Kurum Yönetmelikleri · Resmî Gazete: 2016-11-02
Resmî kaynak: https://kms.kaysis.gov.tr/Home/Goster/83175
Resmi Gazete Tarihi: 02.11.2016 Resmi Gazete Sayısı: 29876
TÜRKİYE – MOLDOVA SERBEST TİCARET ANLAŞMASI
ÇERÇEVESİNDEKİ TİCARETTE EŞYANIN TERCİHLİ
MENŞEİNİN TESPİTİ HAKKINDA YÖNETMELİK
BİRİNCİ BÖLÜM
Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar
MADDE 1 – (1) Bu Yönetmeliğin amacı; Türkiye Cumhuriyeti ile Moldova Cumhuriyeti arasında 11 Eylül 2014
tarihinde imzalanan, 1/7/2016 tarihli ve 6725 sayılı Kanunla onaylanması uygun bulunan ve 24/8/2016 tarihli ve
2016/9129 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan Serbest Ticaret Anlaşmasının Ek I inde yer alan
“Menşeli Ürünler Kavramının Tanımı ve İdari İşbirliği Yöntemlerine İlişkin Protokol”ün uygulanmasına ilişkin usul ve
esasları düzenlemektir.
MADDE 2 – (1) Bu Yönetmelik, Türkiye Cumhuriyeti ile Moldova Cumhuriyeti arasında 11 Eylül 2014 tarihinde
imzalanan, 1/7/2016 tarihli ve 6725 sayılı Kanunla onaylanması uygun bulunan 24/8/2016 tarihli ve 2016/9129
sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğ e konulan Serbest Ticaret Anlaşmasının Ek I indeki “Menşeli Ürünler
Kavramının Tanımı ve İdari İşbirliği Yöntemlerine İlişkin Protokol”ün uygulanmasına ilişkin usul ve esasları kapsar.
MADDE 3 – (1) Bu Yönetmelik, 3/6/2011 tarihli ve 640 sayılı Gümrük ve Ticaret Bakanlığının Teşkilat ve
Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin 2 nci maddesi ile 1 inci maddede belirtilen Protokole
dayanılarak hazırlanmıştır.
MADDE 4 – (1) Bu Yönetmelikte yer alan;
a) Anlaşma: Türkiye Cumhuriyeti ile Moldova Cumhuriyeti arasında mevcut, 2 nci maddede belirtilen Serbest
Ticaret Anlaşmasını,
b) Bakanlık: Gümrük ve Ticaret Bakanlığını,
c) Eşya: Hem girdiyi hem de ürünü,
ç) Fabrika çıkış fiyatı: Ürün için Türkiye veya Moldova’da nihai işçilik veya işlemin gerçekleştirilmesini üstlenen
imalatçıya fabrika çıkışı itibariyle ödenen, kullanılan bütün girdi fiyatlarının dâhil edilmiş olduğu, elde edilmiş
ürünün ihracında geri ödenen veya ödenecek yurt içi vergilerin tenziliyle bulunan fiyatı,
d) Fasıllar ve pozisyonlar: Bu Yönetmelikte “Armonize Sistem” veya “AS” olarak geçen, Armonize Mal Tanımı
ve Kodlama Sistemini oluşturan nomanklatürde kullanılan fasıllar ve pozisyonları (dört haneli kodlar),
e) Girdi: Ürünün imalatında kullanılan herhangi bir maddeyi, hammaddeyi, parçayı veya aksamları,
f) Girdilerin kıymeti: Kullanılan menşeli olmayan girdilerin ithalatı esnasındaki gümrük kıymeti veya bunun
bilinmemesi veya tespit edilememesi halinde, Türkiye’de veya Moldov a’da girdiler için ödendiği tespit edilebilen
ilk fiyatı,
g) Gümrük kıymeti: Gümrük Tarifeleri ve Ticaret Genel Anlaşması’nın VII nci maddesinin uygulanmasına ilişkin
olarak 1994’te yapılan Anlaşma’ya (Gümrük Kıymeti Hakkında DTÖ Anlaşması) göre tespit edilen kıymeti,
ğ) İmalat: Montaj veya özel işlemler de dâhil olmak üzere her türlü işçilik veya işleme tabi tutmayı,
h) Katma değer: Fabrika çıkış fiyatından, eşyaya dahil edilen Madde 6 ve 7’de atıfta bulunulan diğer ülkeler
menşeli her bir girdinin gümrük kıymetinin veya bu kıymetin bilinmemesi veya tespit edilememesi halinde
Türkiye’de veya Moldova’da girdi için ödendiği doğrulanabilir ilk fiyatın çıkarılması ile bulunan değeri,
ı) Menşeli girdi kıymeti: (f) bendindeki tanıma uygun olarak, gerekli değişiklikler yapılarak uygulanan, bu tür
girdinin kıymetini,
i) Sevkiyat: Ya bir ihracatçıdan bir alıcıya aynı anda gönderilen ya da ihracatçıdan alıcıya sevkinde tek bir sevk
evrakı kapsamında yer alan veya böyle bir evrakın olmaması halinde tek bir fatura kapsamına giren ürünleri,
j) Sınıflandırma: Ürün veya girdilerin belirli bir pozisyon altında sınıflandırılmasını,
k) Ülkeler: Kara sularını da içerecek şekilde ülkeleri,
l) Ürün: Bilahare başka bir imalat işleminde girdi olarak kullanılması söz konusu olsa bile imal edilmiş ürünü,
ifade eder.
İKİNCİ BÖLÜM
“Menşeli Ürünler” Kavramının Tanımı
MADDE 5 – (1) Bu Yönetmeliğin uygulanmasında, aşağıda belirtilen ürü nler Taraf ülkelerden biri menşeli
kabul edilirler:
a) 8 inci maddede belirtildiği şekilde, tamamen o Taraf ülkede elde edilen ürünler.
b) 9 uncu maddede belirtildiği şekilde, o Taraf ülkede yeterli işçilik veya işleme tabi tutulmuş olmaları
kaydıyla, tamamen söz konusu Taraf ülkede elde edilmemiş girdiler ihtiva ederek o Taraf ülkede üretilen ürünler.
MADDE 6 – (1) 5 inci madde hükümlerine halel getirmeksizin, Taraflardan biri menşeli girdiler, diğer Taraf
ülkede bir ürüne dâhil edildiğinde, diğer Taraf ülke menşeli girdiler olarak kabul edilir. 10 uncu maddede belirtilen
işlemlerin ötesinde bir işçilik veya işlemden geçmiş olmaları şartıyla, söz konusu girdilerin yeterli işçilik veya
işlemden geçmiş olmaları gerekmez.
MADDE 7 – (1) Avrupa Birliği menşeli girdiler, Türkiye veya Moldova’da daha ileri düzeyde bir işleme tabi
tutuldukları veya bu ülkelerde bir ürün içine dahil edildikleri takdirde, sırasıyla Türkiye veya Moldova menşeli
girdiler olarak kabul edilir.
(2) Birinci fıkrada atıfta bulunulan ürünlerin menşe statüsü kazanabilmesi için:
a) Söz konusu girdilerin Türkiye’de veya Moldova'da tabi tutulduğu işçilik veya işlemin, 10 uncu maddede
atıfta bulunulan işlemlerin ötesine geçmesi,
b) Söz konusu g irdiler Türkiye’ye veya Moldova'ya doğrudan ihraç edilmiş olsalar idi geçerli olacak menşe
kuralları uygulandığında, girdilerin yine Avrupa Birliği menşei kazanacak olması ve
c) Türkiye, Moldova ve Avrupa Birliği arasında, bu kümülasyon mekanizması ile söz konusu ürünlerin
menşeinin belgelendirilmesi ve kontrolüne ilişkin Maddelerin tam olarak uygulanmasını sağlayan yeterli idari
işbirliği süreçlerine imkan veren düzenlemelerin mevcut olması
koşuluyla, girdilerin yeterli işçilik veya işlemden geçmiş olmaları gerekmez.
(3) Birinci ve ikinci fıkralarda tesis edilen kümülasyon:
a) Türkiye, Moldova ve Avrupa Birliği arasında ayrı tercihli ticaret anlaşmalarının yürürlükte olması,
b) Kümülasyon uygulamasına dair gerekli düzenlemelerin tamamlandığına ilişkin bildi rimlerin, Türkiye ve
Moldova Resmi Gazetelerinde, kendi iç mevzuatlarına uygun olarak yayımlanması
koşuluyla uygulanır.
