Tebliğler · Resmî Gazete: 2010-10-31
Resmî kaynak: https://kms.kaysis.gov.tr/Home/Goster/39915
İTHALATTA HAKSIZ REKABETİN ÖNLENMESİNE İLİŞKİN
TEBLİĞ
(TEBLİĞ NO: 2010/28)
BİRİNCİ KISIM
Genel Bilgi ve İşlemler
MADDE 1- (1)
Çin Halk Cumhuriyeti (ÇHC) menşeli 5903.20.10.10.00,
5903.20.10.90.00, 5903.20.90.10.00, 5903.20.90.90.00 gümrük tarife
istatistik pozisyonları (GTP) altında yer alan “mensucat, poliüretanla
emdirilmiş, sıvanmış, kaplanmış veya lamine edilmiş- deri taklidi/ diğerleri”
(Suni Deri) için 05/02/2005 tarihli ve 25718 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan
İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesine İlişkin 2005/2 Sayılı Tebliğ (2005/2
sayılı Tebliğ) ile dampinge karşı kesin önlem yürürlüğe konulmuştur.
(2) ÇHC menşeli bahse konu suni deriye yönelik meri
önlemin yürürlük süresinin bitiminden önce, 20/06/2010 tarih ve 27264 sayılı
Resmi Gazete’de yayımlanan İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesine İlişkin
2009/19 sayılı Tebliğ ile yerli üretim dalının önleme konu ürün ve ülke
kapsamında bir nihai gözden geçirme soruşturması açılması talebinde
bulunabileceği ilan edilmiştir.
(3) Yerli üretim dalını temsilen Depar Deri- Plastik
Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi (Depar A.Ş.) bir nihai gözden geçirme
soruşturması açılması için başvuruda bulunmuş olup, bu başvuru Doğuş Suni Deri
Kösele Sanayi ve Ticaret A.Ş. ile Flokser Tekstil Sanayi ve Ticaret A.Ş.
tarafından desteklenmiştir. 22/01/2010 tarih ve 27470 sayılı Resmi Gazete’de
yayımlanan İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesine İlişkin 2010/5 sayılı Tebliğ
ile açılan nihai gözden geçirme soruşturması, Dış Ticaret Müsteşarlığı
(Müsteşarlık) İthalat Genel Müdürlüğü (Genel Müdürlük) tarafından yürütülerek
tamamlanmıştır.
MADDE 2- (1) Bu Tebliğ; 4412 sayılı Kanun’la değişik 3577 sayılı
İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesi Hakkında Kanun (Kanun), 20/10/1999 tarihli
ve 99/13482 sayılı İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesi Hakkında Karar (Karar)
ve 30/10/1999 tarihli ve 23861 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan İthalatta Haksız
Rekabetin Önlenmesi Hakkında Yönetmelik (Yönetmelik) hükümleri çerçevesinde
yürütülen nihai gözden geçirme soruşturmasının sonuçlarını içermektedir.
MADDE 3- (1)
Yönetmelik’in 20 nci maddesi uyarınca, şikayet yerli üretim dalı adına
yapıldığı ve bu bağlamda şikayetçi üreticilerin yerli üretim dalını temsil
ettiği anlaşılmıştır. Soruşturma esnasında da bu tespiti değiştirecek herhangi
bir somut bilgi alınmamıştır.
MADDE
4- (1) Soruşturma açılmasını müteakip, söz konusu ürünün yerli
üreticilerine, Müsteşarlıkça tespit edilen ithalatçılarına, ÇHC’de yerleşik
ürünün bilinen ihracatçılarına ve diğer bütün ihracatçıların da
bilgilendirilmesi için ÇHC Ankara Büyükelçiliğine ilgili soru formları,
başvurunun gizli olmayan özeti ve soruşturma açılış Tebliği’ne ulaşmalarını
temin etmek için soruşturma açılışına ilişkin bildirimde bulunulmuştur.
(2) Tarafların soru formunu
yanıtlamaları için posta süresi dâhil 37 gün süre tanınmıştır. Tarafların süre
uzatımı yönündeki makul talepleri karşılanmıştır.
