Kurum Genelgeleri · No: 2008/1
Resmî kaynak: https://kms.kaysis.gov.tr/Home/Goster/55346
T.C.
BAŞBAKANLIK
Gümrük Müsteşarlığı Tasfiye İşleri Döner Sermaye İşletmeleri Genel Müdürlüğü
Sayı : B.02.1.GÜM.0.10.00.02/
Konu : Hacizli menkul malların satışı
GENELGE
2008/1
4458 sayılı Gümrük Kanunu, 5607 sayılı Kaçakçılıkla Mücadele Kanunu ve 5326
sayılı Kabahatler Kanunu uyarınca alınması gereken vergi, resim, harç, zam ve cezalar için
6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun hükümlerine göre gümrük
müdürlüklerince haczedilen menkul mallar, tasfiye dairesi olan yerlerde bu Genelge esaslarına
göre anılan dairelerce satılacaktır.
Bu Genelgede geçen;
a) Gümrük idaresi: Gümrük Müsteşarlığı merkez ve taşra teşkilatını,
b) Tahsil dairesi: Gümrük Müdürlüklerini,
c) Tasfiye dairesi: Tasfiye İşletme Şube Müdürlüklerini,
ç) Satış komisyonu: Tasfiye dairesince satışla görevlendirilen komisyonu,
d) Menkul mal: Ticari senet, hisse senedi, tahvil gibi menkul kıymetler ve kıymetli
maden ve mücevherat gibi menkul mallar dışında kalan her türlü menkul malı,
e) Takip masrafları: Cebren tahsil ve takip işlemleri sırasında yapılan zor kullanma,
ilan, haciz, nakil, muhafaza ve tellaliye gibi giderleri,
ifade eder.
I- HACİZLİ MENKUL MALLARIN TESLİMİNE AİT İŞLEMLER
(1) Tahsil dairesi tarafından haczedilen menkul mal öncelikle tasfiye dairesi
ambarlarına teslim edilir. Ancak durumuna göre yediemine de bırakılabilir.
(2) Tahsil dairesince teslimata ait Hacizli Menkul Malın Teslim-Tesellüm Tutanağında
(EK:1) yer alan menkul mallara ait dosyalar, teslim tarihinden itibaren en geç bir ay içerisinde
tasfiye dairesine tevdi edilir.
(3) Teslim alınan menkul mallar, ambarlarda ayrılan özel bölümlere etiketlenerek
yerleştirilir. Etiketin üzerine, tahsil dairesinin adı, menk ul malın cinsi, modeli, markası,
menkul malın bedeli ve teslim alındığı tarih yazılır. Ayrıca Hacizli Menkul Malın Teslim -
Tesellüm Tutanağının bir örneği konulur.
(4) Teslim alınan hacizli menkul mal için Hacizli Menkul Mal Kayıt Defteri (EK:2)
tutularak, tahsil dairesi itibariyle kodlamak suretiyle ayrı bölümler halinde ambar kayıtları
yapılır. Defterin giriş bölümüne sıra numarası verilerek menkul mal kaydolunur. Bu numara
borçlunun dosya numarasını oluşturur. Dosyalar tahsil daireleri itibariyle klasörde muhafaza
edilir. Satılan veya iade edilen menkul mallar defterin çıkış bölümüne kaydedilir.
(5) Teslim alınan menkul mal, tasfiye dairesi tarafından ambarlarda uygun şartlarda
saklanır. Satış yapılmadan önce tahsil dairesince talep edilmesi halinde menkul malın aynen
iadesi gerekir.
II- HACİZLİ MENKUL MALLARIN SATIŞINA AİT İŞLEMLER
(1) S atışlar, bir başkan ile en az iki üyeden oluşan satış komisyonu tarafından
yürütülür. Komisyonlara şube müdürleri başkanlık eder. Üyeler ise şube müdürleri tarafından
varsa en az biri şef olmak üzere, şubedeki memurlar arasından belirlenir.
(2) Menkul mallar, haczedildikleri tarihin üçüncü gününden itibaren üç ay içerisinde
satışa çıkarılır.