MADDE 8 – (1) Aşağıda belirtilen ürünlerin tamamen Taraf ülkelerden birinde elde edilmiş oldukları kabul
edilir:
a) Kendi topraklarından veya deniz yataklarından çıkarılan mineral ürünler,
b) Taraf ülkede hasat edilen bitkisel ürünler,
c) Taraf ülkede doğmuş ve yetiştirilmiş canlı hayvanlar,
ç) Taraf ülkede yetiştirilmiş canlı hayvanlardan elde edilen ürünler,
d) Taraf ülkede avcılık veya balıkçılıkla elde edilen ürünler,
e) Taraf ülke karasuları dışında kendi gemileri tarafından denizden elde edilen balıkçılık ürünleri ve diğer
ürünler,
f) Münhasıran (e) bendinde atıfta bulunulan ürünlerden, kendi fabrika gemil erinin bordasında üretilen
ürünler,
g) Taraf ülkede toplanmış, yalnızca hammaddelerin geri kazanılabilmesine müsait, sadece sırt geçirmeye ve
atık olarak kullanılmaya elverişli kullanılmış lastikler dahil olmak üzere, kullanılmış maddeler,
ğ) Taraf ülkede yapılan imalat işlemleri sonucu ortaya çıkan atık ve hurdalar,
h) Kendi karasuları dışında, münhasır işletme haklarına sahip olmaları kaydıyla deniz toprağı veya deniz
toprağı altından çıkarılan ürünler,
ı) Münhasıran (a) ila (h) bentlerindeki ürünlerden üretilmiş eşya.
(2) Birinci fıkranın (e) ve (f) bentlerinde geçen kendi gemileri ve kendi fabrika gemileri tabirleri sadece:
a) Bir Taraf ülkede kayıtlı veya tescilli,
b) Anılan Taraf ülke bayrağı altında seyreden,
c) En az % 50’sine anılan Taraf ülke vatan daşları tarafından sahip olunan veya idare merkezinin anılan Taraf
ülkelerden birinde bulunduğu, müdür veya müdürlerinin, yönetim veya denetleme kurulu başkanı ve bu kurullar
üyelerinin çoğunluğunun anılan Taraf ülke vatandaşı olduğu ve ilaveten ortaklık v eya limited şirket durumunda
sermayesinin en az yarısının Taraf ülkelere veya bunların kamu kuruluşları veya vatandaşlarına ait olunan,
ç) Yönetici ve yetkilileri anılan Taraf ülke vatandaşı olan,
d) Mürettebatının en az % 75'i anılan Taraf ülke vatandaşı olan
gemiler ve fabrika gemileri için kullanılır.
MADDE 9 – (1) 5 inci maddeye göre, tamamen elde edilmemiş ürünler, Ek II’de yer alan listede belirtilen
şartlar yerine getirildiği takdirde yeterli derecede işçil ik veya işlem görmüş olarak kabul edilirler. Anlaşma
tarafından kapsanan tüm ürünler için listede belirtilen şartlar, imalatta kullanılan menşeli olmayan girdiler üzerinde
yapılması gerekli işçilik ve işlemleri gösterir ve sadece bu girdilerle ilgili olara k uygulanır. Bu nedenle, listedeki
şartları yerine getirerek menşe statüsü kazanmış bir ürün başka bir ürünün imalatında kullanılırsa, onun bileşiminde
yer aldığı ürüne tatbiki mümkün şartlar, kendisine uygulanmaz ve bunların imalatında kullanılmış olabilecek menşeli
olmayan girdiler dikkate alınmaz.
(2) Birinci fıkrada belirtilen duruma rağmen, listede belirtilen şartlar uyarınca bir ürünün imalatında
kullanılmaması gereken menşeli olmayan girdiler, ancak;
a) Toplam kıymetlerinin, ürünün fabrika çıkış fiyatının % 10'unu geçmemesi,
b) Menşeli olmayan girdilerin azami değeri olarak listede verilmiş olan yüzdelerin, bu bendin uygulanması
suretiyle aşılmaması
şartı ile kullanılabilir.
(3) İkinci fıkra hükümleri, Armonize Sistemin 50 ila 63 üncü fasıllarındaki ürünlere uygulanmaz.
(4) Birinci ve ikinci fıkra hükümleri, üretim sırasında gerçekleştirilen işlem veya işçiliğin 10 uncu madde
hükümlerine göre yetersiz sayılmadığı hallerde uygulanır.
MADDE 10 – (1) İkinci fıkraya halel gelmek sizin, 9 uncu maddede belirtilen koşullar yerine getirilmiş olsun
veya olmasın, aşağıdaki işlemler menşe statüsü vermek için yetersiz işçilik veya işlem olarak kabul edilir:
a) Nakliyat ve depolama süresince eşyanın iyi şartlarda muhafazasını sağlamaya yönelik koruyucu işlemler,
b) Ambalaj ayırma ve birleştirme,
c) Yıkama, temizleme, toz, oksit, yağ, boya veya diğer tabakalardan arındırma,
ç) Dokumaya elverişli maddeleri ütüleme veya presleme,
d) Basit boyama ve cilalama işlemleri,
e) Tahıl ve pirinci kabuklarından ayırma, kısmi veya tam ağartma, parlatma ve perdahlama,
f) Şeker renklendirme veya şeker topaklarını biçimlendirme işlemleri,
g) Meyvelerin, kuruyemişlerin ve sebzelerin kabuklarını soyma, çekirdeklerini çıkarma, zarlarını ayıklama,
ğ) Keskinleştirme, basit bileme veya basit kesme,
h) Maddelerden setler oluşturma dahil, eleme, kalburdan geçirme, sıraya koyma, tasnifleme, kalibrasyon,
eşleştirme,
ı) Basit şişeleme, tenekeye veya beherlere koyma, torbalama, sandıklama, kutula ma, karton veya tahta
üzerine yerleştirme ve tüm diğer basit paketleme işlemleri,
i) Ürün veya paketler üzerine marka, etiket, logo ve diğer benzeri ayırt edici işaretleri yapıştırma veya basma
işlemleri,
j) Farklı türde olmalarına bakılmaksızın ürünlerin basit karıştırılma işlemleri,
k) Şekerin diğer herhangi bir maddeyle karıştırılması,
l) Tamamlanmış bir ürün oluşturmak üzere parçaların basit montajı veya ürünlerin parçalarına ayrılması,
m) (a) ila (l) bentlerinde belirtilen işlemlerden iki veya daha fazlasının bir arada yapılması,
n) Hayvan kesimi.
(2) Belirli bir ürüne uygulanan işçilik veya işlemin birinci fıkra hükümleri çerçevesinde yetersiz kabul edilip
edilmeyeceğine karar verilirken, Türkiye’de ya da Moldova’da gerçekleştirilen işlemlerin tümü birlikte dikkate alınır.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Nitelendirme Birimi, Aksesuarlar, Yedek Parçalar,
Aksam, Setler ve Nötr Elemanlar
MADDE 11 – (1) Bu Yönetmelik hükümlerinin uygulanması amacıyla, nitelendirme birimi, AS kullanarak
sınıflandırma yapılırken temel birim olarak kabul edilen belirli bir üründür. Buna göre:
a) Muhtelif maddelerin montajı veya gruplandırılmasından oluşan bir ürün, AS’de tek bir pozisyonda
sınıflandırıldığında, bu ürünün tümü, nitelendirme birimini oluşturur.
b) Bir sevkiyat, AS’de aynı pozisyon içinde sınıflandırılan, belli sayıda aynı üründen oluşuyorsa, her bir ürün
bu Yönetmelik hükümlerinin uygulanışı sırasında münferiden değerlendirilir.
(2) AS’nin 5 inci Genel Kuralı çerçevesinde ambalaj, sınıflandırma açısından ürüne dâ hil ediliyorsa, menşe
tespiti açısından da dâhil edilir.
MADDE 12 – (1) Bir cihaz, makine, alet veya araç parçası beraberinde teslim edilen, normal olarak bir cihazın
bölümü durumundaki ve fiyata dahil edilmiş bulunan veya ayrıca fatura edilmemiş olan aksesuarlar, yedek parçalar
ve aksam; söz konusu cihaz, makine, alet veya araç içinde mütalaa edilir.