(3) Yerli üretim dalı, soruşturma süresi boyunca
Müsteşarlığımız ile işbirliği içinde olmuş ve gerektiğinde talep edilen ilave bilgileri
temin etmiştir. İthalatçı soru formunu doldurmaları için kendilerine soruşturma
açılışına ilişkin bildirimde bulunulan 7 ithalatçı firmanın 1’inden yanıt
alınmıştır. Öte yandan soruşturmaya tabi ülkelerdeki yerleşik
üretici/ihracatçı firmalardan soru formlarına yönelik herhangi bir yanıt
alınmamıştır.
(4) Soruşturma sonucunda alınacak karara esas teşkil edecek nitelikteki
bilgi ve bulguları içeren “Nihai Bildirim” ilgili tarafların bilgisine
sunulmuştur. Öngörülen süre zarfında Nihai Bildirim’e yönelik herhangi bir
görüş alınmamıştır.
(5) Tarafların soruşturma boyunca ortaya koyduğu tüm
bilgi, belge ve görüşler incelenmiş, mezkûr görüşlerden mevzuat kapsamında
değerlendirilebilecek olanlara bu Tebliğin ilgili bölümlerinde değinilmiştir.
MADDE 5- (1)
Yönetmelik’in 21’inci maddesi çerçevesinde, yerli üretici Depar A.Ş. nezdinde
yerinde doğrulama soruşturması gerçekleştirilmiştir.
MADDE 6- (1)
Önlemin yürürlükten kalkması durumunda, dampingin ve zararın devamı veya
yeniden meydana gelmesinin muhtemel olup olmadığının değerlendirilmesine esas
teşkil etmek üzere, 01.01.2007 - 31.12.2009 tarihleri arası, gözden geçirme
dönemi olarak alınmıştır. Bununla birlikte, önlemin etkisini daha sağlıklı görebilmek
amacıyla, ithalat verileri incelenirken önlemin yürürlüğe girdiği 2005 yılını
kapsayan 2005-2009 dönemi de dikkate alınmıştır.
İKİNCİ KISIM
Soruşturma Konusu Ürün
ve Benzer Ürün
MADDE 7- (1)
Soruşturma konusu ürün, ÇHC menşeli, 5903.20.10.10.00, 5903.20.10.90.00,
5903.20.90.10.00, 5903.20.90.90.00 gümrük tarife istatistik pozisyonları
(GTİP) altında yer alan poliüretan (PÜ) suni deridir.
(2) Bu ürün, sıhhi ve ekolojik bir ürün olup, nefes
alabilirlik, yumuşaklık, teknik değerler ve görünüm bakımından doğal deriye çok
yakın özellikler taşımaktadır. PÜ suni deri, ev ve ofis döşeme, giyim, ayakkabı
vb. üretiminde kullanılmaktadır.
(3) PÜ suni deri üretiminde, öncelikle üretilecek
ürünün kalitesine bağlı olarak uygun formülasyonda karışım kazanlarda
hazırlanmakta ve yine üretilecek ürünün kalitesi ve kullanım yerine göre uygun
bez, keçe, tela veya dokumamış (nonwoven) kumaş seçilmektedir.
(4) Koagüle makinesinde bu taşıyıcı zeminlerin üzerine
hazırlanan karışım sıvama veya daldırma yöntemi ile temas ettirilmekte,
sonrasında üzeri hamurlu taşıyıcı zemin koagüle banyosuna alınarak, burada
hamurun taşıyıcı zemin üzerinde pıhtılaşması sağlanmaktadır. Sonraki aşamada,
pıhtılaşma ile oluşan cildin yıkama banyolarında iyice yıkanarak içerdiği
solventten arınması söz konusudur. Ürün kuruduktan sonra, istenen görünümü elde
etmek için zımpara ve emprime gibi çeşitli süreçlerden de geçebilmektedir.
(5) Yerli
üretim dalı tarafından imal edilen suni deri ile soruşturma konusu ülke menşeli
suni derinin benzer ürün olduğu tespiti mevcut önleme esas soruşturmada (esas
soruşturma) yapılmıştır. Bu soruşturmada ise, fiziksel özellikler, ürün
çeşitliliği, kullanım alanları, tüketici algılaması ve dağıtım kanalları
bakımından yerli üretici tarafından üretilen ürün ile soruşturmaya konu ülke
menşeli ürün arasında “benzer ürün” tanımı açısından ayrım yaratan herhangi bir
farklılığın ortaya çıktığına ilişkin yeni bir bilgiye ulaşılmamıştır. Bu itibarla,
2005/2 sayılı Tebliğ’de soruşturma konusu ürün ve benzer ürüne yönelik
tespitleri değiştirecek herhangi bir bilgi mevcut olmadığından anılan
belirlemeler geçerliliğini sürdürmektedir.
