Tebliğler · Resmî Gazete: 2009-11-12
Resmî kaynak: https://kms.kaysis.gov.tr/Home/Goster/39329
İTHALATTA HAKSIZ REKABETİN ÖNLENMESİNE İLİŞKİN TEBLİĞ
(TEBLİĞ NO: 2009/35)
BİRİNCİ KISIM
Genel Bilgi ve İşlemler
MADDE 1 –
(1) 2/8/2008 tarihli ve 26955 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan İthalatta
Haksız Rekabetin Önlenmesine İlişkin 2008/28 sayılı Tebliğ (2008/28 sayılı
Tebliğ) ile değişik 2/3/2004 tarihli ve 25322 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan
2004/4 sayılı İthalatta Haksız Rekabetin Önlemesine İlişkin Tebliğ (2004/4
sayılı Tebliğ) kapsamında Çin Halk Cumhuriyeti (ÇHC) menşeli 9608.10.10.10.00
ve 9608.50.00.10.00 gümrük tarife istatistik pozisyonları (GTİP) altında
kayıtlı “plastik maddelerden olan sıvı mürekkepli bilyalı kalemlere” (tükenmez
kalemler) yönelik dampinge karşı kesin önlem mevcuttur.
(2) Öte yandan 2008/28 sayılı Tebliğ ile değişik
2004/4 sayılı Tebliğ kapsamında konulan 9608.40.00.10.00 ve 9608.50.00.10.00
GTİP altında ithal edilen ÇHC menşeli “plastik maddelerden olan dolma kurşun
kalemler”e yönelik önlem ise 2/3/2009 tarihinde yürürlükten kalkmıştır.
(3) ÇHC menşeli bahse konu kalemlere yönelik meri
önlemin yürürlük süresinin bitiminden önce, 14/6/2008 tarihli ve 26906 sayılı
Resmî Gazete’de yayımlanan 2008/19 sayılı İthalatta Haksız Rekabetin
Önlenmesine İlişkin Tebliğ (2008/19 sayılı Tebliğ) ile yerli üretim dalının
önleme konu ürün ve ülke kapsamında bir nihai gözden geçirme soruşturması
açılması talebinde bulunabileceği ilan edilmiştir.
(4) Dampinge karşı önlemin sona ermesinin damping ve
zararın devamına veya yeniden meydana gelmesine yol açacağı iddiasıyla
9608.10.10.10.00 GTİP’i altında yer alan tükenmez kalemlere yönelik olarak
yerli üretici Pensan Kalem ve Kağıt Sanayi ve Ticaret A.Ş. tarafından yapılan
ve İstanbul Kalem ve Kırtasiye Ticaret San. Ltd. Şti., Step Otomotiv ve Kalıp
San. Tic. Ltd. Şti. ve Adel Kalemcilik Ticaret ve Sanayi A.Ş. tarafından
desteklenen başvuru çerçevesinde, 25/2/2009 tarihli ve 27152 sayılı Resmî
Gazete’de yayımlanan İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesine İlişkin 2009/5
sayılı Tebliğ (2009/5 sayılı Tebliğ) ile başlatılan nihai gözden geçirme
soruşturması, Dış Ticaret Müsteşarlığı (Müsteşarlık) İthalat Genel Müdürlüğü
(Genel Müdürlük) tarafından yürütülerek tamamlanmıştır.
MADDE 2 –
(1) Bu Tebliğ; 4412 sayılı Kanun’la değişik 3577 sayılı İthalatta Haksız
Rekabetin Önlenmesi Hakkında Kanun (Kanun), 20/10/1999 tarihli ve 99/13482
sayılı İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesi Hakkında Karar (Karar) ve
30/10/1999 tarihli ve 23861 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan İthalatta Haksız
Rekabetin Önlenmesi Hakkında Yönetmelik (Yönetmelik) hükümleri çerçevesinde
yürütülen nihai gözden geçirme soruşturmasının sonuçlarını içermektedir.
MADDE 3 –
(1) Soruşturma açılışını müteakip soruşturma konusu ürünün Müsteşarlık
tarafından ÇHC’nde yerleşik bilinen üretici/ihracatçılarına, Türkiye’de
yerleşik ithalatçılarına ve ayrıca soruşturmaya konu ülkede yerleşik diğer
üretici/ihracatçılara iletilebilmesini teminen anılan ülkenin Ankara’da bulunan
Büyükelçiliğine soruşturma açılışına ilişkin bildirim yapılmıştır.
(2) Taraflara Müsteşarlık internet sitesine konulan
soru formunu yanıtlamaları için posta süresi dâhil 37 gün süre tanınmış,
tarafların süre uzatımı yönündeki makul talepleri karşılanmıştır.
(3) Yerli üretim dalı, soruşturma süresi boyunca
Müsteşarlığımız ile işbirliği içinde olmuş ve gerektiğinde talep edilen ilave
bilgileri temin etmiştir. Soruşturma döneminde ithalat gerçekleştiren 6
firmadan cevap alınmıştır. “Üretici-ihracatçı soru formu”na ise hiçbir cevap
alınmamıştır.
(4) Tarafların soruşturma boyunca ortaya koyduğu tüm
bilgi, belge ve görüşler incelenmiş, mezkûr görüşlerden mevzuat kapsamında
değerlendirilebilecek olanlara bu Tebliğin ilgili bölümlerinde değinilmiştir.
MADDE 4 –
(1) Yönetmeliğin 21 inci maddesi çerçevesinde herhangi bir yerinde doğrulama
soruşturması gerçekleştirilmesine ihtiyaç görülmemiştir.
MADDE 5 – (1)
Soruşturma açılışını takiben, soruşturma konusu ülkenin Büyükelçiliğine ve
Müsteşarlık tarafından ticaret unvanları ve adresleri bilinen soruşturmaya konu
ülkedeki üretici/ihracatçı firmalara, şikâyetin gizli olmayan metninin ve
soruşturma açılışına ilişkin 2009/5 sayılı Tebliğ’in Müsteşarlık internet
sitesinde yayımlandığına ilişkin bildirim yapılmıştır.