MADDE 13 – (1) AS’nin (3) sayılı Genel Kuralında tanımlanan setler, ürünlerin tüm bileşenleri menşeli
olduğunda, menşeli olarak kabul edilir. Ancak, bir set menşeli ve menşeli olmayan ürünlerden oluştuğunda, menşeli
olmayan ürünlerin kıymeti, setin fabrika çıkış fiyatının %15'ini aşmıyorsa, set bir bütün olarak menşeli olarak kabul
edilir.
MADDE 14 – (1) Bir ürünün menşeli olup olmadığını belirlemek için, imalatında kullanılabilecek;
a) Enerji ve yakıtın,
b) Tesis ve teçhizatın,
c) Makine ve aletlerin,
ç) Ürünün nihai bileşimine girmeyen ve girmesi amaçlanmayan eşyanın
menşeini belirlemek gerekmez.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
Ülkesel Gereklilikler
MADDE 15 – (1) İkinci bölümde yer alan menşe statüsü kazandırılmasına ilişkin koşullar, Madde 6 ve 7 ile bu
maddenin üçüncü fıkrası saklı kalmak üzere, Taraf ülkelerden birinde kesintisiz olarak yerine getirilir.
(2) Taraf ülkelerden birinden başka bir ülkeye ihraç edilmiş olan menşeli eşyanın geri gelmesi halinde, geri
gelen eşyanın ihraç edilmiş bulunan eşya ile aynı olduğu, söz konusu ülkede bulunma veya ihraç edilme süresi
içerisinde iyi koşullarda muh afaza edilmeleri için gerekli olanların ötesinde herhangi bir işleme tabi tutulmadığı
hususları gümrük idarelerini tatmin edecek şekilde ispat edilmediği takdirde menşeli olmadığı kabul edilir.
(3) İkinci bölümde belirlenen kurallar uyarınca kazanılan menşe statüsü, Taraf ülkelerin birinden ihraç edilen
ve daha sonra yeniden ithal edilen girdiler üzerinde, anılan Taraf ülke dışında yapılan işçilik veya işlemden, aşağıdaki
koşulların sağlanması halinde etkilenmez: Bu koşullar;
a) Söz konusu girdilerin tamame n Taraf ülkelerden birinde elde edilmiş veya ihraç edilmelerinden önce 10
uncu maddede belirtilen yetersiz işlemlerin ötesinde bir işçilik veya işlemden geçmiş olması,
b) Gümrük idarelerinin geri gelen eşyanın, ihraç edilen girdilerin işçilik veya işlemden geçirilmesi ile elde
edildiği ve bu madde hükümlerinin uygulanması ile taraf ülke dışında kazanılan toplam katma değerin, menşe
statüsü talebine konu nihai ürünün fabrika çıkış fiyatının % 10’unu aşmadığı hususlarında ikna edilmiş olmasıdır.
(4) Üçüncü fıkranın amaçları açısından, ikinci bölümde düzenlenen menşe statüsünün kazanılması için gerekli
koşullar, Taraf ülke dışında yapılan işçilik ve işlemlere uygulanamaz. Fakat, nihai ürünün menşe statüsünün
belirlenmesinde, ürüne dahil edilen menşeli olmayan tüm girdiler için EK II’deki listede belirlenen bir azami kıymet
koşulu bulunduğu durumda, anılan taraf ülkede ürüne dahil edilen menşeli olmayan girdilerin toplam kıymeti ile
bu madde hükümlerinin uygulanmasıyla, Taraf ülke dışında kazanılmış toplam katma değer birlikte dikkate
alındığında, belirlenen yüzdeyi aşmayacaktır.
(5) Üçüncü ve dördüncü fıkra hükümlerinin uygulanması amacıyla, toplam katma değer, orada dahil edilen
girdilerin kıymetlerini de içerecek şekilde, Taraf ülke dışında oluşan tüm maliyetleri ifade eder.
(6) Üçüncü ve dördüncü fıkra hükümleri, EK II’deki listede düzenlenen koşulları yerine getirmeyen veya 9
uncu maddenin ikinci fıkrasında yer alan genel tolerans kuralının uygulanması ile yeterli işçilik veya işlemden geçmiş
olduğu kabul edilen ürünler için uygulanmaz.
(7) Üçüncü ve dördüncü fıkra hükümleri Armonize Sistemin 50 ila 63 üncü fasıllarındaki ürünlere uygulanmaz.
(8) Bu madde hükümleri tarafından kapsanan türde Taraf ülke dışında yapılan herhangi bir işçilik veya işlem,
hariçte işleme veya ilgili diğer düzenlemeler vasıtasıyla yürütülür.
MADDE 16 – (1) Anlaşma hükümlerinde sağlanan tercihli muamele sadece, bu Yönetmeliğin gerekliliklerini
yerine getirmiş, Taraf ülkeler arasında doğrudan nakledilen ürünler için uygulanır. Bununla beraber tek bir sevkiyatı
oluşturan ürünler, aktarılması veya geçici depolanması yoluyla, ancak transit geçtiği veya depolandığı ülkenin
gümrük yetkililerinin gözetimi altında olmaları ve boşaltma, tekrar yükleme veya iyi koşullarda muhafaza etmeye
yönelik işlemler dışında bir işlemden geçmemiş olmaları koşullarıyla, gerektiğinde başka ülkeler üzerinden
nakledilebilir.
(2) Menşeli ürünler Taraf ülkeler dışındaki ülkeler üzerinden boru hattı ile nakledilebilir.
(3) Birinci fıkrada yer alan hük ümlerin yerine getirildiğinin, ithalatçı ülkenin gümrük yetkililerine ispatı,
aşağıdaki belgelerden birinin ibrazı yoluyla yapılır:
a) İhracatçı ülkede düzenlenmiş transit ülkesi geçişini kapsayan tek bir sevk evrakı,
b) Transit ülkesinin gümrük yetkililer ince düzenlenen, ürünlerin tam bir tanımını veren, boşaltma ve tekrar
yükleme tarihlerini ve uygulanabildiği durumlarda kullanılan gemi veya diğer nakil araçlarının adlarını belirten ve
transit ülkesi içinde hangi koşullarda kalmış olduğunu belgeleyen bir belge,
c) (a) veya (b) bendindeki belgelerin temin edilememesi halinde ikame kanıtlayıcı belgeler.
MADDE 17 – (1) Üçüncü bir ülkeye sergilenmek üzere gönderilen ve sergiden sonra Türkiye’ye veya
Moldova’ya ithal edilmek üzere satılan menşeli ürünler, gümrük idarelerinin;
a) Bir ihracatçının bu ürünleri Türkiye’den veya Moldova’dan serginin düzenlendiği ülkeye naklettiği ve orada
sergilediği,
b) Ürünlerin bu ihracatçı tarafından Türkiye’deki veya Moldova’daki bir kimseye satıldığı veya tasarrufuna
verildiği,
c) Ürünlerin sergi süresi içinde veya sergiden hemen sonra, sergilenmek üzere gönderildikleri durumda sevk
edildiği,
ç) Ürünlerin sergilenmek üzere gönderildikleri andan itibaren, bu sergide teşhir edilmek dışında başka bir
amaçla kullanılmadığı
hususlarında tatmin edilmesi kaydıyla, ithalatta Anlaşma hükümlerinden yararlanır.
(2) Altıncı Bölüm hükümleri uyarınca , bir menşe ispat belgesi düzenlenmeli veya hazırlanmalı ve usullere
uygun olarak ithalatçı Taraf ülke gümrük idaresine ibraz edilmelidir. Serginin adı ve adresi bu belgede
gösterilmelidir. Gerektiğinde, ürünlerin sergilendikleri koşullara dair ek kanıtlayıcı belgeler istenebilir.
(3) Birinci fıkra, özel amaçla yabancı ürün satmak üzere kurulmuş işyeri veya mağazalarda düzenlenmemiş
olan ve ürünlerin gümrük denetimi altında kaldığı her türlü ticaret, sanayi, tarım ve el sanatları sergi, fuar veya
benzeri umumi gösterilere uygulanır.
