Kurum Genelgeleri · No: 2012/29
Resmî kaynak: https://kms.kaysis.gov.tr/Home/Goster/54833
T.C.
GÜMRÜK VE TĠCARET BAKANLIĞI
Gümrükler Genel Müdürlüğü
Sayı : B.21.0.GGM.0.04.00.00-10.06.01
Konu : Gümrük Kıymeti
GENELGE
(2012/29)
A- Gümrük Kıymetinin Belirlenmesi
Bilindiği üzere, ithal eşyasının gümrük kıymeti, 27/10/1999 tarihli ve 4458 sayılı Gümrük
Kanununun 23 ilâ 31 ve 7/10/2009 tarihli ve 27369 sayılı mükerrer Resmi Gazete'de
yayımlanan Gümrük Yönetmeliğinin 43 ilâ 57 nci maddelerine göre belirlenmektedir. Eşyanın
gümrük kıymetinin tespitine ilişkin yöntemlerin hangi esaslar çerçevesinde uygulanacağı ise
Gümrük Yönetmeliğinin 44 üncü maddesinde belirtilmiştir.
Buna göre, beyan edilen kıymetin gümrük kıymeti olarak kabul edilip edilmeyeceği, satışa
ilişkin diğer hususlar da göz önünde bulundurulmak suretiyle öncelikle, birinci yöntem olan
satış bedeli yöntemine göre belirlenecektir. Bu yöntemden izleyen yönteme geçilebilmesi için
beyan edilen kıymetin bu yönteme göre kabul edilemez olması gerekir. Başka bir ifadeyle,
beyan edilen kıymetin kontrolü neticesinde satış bede li yönteminin uygulanmasının mümkün
olmadığı dolayısıyla bu yöntemin terk edilmesi gerektiği dayanakları ile açıklanmalıdır. Satış
bedeli yönteminin terk edilmesi halinde, aynı eşyanın satış bedeli yöntemine geçilmelidir.
Gümrük kıymetinin aynı eşyanın sat ış bedeli yöntemine göre de belirlenememesi durumunda
sırasıyla benzer eşyanın satış bedeli yöntemi, indirgeme yöntemi ve hesaplanmış kıymet
yöntemlerine geçilmesi, ilk beş yönteme göre kıymet tespiti yapılamaması durumunda ise son
yönteme göre gümrük kıymetinin belirlenmesi gerekmektedir.
B- Satış Bedeli Yönteminin Terk Edilmesini Gerektiren Haller
Satış bedeli yöntemine göre gümrük kıymeti belirlenirken, beyan edilen kıymetin aynı veya
benzer eşyaya ait mevcut kıymetlerin altında olması halinde, bu durum beyan edilen kıymetin
reddi için tek başına bir gerekçe oluşturmaz.
Satış bedeli yönteminin terk edilmesini gerektiren haller aşağıda belirtilmiştir.
1) Beyan edilen eşya kıymetinin aynı veya benzer eşya kıymetine göre düşük olmasının
sebepleri araştırılır ken öncelikle bu farklılığın, satış bedeli yöntemine ilişkin Gümrük
Kanununun 24 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a), (b), (c) ve (d) bentlerinde belirtilen
hususlardan kaynaklanıp kaynaklanmadığına bakılır. Buna göre;
1. Durum: Söz konusu bentlerde bel irtilen hususlardan birinin varlığı nedeniyle kıymet
farklılığı söz konusu ise;
i) Satış fiyatının hangi ölçüde etkilendiği objektif olarak belirlenebiliyorsa, gerekli düzeltme
yapılarak gümrük kıymeti satış bedeli yöntemine göre belirlenir.
ii) Satış fiya tının hangi ölçüde etkilendiği belirlenemiyorsa gümrük kıymeti, satış bedeli
yöntemine göre belirlenemez. Bu durumda aynı eşyanın satış bedeli yöntemine göre gümrük
kıymeti belirlenir. Bu yönteme göre de belirlenemiyorsa sırasıyla diğer yöntemlere geçilir.
2. Durum: Anılan bentlerde belirtilen hususlardan biri mevcut değil ise;
İlk olarak aynı veya benzer olduğu düşünülen eşya ile beyan edilen eşya karşılaştırılır.
