Kurum Genelgeleri · No: 2015/12
Resmî kaynak: https://kms.kaysis.gov.tr/Home/Goster/54990
T.C.
GÜMRÜK VE TİCARET BAKANLIĞI
Gümrükler Genel Müdürlüğü
Sayı : 17474625/010.06
Konu : Finansal kiralama kapsamı ithalat
GENELGE
(2015/12)
Bakanlığımıza intikal eden bilgi ve başvurulardan, finansal kiralama mevzuatı kapsamında serbest
dolaşıma sokulmak istenen eşyanın aksam ve parçasının KDV oranı konusunda ihtilaflar yaşandığı
anlaşıldığından konuyla ilgili aşağıdaki açıklamaların yapılması gerekli görülmüştür.
Bilindiği üzere; 6361 sayılı Finansal Kiralama, Faktoring ve Finansman Şirketleri Kanununda
Finansal Kiralamanın, bir finansal kiralama sözleşmesine dayalı olmak koşuluyla, bu Kanun veya
ilgili mevzuatı uyarınca yetkilendirilen kiralayan taraf ından finansman sağlamaya yönelik olarak
bir malın mülkiyetinin kira süresi sonunda kiracıya devredilmesi; kiracıya kira süresi sonunda
malın rayiç bedelinden düşük bir bedelle satın alma hakkı tanınması; kiralama süresinin malın
ekonomik ömrünün yüzde sek seninden daha büyük bir bölümünü kapsaması veya finansal
kiralama sözleşmesine göre yapılacak kira ödemelerinin bugünkü değerlerinin toplamının malın
rayiç bedelinin yüzde doksanından daha büyük bir değeri oluşturması hâllerinden herhangi birini
sağlayan kiralama işlemini ifade edeceği belirtilmiştir.
2007/13033 sayılı Mal ve Hizmetlere Uygulanacak Katma Değer Vergisinin Tespitine İlişkin
Karar eki I sayılı Listesinin 17 nci sırasında, “20/12/2010 tarihli ve 2010/1180 sayılı Bakanlar
Kurulu Kararı ile yürü rlüğe konulan İstatistik Pozisyonlarına Bölünmüş Türk Gümrük Tarife
Cetvelinin;…gümrük tarife istatistik pozisyonlarında yer alan ve amortismana tabi iktisadi kıymet
niteliği taşıyan makine ve cihazların (kullanılmış olanları ile aksam, parça, aksesuar ve teferruatları
hariç) finansal kiralamaya konu olmak üzere, 3226 sayılı Finansal Kiralama Kanununa göre
finansal kiralama şirketlerine teslimi ve bu malların finansal kiralama şirketleri tarafından katma
değer vergisi mükellefleri ile işlemleri katma değer vergisinden istisna edildiği için katma değer
vergisi mükellefiyeti bulunmayan ancak kazançları bilanço esasına göre tespit edilen gelir ve
kurumlar vergisi mükelleflerine kiralanması ve teslimi” denilerek Kararda belirtilen Gümrük
Tarife İstatistik Pozisy onlarında (GTİP) yer alan eşyanın (kullanılmış olanları ile aksam, parça,
aksesuar ve teferruatları hariç) finansal kiralama şirketlerine teslimi veya bunlar tarafından
kiralanması ve teslimi işlemleri % 1 oranında KDV’ye tabi tutulmuştur.
Türk Gümrük Ta rife Cetvelindeki eşyanın sınıflandırılmasına Genel Yorum Kurallarının 2(a)
maddesinde yer alan “Tarifenin belirli bir pozisyonunda herhangi bir eşyaya yapılan bir atıf, bu
eşyanın imali bitirilmemiş veya aksamı tamamlanmamış olanlarını da kapsar. Şu kadar ki, bu gibi
imali bitirilmemiş veya aksamı tamamlanmamış eşyanın gümrüğe sunulduğunda, imali bitirilmiş
veya aksamı tamamlanmış eşyanın ayırt edici niteliğini içermesi gerekir. Böyle bir atıf, imali
bitirilmiş veya aksamı tamamlanmış eşya ile yukarıdaki h ükme göre böyle sayılan eşyanın
sökülerek veya monte edilmeden getirilmiş olanlarını da içine alır.” yorum kuralı iki tür eşyayı
ihtiva etmektedir. Bunlardan birincisi, imali henüz bitirilmemiş veya son hali verilmemiş ancak
temel karakteristikleri itibari yle üretilmesi amaçlanan eşyayı temsil edecek nitelikte eşyadır.