BEŞİNCİ BÖLÜM
Geri Ödeme veya Muafiyet
MADDE 18 – (1) Altıncı, yedinci ve sekizinci bölüm hükümlerine uygun olarak menşe ispat belgesi düzenlenen
veya hazırlanan Tara f ülkelerden biri menşeli ürünlerin imalatında kullanılan menşeli olmayan girdiler, Taraf
ülkelerde her ne türde olursa olsun gümrük vergilerinin geri ödenmesine veya bunlardan muafiyete tabi değildir.
(2) Birinci fıkrada belirtilen yasak, Taraf ülkelerden herhangi birinde imalatta kullanılan girdilere
uygulanabilen gümrük vergisi veya eş etkili vergilerin, ürünlerin söz konusu girdilerden elde edilip ihraç edildiği ve
dahilde kullanım için alıkonmadığı hallerde, kısmen veya tamamen iadesi veya muaf tutulma sı veya ödenmemesi
yönündeki her türlü düzenlemeye, bu tür iade veya geri ödemelerin açıkça veya aynı etkiyi doğuracak şekilde geçerli
olduğu durumlarda uygulanır.
(3) Bir menşe ispat belgesi kapsamındaki ürünlerin ihracatçısı, menşeli olmayan girdiler kullanılarak üretilen
ilgili ürünlere geri ödeme sağlanmadığını ve bu girdilere uygulanabilen tüm gümrük vergileri ile eş etkili vergilerin
fiilen ödendiğini ispat eden tüm geçerli belgeleri gümrük yetkililerinin talebi üzerine herhangi bir zamanda ibraz
etmeye hazır olmak zorundadır.
(4) Birinci, ikinci ve üçüncü fıkra hükümleri, 11 inci maddenin ikinci fıkrasında belirtilen ambalajlara, 12 nci
maddede belirtilen aksesuar, yedek parça ve aksama ve 13 üncü maddede belirtilen set halindeki ürünlere, menşeli
olmadıkları durumlarda uygulanır.
(5) Birinci ila dördüncü fıkra hükümleri, yalnızca Anlaşmanın uygulandığı türden girdiler için geçerlidir.
ALTINCI BÖLÜM
Eşyanın Menşeinin İspatı
MADDE 19 – (1) Taraf ülkelerden biri menşeli ürünler, diğ er bir Taraf ülkeye ithal edilmeleri sırasında,
aşağıdaki belgelerden birinin ibrazı üzerine Anlaşmadan yararlanır:
a) Örneği Ek III'te yer alan EUR.1 Dolaşım Belgesi,
b) Metni Ek IV’te yer alan Fatura Beyanı.
(2) Birinci fıkra hükümlerine rağmen, bu Yönetmelik çerçevesinde menşeli ürünler, 36 ncı maddede belirtilen
durumlarda, birinci fıkrada belirtilen belgelerden herhangi birisinin ibraz edilmesine gerek bulunmaksızın
Anlaşmadan yararlanır.
MADDE 20 – (1) Fatura beyanı; 38 inci madde çerçevesinde bir Onaylanmış İhracatçı tarafından veya toplam
kıymeti 6000 Euro'yu geçmeyen menşeli ürünler ihtiva eden bir veya daha fazla paketten oluşan bir sevkiyat için
herhangi bir ihracatçı tarafından hazırlanabilir.
(2) Fatura beyanı, söz konusu ürünlerin Taraf ülkelerden biri menşeli olarak kabulü ve bu Yönetmeliğin diğer
hükümlerinin yerine getirilmesi halinde hazırlanabilir.
(3) Fatura beyanında bulunan ihracatçı, söz konusu ürünün menşe statüsü ile bu Yönetmeliğin diğer
hükümlerinin yerine getirilmiş olduğunu kanıtlayan ilgili tüm belgeleri, ihracatçı ülkenin yetkili makamlarının talebi
üzerine herhangi bir anda ibraz etmeye hazırlıklı olur.
(4) Fatura beyanı, ihracatçı tarafından, metni Ek IV'te yer alan, Anlaşmada aynı ekte belirtilen dillerden
birinde ve ihracatçı ülkenin ulusal mevzuatıyla uyumlu olan beyanın, fatura, teslimat notu veya herhangi bir ticari
belge üzerine daktilo edilmesi, ıstampa ile damgalanması veya basılması suretiyle hazırlanır. Beyan el yazısı ile de
yapılabilir; bu takdirde, mürekkeple ve matbaa harfleriyle yazılır.
(5) Fatura beyanı, ihracatçının kendi el yazısı ile atacağı orijinal imzasını ihtiva ed er. Ancak, 38 inci madde
çerçevesinde onaylanmış ihracatçıdan, kendi adıyla hazırlanmış herhangi bir fatura beyanının kendi el yazısıyla
imzalanmış addedilerek tüm sorumluluğu üzerine aldığına dair yazılı bir taahhütnameyi ihracatçı ülkenin yetkili
makamlarına vermiş olması koşuluyla, böyle bir beyanı imzalama şartı aranmaz.
(6) Bir fatura beyanı, ihracatçı tarafından, kapsadığı ürünlerin ihracatı esnasında veya
ithalatından itibaren iki yıl içinde ithalatçı ülkede ibrazı koşuluyla, ihracattan sonra da hazırlanabilir.
YEDİNCİ BÖLÜM
EUR.1 Dolaşım Belgelerinin Düzenlenmesi ve Vize İşlemleri
MADDE 21 – (1) EUR.1 Dolaşım Belgeleri Ek III'te belirlenen form ve niteliklere uygun olarak ve seri
numaraları verilerek Bakanlıkça yetkilendirilen kuruluşlarca bastırılır ve ihtiyaca göre dağıtılır.
(2) EUR.1 Dolaşım Belgeleri yalnızca ihracatçı veya ihracatçının gümrük beyannamesini imzalamakla yetkili
kanuni temsilcisi tarafından, örneği Ek III’te yer alan EUR.1 Dolaşım Belgesi ile Başvuru Formunun bu Yönetmeliğe
uygun olarak doldurulması suretiyle yazılı başvurusu üzerine düzenlenir.
MADDE 22 – (1) İhracatçılar veya yetkili kanuni temsilcileri EUR.1 Dolaşım Belgelerini ve EUR.1 Do laşım
Belgesi Başvuru Formlarını, bu belgelerin arka sayfasında yazılı kurallara uygun olarak doldurur.
(2) Bu maddenin birinci fıkrası hükümlerine göre;
a) Belgeler Anlaşmada belirtilen dillerden birinde ve ihracatçı ülkenin ulusal mevzuat hükümleri çerçevesinde
doldurulur.
b) Belgeler yazı makinesi veya elle doldurulabilir. Elle doldurulmaları halinde mürekkepli kalem ve matbaa
harfleri kullanılır.
c) Belge üzerinde silinti ve birbiri üzerine yazılmış sözcük ve ilaveler bulunamaz ve değişiklikler doğru olmayan
kayıtların üzeri çizilerek, gerekli düzeltmelerin eklenmesi suretiyle yapılır. Bu şekilde yapılan düzeltmelerin belgeyi
düzenleyen kişi tarafından imzalanması ve gümrük idaresi tarafından tasdik edilmesi gerekir.
ç) Belgelerde kayıtlı her bir maddeye sıra numarası verilir ve madde aralarında boşluk bırakılmaz. Son kaydın
hemen altına sonradan bir ilave yapılmasını önlemek üzere yatay bir çizgi çekilerek, kullanılmayan yerler çapraz bir
çizgiyle iptal edilir.
d) Belgelerde kayıtlı eşyanın, tanınmalarına olanak verecek kesinlikte ve ticari deyimleri ile hiçbir tereddüde
yer vermeyecek açıklıkta cins, nevi, nitelik ve miktar olarak ayrıntılı bir biçimde beyan edilir.
(3) İhracatçılar veya yetkili kanuni temsilcilerinin, EUR.1 Dolaşım Belgesi Başvuru Forml arının arka yüzünde
yer alan İhracatçı Beyanında belirtilen hususları yer ve tarih göstererek imza ile teyid etmeleri gerekir.