(6)
Soruşturma kapsamında yapılan incelemelerde soruşturma konusu maddenin yukarıda
belirtilen GTP dışında bir sınıflandırma altında ithal edildiğine ilişkin
herhangi bir bulgu edinilmemiştir. Öte yandan, soruşturma konusu madde
haricinde bir maddenin mezkûr GTİP’ler altında ithal edildiğine dair bir
itirazda da bulunulmamıştır. Bu nedenle soruşturma çerçevesindeki
değerlendirmeler bahsi geçen GTİP’ler altında gerçekleştirilen ithalatın
tamamını kapsamaktadır.
(7)
Soruşturma konusu eşya ile ilgili açıklamalar genel içerikli olup uygulamaya
esas olan GTİP ve karşılığı eşya tanımıdır. Bununla beraber, soruşturma konusu
eşyanın Türk Gümrük Tarife Cetveli’nde yer alan tarife pozisyonunda ve/veya
tanımında yapılacak değişiklikler, bu Tebliğ hükümlerinin uygulanmasına halel
getirmez.
ÜÇÜNCÜ KISIM
Dampingin Varlığı ve Devamı
MADDE 8- (1) Yönetmelik’in 35 inci maddesi çerçevesinde
önlemin yürürlükte olduğu dönemde dampingin devam edip etmediği incelenmiş ve
2009 yılına ilişkin gösterge niteliği taşıyan damping marjı hesaplanmıştır.
(2) Bu kapsamda, Yönetmelik’in 7 inci maddesi
uyarınca, ÇHC’nin piyasa ekonomisi uygulamayan ülke kabul edilmesi ve ÇHC’de
yerleşik firmaların işbirliğinde bulunmamaları nedeniyle piyasa ekonomisi
şartlarının mevcut olduğu Türkiye emsal ülke olarak alınmıştır.
MADDE 9- (1) Normal değer hesabında, yerli üretim dalının
yerinde doğrulama çalışmaları çerçevesinde teyit edilen direkt ilk madde ve
malzeme giderlerine, direkt işçilik, genel üretim giderleri, faaliyet ve
finansman giderleri eklenmiş ve birim ticari maliyet bulunmuştur. Elde edilen
birim ticari maliyete ise makul bir kar eklenerek fabrika çıkış aşamasında
oluşan fiyat bulunmuştur. Bulunan bu değer oluşturulmuş normal değer olarak
kabul edilmiştir.
MADDE 10- (1) İhraç fiyatının belirlenmesinde, soruşturma
konusu ülkeden gerçekleştirilen ithalatın birim fiyatına ilişkin 2009 yılına
ait TÜİK ithalat istatistikleri esas alınmıştır. İstatistikler temelinde
saptanan CIF fiyat, navlun ve sigorta masraflarına ilişkin somut ve
doğrulanabilir verilere ulaşılamadığından ihracatçılar lehine fabrika çıkış
aşamasındaki değer olarak kabul edilmiştir.
MADDE 11-
(1) Damping marjı hesabında, ağırlıklı ortalama normal değer ile ağırlıklı
ortalama ihraç fiyatı aynı ticari aşamada yani fabrika çıkış aşamasında
karşılaştırılmıştır.
(2) Yapılan hesaplamalara göre, ÇHC menşeli suni deri
için bulunan damping marjı, mutlak olarak 2,15 $/Kg, nispi olarak ise CIF ihraç
fiyatının %24’ü düzeyindedir.
