Tebliğler · Resmî Gazete: 2005-09-27
Resmî kaynak: https://kms.kaysis.gov.tr/Home/Goster/36769
Bakanlık Adı
:
Dış Ticaret Müsteşarlığından:
Tebliğin
Adı
:
2005 Yılı Mart Ayında Verilen
Belgeler ve Yararlandırılan Teşvik Unsurları Hakkında Tebliğ
Tebliğ No
:
-
R. Gazete Tarihi
:
27/9/2004
R. Gazete Sayısı
:
25596
İTHALATTA HAKSIZ REKABETİN ÖNLENMESİNE İLİŞKİN TEBLİĞ
(TEBLİĞ NO: 2004/22)
BİRİNCİ KISIM
Genel Bilgi ve İşlemler
Madde 1- Yerli üretici Anlaş Anadolu Lastik San. ve Tic. A.Ş.
(Anlaş) ile Bilecik Kauçuk Sanayi (BİLKA) (yeniden faaliyete başlamıştır)
adına Türkiye genel satıcısı Ümit Motor Belen Derundere (Ümit Motor)
tarafından yapılan başvuru üzerine Vietnam, Çin Tayvanı (Tayvan) ve Sri Lanka
menşeli “bisiklet iç ve dış lastikleri” için 11/3/2004 tarih ve 25399 sayılı
Resmi Gazete’de yayımlanan İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesine İlişkin
2004/7 sayılı Tebliğ ile başlatılan damping soruşturması Dış Ticaret
Müsteşarlığı İthalat Genel Müdürlüğü tarafından yürütülmüş ve tamamlanmıştır.
Halen, 02/06/2004 tarih ve 25480 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan İthalatta
Haksız Rekabetin Önlenmesine İlişkin 2004/10 sayılı Tebliğ ile alınmış geçici
önlem yürürlükte bulunmaktadır.
Madde 2- Bu Tebliğ, 4412 sayılı Kanunla Değişik 3577 sayılı İthalatta Haksız
Rekabetin Önlenmesi Hakkında Kanun (Kanun), 30/10/1999 tarihli ve 23861
sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesi
Hakkında Karar (Karar) ve İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesi Hakkında
Yönetmelik (Yönetmelik) hükümleri ile 02/05/2002 tarihli ve 24743 sayılı
Resmi Gazete’de yayımlanan İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesi Hakkında
Yönetmeliğe Ek Madde Eklenmesine Dair Yönetmelik hükümleri çerçevesinde
yürütülen damping soruşturmasının sonuçlarını içermektedir.
Madde 3- Soruşturma açılmasını müteakip, soruşturma konusu ürünün yerli
üreticilerine “yerli üretici soru formu”, belirlenen ithalatçılarına
“ithalatçı soru formu” ve ilgili ülkelerdeki bilinen üretici/ihracatçılarına
“üretici-ihracatçı soru formu” gönderilmiştir. Diğer taraftan, ilgili
ülkelerde yerleşik diğer üretici-ihracatçılara iletilebilmesini teminen, söz
konusu soru formunun birer örneği soruşturmaya taraf olan ülkelerin
Ankara’daki temsilciliklerine de gönderilmiştir.
Tarafların soru formunu yanıtlamaları için posta süresi
dahil 37 gün süre tanınmıştır. Tarafların süre uzatımı yönündeki makul
talepleri ise karşılanmıştır.
Vietnam’dan Horng Fortune Tyre Tube Co.,Ltd. firmasına
talep üzerine ek süre verilmesine rağmen, bu firma soru formunun çok az
kısmına cevap vermiştir. Firma soruşturmanın sağlıklı biçimde tamamlanmasını
engelleyecek nitelikte önemli eksiklikleri uyarıya rağmen tamamlamadığından
işbirliğine gelmemiş kabul edilmiş ve durum firmaya bildirilmiştir.
Çin Tayvanı ve Sri Lanka’da yerleşik firmalardan verilen
süre içerisinde cevap alınamamıştır. Öte yandan, Çin Tayvanı’nda yerleşik Hwa
Fong Rubber Ind. Co.,Ltd. firmasından, ihracatçı soru formuna hiçbir cevap
vermeksizin soruşturmaya ilişkin görüşlerini belirten kısa bir yazı alınmıştır.
Sri Lanka Ticaret Bakanlığı aracılığıyla Sri Lanka’da
yerleşik Vechenson (Pvt) Ltd (Vechenson) ihracatçı firmasından süresi dışında
soru formuna yanıt alınmıştır. Söz konusu ihracatçı firmaya tespit edilen
önemli eksikleri tamamlaması için fırsat verilmiştir. Anılan ihracatçı firma
bazı eksikliklerle beraber ihracatçı soru formunu cevaplandırmış ve firmanın
işbirliği yaptığı kabul edilmiştir.
Ankara’daki Taipei Ekonomi ve Kültür Misyonu Ekonomi
Bölümü’nden soruşturma açılışına ilişkin şikayetin gizli olmayan metnine
yönelik olarak iki iddia alınmış olup, söz konusu iddialara ilgili bölümlerde
cevap verilmiştir.