Herhangi bir eşyanın, bir başka eşyayla aynı veya benzer olduğundan söz edebilmek için;
i) Kıymetinin, gümrük kıymeti olarak önceden kabul edilmiş olması,
ii) Aynı veya benzer eşyanın Gümrük Yönetmeliğinin 46 ncı maddesinin birinci ve 47 nci
maddesinin birinci fıkrasında belirtilen unsurları taşıması,
iii) Kıymeti belirlenecek eşya ile aynı tica ri düzey ve/veya satın aldıkları miktarların aynı
veya birbirlerine yakın olması, böyle bir satışın bulunmaması durumunda, farklı ticari düzey
ve/veya farklı miktarlardaki aynı veya benzer eşyanın satış bedeli, bu ticari düzey ve/veya
miktar farkları göz önüne alınarak yapılacak düzeltmeden sonra kullanılması,
iv) Satış tarihleri aynı veya yakın bir tarihte olması,
v) Menşelerinin aynı olması,
Gerekir.
Beyan edilen eşya ile aynı veya benzer olduğu düşünülen eşya arasında, sayılan bu şartların
tamamının karşılanmaması halinde, aynı veya benzer eşyanın kıymeti, beyan edilen eşya için
gümrük kıymeti olarak esas alınamaz.
Sayılan şartların da karşılanması halinde aynı eşya kıymeti ile beyan edilen eşyanın kıymeti
arasındaki farklılığın, satışa ilişkin koşullarda n kaynaklanıp kaynaklanmadığı araştırılmalıdır.
Diğer bir deyişle;
a) Satış ile ilgili satış sözleşmesinde yer alan ve fiyatın sonradan gözden geçirilmesini
öngören hükümler mi bulunmaktadır?
b) Tek bir satış muamelesine konu olup, bölümler halinde mi ithal edilmektedir?
c) Tek fiyat üzerinden yapılan paket satın alma mı söz konusudur?
d) Eşyanın ithali, bağlı satış konusu mudur?
e) Satıcı tarafından miktar ya da peşin ödeme iskontosu yapılmış mıdır?
Yukarıda belirtilenlerin dışında, satış ve fiyatla ilgili başka koşullarla da karşılaşılması
muhtemeldir. Bu tür koşullar, eşyanın kıymetini artırıcı ya da azaltıcı yönde
etkileyebilecektir. Bu nedenle, beyan edilen eşya ile aynı veya benzer olduğu belirlenen
eşyanın satış koşulları,
a) Aynı olmalı veya;
b) Satış fiyatını etkilememiş olduğu belirlenmeli veya;
c) Farklı koşula rağmen satış fiyatında objektif bir düzeltme yapılabilmelidir.
Diğer taraftan, beyan edilen eşya kıymetinin aynı veya benzer eşya kıymetlerine göre düşük
olmasının başka sebepleri de olabilecektir.
Yukarı da belirtilen tüm hususlar birlikte değerlendirildikten ve eşyanın kıymetinin satış
bedeli yöntemine göre belirlenemeyeceğine karar verildikten sonra aynı veya benzer eşya
yöntemine geçilecektir.
C- Gümrük Kıymetinin Araştırılması
Gümrük Yönetmeliğinin 44 üncü maddesinin beşinci fıkrası uyarınca, beyan edilen gümrük
kıymetinin gerçekliği veya doğruluğu konusunda şüpheye düşülmesi halinde, gümrük
idarelerince yükümlülerden ilave bilgi ve belge talep edilmesi de dahil olmak üzere, konunun
incelenmesi ve araştırılması neticesinde şüpheye sebebiyet veren hususlar giderilmediği
takdirde eşyanın gümrük kıymeti satış bedeli yöntemine göre tespit edilemeyecektir. Bu
durumda, ithal eşyasının beyan edilen kıymetinin gerçeklik ve doğruluğunun tespit
edilebilmesi için aşağıda belirtilen koşulların karşılanması durumunda yurt dışı kıymet
araştırmasına gidilebilecektir.