DÖRDÜNCÜ KISIM
Maddi Zararın Varlığı ve
Devamı
MADDE 12-
(1) Soruşturma konusu maddenin tüm ülkelerden gerçekleşen ithalatına ilişkin
rakamlar incelendiğinde, 2005 yılında 8.293.719 metre (m) olan toplam ithalat miktarının 2006 yılında 9.323.291 m.’ye çıktığı; 2007’de 9.218.321 m.’ye, 2008’de ise 8.538.763 m.’ye gerilediği, 2009’da ise azalmaya devam ederek ekonomik krizin de etkisiyle 6.754.897 m. olarak gerçekleştiği görülmüştür. Tüm ülkelerden gerçekleşen ithalatın toplam değerinin ise 2005 yılında 46.196.593 ABD doları iken 2009 yılında 41.774.270 ABD dolarına gerilediği tespit edilmiştir.
(2) 2005–2009 döneminde soruşturma konusu GTİP’lerden
gerçekleşen toplam ithalatın miktar temelinde %33 oranında, değer temelinde ise
%10 oranında düşüş gösterdiği tespit edilmiştir. Söz konusu düşüşün 2008
yılının son çeyreğinde ortaya çıkan ancak sonuçları 2009 yılında daha yoğun
hissedilen küresel ekonomik krizin piyasa üzerindeki etkisinden kaynaklandığı
düşünülmektedir.
MADDE 13-
(1) Mezkur maddenin ÇHC’den gerçekleşen ithalatı incelendiğinde; 2005 yılında 2.102.834 metre olan ithalat miktarının 2006 yılında 1.773.001 m’ye gerilediği, 2007 ve 2008 yıllarında ithalatın artarak sırasıyla 2.009.325 m ve 2.192.855 m, 2009 yılında ise azalarak 1.348.328 m düzeyinde gerçekleştiği görülmüştür.
MADDE 14-
(1) Soruşturma konusu ithalatın nispi olarak değişimini görebilmek amacıyla,
söz konusu ithalatın toplam Türkiye tüketimi içindeki payı incelenmiştir.
Soruşturma konusu ürünün Türkiye toplam tüketimi hesaplanırken, 2006- 2009
yıllarına ait, metre bazında yerli üretim dalı yurtiçi satış miktarları ile
ilgili yıla ait genel ithalat toplanmıştır. Bu çerçevede, 2007 yılında 100 olan
tüketim endeksinin 2008 ve 2009 yıllarında sırasıyla 93 ve 72 olduğu
görülmüştür.
(2) Soruşturma konusu ülkenin Türkiye pazarından
aldığı payın endeks incelendiğinde, 2007 yılında 100 iken 2008’de 118 çıktığı
2009 yılında ise 93’e gerilediği görülmektedir.
MADDE 15-
(1) Tüm ülkelerden gerçekleşen ithalatın ortalama birim fiyatı 2005 yılında
5,57 $/m iken bu fiyat 2006–2009 döneminde sırasıyla 4,29 $/m, 4,11 $/m, 4,97
$/m, ve 6,18 $/m olarak gerçekleşmiştir.
(2) ÇHC menşeli soruşturma konusu ürünün birim
fiyatının ise 2005–2009 yılları arasında sırasıyla 3,49 $/m, 3,51$/m, 3,50 $/m,
3,64 $/m, ve 5,92 $/m olduğu tespit edilmiştir.
MADDE 16- (1) Soruşturmaya konu ülkeden gerçekleşen ithalatın
Türkiye piyasasında oluşan fiyatlarının yerli üretim dalının yurtiçi satış
fiyatları üzerinde yarattığı etkiyi tespit edebilmek amacıyla, fiyat
kırılmasına bakılmıştır. Bu çerçevede, 2009 yılına ilişkin olarak ithalatçı
faturaları temelinde gerçekleştirilen çalışma neticesinde soruşturma konusu
ülkeden gerçekleşen ithalatın birim fiyatlarına gümrük vergisi ve gümrük
masrafları eklenerek soruşturma konusu ürünün Türkiye piyasasına giriş fiyatı
saptanmıştır. Dampinge karşı önlemin söz konusu olmadığı bir ortamda fiyatların
hangi düzeyde olacağına ilişkin değerlendirmeyi mümkün kılmak amacıyla anılan
miktara dampinge karşı önlem eklenmemiştir. Bu şekilde elde edilen soruşturma
konusu ürünün Türkiye piyasasındaki ağırlıklı ortalama fiyatı yerli üretim
dalının ağırlıklı ortalama satış fiyatıyla mukayese edilmiştir.