Yerli üreticiler soruşturma süresi boyunca Müsteşarlık ile
işbirliği içinde olmuştur. Yerli üreticilerden Anlaş soru formlarına usulüne
uygun şekilde yanıt vermiş ve gerektiğinde talep edilen ilave bilgileri temin
etmiştir. BİLKA genel satıcısı Ümit Motor ise soru formunda istenilen
bilgileri ayrıntılı şekilde sağlayamamış olmakla birlikte, Nisan 2003
tarihinden sonra faaliyete başlayan BİLKA’nın 2003 yılı ve soruşturma
dönemine ait verileri yurtiçi tüketime ilişkin değerlendirmeye dahil
edilmiştir.
Ayrıca, DİSK’e bağlı Lastik-İş Sendikası’ndan açılan
soruşturmayı destekleyici bir yazı alınmıştır.
Soruşturma konusu maddenin ithalatını yaptığı tespit edilen
ve kendilerine soru formu gönderilen firmalardan 9 tanesi ithalatçı soru
formuna cevap vermiştir.
Ayrıca, soru formuna cevap veren 9 ithalatçıya geçici ve
nihai bildirimler yapılmış, 4 firmadan geçici önlem bildirimine, 1 firmadan
da nihai bildirime cevap alınmıştır.
Soru formuna, geçici önlem ve nihai bildirime cevap veren
firmalardan alınan yanıt ve görüşler değerlendirilmiştir.
Bu görüşler çerçevesinde, ithalata yönelmenin ve
ithalatçılar için yerli ürün ile ithal edilen ürün arasındaki en önemli
tercih sebebinin desen çeşitliliği, vade ve fiyat farklılığı olduğu
görülmüştür.
Madde 4- Yönetmelik’in 21 inci maddesi çerçevesinde yerli üretici
Anlaş firmasının Düzce’deki üretim ve İstanbul’daki idari tesislerinde
yerinde doğrulama incelemesi yapılmıştır.
Madde 5- Soruşturma açılmasını müteakip, soruşturma konusu ülkelerin
Ankara’daki temsilciliklerine ve bilinen üretici-ihracatçı firmalara
şikayetin gizli olmayan metni ve soruşturma açılış Tebliği gönderilmiştir.
Geçici önlem yürürlüğe girdikten sonra soruşturma konusu
ülkelerin temsilciliklerine ve yerli üreticilere geçici önlem bildirimi ile
geçici önlem Tebliği gönderilmiş, işbirliğinde bulunan ithalatçı firmalar da
geçici önlem hakkında bilgilendirilmiştir. Soruşturmanın daha sonraki
aşamasında anılan taraflara nihai bildirim yapılmıştır.
Taraflara soruşturma boyunca, soruşturma ile ilgili
görüşlerini ve bu görüşlerle ilgili belgeleri sunma imkanı verilmiştir.
Tarafların soruşturma boyunca ortaya koyduğu yazılı görüşlerden nesnel ve
konu ile bağlantılı olanlara Tebliğ içerisinde ilgili bölümlerde
değinilmiştir.
Madde 6- Damping belirlemesi için 01/07/2003–31/12/2003 tarihleri
arası soruşturma dönemi olarak kabul edilmiştir. Zarar belirlemesinde ise
veri toplama ve analiz için 01/01/2001-31/12/2003 arasındaki dönem esas
alınmıştır.
Madde 7- Soruşturma konusu ürün 4011.50.00.00.00 gümrük tarife
istatistik pozisyonunda yer alan “bisikletlerde kullanılan kauçuktan yeni dış
lastikler” ile 4013.20.00.00.00 gümrük tarife istatistik pozisyonunda (GTİP)
yer alan “bisikletlerde kullanılan kauçuktan iç lastikler”dir.
Bisiklet dış lastiği, sentetik kauçuk, doğal kauçuk, dolgu,
yağ ve kimyasal karışımdan oluşan hamura sırt lastiği çekimi, topuk teli
imali, beze kauçuk kaplama ve eğik kesme ile yanak bezi hazırlama işlemleri
ve müteakiben iç ve dış boyama ile pişirme uygulanarak imal edilmektedir.
Bisiklet iç lastiği, butil kauçuk, doğal kauçuk, dolgu, yağ
ve kimyasal karışımdan oluşan hamura sırasıyla süzme, lastik çekim, boya,
kesme, sibop çakma, ekleme uçların ek yersiz birleştirilmesi, pişim, şişirme,
aksesuar takımı ve vakum işlemleri uygulanarak imal edilmektedir.
Ürün farklı ebatlarda, tiplerde, renklerde ve desenlerde
olabilmektedir. Ayrıca, bisiklet lastikleri teknik özelliklerine göre arazi
bisikleti, yarış bisikleti gibi farklı bisikletlerde kullanılabilmektedir.
Ebatlar jant çapı ve tekerlek genişliğine göre çeşitlenmektedir. İç piyasada
tüketime konu olanlar 12, 14, 16, 20, 24, 26 ve 28 inç jant çapında olan
bisiklet lastikleridir. İç ve dış lastikler ayrı satılabildiği gibi takım
olarak da satılabilmektedir.
İthalatçı soru formlarında, yerli üreticinin model ve
kullanım amacına cevap veren belirli çeşit ve tipleri karşılayamadığı
bisiklet üreticileri tarafından dile getirilmiştir. Ancak buna mukabil, talep
edilmesi durumunda bu çeşit ve tiplerin de üretilebileceği ve bunun
kendilerine fazla bir ek yük getirmeyeceği yerli üretici tarafından ifade
edilmiştir. Ayrıca, desen çeşitliliğinin ithal ile yerli ürünlerin
birbirlerinin yerine geçebilme özelliği açısından bir engel teşkil etmediği
anlaşılmıştır.