(3) Bozulma, çürüme ve benzeri nedenlerle muhazafasına imkan olmayan veya
beklediği takdirde önemli bir değer düşüklüğüne uğraması ihtimali bulunan malların derhal
satılarak paraya çevrilmesi sağlanır. Bu tür mallar, artırma usulüne başvurulmadan pazarl ıkla
da satılabilir.
(4) Yediemin elinde bulunan menkul malların satışına öncelik verilir.
(5) Satışa sunulan menkul mal için EK:3’deki örneğe uygun bir ilan hazırlanarak satış
tarihinden en az beş gün önce ilgili tahsil dairesi ve satışı yapan tasfiye dai resinin ilan
tahtasına, herkesin görebileceği biçimde asılır, ihtiyaç duyulması halinde varsa mahalli
araçlarla duyurulur.
(6) Alıcının çıkmaması, satışın yapılamaması veya satışın iptali halinde bu mallar
onbeş gün içinde yeniden satışa çıkarılır. İkinci satışa kalan menkul malın satış listesi, birinci
satış tarihinden sonraki üç gün içinde haczi yapan tahsil dairesi ile satışı yapan tasfiye
dairesinin ilan panosuna asılır.
(7) Satışa katılacakların, kimliklerini belirlemeye yarayan belgeleri satış komisy onuna
ibraz etmeleri gerekir.
(8) Ek süre talep eden alıcılardan iş veya ikametgah belgesi aranır.
(9) Başkası adına katılanlardan ayrıca noterden onaylı vekaletname örneği aranır.
(10) 6183 sayılı Kanunun 108 inci maddesinde yer alan kişiler, asaleten vey a
vekaleten kendileri veya temsilcileri vasıtasıyla satışlara katılamazlar.
(11) Satış ilanında belirtilen yer ve saatte satışa başlanılmadan önce, satış komisyonu
başkanı tarafından satış şartları hakkında açıklama yapılır.
(12) Satış komisyonu ihtiyaç duyması halinde tellaliye hizmeti alabilir.
III- HACİZLİ MENKUL MALLARIN SATIŞ SONRASI İŞLEMLERİ
(1) Satışın gerçekleşmesi halinde dört örnek olarak Satış Tutanağı (EK:4) düzenlenir.
(2) Düzenlenecek tutanakta;
a) Borçlunun adı, soyadı, T.C. kimlik numarası veya vergi kimlik numarası,
b) Amme alacağının yılı ve miktarı ile takip numarası,
c) Takip giderleri,
ç) Satılan menkul malın türü ve özellikleri,
d) Alıcının adı, soyadı, adresi, artırma tarihi ile varsa önceki artırmalarda
satılamama nedenleri,
e) Satış bedeli ve satış şekli,
f) Satış bedelinin ve tellaliye harcının yatırıldığını gösterir makbuzların tarihi ve
numarası veya satış bedelinin tahsili için süre verilmiş ise bu süre,
g) Satış komisyonu ile alıcının imzaları,
bulunması zorunludur.
(3) Düzenlene n Satış Tutanağının bir örneği satış dosyasına konulmak üzere haciz
tutanağına iliştirilir. Biri borçluya verilmek üzere iki örnek tahsil dairesine, dördüncü örnek
ise alıcıya verilir.
(4) Açık artırma suretiyle yapılan satış sonucunda satış bedeli peşin alınır.
(5) Alıcının ek süre talep etmesi halinde, satış bedelinin yüzde onu peşin alınarak,
Satış Tutanağına kaydedilmek şartıyla satış gününü takip eden günden başlayarak üç günlük
süre verilebilir. Tahsil olunan satış bedeli için alındı belgesi veya muh asebe yetkilisi
mutemedi alındısı düzenlenir.
(6) Tahsil edilen bedel, izleyen yedi gün içinde ilgili tahsil dairesinin hesabına intikal
ettirilir.
(7) Verilen ek süre içinde peşin alınan yüzde on tutardan kalan bedelin ödenmesi
halinde satış işlemi tamamlanmış olur.
(8) Alıcı menkul malı almaktan vazgeçer veya verilen süre içinde bedelin tamamını
ödemezse, menkul mal ikinci kez satışa çıkarılır ve en çok artırana ihale olunur.