İkincisi ise, basit montaj işlemiyle birleştirildiğinde nihai ürünün elde edilebileceği aksam ve parça
şeklinde gümrüğe sunulan eşyadır. Her iki durumdaki eşya nihai ürünün GTİP’inde
sınıflandırılacaktır.
Diğer taraftan; Gümrük Tarife Cetveli İzahnamesinde yer alan yorum kurallarında, montajı
tamamlanmamış eşya ile ilgili olarak; “2 (a) Kuralının ikinci kısmı, birleştirilmemiş veya demonte
şekilde sunulan tamamlanmış veya bitirilmiş eşyanın, monte edilmiş eşya ile aynı pozisyonda
tasnife tabi tutulacağını ifade eder. Eşyanın bu şekilde sunulması, genellikle paketleme, satış veya
nakliye gereksinimleri veya uygunluğu gibi nedenlere dayanmaktadır. Bir eşyanın montajı için
gerekli parçalarının sayısı fazla ise, bu eşyanın montajının tamamlanmasından arta kalan parçalar
ayrı olarak sınıflandırılır.” denilmektedir.
Yorum kurallarında açıkça belirtildiği üzere; bir eşyayı oluşturmak için gerekli aksam ve parçanın,
nihai ürünün oluşturulması için yet er sayıda olması, montaj işleminden sonra bakiye vermemesi
gerekmektedir. Nihai ürünün tamamlanmasının ardından arta kalan her parça Genel Yorum
Kuralları uyarınca kendi ait olduğu tarife pozisyonunda sınıflandırılacaktır.
Tarife mevzuatında aksam, parça ve aksesuarın belirleyici bir tanımı bulunmamaktadır. Bununla
birlikte ulusal ve uluslararası tarife yazınından yola çıkılarak;
- Aksesuar; Bir makine, ekipman veya cihazın işlevine esastan bir etkisi olmayan ikincil ve tali bir
işlevi olan ancak makine, ekipman veya aletin etkinlik ve verimliliğini artıran eşya,
- Aksam parça; Kullanılacağı ürünün işlevinde esas bir etkisi olan ve ürün tasarımının mütemmim
bir cüzü olan, bir makine, ekipman veya cihazın teşhis edilebilir bir bileşeni olan eşya,
Şeklinde tanımlanabilir.
Bu bağlamda hem aksam parça hem de aksesuar olarak nitelendirilen eşyanın ait olduğu makine,
ekipman veya cihazın işlevinde esas veya tali bir rolünün olduğunu kabul etmek gerekmektedir.
Yukarıda yer alan açıklamalar doğrultusunda;
1- Finansal Kiralama kapsamında ithalata konu nihai ürünün oluşturulması için aksam parça ve
aksesuarın yeter sayıda olması gerekmekte olduğundan bakiye kısım için 2007/13033 sayılı Mal
ve Hizmetlere Uygulanacak Katma Değer Vergisinin Tespitine İlişkin Karar eki I sayılı Listesinin
17 nci sırasının tatbik edilmemesi, söz konusu bakiye kısmın kıymetinin ayrı olarak
faturalandırılmamış olması durumunda 2012/39 sayılı genelgenin 2/b maddesi hükmü
çerçevesinde işlem tesis edilmesi,
2- Nihai ürünü oluşturan yeter sayıdaki eşya dışında kalan bakiye kısmının muayene memurunca
tespitinin mümkün olmaması halinde, masrafları beyan sahibine ait olmak üzere gümrüğe en yakın
sanayi odası veya makine mühendisleri odasına ekspertiz raporu düzenlettirilmesi ve alınacak
sonuca göre yukarıda yer alan hususlar çerçevesinde gereğinin ifası,
Gerekmektedir.
Bilgi ve buna göre gereğini rica ederim.
Sezai UÇARMAK
Bakan a.
Müsteşar V.
DAĞITIM:
Gümrük ve Ticaret Bölge Müdürlüklerine