İthal edilen ürün, üretilen bisikletlerde kullanıldığı
gibi, satış sonrası piyasasında da kullanılmaktadır. Satış sonrası piyasada
yerli üretici Anlaş, bayilik ağı kanalıyla faaliyet göstermektedir. Aynı
şekilde, soruşturma konusu bazı markalı ürün ithalatçıları bu ürünlerin
Türkiye’deki yetkili acenteliğini ya da dağıtıcılığını yapmaktadır.
Bisiklet üreticileri ihtiyaç duydukları bisiklet
lastiklerini doğrudan yerli ya da yabancı üreticilerden temin etmektedir.
Yapılan incelemeler neticesinde, Vietnam, Çin Tayvanı ve
Sri Lanka’dan ithal edilen soruşturma konusu bisiklet iç ve dış lastikleri
ile yerli üretim dalı tarafından üretilen bisiklet iç ve dış lastiklerinin,
teknik ve fiziki özellikleri, çeşitleri, dağıtım kanalları, kullanım
alanları, kullanıcıların algılaması ve birbirini ikame edebilmeleri açısından
benzer özelliklere sahip olduğu ve soruşturmaya konu ülkelerden ithal edilen
ürünlerin gerek birbirleriyle gerekse yerli üretim dalının ürünüyle doğrudan
rekabet içinde olduğu, bu nedenle de benzer ürün olarak kabul edilebileceği
anlaşılmıştır.
İKİNCİ KISIM
Dampinge İlişkin Belirlemeler
Madde 8- Sri Lanka’da yerleşik Vechenson dışında soruşturmaya konu
ülkelerden işbirliğine gelen üretici-ihracatçı bulunmamaktadır. Bu itibarla,
Vietnam ve Çin Tayvanı için normal değer belirlemelerinde Yönetmelik’in 26 ncı
maddesi hükmü uyarınca mevcut veriler kullanılmıştır.
Diğer taraftan, Ankara’daki Taipei Ekonomi ve Kültür
Misyonu Ekonomi Bölümü’nden soruşturmanın açılış aşamasında alınan görüşte,
damping marjı hesaplamasında normal değer olarak Çin Tayvanı’ndan Avrupa
Birliği ülkelerine ihracat rakamını almanın yanlış olacağı, bunun yerine bir
Doğu Avrupa ülkesine yapılan ihracat rakamının alınmasının daha yerinde
olacağı ileri sürülmüştür. Ancak, zaten mevcut veriler esasında oluşturulmuş
değer normal değer olarak belirlendiği için, bu talep uygun görülmemiştir.
BİRİNCİ BÖLÜM
Normal Değer
Madde 9- Sri Lanka’da yerleşik Vechenson için Yönetmelik’in 5 inci
maddesi hükmü gereğince, menşe ülkenin iç piyasasında yapılan benzer mal
satışlarının miktar bazında Türkiye’ye satışların %5’ini veya daha fazlasını
oluşturduğu hallerde, iç satışlar normal değerin tespit edilmesi için yeterli
miktarda sayılmıştır. Bu testin olumlu sonuçlanması halinde normal değer,
ihracatçı ülke iç piyasasında normal ticari işlemler çerçevesinde gerçekleşen
satışlar esas alınarak belirlenmiştir. Aksi durumda, normal değer
oluşturulmuş değer esasında belirlenmiştir.
Madde 10- Sri Lanka’da yerleşik Vechenson için Yönetmelik’in 5 inci
maddesi hükümleri gereğince, soruşturmaya konu firmadan sağlanan bilgiler
elverdiği ölçüde, menşe ülkenin iç piyasasındaki satışlarının normal değer
tespitinde kullanılıp kullanılmayacağının belirlenmesi için ürün tipleri
bazında normal ticari işlem testi uygulanmıştır. Buna göre;
a) Benzer ürünün ağırlıklı ortalama net satış fiyatının
ağırlıklı ortalama birim maliyetinin üzerinde olduğu durumlarda normal değer;
1) Birim maliyetin üzerindeki satışların maddenin toplam
satışlarının %80’ini veya daha fazlasını oluşturması halinde, soruşturma
dönemi boyunca gerçekleşen tüm iç piyasa satış işlemlerinin (kârlı ya da
kârsız) ağırlıklı ortalaması esasında,
2) Birim maliyetin üzerindeki satışların ürünün toplam
satışlarının %80’inden daha azını oluşturması halinde ise soruşturma dönemi
boyunca gerçekleşen yalnızca kârlı iç piyasa satış işlemlerinin ağırlıklı
ortalaması esasında
belirlenmiştir.
b) Benzer ürünün ağırlıklı ortalama net satış fiyatının,
ağırlıklı ortalama birim maliyetinin altında olması halinde normal değer,
oluşturulmuş değer esasında belirlenmiştir.
Madde 11- Sri Lanka’da yerleşik Vechenson için Yönetmelik’in 5 inci
maddesi hükmü gereğince, iç piyasa satışlarının esas alındığı hallerde normal
değer, menşe ülkenin iç pazarında benzer ürün için normal ticari işlemler
çerçevesinde bağımsız alıcılar tarafından ödenmiş olan veya ödenmesi gereken
fiyatlar esasında belirlenmiştir.
