Kurum Genelgeleri · No: 2013/27
Resmî kaynak: https://kms.kaysis.gov.tr/Home/Goster/54884
_____________________________________________________________________________________
Dumlupınar Bulvarı No: 151 Ayrıntılı bilgi için irtibat: Ġ. ATASOY, Güm. ve Tic. Uzmanı
Eskisehir Yolu 9. Km. 06530 /ANKARA Telefon : (0 312)4493077
Elektronik Ağ : www.gtb.gov.tr Faks : (0 312)4493103
T.C
GÜMRÜK VE TĠCARET BAKANLIĞI
Gümrükler Genel Müdürlüğü
Sayı : 20117910-010.06.01
24/7/2013
Konu : Gemi kaynaklı atıklar
GENELGE
(2013 / 27)
Bilindiği üzere, Ülkemizin taraf olduğu uluslararası sözleĢmeler gereğince gemilerin normal
operasyonlarından kaynaklanan atıkların limanlarımızda kabullerinin yapılması gerekmekte olup
buna iliĢkin idari ve teknik esaslar Çevre ve ġehircilik Bakanlığınc a uygulanmaktadır.
Gemilerden toplanan atıklar, Çevre ve ġehircilik Bakanlığınca lisans verilen tesislerde geri
kazanılmakta veya nihai olarak bertaraf edilmektedir. Ayrıca gemilerden kaynaklanan atıkların
"Tehlikeli Atıkların Sınırötesi TaĢınımının ve Ber tarafının Kontrolüne ĠliĢkin Basel
SözleĢmesi"nin kapsamı dıĢında tutulması ve gemilerden yapılan atık kabulünün atık ithalatı
dıĢında değerlendirilmesi nedeniyle, Çevrenin Korunması Yönünden Kontrol Altında Tutulan
Atıklara ĠliĢkin meri Ürün Güvenliği ve Denetimi Tebliğinde, "Denizlerin Gemiler Tarafından
Kirletilmesinin Önlenmesine Ait Uluslararası SözleĢme (MARPOL -73 SözleĢmesi) ile bu
SözleĢmeyi tadil eden diğer Protokol (MARPOL -78 Protokolü) ve değiĢiklikler kapsamında yer
alan yabancı bayraklı gemiler in seferleri sırasında normal operasyonlarından kaynaklanan
atıklar, atık alma gemisine veya doğrudan atık kabul tesisine boĢaltılma iĢlemi ve/veya teslimi ile
serbest dolaĢıma girer. Söz konusu atıklar bu Tebliğe tabi değildir. Bu tür atıkların gemilerden
alınması iĢlemi, 26/12/2004 tarihli ve 25682 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Gemilerden
Atık Alınması ve Atıkların Kontrolü Yönetmeliğine göre sonuçlandırılır." hükmüne yer
verilmiĢtir.
Ayrıca, Çevre ve ġehircilik Bakanlığı tarafından 26/12/2004 tarih ve 25682 sayılı Resmi
Gazete’de yayımlanan "Gemilerden Atık Alınması ve Atıkların Kontrolü Yönetmeliği"nin
2011/2 sayılı "Gemi Atıklarının Bildirimi ve (Gemi Atık Takip Sistemi) Kontrolü Genelgesi" ile
gemilerin normal faaliyetlerinden kaynaklanan ve ilgi li Yönetmelikte tanımlanan atıkların, atık
alım yükümlülerine verilirken uygulanması gereken bildirim ve haberleĢme yöntemleri ile atık
alım yükümlülerince gemilerden toplanan atıklara iliĢkin yapılması gereken bildirimlerin usul ve
esasları belirlenmiĢtir.
