Tebliğ, 4412 sayılı Kanunla Değişik 3577 Sayılı
İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesi Hakkında Kanun (Kanun), 30/10/1999
tarihli ve 23861 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan İthalatta Haksız Rekabetin
Önlenmesi Hakkında Karar ve İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesi Hakkında
Yönetmelik (Yönetmelik) hükümleri ile 02/05/2002 tarihli ve 24743 sayılı
Resmi Gazete’de yayımlanan İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesi Hakkında
Yönetmeliğe Ek Madde Eklenmesine Dair Yönetmelik çerçevesinde yürütülen damping
soruşturması sonucunda alınan kesin karara esas teşkil eden bilgi ve
bulguları içermektedir.
Madde 3- Mevcut dampinge karşı önlem, 19/04/1994 tarih ve 21907
sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesine
İlişkin 94/5 sayılı Tebliğ ile uygulamaya konulan; 29/05/1998 tarih ve 23356
sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 98/3 sayılı tebliğ ile tamamlanan gözden
geçirme soruşturması sonucu devamına karar verilen CIF bedelin %19’u
oranındaki önlemdir.
Madde 4- Soruşturma açılmasını müteakip, söz konusu ürünün bilinen
yerli üreticisine, Müsteşarlıkça tespit edilen ithalatçılarına ve anılan
ülkede yerleşik diğer ihracatçılara erişilebilmesini teminen soruşturmaya
taraf ülkenin Ankara’daki Büyükelçiliğine soru formu gönderilmiştir.
Taraflara soru formunu yanıtlamaları için posta süresi
dahil 37 gün süre tanınmış olup, tarafların süre uzatımı yönündeki makul
talepleri karşılanmıştır.
Yerli üretici, soru formuna usulüne uygun şekilde yanıt
vermiştir. Ayrıca, soruşturma süresi boyunca Müsteşarlık ile işbirliği içinde
olmuş ve gerektiğinde talep edilen ilave bilgi ve belgeleri temin etmiştir.
Soruşturma konusu maddenin ithalatını yaptığı tespit edilen
ve kendilerine soru formu gönderilen firmalardan hiçbiri ithalatçı soru
formuna cevap vermemiştir.
Soruşturma konusu ülkedeki üretici-ihracatçı Mogilev Khimvolokno
isimli firma, kendisine gönderilen soru formuna cevap vermiş ve soruşturma
süresince işbirliği halinde bulunmuştur.
Normal değer tespiti için emsal ülke olarak seçilen Çin Tayvanı
(Tayvan)’nda yerleşik soruşturma konusu ürün üreticilerine de soru formları
gönderilmiş ancak gönderilen soru formlarına herhangi bir yanıt
alınamamıştır.
Madde 5- Soruşturma açılmasını müteakip, soruşturmaya konu ülkede
yerleşik bilinen üretici/ihracatçıya ve ayrıca bu ülkelerde yerleşik diğer
üretici/ihracatçılara iletilebilmesini teminen söz konusu ülkelerin
Ankara’daki Büyükelçiliğine şikayetin gizli olmayan metni ve açılış
Tebliği’nin bir örneği gönderilmiştir.
Yönetmelik’in 25 inci maddesi çerçevesinde, nihai karara
esas teşkil eden bilgi ve bulguları içeren “Nihai Bildirim”, soruşturmanın
ilgili taraflarına iletilmiş ve ilgili tarafların görüş bildirmeleri için
makul bir süre tanınmıştır.
Soruşturma
konusu ülkede bulunan üretici/ihracatçının görüşlerini dile getirebilmesini teminen
bir dinleme toplantısı düzenlenmiştir.
Üretici/ihracatçı
firmanın ilgili ürünün Türkiye’ye ihracatında miktar kısıtlaması taahhüdü
uygulanabilir olmadığı için kabul edilmemiştir.
Tarafların
soruşturma boyunca yazılı olarak ortaya koyduğu tüm bilgi, belge, görüş ve
iddialar incelenmiş, nesnel olanlara bu Tebliğin ilgili bölümlerinde cevap
verilmiştir.
Madde
6- Damping belirlemesi için
01/01/2002–31/12/2002 tarihleri arası soruşturma dönemi (SD) olarak kabul
edilmiştir. Zarar belirlemesinde ise veri toplama ve analiz için
01/01/2000-31/12/2002 arasındaki dönem esas alınmıştır.