(2) Yapılan
karşılaştırma neticesinde, ÇHC menşeli ithalatın yerli üreticilerin fiyatlarını
2007 yılında %103, 2008 yılında %97, 2009 yılında ise %10 oranında kırdığı
tespit edilmiştir.
MADDE 17-
(1) Soruşturma konusu ithalatın yerli üretim dalı üzerindeki etkisinin belirlenmesinde
gözden geçirme dönemine ait DEPAR firmasının verileri dikkate alınmıştır.
(2) Eğilimin sağlıklı bir şekilde incelenmesi amacıyla, Türk Lirası
bazındaki veriler için yıllık ortalama Üretici Fiyat Endeksi (ÜFE) kullanılarak
enflasyondan arındırılmış reel değerler esas alınmıştır.
(a) Üretim, kapasite ve kapasite kullanım oranı (KKO)
(1) 2007 yılı endeksi 100 kabul edildiğinde,
soruşturma konusu maddenin üretim miktarı endeksi 2008 ve 2009 yıllarında
azalarak, sırasıyla 93 ve 52’ye gerilemiştir.
(2) Yerli üretim dalı bakımından 2007 yılında 100 olan
kapasite endeksi, 2008 yılında artarak 150 olmuş, 2009’da da aynı seviyesini
sürdürmüştür. KKO incelendiğinde ise, 2007 yılında 100 olan kapasite kullanım
oranı endeksi 2008 yılında 62’ye 2009 yılında ise 35’e gerilemiştir.
(b) Yurt içi satışlar ve ihracat
(1) Yurt içi satışlarda miktar temelinde 2007 yılında
100 olan endeks, 2008 ve 2009 yıllarında önemli ölçüde azalarak sırasıyla 95 ve
56 seviyesine gerilemiştir.
(2) Yurt dışı satışların miktarı incelendiğinde ise,
2007 yılında 100 olan miktar endeksi de azalarak 2008 ve 2009 yıllarında
sırasıyla 86 ve 33 seviyesine düşmüştür.
(c) Yurt içi fiyatlar
(1) Yerli üretim dalının 2007 yılında metre bazında
100 olan yurt içi birim satış fiyatı endeksi, 2008’de 89’a düşmüş 2009 yılında
ise toparlanarak 99’a yükselmiştir.
(d) Maliyetler ve karlılık
(1) Yerli üretim dalının gözden geçirme döneminde
birim ticari maliyetleri göz önüne alındığında, 2007 yılında 100 olan birim
ticari maliyet endeksinin artarak 2008 yılında 104’e, 2009 yılında ise 117’ye
yükseldiği görülmektedir.
(2) Yerli üretim dalı birim karının 2007 yılında 100 olan
endeksinin 2008 yılında zarara dönüşerek (-)162 olduğu, 2009 yılında ise (-)
46 olduğu tespit edilmiştir.
(e) Stoklar
(1) Yerli üretim dalının üretimini satışların
seviyesine paralel olarak belirlediği ve ciddi sayılabilecek seviyede stok tutmadığı
anlaşılmaktadır. Bu çerçevede stok seviyesi incelendiğinde, 2007 yılında 100
olan stok miktar endeksinin 2008 yılında 0 (sıfır), 2009 yılında ise 17 olarak
gerçekleştiği tespit edilmiştir.
(f) Pazar payı
(1)
Yerli üretim dalının pazar payı endeksi ise 2007 yılında 100 iken, 2008’de
102’ye çıkmakla birlikte, 2009’da hızlı bir düşüşle 78’e gerilemiştir.
(g) İstihdam
(1) 2007 yılında 100 olan doğrudan işçi sayısı endeks
değerinin 2008’de 103’e çıktığı, 2009’da 80 seviyesine gerilediği tespit
edilmiştir.
(h) Verimlilik
(1) 2007’de 100 olan verimlilik (kişi başı üretim)
endeksinin, 2008 ve 2009 yıllarında sırasıyla 90 ve 65 olarak gerçekleştiği
tespit edilmiştir.
(ı) Ücretler
(1) Üretimde çalışan işçilerin aylık ücret endeksi
2007 yılında 100 iken, 2008’de 102, 2009’da 116 olarak gerçekleşmiştir.