1- Kıymet Araştırmasına Yönelik Ön Ġnceleme Yapılması
Bu kapsamda ilk olarak, gümrük kıymeti araştırılacak eşya ile ilgili aynı veya benzer eşyanın
gümrük kıymeti tespit edilecektir. Aynı veya benzer eşya kıymetlerine ilişkin araştırmalarda
öncelikle Gümrük Veri Ambarı Sistemi (GÜVAS)’nde yer alan Kıymet Veri Tabanı
kullanılacaktır. Araştırmada tespit edilen beyannameler içerisinde gerekli gö rülenlere ilişkin
fatura bilgileri ve örneklerinin Bölge Müdürlükleri kanalıyla ilgili idareden talep edilmesi ve
konunun elde edilen bilgiler çerçevesinde ilgili İdarece değerlendirilerek sonuçlandırılması
gerekmektedir.
Bununla birlikte, inceleme sırasın da veri tabanında sorgulamanın GTİP bazında yapılabildiği
durumlarda, bir GTİP’in birden fazla eşyayı içermesi durumunda, eşyaların kalite, marka ve
sair farklılıklarının da eşyanın kıymetini değiştirmesi söz konusu olduğundan, aynı GTİP için
farklı kıymetler elde edilmesi mümkündür. Bu nedenle, ilgili beyanname ve faturalar temin
edilerek bir değerlendirme yapılması gerekmektedir.
İkinci olarak, ithal edilen eşyaya ilişkin banka transferlerinin ilgili bankadan sorularak teyit
edilmesi gerekmektedir.
2- Risk Analizlerinin Yapılması
Kıymet araştırmasına yönelik yapılan ön incelemenin tamamlanmasından sonra kıymet
araştırmasına gidilebilmesi için aşağıda belirtilen koşulların, kıymeti araştırılacak eşya için
geçerli olması gereklidir.
2.1. Kıymet araştırmasına gidilecek eşyanın kıymetinin düşük olmasına yönelik ekonomik
gerekçeler bulunmalı (eşyanın yüksek gümrük vergisine veya özel tüketim vergisine tabi
olması gibi) ve aynı veya benzer eşyanın gümrük kıymetinin beyan edilen eşyanın gümrük
kıymetinden en az %10 oranında yüksek olmalıdır. Vergilerin tecil ve terkine tabi tutulması
veya vergiyi doğuran olayın eşyanın ilk iktisabında gerçekleşmesi (otomobil ithalatlarında
olduğu üzere) durumunda da ekonomik gerekçenin gerçekleştiği varsayılacaktır.
2.2. Beyan edilen eşyanın katma değer vergisi dışında diğer ithalat vergilerine tabi olması
gerekir. Kıymet araştırmasına gidilmesi için KDV tek başına yeterli sebep değildir. Bununla
birlikte, sadece KDV yönünden kıymet araştırmasına gidilebilmesi i çin, beyan edilen eşya
kıymetinin gerçeği yansıtmadığına ilişkin ciddi şüphe veya emarelerin bulunması gerekir.
2.3. Beyan edilen eşyanın ithalatta gözetim uygulanmasına ilişkin tebliğler uyarınca gözetim
belgesine tabi olması veya beyan edilen kıymetin gö zetime ilişkin tebliğlerde belirtilen
kıymetlerden yüksek olması durumunda kıymet araştırmasına gidilmemesi esastır. Ancak,
ciddi şüphe ve emarelerin bulunması ve bu durumun araştırma talebinde açıkça belirtilmesi
durumunda kıymet araştırmasına gidilebilec ektir. Gözetim belgesine tabi eşya için beyan
edilen kıymet ile ilgili olarak gümrük idarelerine itirazda bulunulması ve eşyanın fatura da
kayıtlı tutarın (yurtdışı diğer giderler adı altında beyan edilen tutar dahil) gözetim için
belirlenen fiyattan düşük olması halinde de kıymet araştırmasına gidilebilir.
3- Yurt Dışı Kıymet Araştırmasına Yönelik Yapılacak Ġşlemler
Yukarıda belirtilen şartlardan birinin varlığının tespiti durumunda, kıymet araştırmasına
gidilebilmesi için aşağıdaki işlemler yapılacaktır.