(2) Ayrıca, ilgili taraflardan alınan bilgi ve
belgelerin gizli olmayan nüshaları talep eden bütün ilgili tarafların bilgisine
sunulmuştur.
(3) Yönetmeliğin 25 inci maddesi uyarınca,
soruşturmanın ilgili taraflarına soruşturma sonucundaki belirlemelere esas
teşkil edecek bilgi ve tespitleri içeren Nihai Bildirim gönderilmiş, görüş ve
değerlendirmelerini iletmeleri için makul bir süre tanınmıştır. Bu çerçevede
yalnız şikâyetçi yerli üretici ve 3 ithalatçı firmadan öngörülen süre zarfında
Bildirim’e yönelik görüş alınmıştır.
MADDE 6 –
(1) Önlemin yürürlükten kalkması durumunda, dampingin ve zararın devamı veya
yeniden meydana gelmesinin muhtemel olup olmadığının değerlendirilmesine esas
teşkil etmek üzere 1/1/2006-30/09/2008 dönemi esas alınmıştır. Bununla
birlikte, ÇHC’nin dünya piyasasındaki konumu ve fiyatlama eğilimine ilişkin
olarak, mevcut olduğu ölçüde, 2004 sonrası veriler de dikkate alınmıştır.
İKİNCİ KISIM
Soruşturma Konusu Ürün ve Benzer Ürün
MADDE 7 –
(1) Soruşturma konusu ürün, ÇHC menşeli 9608.10.10.10.00 GTİP’de yer alan
“plastik maddelerden olan sıvı mürekkepli bilyalı kalemler” (tükenmez
kalemler)’dir.
(2) Diğer taraftan, 2008/28 sayılı Tebliğ ile
9608.50.00.10.00 GTİP’de yer alan “plastik maddelerden olanlar” (set içinde
tükenmez kalem gelirse) için de önlem uygulanmaktadır. Bu sınıflandırma içinde
takımın parçası olarak 9608.10.10.10.00 GTİP’i altında yer alan “plastik
maddelerden olan sıvı mürekkepli bilyalı kalemler” gelebilmektedir.
(3) Önlem konusu tükenmez kalemler, çeşitli
yöntemlerle doldurulabilen ve/veya uç takılabilen, bilyalı tükenmez kalem,
bilyalı jel kalem, iğne uçlu bilyalı kalem ve roller olarak adlandırılan
bilyalı kalemlerdir. Söz konusu kalemler, okullarda ve ofislerde yazı yazma
amaçlı olarak genel kullanım alanına sahiptirler. Kalemler, kırtasiye
dükkânlarında, süpermarketlerin kırtasiye bölümlerinde, büro malzemesi
mağazalarında ve pazarlarda satılmaktadır. Ayrıca, firmalarca hediye olarak
dağıtım amacıyla da kullanılmaktadır.
(4) Yerli üretim dalı tarafından imal edilen tükenmez
kalemler ile soruşturma konusu ülke menşeli tükenmez kalemlerin benzer ürün
olduğu tespiti mevcut önleme esas soruşturmada (esas soruşturma) yapılmıştır.
Bu soruşturmada ise, fiziksel özellikler, ürün çeşitliliği, kullanım alanları,
tüketici algılaması ve dağıtım kanalları bakımından yerli üretici tarafından
üretilen ürün ile soruşturmaya konu ülke menşeli ürün arasında “benzer ürün”
tanımı açısından ayrım yaratan herhangi bir farklılığın ortaya çıktığına
ilişkin yeni bir bilgiye ulaşılmamıştır. Bu itibarla, soruşturma konusu ürün ve
benzer ürüne yönelik tespitleri değiştirecek herhangi bir bilgi mevcut
olmadığından anılan belirlemeler geçerliliğini sürdürmektedir.
(5) Soruşturma kapsamında yapılan incelemelerde
soruşturma konusu maddenin yukarıda belirtilen GTİP’ler dışında bir
sınıflandırma altında ithal edildiğine ya da 9608.10.10.10.00 GTİP altında
başka ürün bulunduğuna ilişkin herhangi bir bilgi edinilmemiştir.
(6) Soruşturma konusu ürün ile ilgili açıklamalar
genel içerikli olup, uygulamaya esas olan GTİP ve karşılığı eşya tanımıdır.
Bununla beraber, soruşturma konusu eşyanın Türk Gümrük Tarife Cetvelinde yer
alan tarife pozisyonlarında ve/veya tanımlarında yapılacak değişiklikler bu
Tebliğ hükümlerinin uygulanmasına halel getirmez.
ÜÇÜNCÜ KISIM
Dampingin Devamı veya Yeniden Meydana Gelmesi İhtimali
MADDE 8 –
(1) Yönetmelik’in 35’inci maddesi çerçevesinde önlemin yürürlükten kalkması
halinde dampingin devam etmesinin veya yeniden meydana gelmesinin muhtemel olup
olmadığı incelenmiştir.
(2) Bu çerçevede, soruşturma konusu ürünün
uluslararası piyasasındaki gelişmeler, soruşturmaya konu ülkenin üretim
kapasitesi, ihracat kabiliyeti ve ihraç fiyatları, soruşturmaya konu ülke için
Türkiye pazarının önemi, esas soruşturmada tespit edilen damping marjları başta
olmak üzere dampingin devamı veya yeniden meydana gelmesi ihtimaline ilişkin
hususlar irdelenmiştir.
MADDE 9 – (1)
Soruşturma konusu ürünün küresel piyasasındaki gelişmeler ve soruşturma konusu
ülkedeki yerleşik kapasiteye ilişkin inceleme, Uluslararası Ticaret Merkezi
(International Trade Center-UTM) verileri kullanılarak yapılmış ve alt
paragraflarda bulunan sonuçlara ulaşılmıştır. Analizde, UTM’de yer alan veriler
en detaylı 6’lı bazda olduğu için, önlem konusu ürünü kapsayan 9608.10 GTP’e
ait veriler kullanılmıştır. Öte yandan UTM’de miktar bazındaki verilerin 2007
öncesi dönem için ülke bazında farklı birimlerde (ton veya adet olarak) yer
almasından dolayı gerek miktar gerekse birim fiyatlara ilişkin yapılan
karşılaştırmalı analizlerin birtakım kısıtlar içerdiğini belirtmekte yarar
bulunmaktadır.