Madde 12- Sri Lanka’da yerleşik Vechenson için oluşturulmuş değer,
anılan firma tarafından sağlanan maddenin imalat maliyetine satış, genel ve
idari (SGİ) giderler ile makul oranda bir kârın eklenmesi suretiyle
hesaplanmıştır. Söz konusu firma için oluşturulmuş normal değer
hesaplamalarında esas alınan kâr oranı, Yönetmelik’in 6 ncı maddesi hükmü
çerçevesinde, firmanın normal ticari işlemler çerçevesinde gerçekleşen benzer
ürün satışlarından doğan kârlarının ağırlıklı ortalaması alınarak
belirlenmiştir.
Vietnam ve Çin Tayvanı için söz konusu ülke koşullarına
göre ayarlanmış maddenin imalat maliyetine satış, genel ve idari (SGİ)
giderler ile makul oranda bir kârın eklenmesi suretiyle hesaplanan
oluşturulmuş değer, normal değer olarak alınmıştır. Diğer taraftan, geçici
önlem bildirimine bir ithalatçı firmanın damping marjı hesabında, 26 inç jant
çapındaki lastiklerin yanı sıra en çok kullanılan diğer tiplerden 16 ve 20
inç jant çapında olan lastiklerin de dikkate alınması yönündeki talebi uygun
görülmüştür.
İKİNCİ BÖLÜM
İhraç Fiyatı
Madde 13- İhraç fiyatı, tüm ülkeler için ihracatçı firmaların
Türkiye’ye satışlarında fiilen ödenen fiyat esasında belirlenmiştir.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Damping Marjları
Madde 14- Yönetmelik’in 11 inci maddesi hükmü çerçevesinde Vietnam ve
Çin Tayvanı için damping marjları, normal değer ile ihraç fiyatlarının
fabrika çıkış aşamasındaki ağırlıklı ortalamalarının karşılaştırılması
suretiyle hesaplanmıştır. Damping marjı 16, 20 ve 26 inç jant çapındaki iç ve
dış lastikler esas alınarak hesaplanmıştır.
Soru formuna cevap veren Sri Lanka’lı Vechenson firması
için Yönetmelik’in 10 uncu maddesi hükmü gereğince, normal değer ile ihraç
fiyatını aynı ticari aşamaya getirme ve bu suretle adil bir karşılaştırma
yapabilme amacıyla, ilgili tarafça ileri sürülen ve fiyat karşılaştırmasını
etkileyen taşıma, paketleme, sigorta, ödeme koşulları, indirim, banka
masrafları, komisyon vb. gibi hususlardan bilgisi verilenler için ayarlamalar
yapılmıştır. Anılan ülkeden Türkiye’ye ihracatın hepsini Vechenson firması
tek başına gerçekleştirdiğinden dolayı bu firma için hesaplanan damping
marjının aynı zamanda Sri Lanka için de geçerli olması kararlaştırılmıştır.
Vietnam ve Çin Tayvanı için soruşturma döneminde bu
ülkelerden ithalat yapan firmalardan temin edilen ithal faturaları
kullanılmak sureti ile elde edilen ağırlıklı ortalama CIF değer ihraç fiyatı
olarak alınmıştır. CIF ihraç fiyatı, navlun ve sigorta değerleri verilen
ithalat faturalarından hesap edilen ortalama navlun ve sigorta değerinin
düşülmesi sureti ile FOB baza indirgenmiştir. Ayrıca fabrika çıkış aşamasına
getirmek amacıyla vade farkı bilgisi verilenler için ayarlama yapılmıştır.
Her üç ülke için de ihraç fiyatının değişik alıcılar ve
zaman süreleri bakımından önemli ölçüde farklılık gösterdiği hallerde,
dampingin büyüklüğünün tam olarak ortaya konulabilmesi ve varsa gizli
dampingin etkisiz kılınması için ağırlıklı ortalama normal değer, işlem
bazında ihraç fiyatı ile karşılaştırılmıştır.
Sri Lanka’da yerleşik Vechenson için damping marjının
belirlenmesinde kullanılan yöntem ile yapılan hesaplamalar, nihai bildirim
aşamasında gönderilen firma özel bildirimlerinde ayrıntılı şekilde
gösterilmektedir.
Buna göre, damping marjı bisiklet dış lastiklerinde
Vietnam, Çin Tayvanı ve Vechenson firması da dahil olmak üzere tüm Sri Lanka
için sırasıyla CIF ihraç fiyatının %32,74, %39,69’u ve %87,65’i oranında;
bisiklet iç lastiklerinde de yine sırasıyla %46,40, %53,18 ve %111,34’ü
oranında belirlenmiştir.
ÜÇÜNCÜ KISIM
Zarara İlişkin Belirlemeler
BİRİNCİ BÖLÜM
Dampingli İthalatın Gelişimi
Madde 15- Yönetmeliğin 17 nci maddesi çerçevesinde, soruşturma konusu
ülkeler menşeli ithalatın hacminde mutlak anlamda ya da Türkiye tüketimine
oranla önemli ölçüde bir artış olup olmadığı ile bu ithalatın iç piyasadaki
benzer mal fiyatları üzerindeki etkisi incelenmiştir.