(i) Nakit akışı
(1) 2007 yılında 100 olan ürün nakit akışı
endeksinin, karlılıkla koşut biçimde hareket ederek, 2008 ve 2009 yıllarında
(-) 53 ve 12 düzeyinde gerçekleştiği görülmüştür.
(j) Büyüme
(1) Yerli üretim dalının bütün faaliyetlerini kapsayan
aktif büyüklüğü, reel olarak 2007 yılında 100 iken 2008’de 104, 2009’da ise 101
olarak gerçekleşmiştir.
(k) Sermaye veya yatırımları arttırma yeteneği
(1) Yerli üretim dalının sermaye arttırma yeteneğini
görmek için yerli üretim dalının öz sermayesindeki eğilim incelenmiştir. Bu
bağlamda, 2007 yılında 100 olan firma öz sermaye endeksi, 2008 ve 2009
yıllarında azalarak, sırasıyla 93 ve 86 olarak gerçekleşmiştir.
(l) Yatırımların geri dönüş oranı
(1) Yerli üretim dalının bütün faaliyetlerine ilişkin
yatırım hasılatı (kar/öz sermaye) endeksi azalarak, 2007 yılında 100 iken,
2008’de 64, 2009’da ise -3 olarak gerçekleşmiştir.
(m) Damping marjının büyüklüğü
(1) Dampingin önlemin yürürlükte olduğu dönemde devam
edip etmediğinin tespiti için gösterge niteliğinde damping marjı
hesaplandığında, miktar bazında kg başına 2,15 ABD doları, nispi olarak ise CIF
bedelin %24’ü oranında damping marjı tespit edilmiştir.
MADDE 18- (1) Yerli üretim dalı ekonomik
göstergeleri incelendiğinde, 2007-2009 arasını kapsayan gözden geçirme
döneminde, satış miktarında ciddi azalma olduğu, buna bağlı olarak yerli üretim
dalının üretim miktarı, istihdam, verimlilik, sermaye ve yatırımları attırma
yeteneği ve yatırımların geri dönüş oranında olumsuzlukların meydana geldiği
görülmektedir.
(2) Ayrıca, yerli üretim dalının artan sınai ve
ticari maliyetlerini fiyatına yansıtamamış olması nedeniyle, karlılığın 2008
yılında zarara dönüştüğü, nakit akışının da azalara olumsuz seyir izlediği
tespit edilmiştir.
(3) Yukarıdaki veriler, yürürlükteki önleme rağmen
yerli üretim dalında zararın halen devam etmekte olduğuna işaret etmektedir.
BEŞİNCİ KISIM
Dampingin ve Zararın Devamı veya Yeniden Meydana
Gelmesi İhtimali
MADDE 19- (1) Yönetmelik’in
35 inci maddesi hükümleri gereğince, bu bölümde önlemin sona ermesi halinde
dampingin ve zararın devamı veya yeniden meydana gelmesinin muhtemel olup
olmadığı değerlendirilmiştir.
MADDE 20-
(1) Soruşturma konusu suni deri maddesini de kapsayan “deri ve kürk imalat”
sanayisine ilişkin ÇHC Ulusal İstatistik Bürosu verileri incelendiğinde, anılan
iş kolunun tüm imalat sektörü bakımından önem arz ettiği sonucuna
ulaşılmaktadır. Bu çerçevede, Ocak 2010 yılına kadar bahse konu işkoluna
yönelik duran varlıklarda gerçekleştirilen yatırımın boyutunun 28 milyar Yuan
seviyesine (4 milyar ABD Doları) ulaştığı bildirilmektedir.
(2) Soruşturma konusu ürüne yönelik resmi üretim
rakamlarına erişim söz konusu olmadığından ürünün ihracatındaki seyrin üretim
miktarına ilişkin gösterge teşkil ettiği mütalaa edilmiştir. Bu çerçevede,
Uluslararası Ticaret Merkezi (UTM- International Trade Center) verileri dikkate
alındığında ÇHC’nin toplam ihracatının 2005–2009 yılları arasında miktar
temelinde %35 oranında artış kaydettiği tespit edilmiştir. Avrupa Birliği Resmi
İstatistik Birimi (Eurostat) verileri temelinde ise soruşturma konusu üründe
ÇHC’nin Avrupa Birliği’ne (AB) ihracatının 2005–2009 yıllarında %180 oranında
arttığı görülmüştür. Bu durum, ÇHC’nin, önlemin yürürlükten kalkması halinde
Türkiye’ye yönlendirebilecek fazla kapasitesinin bulunduğunu ortaya
koymaktadır.