(4) İhracatçı beyanı eşyanın menşeinin tespitini teminen, ihracatçılar veya yetkili kanuni temsilcileri
tarafından; eşyanın imalatında kullanılan menşeli olmayan girdilere uygulanan işlem ve işçiliğin, Ek II'de yer alan
listede belirtilen şartları sağladığı hususları ile eşyanın imalatında kullanılan Taraf ülkeler menşeli girdiler ve bu
girdiler üzerinde gerçekleştirilen işlem ve iş çilikleri belirtilecek şekilde, eksiksiz olarak doldurulur ve bu hususları
destekleyici belgeler ibraz edilir.
MADDE 23 – (1) EUR.1 Dolaşım Belgesi düzenlenmesi için başvuruda bulunan ihracatçı, bu Belgeleri
düzenleyecek gümr ük idarelerinin veya Bakanlıkça yetkilendirilen kişi veya kuruluşların talep edebileceği, söz
konusu ürünün menşe statüsü ile bu Yönetmeliğin diğer hükümlerinin yerine getirilmiş olduğunu tevsik eden ilgili
bilgi ve belgeleri vermekle yükümlüdür.
MADDE 24 – (1) İhracatçılar veya yetkili kanuni temsilcileri tarafından 22 nci madde hükümlerine uygun
olarak doldurulan ve imzalanan başvuru formları ile belgeler gümrük idarelerine veya Bakanlıkça yetkilendirilen kişi
veya kuruluşlara verilir.
(2) Gümrük idareleri veya Bakanlıkça yetkilendirilen kişi veya kuruluşlar, başvuru formları ile EUR.1 Dolaşım
Belgelerinin kurallara uygun olarak doldurulup doldurulmadığını kontrol edip, belgede kayıtlı eşyanın 5 veya 6 ncı
madde hükümleri gereğ ince Türkiye menşeli olduğu veya sayıldığı hususunda, ihracata ait diğer evrakı da
inceleyerek kesin bir kanıya vardıktan sonra gerekli işlemleri tamamlar.
MADDE 25 – (1) Gümrük idareleri, 24 üncü madde hükümleri çerçevesinde başvurunun değerlendirilmesini
müteakip;
a) Dolaşım belgelerinin bu Yönetmelikteki şartlara uygun olup olmadığını, özellikle ürünün tanımı için ayrılmış
bulunan boşluğun her türlü sahte ilaveler yapılması imkanını ortadan kaldıracak şekilde doldurulup
doldurulmadığını,
b) İhraç konusu eşyanın cin s, nevi, nitelik ve miktar itibariyle dolaşım belgesindeki kayıtlara uygun olup
olmadığını,
c) İhraç konusu eşyanın menşeli olduğunu veya sayıldığını
ürün ve imalatında kullanılan girdilere ait diğer evrakın yanı sıra, nakliyeciler tarafından verilen kara ,
demiryolu, hava ve deniz taşımalarına ilişkin konşimento, manifesto, yük senetleri, fatura ve beyannameye eklenen
diğer belgeleri ve gerektiğinde muhasebe kayıt ve defterlerini incelemek ve ihraç konusu eşyayı 7/10/2009 tarihli
ve 27369 Mükerrer sayılı R esmî Gazete’de yayımlanan Gümrük Yönetmeliğindeki esaslara göre muayene etmek
suretiyle kontrol eder.
(2) Bu şekilde dolaşım belgelerinin kontrolü yapıldıktan sonra 26 ncı madde hükümleri uyarınca vize işlemine
geçilir.
MADDE 26 – (1) İhracatçılar tarafından vize edilmek üzere ibraz olunan, usulüne uygun olarak doldurulmuş
EUR.1 Dolaşım Belgeleri, 24 ve 25 inci maddeler uyarınca yapılacak değerlendirme ve incelemelerin uygun sonuç
vermesi halinde gümrük idarelerince vize edilir.
(2) Dolaşım belgelerinin gümrük idaresince vize edilmesini talep etme hakkı, bizzat ihracatçıya veya gümrük
beyannamelerini imzalamaya yetkili kanuni temsilcisine aittir. Yetkili olmayan kimseler tarafından yapılan vize
talepleri, gümrük idaresince reddedilir.
(3) Dolaşım belgelerinin gümrük vizesine ayrılmış (11) numaralı kutusunun doğru olarak ve noksansız
doldurulması şarttır. Yanlış veya noksan yapılan vize işlemi belgeyi geçersiz kılar ve sonradan kontrol sebeplerinden
birini teşkil eder.
(4) (Değişik:RG-9/7/2017- 30119) Gümrük idareleri, dolaşım belgesindeki (11) numaralı vize kutusuna;
gümrük beyannamesinin tarihi, sayısı ve gümrük idaresinin açık posta adresini, yazı makinesi veya mürekkepli
kalemle ve matbaa harfleriyle okunabilecek şekilde olmasına özen göstererek yazar ve idarenin okunabilir mührü
veya kaşesi ile işlemi gerçekleştiren görevliye ait kaşeyi basarak, tarih ve imza atmak suretiyle vize işlemini
tamamlar.
(5) EUR.1 Dolaşım Belgesi Anlaşma ile sağlanan tercihli ticarette yazıl ı delil olarak ancak gümrük idaresinin
vizesi ile hüküm ifade edeceğinden, düzenlenme işlemi vize ile tamamlanmış olur.
(6) Düzenlenen EUR.1 Dolaşım Belgesi fiili ihraç gerçekleştiği veya kesinleştiği anda ihracatçıya verilmek üzere
hazır bulundurulur.
(7) Biri beyaz üzerine yeşil meneviş zeminli, dördü beyaz olan beş nüshalık takım halindeki dolaşım belgesinin
nüshalarının hangi birimlere verileceğini Bakanlık belirler.
SEKİZİNCİ BÖLÜM
EUR.1 Dolaşım Belgelerinin Sonradan Verilmesi,
İkinci Nüsha Düzenlenmesi ve Değiştirilmesi
MADDE 27 – (1) 26 ncı madde hükümlerine istisna olarak, EUR.1 Dolaşım Belgeleri; hata, istenmeyerek
yapılan ihmal veya özel durumlar nedeniyle ihraç anında düzenlenmemiş olması veya E UR.1 Dolaşım Belgesinin
düzenlenmiş, ancak teknik nedenlerle ithalatta kabul edilmemiş olduğu hususu, gümrük idarelerine veya Bakanlıkça
yetkilendirilen kişi veya kuruluşlara tatmin edici bir şekilde ispat edilmesi halinde ait olduğu ürünün ihracından
sonra düzenlenebilir.
(2) Birinci fıkrada belirtilen durumlarda ihracatçı eşyanın cinsi, nevii, niteliği ve miktarını, ambalaj şeklini,
marka ve numaralarını, işaretlerini, çıkış işleminin yapıldığı gümrük idaresinin adını, gümrük beyannamesinin tarih
ve sayısını belirterek yazılı talepte bulunur. Söz konusu eşya için ihraç sırasında EUR.1 Dolaşım Belgesi verilmediğini
veya EUR.1 dolaşım belgesinin ithalatçı ülke yetkili makamlarınca teknik nedenlerle kabul edilmediğini sebepleri ile
birlikte yazılı olarak beya n eder. Usulüne uygun olarak doldurulmuş EUR.1 Dolaşım Belgesi ve Başvuru Formunu
imzalayıp talep yazısına ekler.
(3) Bu maddede belirtilen şartları yerine getiren ihracatçının talebi ilgili gümrük idareleri veya Bakanlıkça
yetkilendirilen kişi veya kuruluşlar tarafından incelenir. Söz konusu ihraç eşyasına ait gümrük beyannamesi ve ekleri
diğer evrak ile varsa bu işleme dair dosyaların incelenmesi ve kontrolü sonucunda, ihracatçının beyanına tamamen
uygun olduğu anlaşıldığı takdirde EUR.1 Dolaşım Belgesi verilir ve vize edilir.
(4) İhracattan sonra verilen EUR.1 Dolaşım Belgesinin (7) numaralı “Gözlemler” başlıklı kutusuna, belgenin
sonradan verildiğini belirtmek üzere İngilizce “ISSUED RETROSPECTIVELY” ifadesi yazılır.
(5) İhracatçı ülke yetkili makamlarınca düzenlenen ve bu ibarelerden birini taşıyan EUR.1 Dolaşım Belgeleri,
ithalatçı ülke yetkili makamlarınca kabul edilir.