(9) Birinci defa kendisine ihale olunan kimseden iki ihale arasındaki fark ve diğer
zararlar ve yüzde beş faiz veya ikinci ihalede alıcı çıkmaması nedeniyle satış yapılamadığı
takdirde, birinci ihale bedeli ve diğer zararlar ve yüzde beş faiz, ayrıca bir hüküm alınmasına
gerek kalmaksızın 6183 sayılı Kanuna göre tahsil edilir.
(10) Faizin hesabında birinci ihaledeki satış bedeli esas alınır.
(11) İhale bedeli ile iki ihale bedeli arasındaki farklardan tahsil olunan paralar
borçlunun borcuna mahsup edilir.
(12) Bu maddeye göre alınacak fark, zarar ve yüzde beş faiz için alıcıya ödeme emri
mahiyetinde bir yazı tebliğ edilerek takip işlemine başlanır. Ancak, bu alacağa ihale bedelinin
ödenmesi gerektiği tarihten (bu tarih hariç) itibaren ödeme tarihine kadar (bu tarih dahil)
geçen süre için basit faiz usulüyle yıllık yüzde beş ora nında faiz hesaplanır, ayrıca gecikme
zammı tatbik edilmez. İkinci ihalede alıcı çıkmaması nedeniyle satışın yapılamaması
durumunda, sorumlu olan ilk ihale alıcısından 6183 sayılı Kanunun aradığı tüm bedellerin
tahsil edilmesini müteakip menkul mal kendisine teslim edilir.
(13) Açık artırma ile satışa çıkarılan menkul mala alıcılar tarafından satış bedelinin
yüzde yetmişbeşi ve üzerinde bir bedelle teklif verilmesi halinde satış tamamlanır.
(14) İkinci ihalede teklif olunan bedel, satış bedelinin yüzde ye tmişbeşinden aşağı olsa
bile verilen teklif satış komisyonunca uygun görüldüğü takdirde satış tamamlanır.
(15) Satışın tamamlanması halinde menkul mal, düzenlenen Teslim Fişi (EK:5) ile
alıcıya teslim edilir.
(16) Teslim Fişi üç örnek düzenlenir. Birinc i örnek alıcıya verilir. İkinci örnek satış
dosyasına konulur. Üçüncü örnek ise tahsil dairesine gönderilir.
IV- HACİZLİ MENKUL MALLARA ALICI ÇIKMAMASI VE PAZARLIKLA
SATIŞ İŞLEMLERİ
(1) İlk artırmada satılamayan menkul malın ikinci artırmada satılması, ancak alıcının
menkul malı almaktan vazgeçmesi veya verilen süre içerisinde bedelini ödememesi halinde,
menkul mal yeniden satışa sunulur. İki ihale arasındaki fark ve diğer zararlar hakkında, bir
önceki III üncü maddenin 8-12 nci fıkralarında yer alan hükümler uygulanır.
(2) Menkul mal yerinde veya başka yere götürüldüğü halde ikinci satışta yine satılmaz
veya taşıma giderlerinin çokluğu yüzünden başka yere götürülmesi uygun görülmezse, ikinci
satış sürecinin sona ermesinden itibaren altı ay içinde pazarl ıkla satılır. Bu suretle de
satılamadığı takdirde durum tahsil dairesine bildirilir.
V-ÇEŞİTLİ HÜKÜMLER
(1) Satıştan önce tahsil dairesinin herhangi bir nedenle menkul malın iadesini talep
etmesi halinde, Menkul Mal İade Tutanağı (EK:6) düzenlenerek menkul mal teslim edilir.
(2) Kısım kısım satılan menkul malların bir kısmının satışı ile tahsil dairesinin
alacağının karşılandığının anlaşılması halinde, geriye kalan menkul malın satışından
vazgeçilir ve tahsil dairesine bildirilir.
(3) Satış bedelinden ta kip masrafları düşüldükten sonra kalan kısım tahsil dairesine
aktarılır.
(4) Satış bedelinin alınması gereken amme alacağı ve takip masraflarından fazla
olması halinde kalan kısım borçluya iade edilir.
(5) Tasfiye dairesi depolarında bulunan menkul mallardan döner sermaye işletmesine
gelir kaydedilmek üzere, Tasfiye İşletme Bölge Müdürlükleri Terminal ve Tesis Hizmetleri
Tarifesine göre muhafaza masrafı alınır. Alınan bu masraf tutarı satış bedelinin yüz de
onbeşini geçemez.