Madde 16- Vietnam, Çin Tayvanı ve Sri Lanka’dan yapılan ithalat için
hesaplanan damping marjlarının ve ithalat miktarlarının ihmal edilebilir
oranlardan fazla olduğu, soruşturma döneminde her üç ülkeden gerçekleşen
dampingli ithalatın yerli üreticinin fiyatlarını kırdığı görülmüştür.
Diğer taraftan, Ankara’daki Taipei Ekonomi ve Kültür
Misyonu Ekonomi Bölümü’nden soruşturmanın açılış aşamasında alınan görüşte
Çin Tayvanı’ndan yapılan ihracat rakamlarının Türkiye’nin DİE ithalat
istatistikleri ile uyuşmadığı ve ihraç rakamları dikkate alındığında bisiklet
iç lastikleri ihracat rakamlarının toplam Türkiye ithalatı içinde ihmal
edilebilir oran olan %3’ün altında olduğu iddia edilmektedir. Ancak, yapılan
incelemede Çin Tayvanı’nın ihracat rakamları dikkate alındığında bile söz
konusu ülkeden ithalatın ihmal edilebilir oranın üzerinde olduğu tespit
edilmiştir.
Yapılan incelemeler sırasında, aralarında bisiklet
üreticilerinin de bulunduğu ithalatçı firmaların, soruşturma konusu ürünü
aynı zamanda soruşturmaya konu farklı ülkelerden ithal ettiği tespit
edilmiştir. Her üç ülke kaynaklı ürünün aynı dağıtım kanalından geçtiği ve
aynı piyasaya (bisiklet imalatçılarına, bisiklet malzemesi satış noktalarına
ve bisiklet tamircilerine) hitap ettiği anlaşılmıştır. Bu çerçevede her üç
ülkeden ithal edilen soruşturma konusu ürünlerin kendi aralarında ve yerli
benzer ürünle rekabet ettiği sabit görülmüştür.
Bu çerçevede, Yönetmelik’in 17 nci maddesi hükümlerine
dayanarak, soruşturmaya eş zamanlı konu olan Vietnam, Çin Tayvanı ve Sri
Lanka’dan yapılan ithalatın etkilerinin toplu değerlendirilmesine karar
verilmiştir.
Aşağıdaki maddelerde zarar incelemesinde dampingli ithalat
ifadesi Vietnam, Çin Tayvanı ve Sri Lanka’dan yapılan soruşturma konusu madde
ithalatının toplamına karşılık gelmektedir.
Madde 17- 2001 yılında 1.591.005 adet olan soruşturma konusu bisiklet
dış lastiklerinin genel ithalatı 2002 yılında 2.537.984 adete çıkmış, 2003
yılında 3.333.520 adet, soruşturma döneminde (SD) de 1.703.485 adet olarak
gerçekleşmiştir.
Bisiklet iç lastikleri genel ithalatı ise 2001 yılında
2.003.628 adet iken, 2002 yılında 4.193.611 adete çıkmış, 2003 yılında
3.768.584 adet, SD’de 1.928.050 adet olarak gerçekleşmiştir.
2003 yılında izlenen azalmanın genel olarak, anılan yılda
yürütülüp tamamlanan Çin Halk Cumhuriyeti, Hindistan ve Tayland menşeli
bisiklet lastiği soruşturmasından kaynaklandığı değerlendirilmiştir.
Madde 18- Soruşturma konusu bisiklet dış lastiği dampingli ithalatı
2001 yılında 88.550 adet iken, 2002 yılında 255.407 adete, 2003 yılında
1.832.320 adete çıkmış ve SD’de 1.215.400 adet olarak gerçekleşmiştir.
Bisiklet iç lastiğinin dampingli ithalatı da 2001 yılında
136.032 adet iken, 2002 yılında 419.763 adete, 2003 yılında 2.191.250 adete
çıkmış ve SD’de 1.397.650 adet olarak gerçekleşmiştir.
Madde 19- Soruşturma konusu ürünün yurtiçi tüketimi, yerli üretici
Anlaş firmasının yurtiçi satışları ile genel ithalatın toplanması suretiyle
hesaplanmıştır. 2003 yılı ve SD için Nisan 2003 tarihinden sonra faaliyete
başlayan BİLKA’nın verileri de değerlendirmeye dahil edilmiştir.
Bu çerçevede belirlenen toplam tüketim endeksi, bisiklet
dış lastikleri için 2001 yılında 100 iken, 2002 yılında 159’a, 2003 yılında
224’e çıkmış ve SD’de 120 olarak gerçekleşmiştir. Dampingli ithalatın tüketim
içindeki payı ise 2001 yılında %5,12 iken SD’de %58,80’e çıkmıştır.
Bisiklet iç lastikleri için toplam tüketim endeksi ise 2001
yılında 100, 2002 yılında 205, 2003 yılında 206 ve SD’de 114 olarak
gerçekleşmiştir. Dampingli ithalatın tüketim içindeki payı ise 2001 yılında
%6,13 iken SD’de %55,17’ye çıkmıştır.
Madde 20- Soruşturma konusu bisiklet dış lastikleri dampingli
ithalatının ağırlıklı ortalama birim fiyatı CIF bazda 2001 yılında 1,42 ABD Doları/Adet iken, 2002 yılında 0,96 ABD Doları/Adet’e
düşmüş, 2003 yılında 1,18 ABD Doları/Adet, SD’de ise 1,19 ABD Doları/Adet
olarak gerçekleşmiştir.