(2) Bahse konu üründeki dünya ticaretine bakıldığında
2004-2007 döneminde üretim ve kapasitede önemli artışlar görülmektedir. UTM
verilerine göre önlem konusu üründe dünya ihracatı, 2007 yılında 114.325 ton ve
2008 yılında küresel krizin etkisiyle bir miktar gerileyerek 104.176 ton olarak
gerçekleşmiştir. Miktar bazında 2008 yılı itibariyle ÇHC (%24,1 pazar payı
ile), Japonya (%12,3), İngiltere (%6,3), Fransa (%6,2), Meksika (%5,9) ve Almanya
(%5) önde gelen ihracatçı ülkelerdir.
(3) Değer bazında küresel tükenmez kalem ihracatı
2004 yılında 2.107.977.000 ABD Doları iken, 2005 yılında 2.213.175.000 ABD
Doları, 2006 yılında 2.387.912.000 ABD Doları, 2007 yılında 2.803.231.000 ABD
Doları ve 2008 yılında 2.872.010.000 ABD Doları seviyesine çıkmıştır. Değer
bazında 2008 yılı itibariyle ÇHC (%27 pazar payı ile), Japonya (%14), Almanya
(%12), Fransa (%7), Meksika (%7) ve İsviçre (%4) başlıca ihracatçı ülkelerdir.
MADDE 10 –
(1) UTM verilerine göre ÇHC’nin soruşturma konusu üründe küresel ölçekte ana
tedarikçi ve dönem içinde artan bir paya sahip olduğu görülmektedir. ÇHC’nin
tükenmez kalem ihracatı 2004 yılında 6.546.982.400 adet iken, 2005 yılında
7.374.935.552 adet, 2006 yılında 8.260.723.712 adet seviyesine ulaşmıştır.
İhracat 2007 yılında 23.095 ton, 2008 yılında 25.057 ton olarak gerçekleşmiştir
(UTM verileri 2007 yılından itibaren ton biriminde yayımlanmaktadır). Bahse
konu üründe küresel ihracat içinde ÇHC ihracatının payı miktar bazında
istikrarlı artış kaydetmiş (yıllık büyüme oranı miktar bazında %10 civarında)
ve 2007 yılında %20 iken, 2008 yılında %24 seviyesine yükselmiştir. Bu noktada
gözden geçirme döneminde ÇHC’nin ihracat kapasitesinde önemli bir artış
gerçekleştiği ve küresel pazarlardaki payını önemli ölçüde arttırdığı
anlaşılmaktadır.
(2) Değer bazında ÇHC’nin tükenmez kalem ihracatı
2004 yılında 347.813.000 ABD Doları iken, 2005 yılında 429.828.000 ABD Doları,
2006 yılında 533.600.000 ABD Doları, 2007 yılında 671.292.000 ABD Doları ve
2008 yılında 770.741.000 ABD Doları seviyesine ulaşmıştır. 2004-2008 döneminde
ÇHC’nin ihracatının küresel ticaret içindeki payında önemli bir artış
gözlenmektedir. 2004 yılında küresel ihracat içinde ÇHC’nin payı değer bazında
%16,5 iken, bu rakam yıllar itibariyle istikrarlı bir artış kaydederek 2005
yılında %19,4, 2006 yılında %22,3, 2007 yılında %24 ve 2008 yılında %26,8
seviyesine ulaşmıştır.
(3) UTM verilerine göre ÇHC’nin ihracat birim
fiyatları incelendiğinde, 2004-2006 döneminde sırasıyla 0,05 ABD Doları/adet,
0,06 ABD Doları/adet, 0,06 ABD Doları/adet olmuştur. Birim fiyatlar, 2007
yılında 24.520 ABD Doları/ton ve 2008 yılında 30.760 ABD Doları/ton değerlerini
almıştır. Bu noktada bahse konu üründe adet bazlı verilerin temin edilebildiği
2004-2006 döneminde ÇHC ihracat birim fiyatlarının, küresel bazdaki ihraç birim
fiyatlarının oldukça altında olduğu tespit edilmiştir.
MADDE 11 –
(1) ÇHC, pek çok üründe olduğu gibi, tükenmez kalemlerde de düşük fiyata dayalı
rekabet stratejisi ile küresel pazarlarda artan bir pazar payına sahip
olmuştur. ÇHC’nin tükenmez kalemler için en büyük ihraç pazarları olarak AB,
ABD, Kazakistan ve Kırgızistan öne çıkmaktadır. UTM verilerine göre ÇHC’nin
ABD’ye tükenmez kalem ihracatı 2004-2007 döneminde sürekli artış eğiliminde
olmuştur. Bu kapsamda ihracat 2004 yılında 1.201.720.448 adet iken, 2005
yılında 1.316.685.440 adet, 2006 yılında 1.460.242.432 adete ulaşmıştır.
İhracat, 2007 yılında 6.468 ton, 2008 yılında bir miktar düşerek 5.983 ton
seviyesinde gerçekleşmiştir.
(2) ÇHC’nin ABD’ye ihracatının birim fiyatı 2004,
2005 ve 2006 yıllarında sırasıyla 0,05 ABD Doları/adet, 0,06 ABD Doları/adet,
0,06 ABD Doları/adet olmuştur. 2007 yılında 29.065 ABD Doları/ton ve 2008
yılında 30.759 ABD Doları/ton değerlerini almıştır. UTM verilerine göre
2004-2006 döneminde ÇHC’nin Türkiye’ye ihraç birim fiyatlarının adet bazında
ABD’ye ihraç birim fiyatlarından daha düşük olduğu görülmektedir. 2007-2008
döneminde ise ton başına birim fiyatların aynı seviyelerde olduğu
görülmektedir. UTM verilerine göre ÇHC’nin Türkiye’ye ihraç birim fiyatları
2004 yılında 0,07, 2005 yılında 0,12 ve 2006 yılında 0,13 ABD Doları/adet
değerini almıştır. 2007 yılında 29,062 ABD Doları/ton, 2008 yılında 30,807 ABD
Doları/ton olarak gerçekleşmiştir.