MADDE 28 – (1) EUR.1 Dolaşım Belgesinin çalınma, kaybedilme ve hasar görmesi haller inde ihracatçı, ilk
belgeyi düzenleyen gümrük idaresine veya Bakanlıkça yetkilendirilen kişi veya kuruluşlara başvurarak belgenin
ikinci bir nüshasının düzenlenmesini talep edebilir.
(2) Gümrük idareleri, kendilerinde bulunan ve ihraç işlemi yapılmış olan eşyaya ait belgelere ve ilk belgeye
uygun olarak düzenlendiğini tespit ettikten sonra ikinci nüsha Belgenin vize işlemini yapar.
(3) Ancak, gümrük vizesi kutusuna vize tarihi olarak hüküm ifade etmek üzere, ilk dolaşım belgesinin vize
tarihi ve seri numarası yazılır.
(4) İhracattan sonradan verilen EUR.1 Dolaşım Belgesinin (7) numaralı “Gözlemler” başlıklı kutusuna,
Belgenin ikinci nüsha olduğunu belirtmek üzere İngilizce “DUPLICATE” ifadesi yazılır.
MADDE 29 – (1) Menşeli ürünler Taraf ülkelerden birinin yetkili makamının kontrolü altında iken, ürünün
tamamının veya bir bölümünün bulunduğu Taraf ülke içinde başka bir yere gönderilmesi gerektiği durumda,
gönderilecek kısım için asıl belge yerine geçmek üzere bir veya birden çok müfrez EUR.1 Dolaşım Belgesi düzenlenir
ve durum esas EUR.1 Dolaşım Belgesi üzerine işaret edilir.
(2) Müfrez EUR.1 Dolaşım Belgesi düzenlenme talebi eşyayı kontrol altında bulunduran gümrük idaresine
yazılı olarak yapılır. İlgili idare tar afından gerekli her türlü inceleme yapılarak bu Yönetmelik hükümlerine uygun
olması halinde talep yerine getirilir.
(3) Düzenlenen müfrez belge Yönetmelik hükümlerinin uygulanmasında EUR.1 Dolaşım Belgesi olarak kabul
edilir.
(4) Esas EUR.1 Dolaşım Belgesi nin tarih ve seri numarası müfrez belgenin veya belgelerin (7) numaralı
Gözlemler kutusuna yazılır, aslına ve tüm nüshalarına MÜFREZ MENŞE İSPAT BELGESİDİR kaşesi basılır.
(5) Gümrük idaresi, esas menşe ispat belgesi ile buna dayanılarak düzenlenen yeni belgenin veya belgelerin
beyaz nüshasını muhafaza eder.
DOKUZUNCU BÖLÜM
İbraz
MADDE 30 – (1) EUR.1 Dolaşım Belgesi, ihracatçı ülkedeki vize tarihinden itibaren dört ay geçerli olur ve bu
süre zarfında ithalatçı ülkenin gümrük idarelerine ibraz edilmesi gerekir.
(2) Fatura beyanı, ihracatçı tarafından hazırlanış tarihinden itibaren dört ay geçerli olur ve bu süre zarfında
ithalatçı ülkenin gümrük idarelerine ibraz edilmesi gerekir.
(3) İthalatçı ülkenin gümrük idarelerine ibr az edilecek menşe ispat belgeleri, istisnai durumlar nedeniyle,
birinci ve ikinci fıkralarda belirtilen sürelerden sonra da, uygulanan tercihli muamele çerçevesinde kabul edilebilir.
(4) Diğer geç ibraz hallerinde, ithalatçı ülkenin gümrük idaresi, eşyanın belirtilen son tarihten önce gümrüğe
sunulmuş olması kaydıyla menşe ispat belgelerini kabul edebilir.
(5) Menşe ispat belgelerinin ibraz süresinden sonra tercihli muameleden yararlanması için, bu sürenin
bitiminden önce eşyanın gümrüğe gelmiş ve yine bu s üreden önce ithalatçı veya gümrük beyannamesini
imzalamaya yetkili kanuni temsilcisi tarafından yazılı olarak ilgili gümrüğe başvurulmuş olması gerekmektedir.
(6) İlgili gümrük idaresi durumu bağlı olduğu Başmüdürlüğe intikal ettirir. İlgili Başmüdürlük ko nuyu
inceleyerek mücbir sebep ve olağanüstü hal mevcudiyetine kanaat getirir ve ek süre istemine ilişkin gerekçeleri
haklı bulur ise belgelerin süresini en çok bir ay uzatabilir.
MADDE 31 – (1) Menşe ispat belgeleri, gümrük mevzuatı ve ilgili mevzuat gereğince ithalatçı ülkenin yetkili
makamlarına ibraz edilir. Söz konusu yetkili makam, menşe ispat belgelerinin tercümesini talep edebilir. Ayrıca
idare beyannameye ek olarak, ithalatçıdan eşyanın Anlaşmanın koşullarına uygunluğ unu gösteren yazılı bilgi ve
belgeleri talep edebilir.
(2) Eşyanın tercihli rejiminden yararlanmasını teminen ibrazı gereken menşe ispat belgelerinin, bu belgeyle
ilgili eşyanın fiili ithalinden evvel veya fiili ithali sırasında ibraz edilememesi ve ilgil i ithalatçı tarafından eşyanın
bekletilmeden ithalinin istenilmesi durumunda, tercihli rejim uygulanmaz ve indirimsiz vergi nispetleri üzerinden
tahakkuk yapılarak vergiler kesin olarak tahsil edilir. Ancak bu kabil eşyanın fiili ithalini müteakip süreleri içerisinde,
usulüne uygun menşe ispat belgeleri işlemi yapan gümrük idaresine ibraz olunduğu takdirde; ibraz olunan menşe
ispat belgesinin ithal edilen eşyaya ait olduğunun gümrük beyannamesi ve ekleri belgelerle karşılaştırılarak
anlaşılması ve belgenin geçerlilik süresinin geçirilmemiş olduğunun tespiti kaydıyla, tercihli vergi oranına göre
hesaplanan vergi tutarları ile tercihsiz vergi oranına göre hesaplanan vergi tutarları arasındaki fark mükelleflerine
iade edilir.
MADDE 32 – (1) İthalatçının talebi üzerine ve Bakanlıkça belirlenen şartlara binaen, Armonize Sistemin 2(a)
Genel Kuralı anlamındaki birleştirilmemiş veya monte edilmemiş halde olan ve Armonize Sistemin XVI ncı ve XVII
nci Bölümlerinde ya da 7308 ve 9406 no’lu pozis yonlarında yer alan ürünlerin, parçalar halinde ithal edilmesi
halinde, bu tür ürünler için tek bir menşe ispat belgesi, ilk parçanın ithalatı esnasında gümrük idaresine verilecektir.
MADDE 33 – (1) Aşağıda sayılan belgeler, bir EUR.1 Dolaşım Belgesi veya Fatura Beyanı kapsamındaki
ürünlerin Taraf ülkelerden biri menşeli olduğu ve bu Yönetmeliğin diğer koşullarını yerine getirdiği hususlarını
desteklemek amacıyla, 20 nci maddenin üçüncü fıkrasında ve 22 nci maddede belirtilen belgeler arasındadır:
a) İhracatçı veya tedarikçi tarafından, söz konusu eşyanın elde edilmesi için gerçekleştirilen işlemleri
belgeleyici nitelikte; örneğin hesaplarında veya iç muhasebesinde yer alan doğrudan deliller,
b) Taraf ülkelerden birinde düzenlenmiş veya hazırlanmış, imalatta kullanılan girdilerin menşe statüsünü
tevsik eden, iç mevzuat uyarınca kullanılan belgeler,
c) Taraf ülkelerden birinde düzenlenmiş veya hazırlanmış, girdiler üzerinde bu ülkelerde yapılan işçilik veya
işlemi tevsik eden, iç mevzuat uyarınca kullanılan belgeler,
ç) Kullanılan girdilerin menşe statüsünü tevsik etmek üzere, Taraf ülkelerden birinde bu Yönetmelik
hükümleri uyarınca düzenlenmiş veya hazırlanmış EUR.1 Dolaşım Belgeleri veya Fatura Beyanları.