(6) Yediemin olarak diğer yerlerde bulunan menkul mallardan istenecek muhafaza
bedeli, aksi sözleşme ile tespit edilmemiş olması halinde satış bedelinin yüzde onbeşini
geçemez.
(7) Bu Genelgede hüküm bulunmayan hallerde, 6183 sayılı A mme Alacaklarının
Tahsil Usulü Hakkında Kanun ve bu Kanuna istinaden yayımlanan Tahsilat Genel
Tebliğlerine göre işlem yapılır.
Bilgilerini ve gereğini rica ederim.
M. Emin ZARARSIZ
Müsteşar
EK-1
:
:
TARİHİ SAYISI
TESLİM EDEN
: :
: :
: :
Görevi
İmzası
Adı Soyadı
Görevi
Adı Soyadı
İmzası
HACİZLİ MENKUL MALIN TESLİM-TESELLÜM TUTANAĞI
TARİHİ
SAYISI
TESLİM ALAN
SIRA
NO
HACİZ
VARAKASININ
MENKUL
MALIN
CİNSİ
MARKASI MOTOR
NO
ŞASİ
NO
KOD
NUMARASI
MODELİ
(SERİ NO) MİKTARI
VARSA
AYIRTEDİCİ
ÖZELLİĞİ
SAHİBİ DEFTER
NOBİRİMİ BEDELİ
HALİ
HAZIR
DURUM
U
EK-2
TARİHİ SAYISI TARİHİ NOSU TARİHİ NOSU
HACİZLİ MENKUL MAL KAYIT DEFTERİ
…………… Tasfiye İşletme Şube Müdürlüğü
KOD
NUMARASI MİKTARI
MENKUL
MALIN
CİNSİ
MARKASI MODELİ
(SERİ NO)
MOTOR
NO
SATIŞ
TUTANAĞININ
TESLİM
FİŞİNİN VARSA
AYIRTEDİCİ
ÖZELLİĞİ
ŞASİ
NO
SIRA
NO
TESLİM
TUTANAĞININ BEDELİ
HALİ
HAZIR
DURUMU
EK-3
SIRA
NO
MENKUL
MALIN CİNSİ
MARKASI
VE MODELİ
DİĞER
AYIRT EDİCİ
ÖZELLİKLERİ
MİKTARI
SATIŞA
ESAS
BEDELİ
BULUNDUĞU
YER
İlan olunur.
T.C.
GÜMRÜK MÜSTEŞARLIĞI
TASFİYE İŞLERİ DÖNER SERMAYE İŞLETMELERİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ
g) Alıcı satışın tamamlanması ve satış tutanağının imzalanmasından sonra satışın iptalini isteyemez.
h) Satışa sunulan menkul mal, mevcut durumu ile satışa sunulmakta olup, alıcının menkul malı yerinde
bizzat görerek satışa katıldığı kabul edildiğinden, alıcı tarafından hiçbir şekilde itiraz edilemez. Bu konuda
yapılan itirazlar reddedilir.
ı) Alıcı, menkul malı almaktan vazgeçmesi veya verilen ek süre içinde bedelin tamamını ödememesi
halinde, yeniden yapılan satışta oluşan fark ve zararlar ile %5 faizini 6183 sayılı Kanuna göre ödemekle
yükümlüdür.
c) Satış bedelleri satış günü alıcı tarafından peşin ödenir. Ek süre talep edilmesi, (bu süre en fazla üç gün)
satış komisyonunca kabul edilmesi halinde, alıcı % 10 peşinatı satış yerinde öder.
d) Satışa katılmak isteyenler kimliklerini belirlemeye yarayan belgeleri satış anında satış komisyonuna
ibraz etmeleri gerekir. İbraz edemeyenler ihaleye katılamazlar.
e) Ek süre talep edilmesi halinde iş veya ikametgah belgesinin verilmesi gerekir.
2- Mahcuz mala ait bilgiler.