(3) Öte yandan AB Pazara Giriş Veri Tabanından (EU
Market Access Database) ÇHC’nin AB’ye (27 ülke) yaptığı tükenmez kalem ihracatı
da, veri tabanında yer alan en detaylı veriyi içerecek şekilde, 9608.10.10 GTP
baz (8’li baz) alınarak incelenmiştir. Buna göre, ÇHC’nin AB’ye tükenmez kalem
ihracatının önemli derecede artmış olduğu görülmektedir. 2004 yılında 6.738 ton
olan tükenmez kalem ihracatı artış kaydederek, 2005 yılında 8.074 ton, 2006
yılında 8.049 ton, 2007 yılında 9.556 ton ve 2008 yılında 9.355 ton değerine
ulaşmıştır. ÇHC’nin AB-27’nin toplam ithalatı içinde payı 2004 yılında %67,
2005, 2006 ve 2007 yıllarında %70, 2008 yılında %72 seviyesinde
gerçekleşmiştir. Değer olarak ise ÇHC’nin ihracatı 2004 yılında 39.617.840 Euro
iken, 2005 yılında 48.230.130 Euro, 2006 yılında 55.882.350 Euro, 2007 yılında
59.858.530 Euro ve 2008 yılında 63.623.600 Euro olarak gerçekleşmiştir. Değer
bazında ÇHC’nin AB’nin toplam ithalatı içindeki payı 2005 yılında %45 iken,
2006 yılında %50, 2007 yılında %47 ve 2008 yılında %52 seviyesinde
gerçekleşmiştir.
(4) ÇHC’den AB’ye yapılan ithalatın birim fiyatları
incelendiğinde (8’li bazdaki veri) 2004 yılında 5.880 Euro/ton, 2005 yılında
5.973 Euro/ton, 2006 yılında 6.943 Euro/ton, 2007 yılında 6.264 Euro/ton ve
2008 yılında 6.801 Euro/ton değerini aldığı görülmektedir. Bu noktada ÇHC’nin
AB’ye ihracatının birim fiyatında 2004 sonrası dönemde Türkiye’ye ihraç
fiyatının seyrine kıyasla önemli bir yükselme görülmemekte, aksine 2007 yılında
birim fiyatın düşüş gösterdiği gözlenmektedir.
(5) Bütün bu veriler birlikte değerlendirildiğinde
ÇHC’nin küresel piyasanın tartışmasız en büyük oyuncusu ve en büyük ihracatçısı
durumunda olduğu, küresel pazarlara ve özellikle önemli pazarlar olan AB ve
ABD’ye ihracatını düzenli olarak arttırdığı görülmektedir. Öte yandan küresel
krizin getirdiği kısmi talep daralmasına paralel olarak son dönemde ÇHC’nin
kayda değer bir atıl kapasitesinin oluştuğu değerlendirilmektedir.
MADDE 12 –
(1) Önleme tabi ülke için Türkiye, potansiyeli yüksek bir pazar olarak öne
çıkmaktadır. 73 milyonu aşan nüfusu, 19,4 milyonu Milli Eğitim Bakanlığı’na
bağlı eğitim kurumlarında, 2,5 milyonu yükseköğretimde olmak üzere yaklaşık
toplam 21,9 milyon öğrencisiyle Türkiye kırtasiye ürünlerinde yüksek tüketim
potansiyeli olan bir ülkedir ve ÇHC için de önemli bir pazardır. Soruşturma
konusu tükenmez kalemlere olan Türkiye’deki talep 2006-2008 döneminde kısmi bir
düşüş gösterse de, orta ve uzun vadede Türkiye pazarının şikâyet konusu ülke
için önemini arttıracağı değerlendirilmektedir.
(2) Türkiye’deki çok sayıda ithalatçı uzun yıllardır
ÇHC’den tükenmez kalem ithalatı yapmaktadır. Türkiye’den çok sayıda ithalatçı
ile ÇHC’den çok sayıda üretici/ihracatçı firma gerek ÇHC’deki ve Türkiye’deki,
gerekse de başka ülkelerdeki fuarlarda sık sık karşı karşıya gelmekte, özel
ziyaretler yapmakta, karşılıklı bilgi alışverişinde bulunmaktadırlar.
Dolayısıyla, ÇHC üreticileri/ihracatçıları Türkiye pazarı, rekabet şartları,
dağıtım ve pazarlama kanalları, ürünler ve fiyat seviyeleri hakkında iyi
derecede bilgiye sahiptirler ve Türkiye’deki dağıtım kanallarına erişim
kolaylığı nedeniyle pazara nüfuz etme sorunu yaşamadıkları anlaşılmaktadır.
MADDE 13 – (1)
Soruşturma konusu ürünün ithalatçısı konumunda bulunan firmalar tarafından soru
formlarına verilen yanıtlardan fiyatın talebi etkileyen öncelikli bir unsur
olduğu anlaşılmaktadır. Ürün çeşitliliği hususuna değinen ithalatçılar olmakla
beraber, ürüne ilişkin rekabetin çok büyük oranda fiyat kaynaklı olduğu ilgili
taraflarca ifade edilmiştir.
MADDE 14 –
(1) Mevcut dampinge karşı önlemin hukuki ve idari altyapısını teşkil eden
damping soruşturması esnasında tespit edilen damping marjları soruşturma konusu
ülkede yerleşik üretici/ihracatçıların önlemin yürürlükten kalkması halinde
muhtemel davranışlarını yansıtacak önemli bir gösterge niteliği taşıdığından
dikkate alınmıştır.
(2) Esas soruşturmada tükenmez kalemler için
hesaplanan damping marjı, CIF bedelinin %323-%633’ü düzeylerindedir.