İKİNCİ KISIM
Soruşturma Konusu Ürün ve Benzer Ürün
Madde
7- 5503.20.00.00.00 gümrük tarife
istatistik pozisyonu (GTİP) altında sınıflandırılan soruşturma konusu
polyester elyaf, çekim ve ısıl sabitleme işlemlerinden geçmiş polyester filamentlerin
ya da devamlı lifler demetinin kullanım yeri ve amacına göre alıcı tarafından
talep edilen boyda kesilmesi ile elde edilmektedir. Soruşturma konusu ürün,
tekstil ve dokusuz yüzeyler imalatında kullanılmaktadır.
Denye,
kesim uzunluğu, parlaklık, erime ısısı, kalite, renk ve benzeri faktörlere
bağlı olarak ürün çeşidi çok fazla olmakla beraber bu çeşitliliği üretim
sürecinde yapılan birtakım küçük ayarlamalarla gerçekleştirmek mümkündür.
Soruşturma
konusu Belarus menşeli ve yerli ürünler önceki soruşturmalardaki tespitler de
nazara alınarak benzer ürün olarak kabul edilmiştir.
Soruşturma
konusu ürün ile ilgili açıklamalar genel içerikli olup, uygulamaya esas olan
GTİP ve karşılığı eşya tanımıdır.
ÜÇÜNCÜ KISIM
Dampinge İlişkin Belirlemeler
Madde
8- Belarus'un piyasa ekonomisi
uygulamayan ülke olarak kabul edilmesi nedeniyle, normal değerin belirlenmesi
için İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesi Hakkında Yönetmeliğin 18 inci
maddesi hükmüne göre, piyasa ekonomisi uygulayan örnek üçüncü ülke seçilmesi
yoluna gidilmiş ve soruşturma açılış Tebliğinde Tayvan veya Türkiye’nin örnek
üçüncü ülke olarak seçilmesinin düşünüldüğü ilan edilmiştir.
İlgili
taraflarca üçüncü ülke seçimiyle ilgili olarak, verilen süre içerisinde
herhangi bir görüş bildirilmemiştir. Tayvan’daki yerli üreticilere gönderilen
soru formlarına ilişkin herhangi bir cevap alınamamıştır.
Bu
itibarla, anılan Yönetmelik maddesi hükümleri uyarınca normal değer olarak
Türkiye'de yerleşik üreticinin soruşturma konusu ithalatın yapıldığı
tarihlere en yakın tarihlerde yaptığı yurtiçi satışlarının fiyatları
alınmıştır.
Madde
9- Belarus menşeli soruşturma
konusu ürünün ihraç fiyatı, maddenin soruşturma döneminde Türkiye'ye
ihracatını gerçekleştirip işbirliğine gelen firmadan elde edilen ihraç
faturaları üzerinden belirlenmiştir. İhraç fiyatları FCA teslim şekline göre
verilmiş olup, bu fiyatları CIF teslim şekline göre ayarlarken FCA fiyatlara
ton başına 14 ABD Doları navlun ve 1,30 ABD Doları sigorta masrafı
eklenmiştir.
Madde
10- Damping marjı hesaplanırken
gerekli ayarlamalar yapılmış ve normal değer ile ihraç fiyatı, aynı dönemde
ve aynı ticari aşamada (fabrika çıkış aşaması) karşılaştırılmıştır.
FCA
ihraç fiyatını fabrika çıkış aşamasına getirebilmek amacıyla Belarus'taki Mogilev
Khimvolokno firmasının beyan ettiği masraflar oranında ihraç fiyatında
ayarlama yapılmıştır.
Belarus
menşeli soruşturma konusu madde için hesaplanan ağırlıklı ortalama damping
marjı CIF bedelin %24 'ü olmuştur.
DÖRDÜNCÜ KISIM
Zarar ve Nedenselliğe İlişkin
Belirlemeler
BİRİNCİ BÖLÜM
Dampingli İthalatın Gelişimi
Madde 11- Soruşturma nihai gözden geçirme soruşturması olduğundan
yürürlükteki önlemin kalkması durumunda ortaya çıkabilecek gelişmeler
incelenmiştir.