Bisiklet iç lastikleri dampingli ithalatının ağırlıklı
ortalama birim fiyatı ise CIF bazda 2001 yılında 0,43 ABD Doları/Adet iken,
2002 yılında 0,44 ABD Doları/Adet’e çıkmış, 2003 yılında 0,42 ABD
Doları/Adet’e, SD’de 0,41 ABD Doları/Adet’e düşmüştür.
Madde 21- Fiyat kırılması ithal ürün fiyatlarının Türkiye piyasasında
yerli üreticinin yurt içi satış fiyatlarının yüzde olarak ne kadar altında
kaldığını gösterir.
Vietnam, Çin Tayvanı ve Sri Lanka menşeli 16, 20 ve 26 jant
çapındaki tipler için SD’deki ithalatın gümrük vergisi ve masrafları dahil
Türkiye piyasasına giriş fiyatları yerli üretim dalının satış fiyatları ile
mukayese edilmiş ve ağırlıklı ortalama fiyat kırılması hesaplanmış, dampingli
ithalatın fiyatının yerli üretim dalının fiyatının önemli ölçüde altında
kaldığı tespit edilmiştir.
Buna göre, 16, 20 ve 26 jant bisiklet dış lastiklerinde SD’ye
ilişkin olarak hesaplanan ağırlıklı ortalama fiyat kırılması, Vietnam için
%55,86, Çin Tayvanı için %39,31 ve Sri Lanka için %78,52 oranında tespit
edilmiştir.
16, 20 ve 26 jant bisiklet iç lastiklerinde SD’deki
ağırlıklı ortalama fiyat kırılması da Vietnam için %51,58, Çin Tayvanı için %43,39
ve Sri Lanka için %44,98 oranında hesaplanmıştır.
İKİNCİ BÖLÜM
Yerli Üretim Dalının Durumu
Madde 22- Dampingli ithalatın yerli üretim dalı üzerindeki etkisinin
belirlenmesinde, Anlaş firmasının bisiklet lastiklerine ilişkin verileri esas
alınmıştır. BİLKA, Nisan 2003 tarihinde faaliyete başladığı ve 2001 yılına
kadar geriye dönük bilgiler mevcut olmadığı ve istenilen ayrıntıda zarar
verileri elde edilemediği için değerlendirmeye dahil edilememiştir.
Öte yandan, eğilimin sağlıklı bir şekilde incelenmesi
amacıyla Türk Lirası bazındaki veriler için yıllık ortalama Toptan Eşya Fiyat
Endeksi (TEFE) kullanılarak enflasyondan arındırılmış reel değerler
kullanılmıştır.
a) Üretim
Yerli üretim dalının bisiklet dış lastikleri için 2001
yılında 100 olan üretim miktar endeksi, 2002 yılında 251’e, 2003 yılında
321’e yükselmiş, SD’de 159 olarak gerçekleşmiştir.
Bisiklet iç lastikleri için ise 2001 yılında 100 olan
üretim miktar endeksi, 2002 yılında 166’ya, 2003 yılında 268’e yükselmiş, SD’de
136 olarak gerçekleşmiştir.
b) Satışlar
Yerli üretim dalının bisiklet dış lastikleri için 2001
yılında 100 olan yurtiçi satış miktar endeksi 2002’de 155’e, 2003 yılında
220’ye yükselmiş, SD’de 87 olarak gerçekleşmiştir. Aynı dönemde 2001 yılında
100 olan satış hasılası müteakip yıllarda ve SD’de sırasıyla 132, 149 ve 60
olarak gerçekleşmiştir.
Bisiklet iç lastikleri için 2001 yılında 100 olan yurtiçi
satış miktar endeksi 2002’de 162’ye, 2003 yılında 204’e yükselmiş, SD’de 109
olarak gerçekleşmiştir. Aynı dönemde 2001 yılında 100 olan satış hasılası
müteakip yıllarda ve SD’de sırasıyla 119, 123 ve 62 olarak gerçekleşmiştir.
c) Piyasa payı
Yerli üretim dalının yurtiçi pazar payı bisiklet dış
lastikleri için 2001 yılında %7,92 iken SD’de BİLKA’nın da devreye girmesiyle
%17,58’e çıkmıştır.
Bisiklet iç lastikleri için ise 2001 yılında %9,75 iken SD’de
%23,90’a yükselmiştir.
d) Kapasite Kullanımı
Yerli üretim dalının bisiklet dış lastikleri için 2001
yılında %18 olan kapasite kullanım oranı, 2002 yılında %45, 2003 yılında ve SD’de
%57 olarak gerçekleşmiştir.
Bisiklet iç lastikleri için ise 2001 yılında %22 olan
kapasite kullanım oranı, 2002 yılında %40, 2003 yılında %60 ve SD’de %61
olarak gerçekleşmiştir.
e) Yurtiçi Fiyatlar
Yerli üreticinin bisiklet dış lastiklerinde ağırlıklı
ortalama yurtiçi satış fiyatı 2001 yılında reel bazda 100 iken, 2002 yılında
85’e, 2003 yılında 68’e ve SD’de ise 69’a gerilemiştir.