3.1. Yükümlüden ilave bilgi ve belge istenilmesi:
Gümrük İdaresince, Ek-1’de örneği yer alan ve asgari hangi bilgileri içereceği belirtilen yazı,
beyan sahibine tebliğ edilir. Bu talep yazısında, istenilen ilave ispatlayıcı belgeler ve/veya
kıymet konusunda açıklanması istenilen hususlar açıkça belirtilir.
3.2. Yükümlüye verilecek süre:
Yapılacak tebligatta 45 gün cevap süresi verilir. Sürenin bitiminden önce beyan sahibince
yazılı ve gerekçeli talepte bulunulması durumunda 45 günü aşmamak kaydıyla ek süre verilir.
3.3. Kıymet incelenmesi sonuçlanmadan eşyanın çekilmek istenmesi:
Eşya gümrüğün gözetimi altındayken yükümlü tarafından çekilmek isteniyorsa, Gümrük
Yönetmeliğinin 587 nci maddesinde belirtilen koşullarla talep kabul edilir.
3.4. İlave bilgi-belge talebinin karşılanması ve ibraz edilen bilgi-belgelerin uygun bulunması:
İbraz edilen bilgi ve belgeler, kabul edilebilir nitelikte ve beyan edilen kıymetin fiilen ödenen
veya ödenecek fiyat olduğunu kesin olarak ortaya koyuyorsa, gümrük kıymeti satış bed eli
yöntemine göre tespit edilir.
3.5. İlave bilgi-belge talebinin karşılanmaması:
Süresi içinde ilave bilgi -belge talebinin karşılanmaması durumunda, beyan edilen gümrük
kıymetinin gerçeklik ve doğruluğunun ispatlanamaması, Gümrük Kanununun 65 inci
maddesinin birinci fıkrası çerçevesinde talep edilen bilgilerin sunulmaması ve Kıymet
Bildirim Formunun “Taahhütname” bölümünde belirtilen taahhüde uyulmadığı gerekçeleriyle
beyan reddedilerek kıymet araştırmasına gidilir.
Ancak, İdarece bu çerçevede kıymet araş tırmasına gidilmeden önce söz konusu belgelerin
sunulması halinde, bu belgeler süresi içinde sunulan bilgi -belgeler gibi değerlendirmeye
alınacaktır.
3.6. İbraz edilen bilgi ve belgeler uygun ve yeterli bulunmaması:
Verilen bilgi ve belgeler kabul edilebil ir nitelikte değil ve/veya fiilen ödenen veya ödenecek
fiyatın belirlenmesine imkan sağlamıyor ya da beyan edilen kıymetin doğruluğunu ispat için
yeterli değil ise; kabul edilmeme veya yeterli bulunmama gerekçeleri açıkça ifade edilerek
beyan reddedilir ve bu genelgedeki esaslar çerçevesinde kıymet araştırmasına gidilir.
3.7. Yurt dışı kıymet araştırması ve Bölge Müdürlüğünce Yapılacak İnceleme
Yurt dışı kıymet araştırmasına gidilmesi durumunda, idarece “Yurt Dışına Gönderilecek Bilgi
Talep Formu” düzenlene rek Bölge Müdürlüğüne gönderilir. Mezkur formun “II -Bilgi
talebenin nedeni” bölümünde, kıymet araştırmasına gidilmesine ilişkin ekonomik gerekçeler,
aynı veya benzer eşyaya ilişkin beyannamenin sayı ve tarihleri, aynı veya benzer eşyanın
gümrük kıymeti, ay nı veya benzer eşyanın hangi oranda beyan edilen kıymetten yüksek
olduğu, bankalar nezdinde yapılan araştırma sonucu ve varsa ciddi şüphe ve emareler açıkça
belirtilir. Söz konusu hususların açıkça belirtilmediği durumlarda Bölge Müdürlüğü’nce
araştırma talebi resen reddedilir.
Bölge Müdürlüğünce yapılan inceleme sonucunda, araştırma yapılmasına gerek bulunur ise
mütalaasıyla birlikte Bakanlığa (AB ve Dış İlişkiler Genel Müdürlüğü) gönderilir. Aksi halde,
yapılacak işlem gümrük idaresine bildirilir.