Madde 12- Maddenin miktar bazında genel ithalatı, 2000 yılında 55.421
ton iken 2001 yılında bir önceki yıla göre %28 oranında düşerek 39.998 ton
olarak gerçekleşmiş, 2002 yılında ise bir önceki yıla oranla %56 oranında
yükselerek 62.228 tona ulaşmıştır.
Öte yandan, ağırlıklı ortalama ithal birim fiyatları 2000
yılından itibaren sürekli düşüş göstermiş ve 2000-2002 yılları arasında
yaklaşık %11 oranında düşmüştür.
Madde 13- İnceleme konusu maddenin Belarus'dan yapılan ithalatının
kesin önlemin varlığına rağmen 2002 yılında bir önceki yıla nazaran %977
oranında bir artış kaydettiği, 2001 yılında ise önceki yıla nazaran %94
oranında bir azalış kaydettiği görülmüştür. Bununla birlikte, zarar inceleme
dönemi boyunca ithalat miktarı mutlak değer olarak çok düşük seviyelerde
kalmıştır.
Madde 14- Soruşturma konusu ürünün yurtiçi tüketimi, ilgili
üründe yerli üretim dalının yurtiçi satışları ile genel ithalat rakamlarının
toplanması suretiyle elde edilmiştir. Toplam tüketim zarar inceleme dönemi
boyunca %6’lık bir düşüş gösterirken yerli üreticinin pazar payında %8’lik
bir düşüş gözlemlenmiştir. Soruşturma konusu ülke menşeli ürünün söz konusu
dönem boyunca iç pazardan aldığı pay çok düşük oranlarda seyretmiştir.
Madde 15- Zarar inceleme döneminde Belarus menşeli ithalatın birim
fiyatları %17 oranında artış göstermiştir.
Fiyat kırılması hesabında, Belarus CIF ihracat fiyatlarına
gümrük vergisi ve Türkiye gümrüklerinde oluşan masraflar için diğer
soruşturmalarda elde edilen ithalatçı bilgilerinden faydalanılarak hesaplanan
%4,6 oranında ithalat maliyeti eklenerek, ilgili ürünün Türkiye iç pazarına
giriş fiyatı bulunmuştur.
Soruşturma dönemi için Belarus menşeli poliester elyafın
gümrüklü ithal maliyeti ile yerli üreticilerin fabrika çıkış fiyatları
mukayese edilmiştir. Bu çerçevede hesaplanan fiyat kırılmaları siyah ve beyaz
elyaflar için sırası ile %14 ve %9 civarında gerçekleşmiştir.
İKİNCİ BÖLÜM
Yerli Üretim Dalının Durumu
Madde 16- Dampingli ithalatın yerli üretim dalı üzerindeki
etkisinin belirlenmesinde SASA firmasının verileri esas alınmış olup, yerli
üretim dalının ekonomik göstergelerinin incelenmesinde mümkün olduğu ölçüde
soruşturma konusu ürüne ait veriler esas alınmıştır.
Öte yandan, eğilimin sağlıklı bir şekilde incelenmesi
amacıyla Türk Lirası bazındaki veriler için enflasyondan arındırılmış reel
değerler kullanılmıştır.
a) Üretim
2000 yılında 100 olan üretim endeksi, 2001’de 73 ve 2002’de
79 olarak gerçekleşmiştir.
b) Üretim Kapasitesi ve Kapasite Kullanım Oranı (KKO)
Yerli üretim dalının 2000 ve 2001 yıllarında 100 olan
üretim kapasitesi 2002 yılında 106’ ya çıkmıştır. KKO ise 2000 -2002 yılları
arasında %90’dan %67’ye düşmüştür.
c) Yurt İçi Satışlar
Yerli üretim dalının 2000 yılında 100 olan yurt içi satış
endeksi, 2001 yılında 73 ve 2002 yılında 83 olarak gerçekleşmiştir.
d) Piyasa Payı
Yerli üretimin yurt içi tüketimden aldığı pay, 2000 yılında
%62 iken, 2001 yılında %64’e çıkmış, 2002 yılında ise %54'e düşmüştür.
e)Stoklar
Maddenin dönem sonu stokları 2000 yılında 100 iken düşen
üretim ve kapasite kullanımına da bağlı olarak 2001 yılında 77 ve 2002
yılında 35 olarak gerçekleşmiştir.
f) İstihdam
Yerli üretim dalındaki istihdam, 2000 yılında 100 iken,
2001 yılında 97 ve 2002 yılında 95 olarak gerçekleşmiştir.
g) Ücretler
Yerli üretim dalı işcilik ücretleri, 2000 yılında 100 iken,
2001 yılında 66 ve 2002 yılında 70 olarak gerçekleşmiştir.
h) Kârlılık
Yerli üreticinin ilgili üründe ticari maliyetleri dikkate
alınarak hesaplanan toplam kârlılık ve birim kârlılık endeksleri 2000 yılında
her ikisi için 100 iken, 2001 yılında her ikisi için (–)1 (zarar) ve 2002
yılında sırası ile (–)16 (toplam zarar) ve (–)20 (birim zarar) olarak
gerçekleşmiştir.