MADDE 15 –
(1) Yukarıdaki bilgiler çerçevesinde, önlemin kalkması halinde önlem konusu
ülkenin muhtemel davranışlarını yansıtması bakımından esas soruşturmada
hesaplanan damping marjlarının önemli düzeylerde olduğu, önlem konusu ülkenin
genel ihraç fiyatlarının dünya ticaretindeki ortalama fiyatların oldukça
altında seyretmeye devam ettiği, önleme tabi ülkenin söz konusu üründe dünyanın
en büyük ihracatçısı olduğu ve Türkiye’ye yönlendirebileceği ciddi
kapasitesinin bulunduğu, eğitim çağındaki büyük nüfusu ile kırtasiye sektörüne
ilişkin dinamik bir talebe sahip olan Türkiye pazarının önümüzdeki dönemde ÇHC
açısından önemini arttıracağı, önlemin kalkması halinde fiyata duyarlı söz
konusu ürünü kısmi küresel pazar daralması yaşanan mevcut konjonktürde büyük
miktarlarda ve kolaylıkla Türkiye pazarına yönlendirilebileceğine ilişkin
işaretlerin bulunduğu değerlendirildiğinden yürürlükteki önlemin kalkması
halinde dampingli ithalatın devamı veya tekrarının muhtemel olduğu
düşünülmektedir.
DÖRDÜNCÜ KISIM
Zararın Devamı veya Yeniden Meydana Gelmesi İhtimali
MADDE 16 –
(1) Yönetmelik’in 35’inci maddesi çerçevesinde önlemin yürürlükte olduğu
dönemde, yerli üretim dalında zarar durumu ve önlemin yürürlükten kalkması
halinde zarara etki edebilecek muhtemel gelişmeler incelenmiştir. Bu çerçevede,
ÇHC menşeli tükenmez kalem ithalatının mutlak ve nispi gelişimi, birim
fiyatlarının seyri, fiyat kırılması ve baskısı ile yerli üretim dalının
ekonomik göstergeleri incelenmiştir. İthalat verileri incelenirken, önlemin
etkisini ve önlem sonrası duruma ilişkin eğilimleri görebilmek amacıyla
2004-2009 (Ocak-Ağustos) dönemi dikkate alınmıştır.
BİRİNCİ BÖLÜM
Önlem Konusu İthalatın Gelişimi
MADDE 17 –
(1) Önlem konusu ürünün Türkiye’ye genel ithalatı ve ÇHC’nden yapılan
ithalatının incelenmesinde Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) verileri
kullanılmıştır. Buna göre, 2004 yılında 87.262.004 adet olan tükenmez kalem
ithalatının, 2005 yılında %5 artışla 91.460.116 adete, 2006 yılında %16
oranında artarak 105.861.945 adete ulaştığı, 2007 yılında %14 azalış göstererek
90.591.979 adete gerilediği ve 2008 yılında %2’lik artışla 92.223.037 adete
çıktığı görülmektedir. 2009 yılının Ocak-Ağustos döneminde ise ithalat
53.153.248 adet olarak gerçekleşmiştir. Miktar bazında 2004–2008 dönemi arasında
şikâyet konusu ürünün toplam ithalatındaki artışın %5,7; 2006-2008 döneminde
ise %(-)13 oranında olduğu tespit edilmiştir.
(2) Bahse konu ürünün genel ithalatı değer bazında,
2004 yılında 12.116.033 ABD Doları iken, 2005 yılında yıllık %16 artışla 14.087.619
ABD Doları, 2006 yılında yıllık %16 artışla 16.333.796 ABD Doları olmuş, 2007
yılında %0,05’lik düşüşle 16.325.625 ABD Doları seviyesine gerilemiş ve 2008
yılında %3 artış oranı ile 16.783.771 ABD Doları düzeyine çıktığı
belirlenmiştir. 2009 yılı Ocak-Ağustos döneminde ise 9.028.604 ABD Doları
olarak gerçekleşmiştir. Değer bazında 2004–2008 dönemi arasında şikâyet konusu
ürünün toplam ithalatındaki artışın %39; 2006-2008 döneminde %2,8 düzeyinde
olduğu tespit edilmiştir.
MADDE 18 – (1)
Şikâyete konu ülkeden gerçekleşen ithalatın genel ithalat içindeki payının,
önlemin yürürlüğe girmesinden sonra kayda değer oranda düştüğü ve ithalat birim
fiyatlarının yükseldiği; dolayısıyla mevcut önlemin etkili olduğu
görülmektedir.
(2) 2004-2008 döneminde ÇHC’nden gerçekleşen tükenmez
kalem ithalatı miktar olarak 2004 yılında 34.759.559 adet iken, 2005 yılında
bir önceki yıla göre %48 oranında bir düşüşle 18.143.589 adete, 2006 yılında
%24 düşüşle 13.794.590 adete, 2007 yılında %3 artışla 14.178.057 adete ve 2008
yılında %17 oranındaki artışla 16.535.110 adete ulaşmıştır. 2009 yılının
Ocak-Ağustos döneminde ise ithalat 10.959.682 adet olarak gerçekleşmiştir.
Önlemin yürürlüğe girdiği 2004 senesinden sonra önlemin etkisiyle ÇHC’nden
yapılan tükenmez kalem ithalatının bahse konu ürünün genel ithalatı içindeki
payı önemli oranda gerilemekle beraber, 2007 ve 2008 yıllarında artış
eğiliminde olmuştur. Miktar bazında 2004–2008 dönemi arasında şikâyet konusu ürünün
ÇHC’den ithalatındaki artışın %(-)52; 2006-2008 döneminde %20 düzeyinde olduğu
tespit edilmiştir.
(3) Soruşturma konusu ülkenin tüm ithalattan aldığı
pay, miktar temelinde, 2004 yılında %40 iken 2005 yılında bu oran %20’ye, 2006
yılında %13’e gerilemiş ve 2007 yılında %16, 2008 yılında %18 ve 2009
Ocak-Ağustos döneminde %21 seviyesine yükselmiştir.