Beyana göre hesaplanan vergiler toplamı 5.000 TL’yi aşmayan eşya için yurt dışından bilgi
talebinde bulunulmaz. Ancak, araştırma konusu eşyanın birden fazla beyanname ile ithal
edildiği durumlarda, hesaplamada bunlar toplu olarak dikkate alınır.
3.8. Yurt dışı araştırması sonucuna göre yapılacak işlem:
Yurt dışı Araştırması sonucunda;
a) Yükümlü tarafından beyan edilen kıymetin gerçek ve doğru olduğu tespit edilirse, bu
çerçevede gerekli işlemler yapılır.
b) Alınan yanıtta ilgili ülke tarafından talebin karşılanam ayacağı ya da bilgi bulunamadığı
bildirilmiş ise, gümrük idaresince mevcut verilere göre değerlendirme yapılır.
c) Beyan edilen kıymetin gerçek veya doğru olmadığı tespit edilir ise, ilgilendirdiği yönüyle
Gümrük Kanunu, 21/3/2007 tarihli ve 5607 sayılı Ka çakçılıkla Mücadele Kanunu ve
26/9/2004 tarihli ve 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu hükümleri çerçevesinde gerekli adli ve
idari işlemler yapılarak sonucundan ilgili belge suretleri ile birlikte Bakanlığa (Risk Yönetimi
ve Kontrol Genel Müdürlüğü) bilgi verilir.
Beyana göre yapılan tahakkuklar ile idarece tahakkuk ettirilen vergiler arasındaki farkın,
yükümlüsünce Gümrük Yönetmeliğinin 587 nci maddesinde belirtildiği şekilde teminata
bağlanarak eşyanın çekilmesi veya referans/veri kıymetler göz önünde bulundurularak teminat
alınması durumlarında, talepte bulunulduğu tarihten itibaren bir yıl içerisinde Yurt Dışı
Araştırmasının sonuçlanmaması halinde, gümrük idaresinde mevcut verilere göre
değerlendirme yapılır ve işlem sonuçlandırılır. Bu süreden sonra cevaplar çerçevesinde vergi
farkı ortaya çıkan hallerde, gerekli işlemler yerine getirilir.
Gerek yurt dışı araştırması sonucunda talebin karşılanamayacağının veya bilgi
bulunmadığının bildirilmesi, gerekse bir yıllık sürenin geçmesi nedeniyle mevcut verilere
göre değerlendirme yapılacak olması durumlarında; öncelikle beyanın kabul edilip
edilmeyeceği hususunda bir değerlendirme yapılır. Bu değerlendirmede; yükümlüden temin
edilen bilgi ve belgeler (beyanname ve ekleri ile varsa ilave bilgi -belgeler), Bakanlıktan
bildirilen veriler, varsa benzer konulara ilişkin denetim raporları, ithal tarihinden sonraki
süreç de dahil olmak üzere aynı ve benzer eşya ithalatlarında tespit edilen kıymetle,
GÜVAS’tan temin edilen bilgiler gibi konuya ilişkin tüm bilgiler dikkate alınır.
Yapılan değerlendirme sonucunda beyanın kabul edilmesi gerektiği sonucuna varılı rsa,
işlemler buna göre sonuçlandırılır.
Aksi durumda, Gümrük Kanunun 24 üncü maddesinin (a), (b), (c), ve (d) bentlerinde
belirtilen koşullarının varlığı halinde eşyanın gümrük kıymeti, gümrük kıymetinin
belirlenmesine ilişkin esaslar çerçevesinde tespit edilir. Söz konusu koşulların bulunmaması
durumunda, kıymet araştırması temin edilen verilere göre sonuçlandırılır.
D- Uygulama
Bu genelgenin uygulanmasına ilişkin olarak EK -2’de örnek olaylara yer verilmiş olup,
karşılaşılacak durumların değerlendirilmesi nde yönlendirici mahiyette dikkate alınması
gerekmektedir.
E- Yürürlükten kaldırılan Genelgeler
AB ve Dış İlişkiler Genel Müdürlüğünün 2012/1 sayılı Genelgesinin 1 nci ve 8 nci maddesi
ile EK-3’ü yürürlükten kaldırılmıştır.