ı) Verimlilik
Yerli üretim dalının ilgili ürün üretiminde çalışan işçi
başına verimlilik endeksi 2000 yılında 100 iken, 2001’de 75 ve 2002’de 84
olarak gerçekleşmiştir.
i) Yatırımlardaki Artış
Yerli sanayinin ilgili üründeki yenileme yatırımları endeks
olarak 2000 yılında 100 iken 2000 ve 2001 yıllarında 0 (sıfır) olarak
gerçekleşmiştir.
j) Nakit Akışı
Yerli üretim dalının nakit akışı endeksi 2000 yılında 100
iken bu rakam 2001’de 15’e, 2002’de ise 4’e gerilemiştir.
k) Büyüme
Yerli üretim dalının bütün faaliyetleri ile ilgili olarak,
aktif büyüklüğü reel olarak 2000 yılında 100 iken 2001 yılında 88 ve 2002
yılında 67 olmuştur.
l) Sermaye Artışı
Yerli üretim dalının bütün faaliyetleri ile ilgili olarak,
2000 yılında 100 olan öz sermaye endeksi 2001 yılında reel olarak 76 ve de
2002 yılında 77 olarak gerçekleşmiştir.
m) Özkaynakların Kârlılığı
Yerli üretim dalının bütün faaliyetleri ile ilgili olarak,
2000 yılı itibariyle 100 olan özkaynak kârlılığı (Kâr/Özkaynak), 2001 yılı
için (–2)’ye ve 2002 yılı için (-21)’e gerilemiştir.
n) Yatırım Hasılatı
Yatırım hasılatı (Kâr/Aktif Toplamı) endeksine bakıldığında
ise 2000 yılında 100 iken 2001 yılında (-1)’e ve 2002 yılında (-24)’e
gerilediği görülmüştür.
Diğer taraftan, her ne kadar öz kaynak kârlılığı ve yatırım
hasılatı göstergeleri şirket geneli için hesaplanmış ve ilgili ürün için
hesaplanamamış olsa da, 2001 yılında ilgili üründe negatife dönen kârlılık, adıgeçen
göstergelerin de negatife döndüğüne işaret etmektedir.
o) Damping Marjının Büyüklüğü
Damping marjının önemli oranlarda olduğu görülmüştür.
ö)Ekonomik Göstergelerin Değerlendirilmesi
Yerli üretim dalı üzerinde oluşan zararı belirlemeye
yönelik yukarıda belirtilen göstergelerin incelenmesi neticesinde; sektörde
genel olarak üretim, kapasite kullanım oranı, piyasa payı, iç satışlar,
istihdam ve kârlılık gibi yerli sanayinin ekonomik verilerinde yürürlükteki
önleme rağmen önceki yıllara oranla bozulma olduğu gözlemlenmiştir.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Dampingli İthalat ile Zarar
Arasındaki Nedenselliğe İlişkin Belirlemeler
Madde 17- Yönetmelik’in 35’inci maddesi hükümleri gereğince, yerli
üretim dalında, soruşturma konusu ülke menşeli dampingli ithalattan
kaynaklanan zararın devam edip etmediği; mevcut dampinge karşı vergilerle
zarar devam etmiyorsa, önlemin sona ermesi halinde yeniden meydana gelmesinin
muhtemel olup olmadığı değerlendirilmiş ve dampingli ithalatın yanısıra
zarara yol açabilecek diğer olası unsurlar da incelenmiştir.
Madde 18- Mevcut dampinge karşı önlem amaçlandığı gibi yerli üretime
zarar verici boyutlardaki soruşturma konusu ülke menşeli dampingli ithalatın
bertaraf edilmesinde etkili olmuştur.