(4) ÇHC’nden yapılan ithalatın 2004 yılında 2.590.748
ABD Doları olan değeri, 2005 yılında 2.271.427 ABD Doları, 2006 yılında
2.071.853 ABD Doları seviyesine gerilediği, 2007 yılında 2.903.178 ABD Doları
ve 2008 yılında 3.254.618 ABD Doları düzeyine çıktığı görülmektedir. 2009
Ocak-Ağustos dönemi ithalat değeri ise 1.705.071 ABD Doları olmuştur. Değer
bazında 2004–2008 dönemi arasında şikâyet konusu ürünün ÇHC’den ithalatındaki
artışın %26; 2006-2008 döneminde %57 düzeyinde olduğu tespit edilmiştir.
MADDE 19 – (1)
Önlem konusu tükenmez kalemin Türkiye’ye genel ithalatının birim fiyatı, 2004
yılında 0,14 ABD Doları/adet, 2005 yılında 0,15 ABD Doları/adet, 2006 yılında
0,15 ABD Doları/adet, 2007 yılında 0,18 ABD Doları/adet ve 2008 yılında 0,18
ABD Doları/adet olarak gerçekleşmiştir. 2009 yılı Ocak-Ağustos döneminde ise
birim fiyat 0,17 ABD Doları/adet olarak gerçekleşmiştir.
(2) ÇHC’nden gerçekleştirilen ithalatın birim
fiyatının seyrine bakıldığında ise, 2004 yılında 0,07 ABD Doları/adet, 2005
yılında 0,13 ABD Doları/adet, 2006 yılında 0,15 ABD Doları/adet, 2007 yılında
0,20 ABD Doları/adet ve 2008 yılında 0,20 ABD Doları/adet olarak gerçekleştiği
görülmektedir. 2009 yılı Ocak-Ağustos döneminde ise birim fiyat 0,16 ABD
Doları/adet olarak gerçekleşmiştir.
(3) 2004-2008 döneminde ÇHC’nin tüm dünyaya ve büyük
pazarlar olan AB’ye ve ABD’ye tükenmez kalem ihracatının birim fiyatlarının
Türkiye’ye ihraç birim fiyatlarının oldukça altında kalması, mevcut önlem
öncesi dönemdeki (2000-2003) Türkiye’ye ihraç birim fiyat seviyeleri dikkate
alındığında ÇHC’den yapılan ithalatın mevcut önlem yürürlüğe girdikten sonra
birim fiyatı daha yüksek özel mallara yöneldiği söylenebilir. Bu çerçevede,
önlem sonrasında dampingli ithalatın kompozisyonunda bir değişikliğin ortaya
çıktığı ancak ÇHC için Türkiye pazarının önemi dikkate alındığında önlemin
kalkması halinde dampingli ithalatın artmasına uygun bir pazar ortamının mevcut
olduğu değerlendirilmektedir.
(4) Diğer ülkelerden yapılan ithalatın birim fiyatı
2004 yılında 0,18 ABD Doları/adet, 2005 yılında 0,16 ABD Doları/adet, 2006
yılında 0,15 ABD Doları/adet, 2007 yılında 0,18 ABD Doları/adet ve 2008 yılında
0,18 ABD Doları/adet olarak gerçekleşmiştir. 2009 yılı Ocak-Ağustos döneminde
ise birim fiyatın 0,17 ABD Doları/adet değerini aldığı tespit edilmiştir. Bu
noktada diğer ülkelerden yapılan ithalatın birim fiyatlarının, önlem yürürlüğe
girdiği ilk yıllarda ÇHC’nden yapılan ithalatın birim fiyatlarının üstünde
olduğu, ancak 2006 yılında birim fiyatların yakınsadığı ve 2007 ve 2008
yıllarında diğer ülkelerden yapılan ithalatın birim fiyatlarının ÇHC’den
yapılan ithalatın birim fiyatlarının bir miktar altında kaldığı görülmektedir.
MADDE 20 –
(1) Soruşturma konusu ürünün Türkiye toplam tüketimi hesaplanırken 2006-2008
(Ocak-Eylül) dönemi için şikâyetçi yerli üretici (Pensan Kalem ve Kağıt Sanayi
ve Ticaret A.Ş.) ve şikayeti destekleyen firmalardan temin edilen tahmini yurt
içi satış miktarları ile ilgili yıla ait toplam ithalat değerleri toplanmıştır.
2008 (Ocak-Eylül) dönemine ait veriler tüm yıla tamamlanmıştır. Bu çerçevede
2006 yılında 100 olan tüketim endeksinin 2007 yılında 91, 2008 yılında 97
olduğu görülmüştür.
MADDE 21 – (1)
ÇHC’nin, bahse konu tükenmez kalemler için Türkiye pazarından aldığı pay
incelendiğinde, 2006 yılında endeks değeri 100 olan pazar payının, 2007 yılında
103’e, 2008 yılında 123’e ulaştığı görülmektedir. Yerli üretim dalının 2006
yılındaki 100 olan pazar payı endeks değeri, 2007 yılında 104, 2008 yılında
108’e ulaşmıştır.
MADDE 22 –
(1) Önleme konu ülkenin genel ihracat stratejisinin temel olarak düşük fiyata
dayalı olduğu anlaşılmaktadır. Önleme tabi üründe dünyanın ana tedarikçisi olan
bu ülke kaynaklı ithalat, talebin yüksek fiyat duyarlılığını kullanarak önlemin
kalkması halinde yurt içi pazara artan oranlarda nüfuz edebilecektir. Türkiye
pazarında da söz konusu ürünün fiyat duyarlılığının katı olmasına neden olacak
özel bir durum bulunmamaktadır.
(2) Önlemin yürürlükten kalkması durumunda yerli
üretim dalı fiyatları üzerinde oluşabilecek muhtemel etkiyi görebilmek amacıyla
2006-2008 (Ocak-Eylül) dönemi için fiyat kırılması ve fiyat baskısı
hesaplanmıştır. Bahse konu hesaplamalar, mevcut önlemin kalkması halinde yerli
üretim dalının önemli düzeylerde fiyat baskısıyla karşılaşacağına işaret
etmektedir.