…….….. Tasfiye İşletme Şube Müdürü
(İmza)
(Adı Soyadı)
………. TASFİYE İŞLETME BÖLGE MÜDÜRLÜĞÜ
………. TASFİYE İŞLETME ŞUBE MÜDÜRLÜĞÜ
6183 SAYILI AMME ALACAKLARININ TAHSİL USULÜ HAKKINDA KANUNA GÖRE HACZEDİLEN
MENKUL MALLARIN AÇIK ARTIRMA SATIŞ İLANI
1- a) …..İşletme Bölge Müdürlüğü …… İşletme Şube Müdürlüğünce, aşağıda 2 nci maddede cinsi,
miktarı, niteliği ve özellikleri, bulunduğu yeri, satışa esas bedeli yer alan menkul mallarının satışı …/…/….
tarihinde BİRİNCİ defa, satılamadığı takdirde …/…/…. tarihinde İKİNCİ defa açık artırma suretiyle ...........
adresindeki ihale salonunda anılan günde saat ......'da satışa sunulacaktır.
f) Başkası adına ihaleye katılanlar ayrıca noterden onaylı vekaletnameyi satış yerinde satış komisyonuna
vermeleri gerekir.
b) Satışta bulduğu bedel üzerinden alınacak tellaliye ücreti ile katma değer vergisi, damga vergisi gibi
vergiler alıcıya aittir.
EK-4
Satış Tarihi :
Satış Türü :
Satış Sıra No :
Adı Soyadı Cinsi Adı Soyadı
T.C. Kimlik No Miktarı T.C. Kimlik No
Vergi Kimlik No
Model-Marka ve Diğer Ayırt Edici
Özellikleri Vergi Kimlik No
Amme Alacağının Yılı Satışa Esas Bedeli Adresi
Amme Alacağının Miktarı Takip Giderleri
Satış Bedeli
(Vergiler Hariç)
Amme Alacağı Takip No
İhalede Satılamama Nedenleri
(Varsa)
Ek Süre Günü
(Alınmışsa)
Satış Bedeli Tahsilat Makbuzu
Tarih ve Numarası
Tellaliye Ücreti Makbuz
Numarası
SATIŞ TUTANAĞI
………………… Tasfiye İşletme Şube Müdürlüğü
BORÇLUYA AİT BİLGİLER MENKUL MALA AİT BİLGİLER ALICI VE SATIŞA AİT BİLGİLER
İş bu Satış Tutanağı 4 (Dört) örnek hazırlanmış olup, bir örneği satış dosyasına konulmak üzere haciz tutanağına iliştirilir, biri borçluya verilmek üzere tahsil dairesine iki örnek gönderilir,
dördüncü örneği ise alıcıya verilir.
SATIŞ KOMİSYONU ALICI
(Adı, Soyadı, Ünvanı, İmzalar, Resmi Mühür) (Adı, Soyadı, İmza)
EK-5
:
:
TARİHİ SAYISI
TESLİM EDEN TESLİM ALAN
:
:
İmzası :
Yukarıda özellikleri belirtilen menkul mal, satışı yapılarak alıcıya eksiksiz olarak teslim edilmiştir.
Adı Soyadı : Alıcının Adı Soyadı
Görevi : İmzası
DEFTER
NOBEDELİ
HALİ
HAZIR
DURUM
U
VARSA
AYIRTEDİCİ
ÖZELLİĞİ
SAHİBİKOD
NUMARASI MİKTARI BİRİMİ
TESLİM FİŞİ
TARİHİ
SAYISI
SIRA
NO
HACİZ
VARAKASININ
MENKUL
MALIN
CİNSİ
MARKASI MODELİ
(SERİ NO)
MOTOR
NO
ŞASİ
NO
EK-6
: :
: :
: :
ONAY
Görevi
İmzası
Teslim Alan
Adı Soyadı
Görevi
İmzası
……….. Gümrük Müdürlüğünden ...../...../........ tarihli ve ……… sayılı yazısı ve borçlu
................. ait dosya muhteviyatı menkul mal, anılan Gümrük Müdürlüğünün ...../...../.......
tarihli ve ………. sayılı yazısında bildirdiği personele teslim edilerek iş bu tutanak
düzenlenmiştir.
MENKUL MAL İADE TUTANAĞI
Teslim Eden
Adı Soyadı