Madde 19- 2000-2002 yılları arasında maddenin üçüncü ülkelerden
ithalatı miktar bazında %13 oranında artarken, değer bazında önemli bir artış
olmamıştır.
Halen, soruşturma konusu üründe, 2000/2 sayılı Tebliğ ile
Güney Kore için %11,9-%24,6; Endonezya için %6,2-%37,4; ve 2003/14 sayılı
Tebliğ ile Hindistan için %16,5-%23,9; Çin Tayvanı için %6,4-%20,1 ve Tayland
için %15,8-%22,0 oranları arasında dampinge karşı vergi uygulaması devam
etmektedir.
Madde 20- İnceleme konusu Belarus menşeli polyester elyaf için ilk
defa 94/5 sayılı Tebliğ ile CIF bedelin %19’u oranında dampinge karşı önlem
uygulamasına gidilmiş, gözden geçirme soruşturması neticesinde 98/3 sayılı
Tebliğ ile de yürürlükteki önlemin aynı oranda devamına karar verilmiştir.
Yürürlükteki önleme rağmen Belarus’tan yapılan ithalatın
%24 oranında damping marjına sahip olması ve söz konusu ithalat fiyatlarının
yerli üretici fiyatlarını önemli oranda kıracak seviyede bulunması, önlemin
kalkması mukabilinde Belarus menşeli dampingli ithalatın ve bu ithalat
nedeniyle yerli üretim dalında oluşan zararın artacağını göstermektedir.
Halen Türkiye haricinde AB tarafından da Belarus menşeli
polyester elyaf için dampinge karşı vergi uygulanmaktadır. Polonya ise AB’ye
katılım öncesinde, Ağustos 2000’den itibaren %7,3 oranında; AB ise nihai
gözden geçirme soruşturması sonucunda Belarus menşeli polyester elyaf için
Kasım 2002’ den itibaren %21 oranında önlem uygulamaktadır.
Ayrıca AB tarafından yürütülen söz konusu gözden geçirme
soruşturması sırasında Belarus menşeli polyester elyafın Amerika, Ukrayna,
Macaristan ve Litvanya gibi ülkelere de dampingli fiyatlardan satıldığı ifade
edilmektedir.
Belarus menşeli ürünler için Türkiye dışında daralan
pazarlar, Türkiye pazarının inceleme konusu ülkeye yakınlığı ve ülkemiz
tekstil pazarının genişliği bu ülkenin Türkiye pazarına olan ilgisini cezbetmektedir.
Belarus’ta halihazırda varolan kullanılamayan yüksek
kapasite, Türkiye pazarının anılan firma tarafından çok iyi bilinmesi ve
yukarıdaki tüm belirlemeler ışığında, söz konusu ülkenin ilgili üründe
damping fiyatlı ihracatın devam ettiği, halen yürürlükte olan dampinge karşı
verginin kaldırılması halinde, şu an düşük seviyelerde bulunan soruşturma
konusu ithalatın, hızla artıp tekrar zarar verici seviyelere geleceği
görülmektedir.
BEŞİNCİ KISIM
Sonuç
Madde 21- Soruşturma sonucunda, Belarus menşeli ithalatın damping
fiyatlı olduğu ve yürürlükteki önlemin kalkması halinde zararın yeniden
ortaya çıkmasının muhtemel bulunduğu tespit edildiğinden, İthalatta Haksız
Rekabeti Değerlendirme Kurulu’nun Kararı ve Bakan’ın onayı ile aşağıda tanımı
ve menşei belirtilen maddenin Türkiye'ye ithalatında, karşısında gösterilen
oranda dampinge karşı önlem yürürlüğe konulmuştur.
G.T.İ.P.
Madde İsmi
Menşe Ülke
Dampinge Karşı Önlem
(CIF %)
5503.20.00.00.00
Poliesterlerden Sentetik Devamsız Lifler
Belarus
(Beyaz Rusya)
%15
Madde 22- Gümrük idareleri, Karar maddesinde gümrük tarife
istatistik pozisyon numarası, tanımı ve menşe ülkesi belirtilen eşyanın
ithalatında, karşısında gösterilen oranlarda dampinge karşı vergiyi tahsil
ederler.
Madde 23- Bu Tebliğ yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
Madde 24- Bu Tebliğ hükümlerini Dış Ticaret Müsteşarlığı’nın bağlı
olduğu Bakan yürütür.