Bilgi ve gereğini rica ederim.
Ziya ALTUNYALDIZ
Bakan a.
Müsteşar
EKLER:
1-Tebligat Örneği
2-Örnek Olaylar
EK - 1
T.C.
GÜMRÜK VE TĠCARET BAKANLIĞI
..............................................................................
Sayı : …/ …/200...
Konu :
…………………………………..
………………………………………...
……………………….
……………………………………..Müdürlüğü’nde adınıza tescilli …/…/201… tarih ve
……………. sayılı serbest dolaşıma giriş beyannamesi muhteviyatı eşyanın kıymet yönünden
kontrolü neticesinde;
…………………………………………………………………………………………………
……
…………………………………………………………………………………………………
……
…………………………………………………………………………………………………
……
………………… tespit edilmiştir.
Bu durumda, söz konusu beyanname muhteviyatı eşyalarla ilgili beyan edilen kıymetin
gümrük kıymeti olarak kabul edilmesi hususunda tereddüde düşülmüştür.
Açıklanan nedenlerle, bu yazımızın tebliği tarihinden itibaren 45 gün içinde aşağıda belirtilen
ek bil gi ya da belgelerin gönderilmesi veya söz konusu belgelerle birlikte başvurulması
halinde, kıymet hususu yeniden incelenecektir (sürenin bitiminden önce yazılı ve gerekçeli
olarak ek süre talebinde bulunulabilir). Aksi halde mevcut bilgi ve belgelere göre
değerlendirme yapılacaktır.
Gümrük kıymetinin tespiti sırasında geçecek sürenin beklenilmek istenilmemesi halinde
Gümrük Yönetmeliğinin 587 nci maddesine göre işlem yapılması mümkündür.
Bilgi edinilmesini rica ederim.
İmza
(İdare Amiri)
İstenilen Bilgi ve Belgeler:
EK-2
ÖRNEK 1
Ġşlem
Yükümlü (A), serbest dolaşıma giriş rejimine tabi tutmak istediği ithal eşyasını, faturasına
uygun olarak CIF $100 birim kıymet üzerinden beyan etmiştir.
Gümrük İdaresince yapılan ilk inceleme sonucunda, aynı eşyanın gümrük idarelerinden ya kın
tarihlerde muhtelif beyannamelerle CIF $115 birim kıymet üzerinden ithalatının yapıldığı ve
kıymet araştırmasına gidilmesi için gerekli koşullardan birinin sağlandığı tespit edilmiştir.
Gümrük idaresince yapılacak işlem
Yükümlüye muhatap bir yazı ile ( örnek EK -1), söz konusu eşyasının idarelerinden yakın
tarihlerde muhtelif beyannamelerle CIF $115 birim kıymet üzerinden ithalatının yapıldığı, bu
nedenle beyan edilen kıymetin gümrük kıymeti olarak kabulü konusunda tereddüt hasıl
olduğu belirtilerek, mezk ur fiyat düşüklüğünün gerekçelerinin bildirilmesi istenir.
(Yükümlüden talep edilecek bilgi ve belgelerin niteliği olayın özelliğine göre gümrük
idaresince belirlenir)
Bu aşamada yükümlü tarafından talep edilmesi halinde, Gümrük Yönetmeliğinin 587 nci
maddesinde belirtilen koşullarla eşyanın gümrükten çekilmesine izin verilir.
Durum 1:
Yükümlü, verilen süre içerisinde gümrük idaresine sunduğu dilekçesinde, söz konusu
düşüklüğün satıcı tarafından uygulanan miktar iskontosundan kaynaklandığını belirtmiş,
satıcının uyguladığı fiyat şablonuna ilişkin belgeleri sunmuş ve yapılan satış sözleşmesinin
onaylı örneğini eklemiştir. Gümrük idaresi yaptığı inceleme sonucunda belgelerin birbiriyle
tutarlı, uygun ve beyanı destekler nitelikte olduğunu tespit etmiştir. Bu durumda beyan kabul
edilir.
Durum 2:
Yükümlü süresi içinde herhangi bir bilgi-belge sunmamış ve süre uzatımı da talep etmemiştir.