Bisiklet iç lastiklerinde ise ağırlıklı ortalama yurtiçi
satış fiyatı 2001 yılında reel bazda 100 iken, 2002 yılında 73’e, 2003
yılında 60’a ve SD’de ise 57’ye gerilemiştir.
f ) Stoklar
Yerli üretim dalının bisiklet dış lastiklerinde 2001
yılında 100 olan stok miktar endeksi, 2002 yılında 299’a, 2003 yılında ve SD’de
ise 403’e yükselmiştir.
Bisiklet iç lastiklerinde ise 2001 yılında reel bazda 100
iken, 2002 yılında 254’e, 2003 yılında ve SD’de ise 357’ye yükselmiştir.
g) İstihdam
Yerli üretim dalının 2001 yılında 100 olan idari personel
ve işçi sayısı endeksi, 2002 yılında 97’ye gerilemiş, 2003 yılında ve SD’de
ise 120’ye çıkmıştır.
h) Ücretler
Üretimde çalışan işçilerin aylık ücretleri 2001 ile SD
arasında reel olarak 4 puan düşmüştür.
i) Verimlilik
Üretimde çalışan işçi başına verimlilik endeksi bisiklet
dış lastikleri için 2001 yılında 100 iken, 2002’de 258’e yükselmiş, 2003
yılında 269 ve SD’de ise 264 olarak gerçekleşmiştir.
Bisiklet iç lastikleri için ise 2001 yılında 100 olan
endeks, 2002 yılında 171’e, 2003 yılında 224’e ve SD’de ise 227’ye çıkmıştır.
j) Büyüme
Yerli üretim dalının aktif büyüklüğü reel olarak 2001
yılında 100 iken 2002 yılında 126’ya çıkmış, 2003 yılı ve SD’de ise 97’ye
gerilemiştir.
k) Sermaye Artışı
Yerli üretim dalının 2001 yılında 100 olan öz sermayesi
2002 yılında 128’e çıkmış, 2003 yılı ve SD’de ise 92’ye düşmüştür.
l) Nakit Akışı
Yerli üretim dalının faaliyetleri dolayısıyla yarattığı reel
nakit akışı (Kâr+amortisman) 2001 yılında (-)100 iken (nakit çıkışı), 2002
yılında 13’e çıkmış, 2003 yılında (-)37’ye düşmüş ve SD’de 10 olmuştur.
m) Yatırımlardaki Artış
Yerli üretim dalının tevsi ve yenileme yatırımları
olmamıştır.
n) Kârlılık
Yerli üretim dalının bisiklet dış lastiklerinde 2001
yılında (-)100 olan ortalama birim kârlılığı (zararı), 2002 yılında (-)67’ye
çıkmış, 2003 yılında (-)84’e ve SD’de (-)98’e düşmüştür.
Bisiklet iç lastiklerinde ise 2001 yılında (-)100 olan
ortalama birim kârlılığı (zararı), 2002 yılında (-)10’a çıkmış, 2003 yılında
(-)67 ve SD’de (-)71 olmuştur.
o) Maliyetler
Yerli üretim dalının bisiklet dış lastikleri için 2001
yılında reel olarak 100 olan ağırlıklı ortalama birim ticari maliyeti, 2002
yılında 82’ye, 2003 yılında 69'a düşmüş, SD’de ise 72 olarak gerçekleşmiştir.
Bisiklet iç lastiklerinde ise 2001 yılında reel olarak 100
olan ağırlıklı ortalama birim ticari maliyeti, 2002 yılında 63’e, 2003
yılında 59’a ve SD’de 57’ye düşmüştür.
p) Yatırımların geri dönüş oranı
Yerli üretim dalının yatırım hasılatı (Kar/Öz kaynak) oranı
2001 yılında (–)23 iken 2002 yılında 2 olmuş, 2003 yılında (–)10’a düşmüş, SD’de
2’ye çıkmıştır.
r) Damping marjının büyüklüğü
Damping marjı, bisiklet dış lastiklerinde Vietnam için CIF
bedelin %32,74'ü, Çin Tayvanı için %39,69’u, Vechenson ve Sri Lanka için
%87,65’i; bisiklet iç lastiklerinde ise Vietnam için CIF bedelin %46,40’ı,
Çin Tayvanı için %53,18’i, Vechenson ve Sri Lanka için de %111,34’ü
oranlarında bulunmuştur.
Madde 23- Soruşturmaya konu ülkelerin önemli oranlarda damping
yaptığı, söz konusu ürünlerde ithalat hacimlerinin ihmal edilebilir düzeyin
üzerinde olduğu tespit edilmiştir. Bu ülkelerden yapılan dampingli ithalatın,
özellikle SD’de, yerli üretim dalı üzerindeki ekonomik etkisi incelendiğinde
yurtiçi satış değer ve fiyatları, stoklar, kârlılığa ilişkin göstergelerin
olumsuz etkilendiği, damping marjlarının önemli oranlarda olması ve fiyat
baskısı nedeniyle toplam kârlılığın zarara dönüştüğü tespit edilmiştir. Fiyat
kırılmalarının yüksek oranlarda olduğu dikkate alındığında, yerli üretim dalının
dampingli ithalat ile fiyat rekabetine girmesinin mümkün bulunmadığı tespit
edilmiştir.