Çevre ve ġehircilik Bakanlığı ve UlaĢtırma, Denizcilik ve HaberleĢme Bakanlığı ile birlikte
yapılan değerlendirmeler sonucunda; gemi atıklarının, lisanslı atık alım gemileriyle veya
doğrudan atık kabul tesislerine “Gemiler Ġçin Atık Transfer Formu” eĢli ğinde ulaĢtırıldığı, atık
kabul tesislerine iliĢkin belgelendirme ve tesislerin faaliyetlerinin denetiminin Çevre ve
ġehircilik Bakanlığınca yerine getirildiği, Çevre ve ġehircilik Bakanlığı tarafından, gemilerden
atık alım iĢlemlerinin Yönetmelik ile bir sistematiğe bağlandığı, gemilerin normal seferleri
sırasında oluĢan MARPOL 73/78 Ek-1 (sintine suyu, atık yağ, slaç, slop, kirli balast), MARPOL
73/78 Ek-2 (zehirli sıvı madde atıkları), MARPOL 73/78 Ek -4 (pissu) ve MARPOL 73/78 Ek -5
(çöp) olarak adlandırı lan bu gibi maddelerin MARPOL 73/78 SözleĢmesi ve çevre mevzuatı
açısından “atık” olarak kabul edildiği, bu tür atıkların gemiden alımından gümrüklü sahadan
_____________________________________________________________________________________
Dumlupınar Bulvarı No: 151 Ayrıntılı bilgi için irtibat: Ġ. ATASOY, Güm. ve Tic. Uzmanı
Eskisehir Yolu 9. Km. 06530 /ANKARA Telefon : (0 312)4493077
Elektronik Ağ : www.gtb.gov.tr Faks : (0 312)4493103
çıkıĢı ve bertaraf tesisine teslimine kadar olan sürecin "Gemilerden Atık Alınması ve Atıkların
Kontrolü Yönetmeliği" çerçevesinde gerçekleĢtirildiği, atık alım tesisi ile bertaraf tesislerinin ise
giren atık miktarının, türünün ve belli fire oranları nispetinde çıkması gereken atık miktarının
Çevre ve ġehircilik Bakanlığınca denetlendiği ve ihlallere a çık bir durum bulunmadığı
anlaĢıldığından, MARPOL 73/78 SözleĢmesi’nden doğan Ülkemiz yükümlülüklerinin eksiksiz
yerine getirilmesini teminen, gümrük idarelerinin gözetim ve denetim hakkı saklı kalmak
kaydıyla, gümrük personeli tarafından gemi kaynaklı sin tine, slop, sludge gibi atıklardan liman
sahasından veya toplayıcı gemiden numune alınmaması ve tahlile gönderilmemesi uygun
bulunmuĢtur.
Diğer taraftan, bilindiği üzere, gemi söküm amacıyla Aliağa Gemi Söküm Bölgesi'ne
getirilen/getirilecek olan gemilerden çıkan ve/veya hali hazırda bölgedeki tanklarda karıĢtırılmak
suretiyle yedd-i emin olarak geçici depolanan ve “tehlikeli atık” sınıfına giren yağ, fuel -oil ve
mazot gibi atıkların Atık Yağların Kontrolü Yönetmeliği hükümlerine göre tasnif edilememesi
nedeniyle atık yağ geri kazanımı yapan tesislere gönderilmesi uygun değildir.
Bu itibarla, Çevre ve ġehircilik Bakanlığı’nın 7/6/2013 tarihli ve 25747 sayılı yazı uyarınca,
gemi söküm bölgesinde oluĢan ve Atık Yönetimi Genel Esaslarına ĠliĢkin Yönetmelik E k-IV'de
13 baĢlığı altında yer alan yağ ve sıvı yakıt atıklarının, "Atıkların Yakılmasına ĠliĢkin
Yönetmelik" hükümleri doğrultusunda Çevre ve ġehircilik Bakanlığı'ndan söz konusu atıkların
bertarafı ve/veya enerji geri kazanımı amacıyla Geçici Faaliyet Be lgesi ve/veya Çevre Lisansı
almıĢ olan yakma veya beraber yakma tesislerinde bertarafının sağlanması uygun bulunmuĢtur.
28/5/2009 tarih ve 77 sayılı Genelge yürürlükten kaldırılmıĢtır.
Bilgi ve gereğini rica ederim.
Ziya ALTUNYALDIZ
Bakan a.
MüsteĢar
DAĞITIM :
Gümrük ve Ticaret Bölge Müdürlüklerine