İKİNCİ BÖLÜM
Yerli Üretim Dalının Durumu
MADDE 23 –
(1) Önlem konusu ithalatın yerli üretim dalı üzerindeki etkisinin
belirlenmesinde, yerli üretim dalını temsilen şikâyetçi yerli üretici Pensan Kalem
ve Kağıt Sanayi ve Ticaret A.Ş.’nin verileri dikkate alınmıştır. Söz konusu
zarar incelemesi 2006–2008 (Ocak-Eylül) dönemi için yapılmıştır. 2008
(Ocak-Eylül) dönemine ait veriler tüm yıla tamamlanmıştır.
(2) Eğilimin sağlıklı bir şekilde incelenmesi
amacıyla Türk Lirası bazındaki veriler için yıllık ortalama Üretici Fiyat
Endeksi (ÜFE) kullanılarak enflasyondan arındırılmış reel değerler esas
alınmıştır.
a) Üretim
(1) Yerli üretim dalının önlem konusu tükenmez
kalemlerde 2006 yılında 100 olan üretim miktar endeksi, 2007 yılında artarak
115 ve 2008’de 127 olarak gerçekleşmiştir.
b) Satışlar
(1) Yerli üretim dalının önlem konusu tükenmez
kalemlerde yurt içi satış miktar endeksi 2006 yılında 100 olarak alındığında,
2007’de 112’ye, 2008 yılında 129’a yükselmiştir. 2006-2008 döneminde yurtdışı
satış yapılmadığı görülmektedir.
(2) Aynı dönemde satış hâsılatı reel olarak
incelendiğinde, 2006 yılında 100 olan endeks değeri, 2007’de 90’a gerilemiş,
2008 yılında 108’e yükselmiştir.
c) Yurt İçi Fiyatlar
(1) Yerli üretim dalının önlem konusu tükenmez
kalemlerde 2006 yılında 100 olan ağırlıklı ortalama yurt içi reel birim satış
fiyat endeksi, 2007’de 81’e gerilemiş, 2008 yılında ise 83 değerini almıştır.
d) Pazar Payı
(1) Yerli üretim dalının pazar payının endeks değeri
2006 yılında 100 olarak alındığında, 2007 yılında 104 seviyesine çıkmış ve 2008
yılında 108’e ulaşmıştır.
e) Stoklar
(1) Yerli üretim dalının önlem konusu tükenmez
kalemlerdeki stok verileri incelendiğinde, 2006 yılında 100 olan stok düzeyi
endeksinin, 2007 yılında 18’e ve 2008’de 0’a gerilediği görülmektedir.
f) Kapasite ve Kapasite Kullanım Oranı (KKO)
(1) Yerli üretim dalının önlem konusu tükenmez
kalemlerde üretim kapasitesi 2006–2008 yıllarını kapsayan dönemde artış
göstermiştir. 2006 yılında 100 olan kapasite endeks değeri, 2007 yılında 118’e,
2008 yılında ise 127’ye çıkmıştır.
(2) KKO, tam kapasiteye yakın seviyelerde değerler
almış; 2006 yılında 100 olan KKO endeks değeri, 2007 yılında 97, 2008 yılında
100 değerini almıştır.
g) İstihdam
(1) Yerli üretim dalının önlem konusu tükenmez
kalemlerde 2006 yılında 100 olan çalışan direkt işçi sayısı endeksi, 2007’de
106’ya, 2008’de 112’ye çıkmıştır.
h) Ücretler
(1) Yerli üretim dalının önlem konusu tükenmez kalem
üretiminde çalışan işçilerin 2006 yılında 100 olan aylık giydirilmiş reel brüt
ücret endeksi, 2007 yılında 101, 2008 yılında 96 olarak gerçekleşmiştir.
ı) Verimlilik
(1) Yerli üretim dalında çalışan işçi başına
verimlilik endeksi 2006 yılında 100 iken, 2007 ve 2008’de sırasıyla 109 ve 113
olarak gerçekleşmiştir.
i) Maliyetler
(1) Yerli üretim dalının önlem konusu tükenmez
kalemlerde ağırlıklı ortalama birim ticari maliyet endeksi 2006 yılında 100
iken, 2007 yılında 82 ve 2008 yılında 83 olarak gerçekleşmiştir. Birim sınaî
maliyet endeksi 2006 yılında 100 iken, 2007 yılında 86 ve 2008 yılında 88
değerini almıştır. Faaliyet ve finansman giderlerinde de 2006 yılına göre, 2007
ve 2008 yılında gerileme gözlenmiştir.
j) Kârlılık
(1) Yerli üretim dalının önlem konusu üründe birim
kârlılığı 2006 yılında 100 iken, 2007 ve 2008 yıllarında sırasıyla 62 ve 96
olarak gerçekleşmiştir.
k) Nakit Akışı
(1) Yerli üretim dalının önlem konusu tükenmez kalem
satışından elde ettiği nakit akışı endeksi 2006 yılında 100 iken, 2007 yılında
39’a gerilemiş ve 2008’de 75 olarak gerçekleşmiştir.
l) Özkaynak Kârlılığı
(1) Yerli üretim dalının bütün faaliyetleri ile
ilgili olarak, 2006 yılında 100 olan özkaynak karlılığı (Kâr/Özkaynak) oranı,
2007 ve 2008 yıllarında döneminde sırasıyla 107 ve 81 olarak gerçekleşmiştir.
m) Büyüme
(1) Yerli üretim dalının bütün faaliyetleri ile
ilgili olarak, aktif büyüklüğü 2006 yılında 100 iken, 2007 ve 2008 yıllarında
sırasıyla 90 ve 129 olarak gerçekleşmiştir.
n) Sermaye Artışı
(1) Yerli üretim dalının bütün faaliyetleri ile
ilgili olarak, 2006 yılında 100 olan özsermaye endeksi, 2007 yılında 94’e, 2008
yılında ise 83’e düşmüştür.