MADDE 21- (1) Soruşturma konusu ürünün Türkiye pazarındaki
durumu incelenirken ürünün ağırlıklı olarak kullanıldığı ayakkabı ve saraciye işkolunun
durumu dikkate alınmıştır.
(2) Saraciye sektörünün çoğunluğunu KOBİ’lerin
oluşturduğu bilinmektedir. Devlet Planlama Teşkilatı (DPT) Dokuzuncu Kalkınma
Planı Tekstil, Deri ve Giyim Sanayi Özel İhtisas Komisyonu Raporu’na göre
saraciye imalatçılarının %10’u büyük ölçekli firmalar, %90’ı KOBİ ve şahıs
işletmeleridir. Üretici firmaların %90'ı ortalama 6 işçi çalıştıran küçük şahıs
işletmeleri olup, genel olarak tekstil ve suni deri karışımı malzeme
kullanmakta ve harcıalem saraciye eşyası üretmektedirler. Çoğunluğu teşkil eden
küçük işletmelerde yeterli sermayenin bulunmayışı ve üretilen mal türlerinde iç
pazarda mevcut rekabet nedeni ile bu kesimde kapasitenin %60'ı ile
çalışmaktadırlar.
(3) Ayakkabı imalat işkolu
incelendiğinde, İGEME 2009 Ayakkabı Sektör Raporu’na göre sektörde yıllık
üretim kapasitesinin 290 milyon çift civarında olduğu ve son 10 yılda en fazla
kapasite artışı ürün tipi bazında terliklerde ve poliüretan tabanlı
ayakkabılarda gerçekleştiği görülmektedir. Üretimin yaklaşık % 26’sını deri
ayakkabılar oluşturmaktadır. Sektörde 300.000 kişinin çalıştığı, bunun 20.000
kişilik grubunun sanayileşmiş, kalan 280.000 kişilik grubun ise sanayileşmemiş
işletmelerde istihdam edildiği varsayılmaktadır.
(4) Suni derinin ağırlıklı olarak kullanıldığı
sektörlerde talebin fiyata yönelik hassasiyeti dikkate alındığında 2010 yılında
beklenmekte olan ekonomik iyileşme çerçevesinde nihai ürünlere yönelik talepte
bir genişlemenin söz konusu olacağı düşünülmektedir. Nitekim, Economist
dergisinin Eylül 2009 sayısında yer alan Türkiye Tüketici Ürünleri ve Perakende
Satış Raporu’na göre, ABD doları temelinde 2009’a kıyasla 2010 yılında giyim
ürünlerine yönelik talepte %16; ayakkabı talebinde ise % 12 oranında artış
beklenmektedir. Yine aynı raporda belirtildiği üzere 2011 yılında talepteki
artışın sırasıyla %11 ve %7 olacağı düşünülmektedir.
(5) Söz konusu değerlendirmeler ışığında
Türkiye piyasasının soruşturma konusu ülke bakımından pazar önemini korumaya
devam edeceği ve soruşturma konusu ürünün ağırlıklı olarak kullanıldığı
alanlardaki talep artışıyla beraber ara ürün niteliği taşıyan suni deriye olan
talebin de artacağı düşünülmektedir.
MADDE 22-
(1) Soruşturma kapsamındaki ithalatçı firmadan alınan yanıtların incelenmesi
çerçevesinde soruşturma konusu ürüne ilişkin talebi belirleyen temel unsurun
öncelikle fiyat, ikinci safhada kalite ve ürün/desen çeşitliliği olduğu
görülmüştür. Bu durum, önlemin ortadan kalkması halinde, talebin daha düşük
fiyatlı ithalata yönelerek yerli üretim dalında zararın tekrarlanmasının
muhtemel olduğuna işaret etmektedir.