MADDE 34 – (1) Yürürlükteki kanunlarda öngörülen süreler saklı kalmak üzere,
a) EUR.1 Dolaşım Belgesi düzenlenmesi için başvuruda bulunan ihracatçı, 22 nci maddede belirtilen belgeleri,
b) Fatura beyanında bulunan ihracatçı, bu beyanın bir nüshasını ve 20 nci maddenin üçüncü fıkrasında
belirtilen belgeleri,
c) EUR.1 Dolaşım Belgesini düzenleyen gümrük idaresi veya Bakanlıkça yetkilendirilen kişi veya kuruluşlar, 21
inci maddede belirtilen Başvuru Formunu ve başvuru sırasında firma tarafından kendilerine sunulan diğer tüm
vesaiki,
ç) İthalatçı ülkenin yetkili makamları, kendilerine ibraz edilen EUR.1 Dolaşım Belgeleri ve Fatura Beyanlarını
en az üç yıl muhafaza eder.
MADDE 35 – (1) Menşe ispat belgelerindeki beyanlar ile ürünlerin ithalat işlemlerini yerine getirmek amacıyla
gümrük idarelerine ibraz edilen belgelerdeki ifadeler arasında küçük farklılıkların bulunması, belgenin gümrüğe
sunulan ürünlere tekabül et tiğinin kesin olarak ortaya konması kaydıyla, söz konusu menşe ispat belgelerinin
geçerliliğini kendiliğinden ortadan kaldırmaz.
(2) Menşe ispat belgeleri üzerindeki ifadelerin doğruluğu üzerinde şüphe yaratması söz konusu olmayan,
daktilo hatası gibi bariz şekli hatalar, bu belgelerin reddedilmesini gerektirmez.
ONUNCU BÖLÜM
Menşe İspatından Muafiyet
MADDE 36 – (1) Küçük paketler halinde gerçek kişilerden gerçek kişilere gönderilen veya yolcuların zati ya
da hediyelik eşyasının bir bölümünü oluşturan eşya; ticarete konu olmamaları, bu Yönetmelik gereklerini yerine
getirdiklerinin beyan edilmesi ve bu beyanın doğruluğu hakkında şüphe bulunmaması halinde menşe ispat belgesi
istenmeksizin menşeli ürünler olarak kabul edilir. Post a yoluyla gelen eşyada beyan, Posta Gümrük Beyannamesi
(CN22/CN23 belgesi) veya bu belgeye eklenen bir kağıt üzerinde yapılabilir.
(2) Alıcıların, yolcuların veya ailelerinin şahsi kullanımına mahsus ürünler içeren arızi ithalat, eşyanın tabiatı
ve miktarı itibariyle ticari bir amaç gözetilmediği bariz ise, ticari ithalat olarak kabul edilmez.
(3) Ayrıca, birinci ve ikinci fıkradaki ürünlerin toplam kıymetinin, küçük paketler halindeki eşyada 500
Euro’yu, yolcu zati ve hediyelik eşyasında 1200 Euro’yu geçmemesi gerekir.
ONBİRİNCİ BÖLÜM
Euro ile İfade Edilen Tutarlar
MADDE 37 – (1) 20 nci madde ile 36 ncı madde hükümlerinin uygulanmasında, eşyanın Euro dışında bir para
birimi üzerinden faturalandırıldığı durumlarda, Taraf ülkelerin ulusal para birimleri cinsinden ifade edilen Euro
tutarına eşit tutarlar, Taraf ülkelerin her biri tarafından yıllık olarak sabitlenir.
(2) Bir sevkiyat, ilgili ülkede sabitlenen tutara göre, faturanın düzenlendiği para birimine atıf yapılmak
suretiyle, 20 nci madde ile 36 ncı madde hükümlerinden yararlanır.
ONİKİNCİ BÖLÜM
Basitleştirilmiş İşlemler
MADDE 38 – (1) Taraf ülkeler arasındaki ticarette aşağıdaki hükümler çerçevesinde basitleştirilmiş işlem
uygulanması mümkündür. Bakanlık;
a) Sık sık EUR.1 Dolaşım Belgesi düzenlenmesini gerektiren sevkiyat yapan,
b) Eşyanın menşe statüsünün ve bu Yönetmelik hükümlerinin yerine getirildiğinin saptanması için gerekli her
türlü teminatı gümrük idarelerine veren,
c) Vergi ve gümrük mevzuatı ile ilgili ciddi ve mükerrer suç işlememiş olan,
ç) Gümrük idarelerinin faaliyetlerini denetlemesine imkân verecek kayıtlara sahip olan,
gerçek ve tüzel kişilere, eşyanın kıymetine bakılmaksızın Ek 4’te yer alan Fatura Beyanını hazırlayabilmesi
konusunda onaylanmış ihracatçı yetkisi verebilir.
(2) Bakanl ık, basitleştirilmiş işlem uygulamasını teminen yetki belgesi verilmesi ve yetkinin onaylanmış
ihracatçı tarafından kullanımının izlenmesine ilişkin usulleri belirler.
MADDE 39 – (1) Onaylanmış ihracatçıların bu Yönetmelikteki hükümlere aykırı hareket etmeleri ya da verilen
yetkide öngörülen koşullara uymamaları veya bu koşulların ortadan kalkması halinde, cezai hükümler saklı kalmak
üzere verilen yetki Bakanlıkça geçici olarak geri alınabilir veya iptal edilebilir.
MADDE 40 – (1) Aynı ve birbirleri yerine geçebilen menşeli ve menşeli olmayan madde stoklarının ayrı
tutulmasının önemli maliyetler ve somut güçlükler doğurduğu hallerde, ilgililerin yazılı talebi üzerine gümrük
idaresi, bu stokların yönetiminde muhasebesel ayırım yönteminin kullanılmasına izin verebilir.
(2) Muhasebesel ayırım yöntemi, belirli bir referans dönemi için, elde edilen menşeli kabul edilebilecek ürün
sayısının, stokların fiziksel ayırıma tabi tutulmuş olması halinde elde edilec ek ürün sayısı ile aynı olmasını
sağlayabilmelidir.
(3) Gümrük idaresi bu izni gerekli göreceği koşullara bağlı olarak verebilir.
(4) Muhasebesel ayırım yöntemi, ürünlerin imal edildiği ülkede uygulanan genel muhasebe ilkelerine göre
uygulanır ve kaydı tutulur.
(5) Muhasebesel ayırım yönteminden yararlanan kişi, menşeli kabul edilebilecek ürün miktarı için, yerine
göre, Fatura Beyanı veya EUR.1 Dolaşım Belgesi düzenleyebilir veya EUR.1 Dolaşım Belgesi düzenlenmesi için
başvurabilir. Gümrük idaresinin talebi üzerine, yararlanan kişi, stoklarının nasıl işletildiğine ilişkin bir bildirge sunar.
(6) Gümrük idaresi, iznin kullanımını izler ve yararlananın izni uygunsuz kullandığı veya bu Yönetmelikte
belirlenen bir koşulu yerine getiremediği her durumda geri alabilir.
(7) Bakanlık, muhasebesel ayırım yönteminin kullanılması ile bu yöntemin kullanılmasına ilişkin iznin
verilmesi, geri alınması ve iznin kullanımının izlenmesine dair usulleri belirler.
ONÜÇÜNCÜ BÖLÜM
İdari İşbirliği Düzenlemeleri
MADDE 41 – (1) (Değişik:RG-9/7/2017- 30119) Her bir Taraf ülke, EUR.1 Dolaşım Belgesini düzenleyecek ve
menşe ispat belgelerini kontrol edecek kendi Yetkili Makamlarının isimleri ve adresleri konusunda diğer Taraf ülkeyi
bilgilendirir ve söz konusu makamlar tarafından kullanılacak resmî mühürleri veya kaşeleri temin eder. İsim, adres,
imza örnekleri, resmî mühürler veya kaşelerdeki değişiklikler aynı şekilde ivedilikle bildirilir.
(2) Bu Yönetmeliğin doğru bir şekilde uygulanmasını teminen, Türkiye ve Moldova , yetkili gümrük idareleri
ve usulüne uygun olarak yetkilendirilmiş makamları aracılığıyla, EUR.1 Dolaşım Belgesinin veya Fatura Beyanlarının
doğruluğunun ve bu belgelerde verilen bilgilerin uygunluğunun kontrolünde birbirlerine yardımcı olurlar.