DÖRDÜNCÜ KISIM
Dampingli İthalat ile Zarar
Arasındaki Nedenselliğe İlişkin Belirlemeler
Madde 24- Zarar inceleme döneminde soruşturma konusu bisiklet iç ve
dış lastiklerinde dampingli ithalatın, nispi ve mutlak olarak arttığı,
dampingli ithalatın fiyatlarının düştüğü ve yerli üretim dalının fiyatlarının
önemli ölçüde altında kaldığı tespit edilmiştir. Aynı dönemde yerli üretim
dalının ekonomik göstergelerinde olumsuzluklar tespit edilmiştir. Dampingli
ithalatın fiyatlarının yerli üretim dalının fiyatlarını kırması ve dampingli
ithalattaki artış eğilimi ile yerli üretim dalında görülen olumsuz
gelişmelerin eş zamanlı olarak ortaya çıkması nedeniyle dampingli ithalat ile
yerli üretim dalı üzerinde oluşan zarar arasında illiyet bağı olduğu sonucuna
varılmıştır.
Madde 25- Üçüncü ülkelerden yapılan ithalatın 2001-2003 arasındaki
dönemde nispî ve mutlak olarak azaldığı, genel ithalat ve tüketim içindeki
payının önemli ölçüde gerilediği görülmüştür. Gerek miktarı ve piyasa
payındaki eğilim, gerek fiyatları itibariyle bu aşamada yerli üretime zarar
verebilecek boyutta görülmemektedir. Ayrıca, 30 Nisan 2003 tarihinden
itibaren de Çin Halk Cumhuriyeti, Hindistan ve Tayland menşeli söz konusu
ürünlerde dampinge karşı vergi uygulanmaya başlanmıştır.
Madde 26- Dampingli ithalatın daralmanın olduğu 2001 yılı ve
tüketimde artışın görüldüğü 2002 ve 2003 yılları da dahil olmak üzere 2001
yılından beri nispi ve mutlak olarak sürekli arttığı ve pazar payını büyük
oranda genişlettiği görülmüştür.
Diğer taraftan, 30 Nisan 2003 tarih ve 25094 sayılı Resmi
Gazete’de yayımlanan 2003/6 sayılı Tebliğ ile Çin Halk Cumhuriyeti, Hindistan
ve Tayland menşeli bisiklet lastikleri için dampinge karşı vergi uygulamasına
başlanmasıyla soruşturma konusu ülkelerden yapılan dampingli ithalat 2003
yılında önceki yıllara göre önemli miktar ve oranda artış göstermiştir.
Bu durum sonucunda, anılan önlem, yerli sanayi üzerinde
görülen zararın telafisinde beklenen etkiyi gösterememiştir.
Dampingli ithalatın fiyatlarının düşmesi ve ithalatın da
buna bağlı olarak sürekli artması ve pazar payının genişlemesi dikkate
alındığında talep daralmasının, dampingli ithalatın yerli üretim dalına zarar
verdiği ve nedensellik bağının mevcut olduğu gerçeğini değiştirmediği tespit
edilmiştir.
BEŞİNCİ KISIM
Sonuç
Madde 27- Soruşturma sonucunda dampingin, yerli üretim dalında
zararın ve her ikisi arasında illiyet bağının mevcut olduğu tespit
edildiğinden, İthalatta Haksız Rekabeti Değerlendirme Kurulu’nun kararı ve
Bakan’ın onayı ile aşağıda tanımı ve menşe ülkeleri belirtilen eşyanın
Türkiye’ye ithalatında karşılarında gösterilen oranlarda dampinge karşı vergi
yürürlüğe konulmuştur.
GTİP
Eşyanın
Tanımı
Menşe Ülke
Dampinge Karşı Vergi (CIF %)
4011.50.00.00.00
Bisikletlerde kullanılan
kauçuktan yeni dış lastikler
(Bisiklet jantına takılı olsun olmasın,
ancak jantı hariç )
Vietnam
30
Çin Tayvanı
30
Sri Lanka
50
4013.20.00.00.00
Bisikletlerde kullanılan
kauçuktan iç lastikler
(Bisiklet jantına takılı olsun olmasın,
ancak jantı hariç )
Vietnam
44
Çin Tayvanı
44
Sri Lanka
44
Madde
28- Bu Tebliğ’in
yürürlüğe girdiği tarihe kadar 2004/10 sayılı Tebliğ hükümlerine istinaden
alınmış olan teminat şeklindeki geçici önlem kesin önleme dönüştürülmüş olup,
kesinleşen dampinge karşı vergi Kanun’un 14 ve 15 inci maddeleri çerçevesinde
tahsil edilir. Kesinleşen dampinge karşı verginin daha önce alınan geçici
önlemden yüksek olduğu haller için fark tahsil edilmez, düşük olduğu haller
için ise fark geri ödenir.
Madde
29- Damping
soruşturması sırasında, zararın önlenmesi için damping marjından daha düşük
oranda bir kesin önlemin yeterli olup olmadığı incelenmiş ve mümkün görüldüğü
ölçüde daha az oranlı kesin önlem uygulaması yoluna gidilmiştir.
Madde
30- Gümrük
idareleri, Karar maddesinde gümrük tarife istatistik pozisyon numarası,
tanımı ve menşe ülkesi belirtilen eşyanın ithalatında, karşılarında gösterilen
oranlarda dampinge karşı vergiyi tahsil ederler.
Madde
31- Bu Tebliğ
yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
Madde
32- Bu Tebliğ
hükümlerini Dış Ticaret Müsteşarlığı’nın bağlı olduğu Bakan yürütür.