MADDE 24 –
(1) Yerli üretim dalından temin edilen veriler ışığında yapılan incelemeler sonucunda
mevcut önlemin de etkisiyle 2006-2008 döneminde tükenmez kalem üretiminin ve iç
piyasa satışlarının miktar bazında arttığı, birim maliyetlerde düşüş yaşandığı,
istihdam, verimlilik, kapasite kullanım oranı ve stok göstergelerinde iyileşme
olduğu görülmektedir. Ayrıca 2006-2008 döneminde yerli üretim dalının Türkiye
tükenmez kalem pazarındaki payını arttırdığı görülmektedir.
(2) İnceleme döneminde birim sınaî maliyet, faaliyet
ve finansman giderlerinde kayda değer gerileme yaşanmış, birim satış
fiyatlarında da 2007 ve 2008 yılında reel olarak kısmi düşüş gözlenmiştir. Bu
çerçevede, yurt içi satışlardan elde edilen birim ürün kârında kısmi bir
gerileme gözlenmiştir.
(3) Öte yandan mevcut dampinge karşı önlem öncesi
döneme ilişkin yerli üretim dalının ekonomik göstergeleri ile önlem sonrası
göstergeleri karşılaştırıldığında, yerli üretim dalının önemli bir kapasite ve
istihdam artışı gerçekleştirdiği, birçok temel ekonomik göstergenin olumlu
gelişme gösterdiği açıkça görülmektedir.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
MADDE 25 – (1) Dampingin varlığı veya yeniden
meydana gelme ihtimali bölümünde de belirtildiği üzere ÇHC’nde şikâyet konusu
ürüne ilişkin büyük miktarda kapasite bulunduğu, söz konusu ülkenin dünyanın en
büyük ihracatçısı olduğu görülmektedir.
(2) Soruşturma konusu ülkede yerleşik kapasitenin
Türkiye’ye kolaylıkla yönlendirilebileceği ve soruşturma konusu ülkedeki
üretici/ihracatçıların Türkiye piyasasında dağıtım kanallarına erişim sorunu
bulunmadığı değerlendirilmektedir. Nitekim ithalatçılar tarafından da
belirtildiği üzere soruşturma konusu ürünün fiyat hassasiyetinin yüksek olduğu
düşünüldüğünde, meri önlemin yürürlükten kaldırılması halinde Türkiye
piyasasına yüksek miktarlarda ve yerli üretim dalı iç satış fiyatlarını daha da
baskılayan fiyatlarla ithal edilebilecek soruşturma konusu ülke menşeli ürünün,
yerli üretim dalını olumsuz etkilemesinin kuvvetle muhtemel olduğu mütalaa
edilmektedir.
(3) Diğer taraftan, küresel krizin de etkisiyle
önemli ülke pazarlarındaki talep daralmasının ve dış piyasaların
kaybedilmemesine yönelik endişelerin, ihracat fiyatlarını baskı altında
tutabileceği değerlendirilmektedir.
(4) Yerli üretim dalının üretim, satış, istihdam, kapasite
gibi temel ekonomik göstergelerinin 2004 yılında dampinge karşı önlemin
alınmasından sonra iyileşme eğiliminde olduğu görülmektedir. Bununla birlikte
gerek esas soruşturmadaki damping marjlarına ilişkin tespitler gerekse
2006-2008 dönemi için hesaplanan fiyat baskısı hesaplaması dikkate alındığında
mevcut önlemin yürürlükten kaldırılması halinde yerli üretim dalının ekonomik
göstergelerinde meydana gelen düzelmenin ortadan kalkmasının ve zararın yeniden
meydana gelmesinin muhtemel olduğu değerlendirilmektedir.
BEŞİNCİ KISIM
Diğer Hususlar
MADDE 26 –
(1) Soruşturma konusu üründe ÇHC haricindeki ülkelerden yapılan ithalatın,
genel ithalat içindeki payının önlemin yürürlüğe girdiği 2004 yılında %60 iken,
2005 yılında %80, 2006 yılında %87 seviyesine ulaştığı, 2007 yılında %84 ve
2008 yılında %82 ve 2009 yılı Ocak-Eylül döneminde %79 seviyesine gerilediği
tespit edilmiştir. Bununla birlikte, üçüncü ülkelerden gerçekleşen ithalatın
soruşturma konusu önlemin yürürlükten kaldırılması halinde dampingin ve zararın
tekrar meydana gelebileceğine ilişkin işbu Tebliğdeki tespitleri etkileyecek
nitelikte olmadığı görülmektedir.
ALTINCI KISIM
Sonuç
MADDE 27 –
(1) Soruşturma sonucunda, yürürlükteki önlemin ortadan kalkması durumunda
dampingin ve zararın devam etmesinin veya yeniden meydana gelmesinin muhtemel
olduğu tespit edildiğinden, 2008/28 sayılı Tebliğ ile değişik İthalatta Haksız
Rekabetin Önlenmesine İlişkin 2004/4 sayılı Tebliğ ile uygulanmakta olan
dampinge karşı önlemin İthalatta Haksız Rekabeti Değerlendirme Kurulu'nun
kararı ve Bakan’ın onayı ile aşağıda belirtilen şekilde uygulanmaya devam
edilmesine karar verilmiştir.
GTİP
Eşyanın Tanımı
Menşe Ülke
Dampinge Karşı Vergi
Miktarı
9608.10.10.10.00
Plastik maddelerden olan
sıvı mürekkepli bilyalı kalemler
Çin Halk Cum.
0,066 ABD Doları/Adet
9608.50.00.10.00
Plastik maddelerden olanlar
Çin Halk Cum.
Takımın içindeki 9608.10.10.10.00 GTİP’li eşya
için 0,066 ABD Doları/Adet
MADDE 28 – (1)
Gümrük idareleri, Karar maddesinde gümrük tarife pozisyon numarası, tanımı ve
menşe ülkesi belirtilen maddenin ithalatında karşılarında gösterilen oranda
dampinge karşı vergiyi tahsil ederler.
MADDE 29 – (1)
Bu Tebliğ yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
MADDE 30 –
(1) Bu Tebliğ hükümlerini Dış Ticaret Müsteşarlığı’nın bağlı olduğu Bakan
yürütür.