MADDE 23- (1) Önlemin yürürlükten kalkması
durumunda soruşturma konusu ülkeden ithalatın artmasının muhtemel olduğu, bu
durumda yerli üretim dalının ekonomik göstergelerinden üretim ve satışlardaki
gerilemenin olacağı, azalan üretimin maliyetleri arttırabileceği ve
karlılıktaki bozulmanın tüm ekonomik göstergeleri olumsuz etkileyeceği
değerlendirilmektedir.
(2) Diğer taraftan 2009 yılındaki global krize bağlı
olarak azalan talebin 2010 yılında tekrar artışa geçmesiyle oluşacak talebin de
soruşturma konusu ülkeden talebi arttıracağı değerlendirilmektedir.
MADDE 24- (1)
Gösterge niteliğinde damping marjı hesabının da ortaya koyduğu üzere,
yürürlükteki önleme rağmen damping devam etmekte olup önlemin yürürlükten
kalkması halinde dampingin devam etmesi muhtemeldir.
(2) ÇHC’deki soruşturma konusu ürünün de
içinde bulunduğu işkolundaki yatırımlar neticesinde, sektörde kapasite artışı
olduğu görülmektedir. Bu durum, ülkenin soruşturma konusu ürünü de kapsayan
ürün kümesindeki üretim ve ihracatındaki artış potansiyelini yansıtmaktadır.
(3) Türkiye sektöründeki pazar ve talep
yapısı dikkate alındığında, kapasitedeki artışa koşut olarak üretimde ortaya
çıkan artışın kolaylıkla Türkiye’ye yönlendirilebileceği mütalaa edilmektedir.
(4) ÇHC’de yerleşik firmaların Türkiye
piyasasında uzun süredir faaliyet göstermeleri nedeniyle pazarı iyi tanıdıkları
ve uygun dağıtım kanallarına sahip oldukları bilinmekte olup önlemin
yürürlükten kalkması halinde piyasaya hızlı bir biçimde nüfuz etmeleri
muhtemeldir.
(5) Türkiye’de soruşturma konusu ürüne yönelik
talep dikkate alındığında, ÇHC’de yerleşik üretici/ihracatçı firmalar
bakımından Türkiye piyasasının önemini korumaya devam edeceği
değerlendirilmektedir.
(6) Yukarıdaki veriler ışığında, önlemin
yürürlükten kaldırılması halinde dampingin ve yerli üretime yönelik zararın
devam edeceği veya yeniden tekrarlanabileceği muhtemel görünmektedir.
ALTINCI
KISIM
Sonuç
MADDE 25- (1) Soruşturma sonucunda, yerli
üretim dalında maddi zararın devam ettiği ve meri önlemin yürürlükten
kaldırılması durumunda dampingin ve zararın devamın etmesinin veya yeniden
meydana gelmesinin muhtemel olduğu anlaşıldığından, uygulanmakta olan dampinge
karşı önlemin, İthalatta Haksız Rekabeti Değerlendirme Kurulu’nun kararı ve
Bakan’ın onayı ile belirtilen şekilde aynen uygulanmaya devam edilmesine karar
verilmiştir.
Menşe Ülke
Pozisyon No
Eşyanın Tanımı
Dampinge Karşı Önlem
Çin Halk
Cumhuriyeti
5903.20.10.10.00
Mensucat, poliüretanla
emdirilmiş - deri taklidi.
1 ABD Doları/Kg
5903.20.10.90.00
Mensucat, poliüretanla
emdirilmiş - diğerleri.
5903.20.90.10.00
Mensucat, poliüretanla
sıvanmış,
kaplanmış veya lamine edilmiş - deri taklidi.
2,2 ABD Doları/Kg
5903.20.90.90.00
Mensucat, poliüretanla
sıvanmış,
kaplanmış veya lamine edilmiş – diğerleri.
MADDE 26-
(1) Gümrük idareleri, Karar maddesinde gümrük tarife istatistik pozisyon
numarası, tanımı ve menşe ülkesi belirtilen eşyanın, diğer mevzuat hükümleri
saklı kalmak kaydıyla, serbest dolaşıma giriş rejimi kapsamındaki ithalatında,
karşılarında gösterilen oranda dampinge karşı önlemi tahsil ederler.
MADDE 27-
(1) Bu Tebliğ yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
MADDE 28-
(1) Bu Tebliğ hükümlerini Dış Ticaret Müsteşarlığı’nın bağlı olduğu Bakan
yürütür.