MADDE 42 – (1) İthalatçı ülke gümrük idareleri, EUR.1 Dolaşım Belgeleri ve Fatura Beyanlarının sonradan
kontrolünü talep edebilir.
(2) İthalatçı ülke yetkili makamı, ihracatçı ülke yetkili makamınca verilen EUR.1 Dolaşım Belgelerinin
gerçekliği veya eşyanın gerçek menşeine ilişkin bilgilerin doğruluğu hakkında makul bir şüphesi olduğunda veya
sondaj usulü ile yapacağı kontrol sonucunda anılan belgeleri sonradan kontrol talebi ile 26 ncı madde hükümleri
çerçevesinde vizeyi yapan ihracatçı ülke yetkili makamına geri gönderir.
(3) İthalatçı ülke yetkili makamları EUR.1 Dolaşım Belgesi ve fatura yahut bu belgelerin birer kopyasını,
gerektiğinde araştırmanın gerekçelerini de belirterek ihracatçı ülkenin yetkili makamlarına geri gönderir. Menşe
ispat belgesinde yer alan bilgilerin doğru olmadığı kanaatini uyandıran elde edilmiş tüm belge ve bilgi, kontrol
talebini desteklemek üzere gönderilir.
(4) Sonradan kontrol işlemleri veya eldeki başka bilgilerden bu Yönetmelik hükümlerinin ihlal edildiğinin
anlaşılması durumunda Gümrük İdaresi, re’sen veya Moldova'nın talebi üzerine inceleme yapar ya da bu tür bir
ihlalin belirlenmesi ve önlenmesine yönelik olarak ivedi bir inceleme başlatır.
MADDE 43 – (1) EUR.1 Dolaşım Belgelerinin kontrol talebi, bu belgelerin 26 ncı madde hükümleri
çerçevesinde vizeyi yapan Gümrük İdaresine gönderilmesi suretiyle yapılır.
(2) EUR.1 Dolaşım Belgelerinin kontrol talebi; EUR.1 Dolaşım Belgesinde yer alan (13) numaralı kutunun,
kontrol talebinde bulunan ithalatçı ülke yetkili makamının adı ve açık posta adresi, yazı makinesi veya mürekkepli
kalemle ve matbaa harfleri ile yazılarak doldurulması suretiyle yapılır.
(3) (Değişik:RG-9/7/2017- 30119) Kontrol talebinde bulunulan yer ve tarih belirtilip imzalanır ve mühür veya
kaşe ile işlemi gerçekleştiren görevliye ait kaşe uygulanmak suretiyle onaylanır.
MADDE 44 – (1) Kontrol, ihracatçı ülke yetkili makamı tarafından yapılır. Bu amaçla, ihracatçı ülke yetkili
makamı, her türlü delil talep etme ve ihracatçının hesaplarını denetleme veya gerekli gördüğü diğer kontrolleri
yapabilme yetkisine sahiptir.
(2) İhracatçı ülke yetkili makamları EUR.1 Dolaşım Belgesinin kontrol sonucunu EUR.1 Dolaşım Belgesinde yer
alan (14) numaralı kutudaki bölümü aşağıdaki şekilde doldurmak suretiyle belirtir:
a) Birinci veya ikinci maddelerden uygun olanın önüne (x) işareti konur.
b) Kontrolü yapan yetkili makamın adı ve kontrol tarihi yazılır.
c) (Değişik:RG-9/7/2017- 30119) İmzalanır ve okunabilir mühür veya kaşe ile işlemi gerçekleştiren görevliye
ait kaşe uygulanmak suretiyle onaylanır.
MADDE 45 – (1) Sonradan kontrol talebinde bulunan ithalatçı ülke gümrük idaresi, kontrol sonucundan en
kısa zamanda haberdar edilir.
(2) Kontrol sonuçlarında, belgelerin gerçek olup olmadığı, söz konusu ürünlerin Taraf ülkelerden biri menşeli
olarak kabul edilip edilemeyeceği ve bu Yönetmeliğin diğer hükümlerine uygun olup olmadığı hususları açıkça
belirtilir.
(3) İthalatçı ülke gümrük idaresine ibraz edilen EUR.1 dolaşım belgesinin sonradan kontrol işlemine tabi
tutulması halinde, söz konusu belge kapsamı eşyanın kanuni vergisi i le tercihli vergisi arasındaki fark kadar nakit
veya teminat mektubu alınarak, eşyanın gümrük işlemleri tamamlanır. Sonradan kontrol amacıyla gönderilen
dolaşım belgelerinin, ihracatçı ülke gümrük idaresince doğruluğunun teyidi yapılarak geri gönderilmesinden sonra
teminata bağlanan gümrük vergileri iade edilir.
(4) Makul şüphe durumlarında, on ay içinde cevap alınamaması veya cevapta söz konusu belgelerin
doğruluğunun ya da ürünlerin gerçek menşeinin tespitine imkan verecek ölçüde yeterli bilginin bulunmam ası
halinde, talepte bulunan ithalatçı ülke gümrük idareleri, istisnai durumlar hariç olmak üzere söz konusu eşyaya
Anlaşma hükümlerinin uygulanmasını reddedebilir.
MADDE 46 – (1) Bu Yönetmelik esasları çerçevesinde yapılacak uygula mada meydana gelecek tereddüt ve
anlaşmazlıklar, bu Yönetmeliğe ilişkin işlemlerin yürütülmesiyle görevli kuruluşlarca Bakanlığa iletilir.
(2) Bu tereddüt ve anlaşmazlıklardan 42 ila 45 inci maddelerde belirtilen sonradan kontrol işlemlerine ilişkin
olup, Taraf ülkeler gümrük idarelerince kendi aralarında çözümlenemeyenler veya Anlaşma eki Menşeli Ürünler
Kavramının Tanımı ve İdari İşbirliği Yöntemlerine İlişkin Protokolün yorumlanmasında ortaya çıkan sorunlar Ortak
Komiteye sunulur.
(3) İthalatçı ile ithal atçı ülkenin gümrük idareleri arasında çıkabilecek her türlü anlaşmazlık, bu ülkenin
mevzuatı çerçevesinde çözüme bağlanır.
ONDÖRDÜNCÜ BÖLÜM
Çeşitli ve Son Hükümler
MADDE 47 – (1) Bu Yönetmelik hükümlerine aykırı fiiller hakkında, 27/10/1999 tarihli ve 4458 sayılı Gümrük
Kanunu, 21/3/2007 tarihli ve 5607 sayılı Kaçakçılıkla Mücadele Kanunu ile yürürlükteki ilgili diğer mevzuat
hükümleri uygulanır.
MADDE 48 – (1) Bu Yönetmelik hükümle rine uygun olan ve Anlaşmanın yürürlüğe girdiği tarihte transit
halinde olan ya da Türkiye veya ilgili Taraf ülkede antrepolarda veya serbest bölgelerde geçici depolanan eşyaya,
ithalatçı ülkenin gümrük idaresine söz konusu tarihten itibaren dört ay içinde , eşyanın 16 ncı madde hükümleri
çerçevesinde doğrudan nakledilmiş olduğunu gösteren belgelerle beraber ihracatçı ülkenin gümrük idaresince
sonradan verilmiş bir EUR.1 Dolaşım Belgesinin sunulması kaydıyla, Anlaşma hükümleri tatbik edilebilir.
MADDE 49 – (1) Bu Yönetmelik hükümlerinin uygulanması bakımından bu Yönetmelikte yer almayan hususlar
hakkında 4458 sayılı Gümrük Kanunu ile Gümrük Yönetmeliğinin ilgili hükümleri uygulanır.
MADDE 50 – (1) Bu Yönetmelik 1/11/2016 tarihinden itibaren geçerli olmak üzere yayımı tarihinde yürürlüğe
girer.
MADDE 51 – (1) Bu Yönetmelik hükümlerini Gümrük ve Ticaret Bakanı yürütür.
Yönetmeliğin Yayımlandığı Resmî Gazete’nin
Tarihi Sayısı
2/11/2016 29876
Yönetmelikte Değişiklik Yapan Yönetmeliklerin Yayımlandığı Resmî
Gazetelerin
Tarihi Sayısı
1 9/7/2017 30119
2
3