Bu durumda, beyan reddedilerek Gümrük Yönetmeliği’nin 43 ilâ 57 nci maddelerine göre
gümrük kıymeti belirlenir.
Durum 3:
Yükümlü tarafından onaylı fatura örneği sunulmakla beraber düşüklüğün nedeni konusunda
hiçbir açıklama yapılmamıştır.
Bu durumda, söz konusu düşüklüğün mevzuat çerçevesinde kıymete dahil edilmemesi
gereken bir unsurdan kaynaklanıp kaynaklanmadığı bilinemediğinden beyan tevsik edilmemiş
sayılır ve 2 nci durumdaki gibi işlem yapılır.
ÖRNEK 2
Ġşlem
Yükümlü (B), serbest dolaşıma giriş rejimine tabi tutmak istediği ithal eşyasını, faturasına
uygun olarak CIF $100 birim kıymet üzerinden beyan etmiştir.
Gümrük İd aresince yapılan inceleme sonucunda, aynı eşyanın gümrük idarelerinden yakın
tarihlerde muhtelif beyannamelerle CIF $115 birim kıymet üzerinden ithalatının yapıldığı ve
kıymet araştırmasına gidilmesi için gerekli koşullardan birinin sağlandığı tespit edilmiştir.
Ayrıca, fatura üzerinde yapılan incelemede belge üzerinde yer alan bazı ibare ve emareler
nedeniyle, belgenin mahallinde düzenlenen gerçek belge olduğu hususunda tereddüt hasıl
olmuştur.
Gümrük idaresince yapılacak işlem
Yükümlüye muhatap bir yazı i le (örnek EK -1), kıymet düşüklüğüne ilişkin hususlar belirtilir
ve düşüklüğün izahı ve onaylı belge ibrazı istenir. Ayrıca, B bölümünde açıklanan şekilde
yurt dışı araştırması talep edilir. Talep halinde Gümrük Yönetmeliğinin 587 nci maddesinde
belirtilen koşullarla eşyanın gümrükten çekilmesine izin verilir.
Yükümlü tarafından kıymet düşüklüğün izahı ve onaylı belge ibrazı durumunda, belgeler
kabul edilebilir nitelikte ise işlemler sonuçlandırılır.
Yurt dışı araştırmasında, farklı bir sonuç elde edilmesi durumunda bu sonuca göre gerekli adli
ve idari işlemlere tevessül edilir.
ÖRNEK 3
Ġşlem
Yükümlü (C), serbest dolaşıma giriş rejimine tabi tutmak istediği ithal eşyasını, faturasına
uygun olarak CIF $100 birim kıymet üzerinden beyan etmiştir.
Gümrük İdaresince yapılan inceleme sonucunda, söz konusu eşya ile ilgili olarak Bakanlıkça
bir tasarruflu yazı ile eşya kıymetinin $115 birim kıymet düzeyinde bulunduğu ve bu hususun
veri olarak göz önünde bulundurulması gerektiği bildirilmiştir.
Gümrük idaresince yapılacak işlem
Kıymet araştırmasına gidilmesi için gerekli koşulların sağlanıp sağlanmadığı araştırılır.
Koşulların sağlanmadığının anlaşılması üzerine kıymet araştırmasına son verilir. Koşullardan
en az birinin sağlanması durumunda yükümlüye muhatap bir yazı ile (örnek EK -1), kıymet
düşüklüğüne ilişkin hususlar belirtilir ve kıymet düşüklüğünün izahı ile onaylı belge ibrazı
istenir. Talep halinde Gümrük Yönetmeliğinin 587 nci maddesinde belirtilen koşullarla
eşyanın gümrükten çekilmesine izin verilir. İstenile n belgelerin sunulması ve düşüklüğün
izahı durumunda işlem sonuçlandırılır.
Veri olarak göz önüne alınan bilgi haricinde şüphe gerektiren bir durum yok ise ve makul
sayılabilecek bir düşüklük söz konusu ise, yurt dışı araştırmasına gidilmeyebilir.
Böyle durumlarda, konu bir bütün olarak değerlendirilerek yapılacak işlem konusunda karar
verilir.